Η ενσυναίσθηση αποτελεί θεμελιώδη δεξιότητα στην εκπαιδευτική διαδικασία, καθώς προωθεί την κατανόηση των συναισθημάτων, των αναγκών και των απόψεων των μαθητών (Rogers, 1969). Στο πλαίσιο της διδασκαλίας, η ικανότητα του εκπαιδευτικού να δείχνει ενσυναίσθηση ενισχύει το κλίμα εμπιστοσύνης, το οποίο αποτελεί προϋπόθεση για τη δημιουργία ενός υποστηρικτικού και παραγωγικού μαθησιακού περιβάλλοντος (Noddings, 2005).

Η ενσυναίσθηση συμβάλλει στην αναγνώριση και διαχείριση των συναισθημάτων των μαθητών, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις άγχους, απογοήτευσης ή δυσκολίας στην κατανόηση του μαθήματος (Decety & Jackson, 2004). Μέσω της ενεργητικής ακρόασης και της θετικής επικοινωνίας, ο δάσκαλος διαμορφώνει σχέσεις αμοιβαίου σεβασμού και αποδοχής, που διευκολύνουν την ανοιχτή έκφραση προβληματισμών και αναγκών από τους μαθητές (Schonert-Reichl, 2017).

Η ενσυναίσθηση στην τάξη δεν περιορίζεται στην ατομική σχέση δασκάλου-μαθητή, αλλά επεκτείνεται και στη δημιουργία μιας συλλογικής κουλτούρας, όπου η αποδοχή της διαφορετικότητας και η αλληλοϋποστήριξη προάγουν την κοινωνική συνοχή (Zins et al., 2007). Η καλλιέργεια τέτοιων σχέσεων μειώνει την πιθανότητα εκδήλωσης επιθετικής συμπεριφοράς και ενισχύει την αίσθηση ασφάλειας και ευημερίας (Jennings & Greenberg, 2009).

Επιπλέον, η ενσυναίσθηση σχετίζεται άμεσα με την κοινωνική και συναισθηματική μάθηση (SEL), η οποία έχει αποδειχθεί ότι βελτιώνει τις ακαδημαϊκές επιδόσεις και την ψυχική υγεία των μαθητών (Durlak et al., 2011). Εκπαιδευτικοί που ενσωματώνουν πρακτικές ενσυναίσθησης στην τάξη βοηθούν τους μαθητές να αναπτύξουν την αυτορρύθμιση, την επίλυση συγκρούσεων και τις δεξιότητες συνεργασίας.

Συνεπώς, η ενσυναίσθηση αποτελεί κρίσιμο εργαλείο στη διδασκαλία, καθώς συμβάλλει στη δημιουργία σχέσεων εμπιστοσύνης και σε ένα υποστηρικτικό μαθησιακό περιβάλλον, όπου οι μαθητές αισθάνονται αποδεκτοί και ενθαρρύνονται να αναπτύξουν πλήρως τις δυνατότητές τους.

Κατερίνα Συμφέρη
Εκπαιδευτικός

---

• Decety, J., & Jackson, P. L. (2004). The functional architecture of human empathy. Behavioral and Cognitive Neuroscience Reviews, 3(2), 71-100. https://doi.org/10.1177/1534582304267187
• Durlak, J. A., Weissberg, R. P., Dymnicki, A. B., Taylor, R. D., & Schellinger, K. B. (2011). The impact of enhancing students’ social and emotional learning: A meta‐analysis of school‐based universal interventions. Child Development, 82(1), 405-432. https://doi.org/10.1111/j.1467-8624.2010.01564.x
• Jennings, P. A., & Greenberg, M. T. (2009). The prosocial classroom: Teacher social and emotional competence in relation to student and classroom outcomes. Review of Educational Research, 79(1), 491-525. https://doi.org/10.3102/0034654308325693
• Noddings, N. (2005). The challenge to care in schools: An alternative approach to education. Teachers College Press.
• Rogers, C. R. (1969). Freedom to learn. Charles Merrill.

