Το σώμα μιλάει όταν η ψυχή πονάει…

Πολλές φορές παρουσιάζονται στο σώμα μας κάποια συμπτώματα τα οποία κατά κοινή ομολογία αλλά και κατόπιν εξέτασης από τον ειδικό γιατρό, τα οποία δεν έχουν καμία απολύτως αιτιολογία σύμφωνα με την επίσημη ιατρική και η εμφάνισή τους δεν μπορεί να ταυτοποιηθεί,να αιτιολογηθεί  παρόλες τις ενδεδειγμένες για την κάθε περίπτωση εξετάσεις.

 Είναι φυσικό κάτι τέτοιο να μας ανησυχεί και να μας προβληματίζει για την φύση αυτών των συμπτωμάτων και την απροσδιόριστη αιτία τους. 

Ας έχουμε όμως υπόψιν μας ότι από την αρχαιότητα ακόμη ήταν γνωστή η αλληλένδετη λειτουργία της ψυχής και του σώματος!

Ο Πλάτων μας εξηγεί πως “το σώμα είναι ο ναός της ψυχής” και πως “η ψυχή είναι αυτή που δίνει ζωή στο σώμα” αναφέροντας πως η ψυχή του ανθρώπου συνιστά την κινητήρια δύναμη, η οποία εμψυχώνει, δίνει ζωή στο υλικό και αισθητό σώμα, είναι η ζωή του ορατού σώματος. Σήμερα η επιστήμη τείνει προς την βεβαιότητα πως ψυχή και σώμα αλληλοεπηρεάζονται και πως συνδέονται άρρηκτα αποτελώντας μια ολότητα.

Έτσι πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι το σώμα μας είναι άμεσα συνδεδεμένο και εξαρτώμενο από την ψυχή δηλαδή με τις σκέψεις, τα συναισθήματα μας, τις αγωνίες και τα άγχη μας. Την λέξη ψυχοσωματικά όλοι μας την έχουμε ακούσει και φυσικά αναφέρεται στις περιπτώσεις εκείνες όπου ένα σύμπτωμα ή μια πάθηση με την βιολογική της μορφή έχει τις αιτίες της σε δυσκολίες της ψυχής και είναι έκφραση καταπιεσμένων θέλω, σκέψεων και συναισθημάτων.

Και δεν είναι λιγότερο αληθινές οι παθήσεις αυτές από τις άλλες! 

‘Όταν ένας άνθρωπος δεν βρίσκει την δύναμη να εκφραστεί και να επικοινωνήσει τα                        καταπιεσμένα, συσσωρευμένα συναισθήματά του, όλα αυτά που τον απασχολούν και δεν τα βγάζει προς τα έξω, κάποια πράγματα που τον δυσκολεύουν και τον ταλαιπωρούν στην διαχείρισή τους σωματοποιούνται και εκδηλώνονται, φανερώνονται με την μόρφη κάποιας ασθένειας ή κάποιου συμπτώματος στο σώμα μας.

 Σε αυτή την περίπτωση μπορούμε ευθαρσώς να διατυπώσουμε την άποψη ότι το σώμα μας έχει την αντιληπτική εκείνη ικανότητα “να μιλάει “ και “να θυμάται” και όπου εκείνο κρίνει αναγκαίο να μεταφέρει το μήνυμα της ψυχής. 

Αυτό συμβαίνει όταν υπάρχει επιτακτική ανάγκη να λυθούν κάποια θέματα ενός ανθρώπου τα οποία δυσκολεύουν αφάνταστα την ομαλή πορεία και εύρυθμη λειτουργία του οργανισμού του..

Κι αυτό το κάνει γνωστό μέσω των ψυχοσωματικών συμπτωμάτων και ασθενειών. 

Εκεί δηλαδή, όπου το άτομο δεν βρίσκει την δύναμη να εκφράσει κάτι ιδιαίτερα σημαντικό για την ομαλή ύπαρξή του, είτε λόγω κάποιων συνθηκών κοινωνικών, είτε λόγω του κλειστού χαρακτήρα του, είτε επειδή νιώθει ενοχικά και σκέφτεται στερεοτυπικά για κάτι, το σώμα επιλέγει τον δρόμο της ασθένειας για να το κάνει.(Να μιλήσει αντ΄ αυτού) 

Καλό θα ήταν λοιπόν να τολμάμε να ακούμε το σώμα μας που μας μιλά και μας λέει αυτά που δεν τολμάμε να πούμε εμείς στον εαυτό μας!

Το σώμα πάντα θα μιλά και θα μας υπενθυμίζει με τον τρόπο του για το τι έχουμε πραγματικά ανάγκη. 

