Με την εφαρμογή της τεχνικής Jigsaw (στρατηγική παζλ ή εργασία σε ομάδες ειδημόνων), νοείται μια στρατηγική συνεργατικής μάθησης, μια διαπολιτισμική πρακτική διδασκαλίας, στην οποία δια μέσω ποικίλων διερευνητικών δραστηριοτήτων προελαύνει η ανάπτυξη της ανοχής και της ενσυναίσθησης.
Εν συνεχεία, προβάλλεται το σκεπτικό της διδακτικής προσέγγισης. Επιπλέον, περιγράφονται τα προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα, το γνωστικό αντικείμενο και οι δραστηριότητες που εκτελούν οι μαθητές, καθώς και παρουσιάζεται η αποτίμηση και η αξιολόγηση της εφαρμογής.
Υφίστανται δυο τύποι ομάδας. Αφενός, η ομάδα βάσης, όπου κάθε μέλος της αναλαμβάνει να μελετήσει έναν επιμέρους τομέα, και αφετέρου η εξειδικευμένη ομάδα, που απαρτίζεται από τους μαθητές των αρχικών ομάδων, έναν από κάθε ομάδα ως εκπρόσωπος. Αρχικά, οι ομάδες αποκτούν και καταθέτουν γνώσεις στο εκάστοτε γνωστικό αντικείμενο, και έπειτα μελετούν από κοινού την εξειδικευμένη γνώση. Εφεξής, επιστρέφουν στις αρχικές τους ομάδες, ώστε να ανταλλάξουν την αποκτηθείσα γνώση παρέχοντας, έτσι, την ευκαιρία να γνωρίσει η ολομέλεια της τάξης όλες τις πτυχές του μαθησιακού αντικειμένου.
Η προαναφερθείσα διαδικασία λαμβάνει χώρα σε μια σειρά βημάτων:
Βήμα 1ο: Αφού συλλεχθεί το υλικό από τους εκπαιδευτικούς, αποπειράται -εν συντομία- η διάκριση των διαστάσεων και των επιμέρους θεμάτων του ζητήματος. Ο απώτερος σκοπός έγκειται στον προβληματισμό των μαθητών και στην επαφή τους με το κατάλληλο λεξιλόγιο και τις στρατηγικές προσέγγισης του κειμένου.
Βήμα 2ο: Χωρίζονται οι μαθητές σε μικρότερες ομάδες και μοιράζονται τα προς μελέτη θέματα, με πανταχού παρουσία του εκάστοτε εκπαιδευτικού για την επικείμενη στήριξη ανάλογα με τις ανάγκες και τη δυσκολία του θέματος. Κατόπιν, σχηματίζεται ο δεύτερος τύπος ομάδας, η «εξειδικευμένη», με έναν εκπρόσωπο από κάθε μια.
Βήμα 3ο: Τα μέλη της ομάδας αυτής συνδιαλέγονται, πιθανώς και να αναζητήσουν επιπλέον στοιχεία μέσω βιβλιοθήκης, διαδικτύου, εγκυκλοπαίδειας.
Βήμα 4ο: Αναδιοργανώνεται η τάξη προκειμένου οι εκπρόσωποι αυτοί να επιστρέψουν στις αρχικές ομάδες για να μεταφέρουν τις γνώσεις που αποκόμισαν στα υπόλοιπα μέλη.
Βήμα 5ο: Οι εκπαιδευτικοί βοηθούν τους μαθητές να συνθέσουν την παρουσίασή τους, και μετά μέσα από ερωτήσεις οδηγούν τη σχετική συζήτηση στην ολομέλεια βάση του εκάστοτε θέματος.
Κατά την περίοδο των νομάδων και καρποσυλλεκτών, υπήρχαν απόψεις ηθικής και κανόνων, αλλά ήταν προφανώς λίγες και χαλαρές. Στις χιλιετίες της Γεωργικής Επανάστασης που ακολούθησαν, οι γεωργοί χρειάστηκε να λύσουν προβλήματα, που μέχρι και σήμερα απασχολούν, αφού αυξάνονται με ιλιγγιώδεις ρυθμούς, και αναζητούν νέες λύσεις.
Σαφώς, την εποχή εκείνη, η ανθρωπότητα χαρακτηριζόταν από στενές επαφές και σχέσεις ιδίως στα σημεία της Μεσοποταμίας, της Αιγύπτου, της Ανατολικής Τουρκίας, όπου και ήταν ανάγκη να οργανωθούν οι κοινωνίες και να αποφασιστούν κανόνες και νόμοι. Συνεπώς, έπρεπε να τεθούν και μάλιστα να τηρηθούν, επιφέροντας τις αντίστοιχες ποινές, όπως τιμωρία, φυλακή, ραβδισμούς και, φυσικά, δικαστήρια που αποφαίνονται ποιος είναι αθώος, ένοχος και πώς τιμωρείται.
Λόγου χάρη, γύρω στο 2200 π.Χ. στην περιοχή της Ουρ στη Μεσοποταμία έχει διασωθεί σύνολο νόμων, καθώς και μνεία δικαστηρίων, που λειτουργούν με δικαστή, μάρτυρες κατηγορίας και υπεράσπισης. Την εποχή αυτή αρχίζει η κωδικοποίηση και η καταγραφή των νόμων, παρακολουθώντας το αίσθημα δικαίου και τις αγωνίες για την λειτουργία της κοινωνίας.
ΧΑΜΟΥΡΑΜΠΙ Πρόκειται για μια περίφημη συλλογή νόμων των Βαβυλωνίων του 1800 π.Χ.. Οι νόμοι είναι 300 και προβλέπουν τιμωρίες και απαγορεύσεις για ποικίλους τύπους αδικημάτων, μεταξύ των οποίων κεντρική θέση κατέχει η έννοια του «κλέβω». Οι τιμωρίες είναι πολύ βαριές, ποινές σε αμοιβή, πρόστιμο, φυλάκιση, αλλά κυρίως ραβδισμοί, αποκοπή χεριών και, συλλήβδην, μελών του σώματος.
Στο σημείο αυτό κρίνεται σημαντικό να αναφερθεί ότι η έννοια αυτή δημιουργείται, διότι έχει παραχθεί η έννοια του «έχω», της κατοχής, της ιδιοκτησίας. Ως νομάδες, καρποσυλλέκτες και κυνηγοί, δεν υπήρχε περιουσία για την αποστροφή προς την κλοπή. Μολαταύτα, οι γεωργοί διαθέτουν πια αποθέματα, αποθηκεύουν, έχουν αντικείμενα στην ιδιοκτησία τους. Εξ αυτού, επικρατεί και αγωνία ως προς το πώς μέλει να προστατευτεί η περιουσία και προβλέπονται τιμωρίες.
Μεγάλη στάθηκε η ανθρώπινη προσπάθεια για βελτίωση του τρόπου επικοινωνίας και για διαμόρφωση της γλώσσας ήδη από την αρχαιότητα, με τους τελευταίους αιώνες να μελετώνται οι ανθρώπινες γλώσσες.
Έως και σήμερα υφίσταται μεγάλη αμφισημία ως προς το πώς συνέβη η διαδικασία των εξελίξεων των γλωσσών, λόγω της ομοιότητας, κυρίως στη σύλληψη της δομής και σε βασικά λεξιλόγια.
Αυτό, ακριβώς, αποτέλεσε και το λίκνο για την ανάπτυξη μιας ειδικής επιστήμης που ονομάζεται Γλωσσολογία. Επί της ουσίας, πρόκειται για μια «αρχαιολογία της γλώσσας», δηλαδή την εισχώρησή της εντός της δομής των γλωσσών, καθώς και την προσπάθειά της για την εύρεση των παλαιότερων μορφών.