Έρωτας. Η χώρα που κανένας δεν κατάφερε ποτέ να χαρτογραφήσει έως σήμερα. Μία χώρα που για τον καθένα μας έχει διαφορετικά μονοπάτια προς τον προορισμό της. Ένας τόπος που φέρει με μεγάλα γράμματα την ένδειξη “Αυστηρά Προσωρινή Διαμονή” στους επισκέπτες της. Οι ζωές μας, φτάνουν στα σύνορά της σε μη προκαθορισμένο χρόνο, εντελώς ξαφνικά, ίσως και από ανάγκη και πολλές φορές… περιμένουν με ελπίδα μέχρι και το τελευταίο δευτερόλεπτο ώσπου να φτάσει το τερματικό δρομολόγιο για την επιστριφή με το δεύτερο εισητήριο εισόδου στο χέρι.

Άγνωστοι. Όλοι ήμασταν και είμαστε άγνωστοι μέχρι να γνωριστούμε στη γλώσσα του έρωτα. Η μοναδική γλώσσα στον πλανήτη ολόκληρο που δε διδάσκεται. Αρκεί μονάχα ένα βλέμμα για να μπορέσεις να περιγράψεις τον κόσμο. Εκεί, οι άνθρωποι πίστευουν στον ίδιο Θεό. Τα συναισθήματα αποτελούν την πορεία που χαράζεις μέσα στη σκοτεινή νύχτα και κάθε πρωί αφήνουν τα σημάδια σου ανεξίτηλα εξερευνώντας τον αριθμό 2.

Αποσκευές. Στη χώρα του έρωτα, είναι φορές που φεύγεις αφήνοντας πίσω όλα σου τα υπάρχοντα. Δυστυχώς, δεν καταφέρνεις ποτέ να γυρίσεις πίσω να τα μαζέψεις και όλοι όσοι περνάνε βιαστικοί από δίπλα σου και σε σπρώχνουν είναι αδύνατον να ακούσουν τις περιγραφές από τις αποσκευές. Μπορείς να τις βρεις μόνο εσύ. Και μεταξύ μας… είσαι ο μοναδικός που γνωρίζεις που ακριβώς είναι φυλαγμένες.

Αποχωρισμός. Έχουμε μεγαλώσει μαθαίνοντας πως ό,τι δεν είναι πια δικό μας, πρέπει να το ξεχάσουμε για πάντα ή/και όταν το θυμόμαστε να μας κυριεύουν μόνο συναιθήματα θλίψης και άδικου. Ναι, αυτός ο ανθρώπινος εγωκεντρισμός που καιρό με τον καιρό δηλητηριάζει τη φύση και το περιβάλλον της χώρας του έρωτα. Η γεύση αυτή που αφήνει το φιλί που ενώ δεν ξέρεις πως ήταν το τελευταίο, μένει στη μνήμη σου μέχρι να την ξανασυναντήσεις… ΑΝ την συναντήσεις ποτέ ξανά. Αλλά κι εκείνη που αν και δεν ένιωσες ποτέ, υπήρχε σε κάθε όνειρο και φαντασία σου. Ανεκπλήρωτη. Ώσπου χάθηκε κι εκείνη μαζί με κάθε αποσκευή σου.

Περπατώντας αργά και αθόρυβα στα στενά της άγνωστης αυτής χώρας… αναρωτιέσαι. Μία χώρα που μερικές λέξεις, ένα άγγιγμα και μία ματιά μπορούν να τη χρωματίσουν και να της δώσουν ζωή όλοι οι άνθρωποι, γιατί άραγε επιλέγουν να την κρατάν γκρίζα με σκουριασμένα τα σίδερα της προβλήτας που προσπαθεί να μη χαθεί στη θάλασσα της νέας αυτής εποχής αφανισμού των συναισθημάτων;!

Στον έρωτα, όπως λέει και το κομμάτι “side” του Travis, “Όλοι προσπαθούμε να ζήσουμε ευτυχισμένοι… από το φόβο της ταχείας πτώσης. Αλλά η ζωή είναι ταυτόχρονα και μεγάλο και μικρό πλήκτρο. Απλά άνοιξε τη συγχορδία”.

Γράφει η Στέλλα Μακαρώνη.