Σε όλη αυτή την δυνητικά παθολογική κατάσταση είναι εξίσου σημαντικό η ελευθερία έκφρασης των συναισθημάτων που μας πνίγουν να μην παρακωλύεται, να μην ποινικοποιείται και δεν είναι άλλωστε τυχαίο αυτό που αναφέρουν όσοι ασχολούνται επαγγελματικά με την ψυχική υγεία: “Ότι η ελευθερία είναι θεραπευτική”.

Εννοώντας αυτό που οι γιαγιάδες μας έλεγαν προσπαθώντας να μας ενθαρρύνουν και να μας νουθετήσουν πως είναι καλύτερο να βγάζουμε έξω αυτό που μας απασχολεί για να ξαλαφρώσουμε! 

Στις ψυχοσωματικές ασθένειες το σώμα αναλαμβάνει σαν μεσολαβητής και σαν εργαλείο ανίχνευσης και επίλυσης των ενδογενών μας συγκρούσεων, καθηλώσεων και δυσκολιών καθώς θεωρούμε ότι πρέπει να υπάρχει ταύτιση, συμπόρευση και ισορροπία μεταξύ των ψυχικών και των σωματικών εκδηλώσεων στον άνθρωπο.

Ειναι η λεγόμενη και πολυπόθητη ομοιόσταση! 

      ΄Ετσι το σώμα πολύ  συχνά αποτελεί τον καθρέφτη της ψυχής μας αλλά και της ψυχολογικής μας κατάστασης, η οποία όντας εγκλωβισμένη  μπορεί να εκφραστεί μέσω του σώματος μας                                                               (άλλωστε η γλώσσα του σώματός πολλές φορές προδίδει αυτό που νιώθουμε). 

Ψυχή και σώμα αποτελούν μια ολότητα που είναι επιθυμητό να βρίσκονται σε αρμονία έτσι ώστε ο άνθρωπος να νιώθει ισορροπημένος και υγιής και που αμφίπλευρα αλληλοεπηρεάζονται και αλληλεπιδρούν.

Η ολιστική και ψυχοσωματική θεραπεία είναι ότι πιο ενδεικνυόμενο σε τέτοιες περιπτώσεις και τα τελευταια χρόνια έχει αποκτήσει τη θέση που της αρμόζει στις επιστημονικές θεωρήσεις. Επιθυμητό είναι, είτε με την βοήθεια ενός ειδικού, είτε μέσω των κοντινών μας προσώπων και των καλών μας φίλων να εκφράζουμε τις ενδόμυχες σκέψεις μας, κάποια θέματα που μας απασχολούν φορτικά και επίμονα κι έτσι να μπορούμε μέσω του μοιράσματος να ελαφρυνθούμε απο το βαρύ τους φορτίο που έχει εγκατασταθεί μέσα μας και που το κουβαλάμε υποφέροντας σε κάθε μας κοινωνική σχέση και συνύπαρξη, πριν βέβαια αυτό ξεχειλίσει και εκραγεί γιατί τότε οι συνέπειες θα είναι ανυπολόγιστα πιο δύσκολες και πιθανότατα μη αναστρέψιμες. 

Μπορούμε να φροντίσουμε και να τακτοποιούμε, όσο αυτό είναι δυνατό, τις σκέψεις,να καταπιανόμαστε με τις δυσεπίλυτες συγκρούσεις και τα αμφιλεγόμενα συναισθήματα μέσα μας, ώστε να μπορέσουμε να τα αντιμετωπίσουμε ρεαλιστικά για να δρούμε πιο λειτουργικά στις καθημερινές μας προκλήσεις με τις οποίες φυσικά ερχόμαστε αντιμέτωποι και σε συνεχή σύγκρουση. 

Οι Ειδικοί Ψυχικής Υγείας με τους κατάλληλους χειρισμούς μπορούν να θεραπεύσουν μέσα από την πεποίθηση ότι ανακουφίζοντας το ψυχικό τραύμα, το οποίο υπάρχει ανεκδήλωτο και μπλοκάρει πολλές από τις σημαντικότερες  μας λειτουργίες.

Θα ακολουθήσει και το σώμα στη βάση  της ολότητας και της ισορροπίας μεταξύ ψυχής και σώματος. 