Υποστηρίζεται πως, αρχικά, δημιουργήθηκε ένας πυρήνας μιας γλώσσας κάπου, όπου έπειτα διαχύθηκε. Λόγω της διαβίωσης σε ομάδες -νομαδικές- μετακινούμενες, σε φυλές και σύστημα φυλών που περιφέρονταν σε κάποια περιοχή του κόσμου, διαμορφώθηκε μια τάση γλωσσική, συγκροτώντας πλέον τον κόσμο της γλώσσας.
χάνεται μία γλώσσα ανά δύο εβδομάδες
UNESCO
Οι γλωσσολόγοι, βέβαια, χάρη στη μελέτη των γλωσσών και εισχωρώντας βαθύτερα στις ομάδες αυτές, οργάνωσαν τις γλώσσες των ανθρώπων σε μεγάλα σχήματα.
Χαρακτηριστικά, ένα παράδειγμα έγκειται στην ουραλοαλταϊκή ομάδα συγκαταλέγοντας αρκετά συγκλίνουσες γλώσσες μεταξύ των Ουραλίων. Τα Ουράλια είναι μια οροσειρά στη ζώνη της σημερινής Ρωσίας, έρχεται εγκάρσια, κάθετα και κόβει τη γη, με την οροσειρά Αλτάι να βρίσκεται στο άλλο άκρο της Ασίας. Επίσης, παρουσιάζεται μια άλλη ομάδα γλωσσών στη νοτιοανατολική Ασία, οι γλώσσες του νότου της Ασίας.
Ακόμη, συγκαταλέγονται και τα νησιωτικά συμπλέγματα στον Ειρηνικό Ωκεανό, της Ινδονησίας, με τα χιλιάδες μικρά σπαρμένα νησάκια. Παραδόξως σε αυτήν ανήκει και η Μαδαγασκάρη αποτελώντας την σινοθιβετιανή ομάδα, στην οποία υπάγεται και η μεγαλύτερη γλώσσα του κόσμου, η κινεζική.
Κλείνοντας, στην Αφρική, εντοπίζονται πολλές γλώσσες. Στην υπερσαχάρια Αφρική, την μεγάλη έρημο Σαχάρα που τέμνει την Αφρική στα δύο, ομιλούνται αφενός οι σημιτικές, ή αλλιώς αφροασιατικές γλώσσες και αφετέρου η ινδοευρωπαϊκή ομάδα γλωσσών. Απεναντίας, στην υποσαχάρια Αφρική υπάρχουν αρκετές ομάδες με εξέχουσα και μεγάλη εκείνες της μπαντού.
Αν μπορούσα να περιγράψω με μια λέξη την πλειονότητα των ανθρώπων γύρω μας , θα επέλεγα ετούτη. Γραμματείς και Φαρισαίοι. Επηρεασμένη (ίσως ) από την πασχαλινή διάθεση , φέρνω στο νου μου την δράση των ανθρώπων αυτών , Εβραίοι στην καταγωγή,μέσα από την Αγία γραφή και τα πάθη του Χριστού. Βλέποντας τις τηλεοπτικές επιτυχίες που απεικονίζουν καθαρά την υποκριτική τους στάση απέναντι στην λατρεία του Θεού και στην προσφορά προς τον συνάνθρωπο , αναρωτιέμαι το εξής : Αρκεί άραγε να γινόμαστε κριτές και να στοχοποιούμε με την καυστική γλώσσα μας τον κοινωνικό μας περίγυρο , ή μήπως πρέπει να κοιτάξουμε πρώτα τον εαυτό μας ; Ποιοι είμαστε εμείς που μπορούμε να κρίνουμε τον υπόλοιπο όχλο και ποιοι είναι αυτοί που μπορούν να κρίνουν εμάς ; Η καινή διαθήκη διδάσκει ότι κριτής είναι μόνος ο Θεός και μόνο εκείνος έχει την δυνατότητα να δώσει άφεση αμαρτιών. Φαίνεται , μάλλον , αρκετοί συνάνθρωποι μας αποφάσισαν να αποβάλλουν την εικόνα του θεϊκού στοιχείου από το μυαλό τους και να εδραιώσουν την φάτσα τους ως κριτής των πάντων. Θυμήθηκαν πως έχουν “θεϊκή καταγωγή ” και αποφάσισαν πως είναι καιρός να αναλάβουν τα καθήκοντά τους. Γραμματείς και Φαρισαίοι λοιπόν.
Βλέποντας το έργο τους , μέσα από τις ταινίες και τα βιβλία , αναρωτήθηκα πόσο άραγε διαφέρουμε από την σύγχρονη εποχή. Ο καθένας μας έχει την τάση να γίνεται αυστηρός κριτής των πάντων και να πληγώνει τους γύρω τους , χωρίς να υπολογίζει όμως τον τελικό κριτή. Μάθανε να λένε την γνώμη τους , ξεδιάντροπα, χωρίς να τους ενδιαφέρει αν θα πονέσει κάποιον ή όχι. Ξέρουν να μιλάνε και να λένε διάφορα για τις στιλιστικές επιλογές κάποιου , για τον τρόπο που φέρεται , για τις σεξουαλικές προτιμήσεις του , για την αθωότητα του , για τον χαρακτήρα του. Ξέρουν όμως να μιλάνε και για τον ίδιο τους τον εαυτό. Η ενδοσκόπηση , άγνωστη λέξη για εκείνους , δεν είναι καθημερινό μέλημα. Που και που θυμούνται να πετάξουν ένα απλό – και εγώ έχω ανασφάλειες. Ποιος ο λόγος , φίλε μου να δημιουργείς και στους άλλους , δεν μας είπες ; Σε όρισε κάποιος κριτή για να μπορείς να ελέγχεις ποιος πληροί τις δικές σου προϋποθέσεις ή όχι ; Ο φίλος σου δεν έχει ανάγκη από αλήθειες και γνώμες, μόνο από υποστήριξη. Και αν θέλεις να το παίξεις κριτής και να του πεις πόσο χάλια είναι τώρα που έβαψε τα μαλλιά του , σκέψου τον εαυτό σου στην αντίστοιχη θέση. Σκέψου να σου λένε τι χάλια που ήταν η νέα σου στιλιστική επιλογή. Σου αρέσει ; Το ευχαριστιέσαι ; Νιώθεις ότι έχουν δίκιο να στο λένε ; Σκέφτεσαι πως τελικά δεν ήταν καλή επιλογή ; Αν όλοι βάζαμε για 5 λεπτά τον εαυτό μας στην θέση των άλλων , ο κόσμος θα ήταν καλύτερος. Η υποκρισία κάνει σβούρες γύρω από τα σώματα και κολακεύει τα πιο αθώα σώματα. Αυτός που δεν λέει την γνώμη του λέγεται ψεύτης. Αυτός που λέει την αλήθεια λέγεται κακός. Τελικά ποιος ορίζει το σωστό και ποιος το δίκαιο ;
Μάντεψε. Κανένας δεν σε ρώτησε αν του πήγε το νέο συνολάκι του ή όχι. Μάντεψε. Κανένας δεν ενδιαφέρεται αν θεωρείς ότι η φράντζα δεν πάει σε κανέναν. Η πραγματική αυτοπεποίθηση ξεπηδά όταν δεν σε νοιάζει η γνώμη των άλλων. Για αυτό , φιλική συμβουλή , σταματήστε να ρωτάτε σε αρέσει και γιατί δεν σε αρέσει. Αν εσείς είστε σίγουροι για αυτό που θέλετε να κάνετε και το γουστάρετε , ποιος θα σας εμποδίσει; Οι Φαρισαίοι και οι Γραμματείς ας κριτικάρουν και λίγο τον δικό τους εαυτό, πριν ανοίξουν το στόμα τους για όλους εμάς. Μπουχτίσαμε από αληθινές φιλίες και ειλικρίνεια. Οι γραμματείς και οι Φαρισαίοι , δεν είχαν κανέναν σωστό οπαδό , θυμήσου. Κανένας δεν θέλει να κριτικάρεται με τόση δόση αλήθειας , γιατί δεν τον ωφελεί. Όταν πρόκειται για τα δικά τους τομάρια , σιωπούν , αυτοί τα κάνουν όλα σωστά βλέπεις . Μπορεί να σε κρίνουν για αυτά που φοράς , όμως αν τολμήσουν να φορέσουν τα ίδια , είναι δικαιολογημένοι. Έτσι θέλουν να πιστεύουν , υπνωτίζοντας το μυαλό τους με μια μικρή έως μεγάλη δόση ηλιθιότητας. Τοποθετούν ως ασπίδα την καλή τους καταγωγή , το μορφωτικό επίπεδο , την καλλιέργεια του πνεύματος και προχωρούν αγέρωχοι στην καυστική κριτική της κοινωνίας. Ξεχνάνε φαίνεται πως κανένας δεν τους όρισε κριτές και πως κανένας δεν διατίθεται πραγματικά να τους ακούσει. Ο άνθρωπος , ως κοινωνικό ον , έχει την τάση να νομίζει πως αν συμφωνήσει με το πλήθος , πράττει το σωστό. Του διαφεύγει όμως , πως αυτό δεν λέγεται ορθότητα κοινής γνώμης αλλά κομφορμισμός. Μαζοποίηση για όσους δεν γνωρίζουν τι σημαίνει. Έτσι λοιπόν , και οι άλλοι συνάνθρωποι μας ακολουθούν αυτούς τους γραμματείς και Φαρισαίους , θέλοντας και μη , προσπαθώντας να επιτύχουν την διαμόρφωση της προσωπικής τους εικόνα στον έξω κόσμο.
