Ένα σχολείο για να εντάξει ισότιμα μαθητές/ριες με κινητική αναπηρία το βασικότερο και πρώτιστο δομικό χαρακτηριστικό του πρέπει να είναι η εξασφάλιση της αυτόνομης κινητικότητάς τους στον χώρο. Για τον σκοπό αυτό, αν δεν έχει σχεδιαστεί με βάση τις υφιστάμενες προβλέψεις προσβασιμότητας σύμφωνα με τον καθολικό σχεδιασμό, είναι απαραίτητο να γίνουν παρεμβάσεις και εργονομικές διευθετήσεις τόσο μέσα στην αίθουσα διδασκαλίας όσο και στο γενικότερο περιβάλλον του σχολείου.

Για την διασφάλιση της προσβασιμότητας και της αυτονομίας στην κίνηση στον σχολικό χώρο, είναι απαραίτητα τα κάτωθι:

• Ράμπες, με κλίση 5%, που θα επιτρέπουν την κίνηση αμαξιδίου οπουδήποτε υπάρχουν σκάλες (απ’ το πεζοδρόμιο στην αυλή, απ’ την αυλή στο ισόγειο).
• Τουαλέτα κατάλληλα διαμορφωμένη για μαθητές/μαθήτριες με κινητική αναπηρία.
• Ανελκυστήρας ή αναβατόριο σκάλας για το αμαξίδιο, αν το σχολείο έχει ορόφους.
• Αντιολισθητική ταινία στα σκαλοπάτια.
• Χειρολαβές και μπάρες στήριξης σε διαδρόμους και σκάλες,
• Ειδικό αντιολισθητικό δάπεδο στις αίθουσες, στους διαδρόμους, στο προαύλιο και σε όλους τους χώρους.
• Πόρτες με μεγάλο άνοιγμα για το απρόσκοπτο πέρασμα του αμαξιδίου σε όλους τους χώρους (αίθουσες διδασκαλίας, αμφιθέατρο, βιβλιοθήκη, εργαστήρια, τουαλέτες).
• Κατάλληλο ύψος στα πόμολα στις πόρτες, στους κάδους απορριμμάτων, στον πάγκο του κυλικείου, στους πίνακες, στους διακόπτες φωτισμού, στις κρεμάστρες, ώστε να μπορεί να φτάσει και ο/η μαθητής/τρια με το αμαξίδιο και να μην εξαρτάται συνεχώς από τη βοήθεια των άλλων.
• Επαρκής χώρος μεταξύ των θρανίων εντός της αίθουσας διδασκαλίας για την απρόσκοπτη κίνηση του αμαξιδίου.

Κατερίνα Συμφέρη
Εκπαιδευτικός

Με τον όρο προσβασιμότητα νοείται το χαρακτηριστικό του περιβάλλοντος, που επιτρέπει σε όλα τα άτομα – χωρίς διακρίσεις φύλου, ηλικίας και λοιπών χαρακτηριστικών, όπως σωματική διάπλαση, δύναμη, αντίληψη, εθνικότητα – να έχουν πρόσβαση σε αυτό, δηλαδή να μπορούν αυτόνομα, με ασφάλεια και με άνεση να προσεγγίσουν και να χρησιμοποιήσουν τις υποδομές, αλλά και τις υπηρεσίες (συμβατικές και ηλεκτρονικές) και τα αγαθά που διατίθενται στο συγκεκριμένο περιβάλλον.

Η προσβασιμότητα στο δομημένο περιβάλλον εξασφαλίζεται μέσω του προσβάσιμου σχεδιασμού, δηλαδή μια διαδικασία σχεδιασμού κατά την οποία οι ανάγκες των ατόμων με αναπηρίες εξετάζονται ειδικά, με στόχο τα προϊόντα, τις υπηρεσίες και τις υποδομές ώστε να μπορούν να χρησιμοποιηθούν, κατά το δυνατόν, αυτόνομα από άτομα με διάφορες αναπηρίες (ΥΠΕΝ/ΔΕΣΕΔΠ/65826/699/2020 – ΦΕΚ 2998/τ.Β/20-7-2020).

Στον νόμο 4759/2020 δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην επιτακτικότατα της διασφάλισης της προσβασιμότητας για τα άτομα με αναπηρία και των εμποδιζόμενων ατόμων, τόσο στα νέα κτίρια όσο και στα υφιστάμενα. Με βάση τις διατάξεις, επαναπροσδιορίζονται αυτά που ήδη έχουν προβλεφθεί για την εξασφάλιση της προσβασιμότητας στα κτίρια τόσο στον Ν. 4067/ 2012 (Νέος Οικοδομικός Κανονισμός – άρθρο 26 και 27) όσο και στις Τεχνικές Οδηγίες που προβλέπονται στην προαναφερθείσα Υπουργική Απόφαση και αφορούν την προσαρμογή των υφιστάμενων κτιρίων.

Πιο συγκεκριμένα, για όλα τα νέα δημόσια ή ιδιωτικά κοινόχρηστα κτίρια επιβάλλεται η εξασφάλιση της οριζόντιας και κατακόρυφης προσπέλασης από άτομα με αναπηρία / εμποδιζόμενα άτομα, σε όλους τους εσωτερικούς και τους εξωτερικούς χώρους καθώς επίσης και η πρόβλεψη για κατασκευή WC AMEA. Παράλληλα ορίζεται ότι και στα υφιστάμενα κτίρια που στεγάζουν υπηρεσίες του ευρύτερου Δημοσίου τομέα, συμπεριλαμβανομένων των εκπαιδευτηρίων, επιβάλλεται να γίνουν οι απαραίτητες διαμορφώσεις, ώστε οι λειτουργικοί χώροι τους να είναι προσπελάσιμοι από άτομα με αναπηρία / εμποδιζόμενα άτομα.

Κατερίνα Συμφέρη
Εκπαιδευτικός