Εμείς από την μεριά μας δίχως να μείνουμε άπρακτοι δυνάμεθα να έχουμε μια εξαιρετική ως προς την σύλληψη και τρομερά ευεργετική ως προς το προσδοκώμενο αποτέλεσμα πρακτική και ιδέα…Αυτή της συναισθηματικής αποτοξίνωσης!                                                  

Αυτό σημαίνει με δική μας πρωτοβουλία να προσπαθήσουμε να καθαρίσουμε το μυαλό και την ψυχή μας από αρνητικές και επιβλαβείς σκέψεις, φόβους, ψεύτικες πεποιθήσεις που οδηγούν τον καθέναν μας σε χαμηλή αυτοπεποίθηση, μειωμένες προσδοκίες και ένα διαρκές αίσθημα κατωτερότητας, το οποίο πολλές φορές πέρα από ψέμα είναι δημιούργημα άλλων ανθρώπων, οι οποίοι μας ξέρουν κι  έχουν επισημάνει αυτή μας την αδυναμία…

Με το να καθαρίσουμε την ψυχή μας και να ακούμε απρόσκοπτα  τα κελεύσματα της, αποκτούμε το πλεονέκτημα να βελτιώσουμε απεριόριστα τη ζωή μας και να φέρουμε την δημιουργική αρμονία ανάμεσα στην ψυχή και το σώμα μας. 

Οι ιδεοληψίες, η καθήλωση στις αρνητικές κριτικές που δηλητηριάζουν την ψυχή μας και παραλύουν το μυαλό μας μέσα από τις τοξικές σκέψεις και σχέσεις που επωάζονται μέσα μας και αργά ή γρήγορα αλλα σίγουρα σταθερά θα προσβάλουν το σώμα μας κι αυτό θα μας χτυπήσει το καμπανάκι του κινδύνου μέσω κάποιου συμπτώματος.

Αντίδοτο σε αυτό το βάλτωμα είναι οι θετικοί  και δημιουργικά ανήσυχοι άνθρωποι που πάντοτε διατυπώνουν εναλλακτικές και που θα μας παρασύρουν σε μια πιο ουσιαστική και αισιόδοξη πορεία. 

Πολύ φοβάμαι ότι οι προκλήσεις, τα άγχη, οι θλίψεις, το στρες και τα μηνύματα του σώματος που μας ειδοποιούν για κάποιες συναισθηματικές μας εκκρεμότητες θα συνεχίσουν να πληθαίνουν στην εποχή μας. 

Είναι λοιπόν μια υποχρέωση που έχουμε στον εαυτό μας να φροντίσουμε έτσι ώστε κάθε δυσκολία και δυσχέρεια να μην φτάνει στο μη παραπέρα.

 Η εξωτερίκευση των συναισθημάτων μας, αυτό που σοφά προσδιορίζει ο λαός μας σαν “έξω καρδιά” είναι ένα πανίσχυρο ανοσοποιητικό και πρακτικά επιθυμητό μοντέλο δράσης και αποτελεί την ουσιαστικότερη μέριμνα ως προς την ευημερία του εαυτού μας.

.Σε κάποιους ανθρώπους μπορεί να είναι γνώρισμα του χαρακτήρα τους να είναι πιο κλειστοί και κάποιοι άλλοι πιο εξωστρεφείς.

Σε κάθε προσωπικό γνώρισμα μπορούν να προσαρμοστούν ανάλογες πρακτικές ή  και ψυχοθεραπευτικές παρεμβάσεις. 

Όμως,επειδή δεν πιστεύω πως οι άνθρωποι γεννιούνται και παραμένουν με τα μόνιμα ιδιαίτερά τους γνωρίσματα, θέλω εδώ να τονίσω πως είναι δουλειά και υποχρέωση των γονιών αλλά και των δασκάλων , να μας μάθουν απ΄ όταν είμαστε παιδιά να έχουμε την δύναμη και το σθένος να αντιδρούμε και να εξωτερικεύουμε τα αρνητικά φορτισμένα βιώματα και σκέψεις μας γιατί μονάχα αν τα φέρουμε στο φως όλα αυτά μπορούν να εξαλειφθούν.

Μέσα στο αποστειρωμένο, είτε από θετικά και υπερπροστατευτικά αλλά κυρίως μέσα από αρνητικά περιβάλλοντα και με την καθηλωτική συνήθεια της ποινικοποίησης στην εξωτερίκευση των συναισθημάτων πάντα με την επαπειλούμενη ντροπή ως προς την έκφρασή τους, αυτοκαταστρεφόμαστε…  

Μέσα από τέτοιες ευνουχιστικού τύπου συμπεριφορές που παρακινούνται συνήθως από άτομα του κοντινού μας περιβάλλοντος δημιουργούνται ενήλικες δυστυχισμένοι, ανέκφραστοι και ανίκανοι να δώσουν και να πάρουν αγάπη!!! 

Μάνθος Μυριούνης
Ψυχολόγος-Ομαδικός ψυχοθεραπευτής-Οικογενειακός θεραπευτής