Το να δείχνεις με το δάχτυλο είναι το ευκολότερο πράγμα που θα μπορούσες να κάνεις στην ζωή σου. Το να γίνεις Φαρισαίος , αδιαφορώντας για την συναισθηματική υπόσταση του συνανθρώπου σου και κριτικάροντας τον συνέχεια για ό,τι και αν κάνει, θα σε βολέψει απίστευτα. Θυμήσου , όμως πως κανένας δεν τους χώνευε αυτούς τους μπουνταλάδες. Και όταν ο Ιησούς ξεχώρισε ανάμεσα τους , ως το φως , η μοναδική υπαρκτική αλήθεια , κατέπνιξαν την φωνή του και δεν δίστασαν να τον καταδώσουν ως βλάσφημο. Ενώ εκείνοι , έκρυβαν τα δόλια και ζηλόφθονα αισθήματα τους , πίσω από τις υπέρλαμπρες γιορτές που διοργάνωσαν , με τις οποίες υμνούσαν Τον Κύριο . Πάρε το χέρι σου, που με τόση μανία υποδεικνύει καθημερινά ανθρώπους γύρω σου και γέμισε το μια χούφτα κέρματα. Δώσε στον φτωχό , τον άπορο ζητιάνο που βρίσκεται στην γειτονιά σου , αγόρασε με αυτά τα κέρματα τρόφιμα για το παιδί που καθισμένο στο έδαφος , κοντεύει να λιποθυμήσει από την πείνα. Μην είσαι καχύποπτος , μα ξεχώρισε ποιος πραγματικά έχει ανάγκη . Σε κάθε φτωχό , γερό , ανήμπορο, πρόσφυγα , ζητιάνο , παιδί , γυναίκα , άνδρα που χρειάζεται την βοήθεια μας βρίσκεται ο πραγματικός αυτοσκοπός του ανθρώπου. Σε όλους αυτούς , που είναι στον κοινωνικό σου περίγυρο , δείξε την αληθινή σου καλοσύνη. Μην κρίνετε ίνα μη κριθήτε , ελάλησε ο Χριστός , δίνοντας την απάντηση- φάρμακο για την φράση των Φαρισαίων που καθημερινά μας περικυκλώνουν. Πάμε στα πιο καθημερινά πράγματα : και ας μην σε αρέσει η νέα φούστα της φίλης σου , και ας μην είναι στην αισθητική σου τα πολλά τατουάζ , και ας διαφωνείς που ο σύντροφός σου ντύνεται πιο κουλ , και ας μην σ αρέσει το σκουλαρίκι στην μύτη της αδελφής σου. Αν αυτοί το επέλεξαν , εφόσον σέβεσαι την επιλογή τους ,μην τους κακοκαρδίσεις. Αν πεις μια καλή κουβέντα , ένα απλό και αληθινό ωραίο , δεν ψεύδεσαι • αντίθετα χαροποιείς έναν δικό σου άνθρωπο. Κανένας δεν θέλει να ακούσει την αλήθεια σε αυτόν τον πλανήτη και με παράδοξο τρόπο , όλοι την αναζητούν. Ας αφήσουμε το κρυφτό για άλλη στιγμή. Ίσως ήρθε η ώρα να στηρίζεις τις επιλογές των άλλων , δίχως να εκφράζεις γνώμη που ξέρεις σίγουρα ότι θα τους δυσαρεστήσουν.
Και αν τόσο πολύ φαγώνεσαι να της πεις , πως δεν σε άρεσε η φράντζα της , πες το. Μην απορήσεις όμως , όταν και εκείνη θα σου πει για το νέο σου μπλουζάκι . Έτσι λειτουργούμε εμείς οι άνθρωποι . Και μερικοί από εμάς δεν ξεχνάμε. Καλό θα είναι , αν θέλεις να είσαι ένας από τους γραμματείς και του φαρισαίους , να προετοιμαστείς για τούτο το ενδεχόμενο . Την ανταπόδοση κριτικής , και σε μεγάλη δόση ειρωνείας. Οι γραμματείς και οι φαρισαίοι της ζωής μας εξακολουθούν , μετά από διάφορες συστάσεις ,να παρεμβαίνουν στην καθημερινότητα μας και να ορίζουν τα σωστά και τα δίκαια , τα σώφρονα και τα μη , το καλό και το κακό. Πάντοτε θα βρεθεί εκείνος , που πίσω από τον μανδύα που καλύπτει την άσχημη ψυχή του θα σχολιάσει κάτι , θα σου μπήξει το μαχαίρι στην πληγή για την αποτυχία σου , θα θυμηθεί τις άσχημες στιγμές σου και θα τολμήσει να σου τις αναφέρει για να επισκιάσει την γαλήνη σου. Θα προβάλλει τα δικά του κατορθώματα , τις δικές του επιτυχίες , την τέλεια ζωή του , αφιερωμένη σε πράγματα που πραγματικά θέλει(!). Το θέμα είναι , θέλεις να γίνεις και εσύ σαν εκείνον ; Να γίνεις ένας από τους γραμματείς και Φαρισαίους της σύγχρονης πραγματικότητας ; Η αυτογνωσία είναι το κλειδί για να απαντήσεις στα παραπάνω ερωτήματα….
Ουαί εις εσάς, γραμματείς και Φαρισαίοι, υποκριταί, διότι κλείετε την βασιλείαν των ουρανών έμπροσθεν των ανθρώπων, επειδή σεις δεν εισέρχεσθε, ουδέ τους εισερχομένους αφήνετε να εισέλθωσιν’ .
Ουαί εις εσάς, γραμματείς και Φαρισαίοι, υποκριταί, διότι κατατρώγετε τας οικίας των χηρών, και τούτο επί προφάσει ότι κάμνετε μακράς προσευχάς, διά τούτο θέλετε λάβει μεγαλυτέραν καταδίκην.
Ουαί εις εσάς, γραμματείς και Φαρισαίοι, υποκριταί, διότι περιέρχεσθε την θάλασσαν και την ξηράν, διά να κάμητε ένα προσήλυτον, και όταν γίνη, κάμνετε αυτόν υιόν της γεέννης διπλότερον υμών.
Η γιορτή ή ημέρα της μητέρας είναι η εορτή προς τιμήν τόσο της μητέρας και της μητρότητας, όσο και των ευχαριστιών προς αυτήν. Φέτος γιορτάζεται την Κυριακή 9 Μαΐου 2021, ήτοι την δεύτερη Κυριακή του εν λόγω μήνα με τις πρώτες αναφορές να έχουν λίκνο στην αρχαία Ελλάδα.
ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ Καθιερώθηκε τον 20ό αιώνα και προέρχεται από το αμερικανικό και το αγγλικό κίνημα των γυναικών-μητέρων ονόματι Mothers Friendships Day ιδρυθέν το 1965 υπό την Ann Jarvis κατά τη διάρκεια του Αμερικάνικου εμφύλιου πολέμου κατά τα έτη 1861-1865, όπου και δραστηριοποιήθηκε υπέρ της ειρήνης συνεχίζοντας τις δράσεις ακόμα και μετά τη λήξη του πολέμου. Η ίδια επιθυμούσε την επέκτασή του σε ετήσιο μνημόσυνο μα δεν τα κατάφερε, καθώς πέθανε το 1905. Η κόρη της, θέλοντας να την τιμήσει συνέχισε το έργο της. Το σύνθημά της ήταν ότι «η μητέρα είναι το πρόσωπο που έχει κάνει τα περισσότερα για τον καθένα από οποιονδήποτε άλλον στον κόσμο».
Μολαταύτα, πραγματοποιούνταν συναντήσεις, Mothers Day Meetings, που αντάλλασσαν απόψεις και εμπειρίες. Και διαρρήδην, το 1870 η Julia Ward Howe διοργάνωσε μια εκδήλωση φιλειρηνικής συγκέντρωσης μητέρων με το σλόγκαν peace and motherhood με σκοπό, τα παιδιά να μη στέλνονται στον πόλεμο.
ΕΟΡΤΑΣΜΟΣ Η παγκόσμια ημέρα της μητέρας άρχισε να εορτάζεται στη Δυτική Βιρτζίνια της Αμερικής, τόπος καταγωγής της Ann Jarvis το 1910, ενώ το 1914 στις Ηνωμένες Πολιτείες υπεγράφη η εθνική διακήρυξη από τον τότε αμερικανό πρόεδρο WoodrowWilson, και σήμερα εορτάζεται σε τουλάχιστον 40 χώρες ανά τον κόσμο.
ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ Στην αρχαία Ελλάδα εγκιβωτίζονται οι πρώτες αναφορές της Γιορτής της Μητέρας. Ειδικότερα, η μητέρα Γη, η Γαία, σύζυγος του Ουρανού είναι η προσωποποίηση της φύσης, που γεννά όλη την πλάση και λατρεύεται ως η υπέρτατη θεότητα. Στην συνέχεια, η λατρεία περνά στην κόρη της Κυβέλη, μετέπειτα γνωστή ως Ρέα, σύζυγο και αδερφή του Κρόνου. Εκείνη λατρεύεται σαν η «Μητέρα των Θεών», και θεά της γης και της γονιμότητας, εφόσον είναι η πρώτη, που γέννησε με τοκετό και ανάθρεψε τα παιδιά της με μητρικό γάλα.
ΘΕΟΛΟΓΙΚΉ ΣΚΟΠΙΑ Στην Ελλάδα συσσωματώθηκε αρχικά με την εορτή της Υπαπαντής στις 2 Φεβρουαρίου, όπου η ορθόδοξη εκκλησία γιορτάζει την Παναγία με τον Ιωσήφ που πηγαίνουν τον 40ήμερο Ιησού στο Ναό για ευλογία, ώστε να «σαραντίσει». Ο ομόχρονος εορτασμός εναποθέτει ως αφετηρία το έτος του 1929 με προφανή τον συμβολισμό. Όμως, κατά την δεκαετία του 1960, ατόνησε ενισχύοντας την δυτικόφερτη συνήθεια εορτασμού της δεύτερης Κυριακής του Μαΐου, παρά την επιμονή της εκκλησίας στην παλαιά ημέρα εορτασμού.
ΣΥΜΒΟΛΟ ΤΗΣ ΓΙΟΡΤΗΣ H Ann Jarvis, ως η γενέτειρα της εορτής, επέλεξε το λευκό γαρύφαλλο ως το λουλούδι-σύμβολο της Ημέρας της Μητέρας, διότι «το λευκό του χρώμα συμβολίζει την αλήθεια, την αγνότητα και τη φιλευσπλαχνία της μητρικής αγάπης».
ΧΕΙΡΟΤΕΧΝΙΑ Θα χρειαστείτε 2 λευκά χαρτιά, 1 ψαλίδι, λίγη κόλλα και πολύχρωμα μολύβια.
Σχεδιάστε ένα παρόμοιο σχέδιο σε λευκό κομμάτι χαρτί.
Ζωγραφίστε το με τα χρώματα της επιλογής σας.
Διπλώστε το απαλά στα δυο σημεία, όπως φαίνεται και στην εικόνα.
Έπειτα, σε ένα άλλο κομμάτι χαρτί ζωγραφίστε ένα λουλούδι με τα πέταλά του.
Κόψτε προσεκτικά το περίγραμμα, και κολλήστε μαζί τα δυο χαρτιά.
Η χειροτεχνία είναι έτοιμη! Μπορείτε πλέον να την προσφέρετε στην μητέρα σας.
Πλησιάζουν οι Άγιες μέρες, όπου ο Ιησούς Χριστός έπαθε, σταυρώθηκε και αναστήθηκε για την σωτηρία του ανθρώπινου γένους. Σήμερα, λόγω των χαλεπών καιρών με την ανεξέλικτη κατάσταση του παγκόσμιου ιού, που πλήττει την υφήλιο, και του καταναγκαστικού «εγκλεισμού» των πολιτών στα σπίτια τους, το Cityvibes.gr προτείνει πασχαλινές δραστηριότητες, εφικτά πραγματοποιήσιμες με μετοχή τόσο των παιδιών -ανεξαρτήτου ηλικίας-, όσο και των γονέων.
ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ Πρόκειται για μια αυτοσχέδια ιστορία, με κάποιον κεντρικό ήρωα επιλεγμένο από τα παιδιά με θέμα, φυσικά, το Πάσχα. Εκείνα λένε προτάσεις και έπειτα αναλαμβάνουν να τις απεικονίσουν σε ζωγραφιές. Όταν συγκεντρωθούν όλες αυτές οι εικονογραφήσεις, και το αντίστοιχο κείμενο που τις συνοδεύει, δηλαδή οι προτάσεις των παιδιών που προηγήθηκαν, το βιβλίο του Πάσχα είναι έτοιμο.
ΣΤΟΙΧΙΣΜΕΝΑ ΑΒΓΑ Μια χειροτεχνία -αυτή τη φορά- αρκετά διασκεδαστική είναι τα «αβγά στην σειρά». Με υλικά χαρτί, ψαλίδι και μολύβι εύκολα δύναται να υλοποιηθεί. Μαζί με τα παιδιά οι γονείς σχηματίζουν και κόβουν κομμάτια χαρτιού σε σχήμα αβγών. Έπειτα, συνοπτικά σε έκαστο «αβγό» αναγράφουν τα γεγονότα που είναι αφιερωμένα για κάθε μια μέρα της Αγίας και Μεγάλης Εβδομάδας -από την Κυριακή των Βαΐων έως το Μεγάλο Σάββατο. Ειδικότερα αυτά είναι, ο Πάγκαλος Ιωσήφ, οι Δέκα Παρθένες, η μετάνοια της αμαρτωλής γυναικός, τα σωτήρια γεγονότα κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου, ο Ιερός Νιπτήρας, η παράδοση της Θείας Ευχαριστίας, η Αρχιερατική Προσευχή του Κυρίου και η Προδοσία του Ιούδα, τα άγια, σωτήρια και φρικτά Πάθη Του, η θεόσωμος Ταφή Του και την εις Άδου Κάθοδόν Του. Στόχος είναι η ορθή στοίχιση των αβγών ανάλογα με την χρονολογική ταξινόμηση των άνωθεν συμβάντων.
Αλφαβητάρι του Πάσχα Περιλαμβάνει κάρτες αναφοράς, όπου για κάθε γράμμα γονείς και παιδιά βρίσκουν λέξεις σχετιζόμενες με το Πάσχα ενδεικτικά, Α για την Ανάσταση, Β για τα Βάγια, Γ για τον κήπο της Γεσθημανής, Δ για τον Μυστικό Δείπνο, Ε για τον Επιτάφιο, Ζ για την ανάσταση του Λαζάρου, Η για τα Ήθη τα πασχαλινά, Θ για τα Θαύματα του Χριστού, Ι για τον Ιούδα, Κ για το Κόκκινο χρώμα, Λ για τη Λαμπρή, Μ για τους 12 Μαθητές του Χριστού, Ν για τη Νηστεία της Σαρακοστής, Ξ για το τίμιο Ξύλο του σταυρού, Ο για τον οβελία, Π για το Πάσχα, Ρ για τη μαγειρίτσα της Ανάστασης, Σ για τη Σταύρωση, Τ για τα Τσουρέκια, Υ για την «Υπερμάχω», τον Ακάθιστο Ύμνο, Φ για τα Φαναράκια της Λαμπρής, Χ για το «Χριστός Ανέστη», Ψ για τους Ψαλμούς και Ω για το «Ωσαννά».
ΠΑΣΧΑΛΙΝΟ ΠΟΙΗΜΑ Αρχικά, γονείς και παιδιά, συνιστούν μια λίστα με λέξεις σχετικές με το Πάσχα. Στη συνέχεια, επιτυγχάνεται η αναζήτηση ομοιοκατάληκτων λέξεων με αυτές. Μετά την συγκέντρωσή τους τίθεται η αφετηρία για την δημιουργία του ποιήματος, το οποίο, φυσικά, μπορεί ακόμη και να εικονογραφηθεί.
ΟΜΑΔΙΚΗ ΑΦΙΣΑ Σε ένα μεγάλο χαρτόνι, γονείς και παιδιά συγκεντρώνουν φωτογραφίες, εικόνες και ζωγραφιές με ήθη και έθιμα ή την φύση της εποχής του Πάσχα, είτε είναι αναβρισκόμενες από το διαδίκτυο, είτε από περιοδικά. Κάτω από κάθε εικόνα τα παιδιά γράφουν το όνομα του εθίμου και συμπληρώνουν καινούργια για κάθε φορά που μαθαίνουν κάποιο. Στόχος είναι η δημιουργία μιας αφίσας, που να «διαφημίζει» τα όμορφα αφενός του τόπου, και αφετέρου τις ομορφιές του την περίοδο του Πάσχα. Επίσης, μπορούν να γράφουν μηνύματα, τα οποία προσκαλούν τους ξένους να τον επισκεφτούν.
Ο τίτλος του άρθρου ίσως σε προϊδεάζει για το τι θα διαβάσεις . Για το τι θα ακολουθήσει. Για αυτούς που δεν γνωρίσανε ποτέ τους χωρισμό , το τελευταίο αντίο πονάει πολύ . Το τελευταίο αντίο πονάει περισσότερο από όλα σε μια σχέση . Αυτό το είδος αντίου , δεν περικλείει λέξεις του τύπου επανένωση , έσμιξαν και ζήσαν αυτοί καλά και εμείς καλύτερα. Το τελευταίο αντίο περιέχει κλάμα , αγωνία , συνειδητοποιήσει , βλέμματα και πόνο. Ποιος να τολμήσει από τους δύο να το πει , όταν κανείς δεν θέλει ; Ποιος να τολμήσει να το ξεστομίσει όταν βλέπεις τον άλλον έτοιμο να καταρρεύσει. Οι αναίσθητοι μόνο χαμογελάνε στην όψη του τελευταίου αντίου και αφήνουν πίσω τους σκόνη και ερείπια. Ανθρώπινα ερείπια θα έλεγε κανείς . Το τελευταίο αντίο είναι το πιο σκληρό χάδι του έρωτα από μεριάς του. Διότι ξαφνικά , από εκεί που πετούσες στα ουράνια ευτυχισμένος ,προσγειώνεσαι άτσαλα στην γη επάνω . Θα μπορούσα να γράψω και να αναλύσω σε τόμους ολόκληρους για το τελευταίο αντίο . Πως διαφέρει από σχέση σε σχέση , από άνθρωπο σε άνθρωπο , από άκρη σε άκρη του πλανήτη . Θα μπορούσαμε να μιλάμε ώρες για το πόσο μας κόστισε, πόσο στοίχισε τελικά η τιμή του τελευταίου αντίου . Έχουμε όμως την ψυχική δύναμη να αποδεχτούμε ότι πράγματι αυτό είναι το τελευταίο αντίο ;
Υπάρχουν διάφορα είδη αντίου . Το αντίο θα σε δω στο πλοίο entered the chat. Αστειεύομαι. Το αντίο της αποχώρησης. Καλό αντίο δεν λέω , σου αφήνει μια γεύση ευθυμίας και προσμονής για την επόμενη φορά που θα συναντηθείτε. Αντίο θα τα πούμε , λες στους φίλους σου , στην μάνα σου , στους συμφοιτητές σου. Με την προϋπόθεση ότι θα τους δεις ξανά , θα ξαναμιλήσεις με εκείνους , θα τους αντικρίσεις. Και εδώ τίθεται το εύστοχο ερώτημα – γιατί αυτό το αντίο δεν σε πονάει ; Δεν σε γεμίζει ενοχές και τύψεις ; Δεν σου προκαλεί τίποτα ; Μα φυσικά επειδή δεν είναι τελειωτικό , πάρα μόνο προσωρινό . Γνωρίζεις ότι θα ξαναδείς το πρόσωπο που επιθυμείς για αυτό και δεν σε παίρνει από κάτω . Το αντίο της αποχώρησης είναι ένδοξο , ηρωικό , το προτιμάμε σίγουρα από τα άλλα . Ύστερα , έρχεται το αντίο στην οικογένεια . Μεγαλώνεις , ωριμάζεις, ανεξαρτητοποιείσαι , δημιουργείς οικογένεια. Αντίο λες στην παλιά σου λοιπόν . Τους διαγράφεις ; Όχι προφανώς . Είναι και θα είναι πάντοτε εκεί για να σε στηρίζουν και εσύ το ίδιο θέλω να πιστεύω. Ούτε αυτό το αντίο είναι μόνιμο . Είναι απλώς η φυσική εξέλιξη του ανθρώπου . Για το αντίο του θανάτου , δεν μπορώ να σου το αναλύσω εδώ μέσα . Ολόκληρος τόμος , ξεχωριστή παράγραφος , σοβαρό θέμα , δεν αγγίζεις. Το αντίο του θανάτου το διαχειρίζεσαι μόνος σου , και δεν υπάρχουν συμβουλές για αυτό , πάρα μόνο η ίδια σου η ψυχή θα βρει την δική της λύση στο μόνιμο αυτό αντίο. Το τελευταίο αντίο του χωρισμού είναι μια κατηγορία από μόνο του . Ιδιαίτερο , διαχρονικό , αναμφισβήτητο.
Το τελευταίο αντίο του χωρισμού πάντα το λέει ο ένας . Σπάνια και οι δύο μαζί . Ποιος να θελήσει να τερματίσει με αυτόν τον τρόπο όνειρα, φιλοδοξίες και δύο σώματα που ενώθηκαν κάτω από το φως του υπέρλαμπρου έρωτα ; Το τελευταίο αντίο μπορεί να γίνει και σκέτο αντίο . Με ημερομηνία λήξης , μα σπάνια . Μπορεί να σκάσει και ως βόμβα , από εκεί που δεν το περιμένεις και να καταρρεύσουν σε μόλις λίγα λεπτά οι κόποι μιας σχέσης , ή στον αντίποδα , να προετοιμάζεται καιρό το έδαφος για τούτο. Το τελευταίο αντίο σε όποια γλώσσα και αν το εκφράσεις την ίδια ζημιά κάνει. Goodbye , Au revoir , Auf Wiedersehen, Adiós, addio. Σε όλες τις γλώσσες του κόσμου , το τελευταίο αντίο αφήνει πάντα την ίδια πικρία , όπως και να γράφεται ή προφέρεται. Ο λυγμός του τελευταίου αντίου σε ισοπεδώνει , σε διαλύει , σε εξουθενώνει . Ακολουθούν λέξεις όπως ξανασκέψου το , όχι , δεν το δέχομαι. Άρνηση της δεδομένης κατάστασης αυτό συμβαίνει . Δεν παραδέχεσαι ότι αυτό είναι το τελευταίο σας αντίο. Το οριστικό , το τελειωτικό. Μετά δεν έχει άλλο , ποιες λέξεις να συμπληρώσουν την φράση που τα λέει όλα ; Ποια γλώσσα είναι ικανή να περιγράψει τι γίνεται μετά το τελευταίο αντίο ;
Το τελευταίο αντίο συνοδεύεται από δάκρυα. Πάντα από δάκρυα . Εμπεριέχει ίχνη συναισθηματικής φόρτισης και αποπνικτικής ατμόσφαιρας . Το τελευταίο αντίο είναι πάντα βουβό , δίχως μουσική στο προσκήνιο. Και σαν ειπωθεί , κανένας δεν τολμάει να κοιτάξει τον άλλον κατάματα. Οι κόρες των ματιών διαστέλλονται και η μπόρα δεν αργεί να ξεσπάσει . Το τελευταίο αντίο παγώνει τα άκρα του σώματος και αδρανοποιεί το σώμα , το μυαλό και την καρδιά. Δεν νιώθεις την ζεστασιά στο κορμί σου , που σε συνεπαίρνει όταν βρίσκεσαι μαζί με τον άνθρωπο σου. Μόνο πάγο . Μόνο θλίψη. Μουδιάζεις , ανασηκώνεις το βλέμμα , μισανοίγεις το στόμα , προσπαθώντας να ξεστομίσεις δύο λέξεις. Και μια φράση. Τίποτα δεν βγαίνει , η βουβαμάρα παραμένει. Τα βλέμματα κυριαρχούν ,όχι η γραμματική και οι εκφράσεις. Και αυτό φτάνει , φτάνει για να συνειδητοποιήσετε τι κάνετε και πως ορίζετε την ζωή σας, από δω και πέρα. Το τελευταίο αντίο σε φέρνει προ των ευθυνών σου και σε βάζει σε διαδικασία ωρίμανσης και σκέψης. Αν ξέρεις από τελευταία αντίο , από άλλες φορές , το ξέρεις το εργάκι , το έχεις ξαναπαίξει άλλωστε και με επιτυχία. Αν είσαι πρωτάρης , το τελευταίο αντίο θα σου βουνό και θάλασσα μαζί. Ίσως να σε γλυκάνει η σκέψη ότι υπάρχουν περιπτώσεις που το αντίο δεν γίνεται τελευταίο. Μην τρέφεις όμως αυταπάτες. Κάποιοι άνθρωποι είναι γραμμένο από το ριζικό μας να μπαίνουν στην ζωή μας ωσάν αστραπές του φωτός και γρήγορα πάλι να φεύγουν. Μην δεσμεύεσαι από εκείνους , αυτοί είναι που σίγουρα θα σου πουν το τελευταίο αντίο και θα νιώθεις τον κόσμο σου να καταρρέει σαν πύργος από τραπουλόχαρτα. Και πονάει το ρημάδι. Πονάει που να μην πόναγε , καταραμένη καρδιά , γιατί όλα πρέπει να τα περνάς εσύ;
Και ύστερα , θα με ρωτήσεις ; Ύστερα τι γίνεται από το τελευταίο αντίο ; Εντάξει τα κλάματα , οι φωνές , το ξέσπασμα , ο πόνος ; Τι κάνουμε μετά το τελευταίο αντίο; Συνειδητοποιούμε , θα ‘λεγα. Τι πρόκειται να γίνει και μέλλει να έρθει. Κανένα τελευταίο αντίο δεν σου προσφέρει ηδονή , αυτό να μου το ξέρεις. Η υπομονή νικάει το τελευταίο αντίο , στην άνιση αυτή μάχη. Του καλού και του κακού, της θλίψης και της ευτυχίας. Το τελευταίο αντίο είναι ουσιαστικό το κλείσιμο ενός κεφαλαίου. Η σφραγίδα στο χαρτί , η υπογραφή με μελάνι , η τελείωσις του Αριστοτέλη . Και όσο για αυτόν που σου είπε το τελευταίο αντίο , άσε τον να φύγει. Τι έχει να χάσει ; Πήρε ό,τι ήθελε. Μην του δείξεις πως σε άγγιξε , πως τόλμησε να αμαυρώσει την ψυχή σου. Το τελευταίο αντίο δεν θέλει παρακάλια , αξιοπρέπεια μόνο και ένστικτο. Ας πάρει παρέα το τελευταίο του αντίο και από δω παν και άλλοι. Θα βρει άλλους υποψηφίους – μνηστήρες του τελευταίου αντίου. Σκέψου , αφουγκράσου το σώμα σου και άσε την οργή να κυλήσει. Σιγά σιγά , θα το χωνέψει το αντίο ο οργανισμός σου , ακόμα , να ακόμα και αν δηλαδή είναι το τελευταίο. Κανένα αντίο δεν μπορεί να χωνέψει το σώμα μας , ακόμα και αν είναι παροδικό. Θέλει χρόνο και θυσίες , με κόπο χτίζεις την άμυνα σου απέναντι στις συνέπειες του αντίου και οχυρώνεσαι όλο και περισσότερο στο απόρθητο κάστρο που έχεις φτιάξει για να σε προστατεύει από τους γύρω σου.
Κανένας δεν άκουσε αντίο και την ίδια στιγμή γέλασε γιατί ήξερε πως σε λίγο καιρό δεν θα θυμάται ακόμα και αυτόν που του το είπε , κανένας δεν θέλησε να διαγράψει αυτομάτως συνθήκες και καταστάσεις κάτω από τις οποίες έλαβε χώρα το αντίο . Δικαιολογείς , δικαιολογείς και ψάχνεις να βρεις αιτίες , ακόμα και αν είναι μπροστά στα μάτια σου . Δεν έφταιγε ο άλλος , το αντίο έπρεπε να έρθει , τι να έκανα άραγε και διάφορα τοιούτα . Ερωτήσεις αναπάντητες να σε βασανίζουν μέσα στην σκοτοδίνη που επιπλέει η πορσελάνινη καρδιά σου , εκεί που υπέπεσε μετά την αποχώρηση και το συνοδευτικό πιάτο του αντίου. Δεν μπορείς να σταματήσεις να αισθάνεσαι , όσο και αν προσπαθείς και δυστυχώς το όμορφο καλησπέρα που σε παρασέρνει στα δόλια δίχτυα της αγάπης , το ίδιο καλησπέρα μεταμορφώνεται σε τελευταίο αντίο , έτσι απλά, σαν μια σπίθα σε σπίρτο που ξαφνικά πήρε μπρος . Και αυτή , η ίδια σπίθα που νιώθεις τόσο καιρό , αυτή η σπίθα θα σε κάψει και θα σου μαραζώσει τα όμορφα συναισθήματα που άπλωνες οσαν πέταλα λουλουδιού , προσέχοντας να μην καεί το τελευταίο πάντα. Το τελευταίο αντίο δεν επιδιώκει συγχώρεση και εξιλέωση αμαρτιών. Δεν θέλει στεναγμούς και γέλια , παρά μονάχα την σιωπή που ορίζει ο άλλος . Και αν κάπου κάποτε , βρεθεί κανένας άνθρωπος , που θελήσει να μετατρέψει το τελευταίο αντίο σε αιώνια αγάπη, που θελήσει να σταματήσει το ανάποδο , που συνειδητοποιήσει την ζημιά του αντίου , τότε ναι. Ο έρωτας θα έχει βρει την αλήθεια που αξίζει και το αντίο την τιμωρία που του αρμόζει. Μέχρι τότε ας προσπαθήσουμε εμείς να μετατρέψουμε το τελευταίο αντίο σε νέα ελπίδα. Γιατί το τελευταίο αντίο δεν είναι πια η δική σου αμαρτία…..
Προϋποθέτει κάποιο βαθμό επίγνωσης σχετικά με τη συμβολή του ερευνητή στην κατασκευή των νοημάτων καθ’ όλη τη διάρκεια της ερευνητικής διαδικασίας, καθώς και την αναγνώριση του ότι είναι αδύνατον να παραμείνει κανείς «έξω» από το αντικείμενο μελέτης κατά τη διάρκεια διεξαγωγής της έρευνας. Απεναντίας, -συνειδητά ή μη- μετέχει, δίχως να αρκείται απλώς στην αντικειμενική προσέγγιση.
Η έμφαση στην αναστοχαστικότητα, επομένως, προτρέπει στην «διερεύνηση εκείνων των τρόπων, όπου η εμπλοκή ενός ερευνητή σε μια συγκεκριμένη έρευνα την επηρεάζει, επενεργεί σε αυτή και τη διαποτίζει με τις ιδέες και τις αντιλήψεις του».
Ποια είναι, όμως, τα δυο είδη αναστοχαστικότητας; Αφενός είναι η προσωπική αναστοχαστικότητα στο πλαίσιο της οποίας αναστοχάζεται κανείς τους τρόπους με τους οποίους η έρευνα διαμορφώνεται από αξίες, εμπειρίες, ενδιαφέροντα, πιστεύω, στόχους στη ζωή και κοινωνικές ταυτότητες, και σκέφτεται έπειτα πώς μπορεί να τον επηρεάσει και να τον αλλάξει ως άνθρωπο και ως ερευνητή.
Αφετέρου είναι η επιστημολογική αναστοχαστικότητα στο πλαίσιο της οποίας καλείται κανείς να θέσει ποικίλα ερωτήματα, όπως με ποιον τρόπο μπορεί το ερευνητικό ερώτημα να καθορίσει και περιορίσει τα πιθανά «ευρήματα»; Ή με ποιον τρόπο μπορεί το ερευνητικό σχέδιο και η μέθοδος ανάλυσης να «κατασκευάσει» τα δεδομένα και τα ευρήματα; Επίσης, σε ποιο βαθμό η διαφορετική διερεύνηση οδηγεί σε διαφορετική κατανόηση του υπό εξέταση φαινομένου; Συνεπώς, η επιστημολογική αναστοχαστικότητα παρέχει τη δυνατότητα σκέψης των παραδοχών κατά τη διάρκεια της έρευνας και συμβάλει στον αναλογισμό των επιπτώσεων που έχουν τόσο σε αυτή, όσο και στα ευρήματά της.
Ωστόσο, δεν δίνουν όλοι οι ερευνητές ποιοτικής μεθοδολογίας την ίδια έμφαση στην αναστοχαστικότητα.
Μέρος της αναστοχαστικότητας συνιστά η κριτική γλωσσική επίγνωση. Οι λέξεις που χρησιμοποιούνται για την περιγραφή των εμπειριών υποβοηθούν στην κατασκευή των νοημάτων που αποδίδονται σε αυτές. Με την κατασκευαστική διάσταση της γλώσσας οι κατηγορίες και ονομασίες που χρησιμοποιούν οι ερευνητές κατά τη διάρκεια της ερευνητικής διαδικασίας διαμορφώνουν τα «ευρήματά» τους.
Μολαταύτα, οι ερευνητές ποιοτικής μεθοδολογίας έχουν διαφορετικές απόψεις ως προς τον βαθμό που η γλώσσα κατασκευάζει εκδοχές της πραγματικότητας. Στη μια άκρη του συνεχούς, καθήκον τους είναι να μελετήσουν τους τρόπους που αυτές παράγονται, αλλάζουν ανάλογα με την κουλτούρα και την ιστορία και διαμορφώνουν τις εμπειρίες των ανθρώπων. Ενώ, στο άλλο άκρο πιστεύουν πως είναι εφικτό να περιγραφεί «τι συμβαίνει» σε ένα συγκεκριμένο πλαίσιο με την γλώσσα να είναι απλώς το μέσο για ένα σκοπό ή εργαλείο.
Κλείνοντας, ο αναστοχασµός του ερευνητή σχετικά µε την παρουσία του στο πεδίο, οι παρατηρήσεις, οι εντυπώσεις, τα συναισθήµατά του καταγράφονται στο ημερολόγιο της έρευνας και αξιοποιούνται κατά την ερμηνεία των δεδομένων.
Το οικογενειακό περιβάλλον διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην αγωγή και ανάπτυξη του παιδιού. Στους κόλπους της οικογένειας, και ανάλογα με τη στάση των γονέων, το παιδί αναπτύσσει συναισθήματα -καθοριστικής σημασίας- για την παγίωση της αυτοπεποίθησής του. Έτσι, διαμορφώνει αισθήματα επάρκειας ή ανεπάρκειας, καθώς και τη γενικότερη αυτοεικόνα του.
Πλέγματα σχέσεων, βιώματα, ερεθίσματα, μορφωτικό και οικονομικό επίπεδο -της οικογένειας- καθίστανται ικανά για να υιοθετήσει το παιδί αξίες, να αποκτήσει δεξιότητες και να διαμορφώσει στάσεις. Πιθανόν να είναι η εντονότερη επίδραση, αυτή του οικογενειακού περιβάλλοντος, στην ανάπτυξη του παιδιού και δεύτερη να έρχεται εκείνη του σχολείου.
Μάλιστα οι ίδιοι P. BourdieuκαιJ. Passerron, αποκάλεσαν «μορφωτικό κεφάλαιο» τις εμπειρίες που αποκτά το παιδί εντός οικογενειακού πλαισίου, φέρνοντάς τις ως παρακαταθήκη στο σχολείο. Ειδικότερα, ως μορφωτικό κεφάλαιο φρονούν το σύνολο των στάσεων, γνώσεων και δεξιοτήτων, που φυσικά διαφοροποιεί έκαστο παιδί ανάλογα με την κοινωνική τάξη προέλευσής του. Επιπλέον, συμπεριλαμβάνεται η κάθε είδους πληροφόρηση περί μορφώσεως, κοινωνικών σχέσεων, καλλιτεχνικής κουλτούρας και γλωσσικής άνεσης.
Στο σημείο αυτό είναι καλό να αναφερθεί το γεγονός ότι όσο περισσότερο συσχετίζονται τα χαρακτηριστικά αυτά με την κουλτούρα που μεταδίδει το σχολείο, τόσο ευκολότερα αφομοιώνονται οι γνώσεις και αποκωδικοποιούνται τα μηνύματα.
Οι σχολικές επιδόσεις των μαθητών διαφοροποιούνται περισσότερο ανάλογα με το μορφωτικό επίπεδο των γονέων.
M. Paul Clerc
Ο Bourdieuεπηρεασμένος από τις απόψεις τουM. Paul Clerc, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η σχολική επιτυχία είναι σε μεγάλο βαθμό πολιτιστική, τονίζοντας στην συνέχεια με τον Passeronότι ο παράγων γλώσσα αποτελεί την ικανότητα για κατανόηση και χειρισμό σύνθετων λογικών και αισθητικών δομών και εξασφαλίζεται από ένα σύστημα κατηγοριών, το οποίο εξαρτάται άμεσα από τη συνθετότητα της γλωσσικής δομής που πρωτοακούστηκε στο γλωσσικό περιβάλλον.
Από εμπειρικά δεδομένα ανακύπτει ότι στα θετικά στοιχεία αυτού του μορφωτικού κεφαλαίου συνυπολογίζονται και η καλή υγεία, η ευεξία, η κάλυψη των συναισθηματικών αναγκών, τα ισχυρά κίνητρα για μάθηση, η συναισθηματική ασφάλεια του παιδιού, η θετική στάση ολόκληρης της οικογένειας απέναντι στη μόρφωση και τις αξίες του σχολείου, το σταθερό ενδιαφέρον των γονέων, για τις σχολικές δραστηριότητες του παιδιού και για τα συναισθήματα που βιώνει εκεί, η ερμηνεία και η κατανόηση τους των αιτίων της τυχούσας σχολικής αποτυχίας και όχι η τιμωρία της, αλλά η ενθάρρυνση και υποστήριξη της προσπάθειας του παιδιού και, φυσικά, η εσωτερική εστία ελέγχου, δηλαδή οι επιδόσεις και επιτυχίες που είναι καρπός προσωπικής προσπάθειας και όχι ιδιαίτερα αποτέλεσμα εξωτερικών και τυχαίων παραγόντων.
Βέβαια, στην άλλη όψη του νομίσματος, αρνητική επίδραση ασκούν, η έλλειψη όλων των ανωτέρω, διάφορα σοβαρά προβλήματα του οικογενειακού περιβάλλοντος, όπως ανεργία, ασθένειες, διαζύγιο, μετανάστευση, καθώς και η απουσία των δύο γονέων.
Από όλα τα άνωθεν προκύπτει ότι, προκειμένου ο εκπαιδευτικός να σχεδιάζει, να εκτελεί τη διδασκαλία, να παίρνει τις αναγκαίες παιδαγωγικές του αποφάσεις είναι απαραίτητο να λαμβάνει σοβαρά υπόψη του και τις οικογενειακές προϋποθέσεις μάθησης των μαθητών του. Έτσι, απαιτείται να προσαρμόζει καταλλήλως τα κίνητρα μάθησης που φέρνουν τα παιδιά από την οικογένειά τους, προωθώντας και ενισχύοντάς τα.
Με τον όρο επικοινωνία νοείται η διαδικασία κατά την οποία τα άτομα μεταδίδουν μηνύματα και ταυτόχρονα τα δέχονται, επεξεργάζονται και ερμηνεύουν. Υφίσταται το τριγωνικό σχήμα πομπός -μήνυμα -αποδέκτης. Πρόκειται για την ακριβή πληροφόρηση που συντελεί στην αποτελεσματικότερη υλοποίηση των προσδοκιών και των αναμενόμενων αποτελεσμάτων.
Στο σημείο αυτό καλό είναι να αναφερθεί το γεγονός ότι για την ανθρώπινη επικοινωνία απαραίτητη είναι η ορθή χρήση της εκάστοτε γλώσσας ή κώδικα για να περιοριστούν οι παρερμηνείες και παρεξηγήσεις.
Αν και το σύνολο της κοινωνικής ομάδας εκδηλώνεται κυρίως με την καθομιλούμενη/κοινή γλώσσα, εντούτοις παρατηρούνται και γλωσσικές ποικιλίες που χρησιμοποιούν κοινωνικά υποσύνολα. Πρόκειται για την λεγόμενη «κάθετη διαίρεση» σε μια γλωσσική κοινότητα και εξαρτώνται από ποικίλους παράγοντες. Κάποιοι από αυτούς είναι η ηλικία, τα ιδιώματα, η μόρφωση, η ιδεολογία, το επάγγελμα, ακόμα και οι ασχολίες.
Βέβαια, είναι δυνατό και ο ίδιος άνθρωπος, μιλώντας για το ίδιο ακριβώς αντικείμενο να χρησιμοποιήσει διαφορετικό υφολογικό και κοινωνικό επίπεδο λόγου, ανάλογα με την περίσταση της επικοινωνίας. Επομένως, το ύφος του πομπού διαφοροποιείται ανάλογα με την περίσταση της επικοινωνίας στην οποία βρίσκεται, όπως ποιος μιλάει, σε ποιον, με ποιο σκοπό, με ποια διάθεση, για ποιο θέμα, πού, πότε, γιατί.
Καλό είναι να μην λησμονείται το ότι η επικοινωνία είναι διάλογος, ή μάλλον καλύτερα διαλογή. Είναι συνάντηση, συνομιλία, συζήτηση, συμφωνία, συγχώρηση, συναδέλφωση των ανθρώπων, όλα με κοινό παρονομαστή, μα και πρώτο συνθετικό το σύνδεσμο «συν».
Φυσικά, όπως και σε άλλους τομείς, η επικοινωνία συνιστά τον ακρογωνιαίο λίθο και συνάμα παράγοντα διαμόρφωσης του σχολικού κλίματος. Με την πορεία «top down approach», ελληνιστί από πάνω προς τα κάτω, τα υψηλά κλιμάκια -λόγου χάρη οι σχολικοί σύμβουλοι- επικοινωνούν με τους φορείς της σχολικής μονάδας για τα διαδικαστικά και δομικά θέματα.
Εν παραδείγματι, ο διευθυντής επικοινωνεί με όλα τα εμπλεκόμενα μέλη του σχολείου με ήθος, ειλικρίνεια και ευαισθησία και προάγει την συνεργασία και ελεύθερη επικοινωνία μεταξύ τους.
Η κατανόηση των προβλημάτων, ο συστηματικός διάλογος, καθώς και η αναγνώριση και ο σεβασμός της προσωπικότητας των γονιών, εκπαιδευτικών και μαθητών αποτελούν το κλειδί για μια πληρέστερη κατανόηση των αναγκών του άλλου. Η επικοινωνία, συνεπώς, μεταξύ μαθητών και εκπαιδευτικών συντελεί στη δημιουργία φιλικού και ευχάριστου σχολικού κλίματος και κατευθύνει τον εκπαιδευτικό στον κατάλληλο προσδιορισμό των προσδοκιών της τάξης.
