Αποφάσισα να γράψω λίγες λέξεις, λίγες γραμμές για το ιερότερο πρόσωπο στη ζωή μου. Εν τέλει δεν με ενδιαφέρει, ας γράψω και νουβέλα ή βιβλία πολλά. Η μάνα μου θα άξιζε κάθε γράμμα, κάθε λέξη και κάθε σκέψη μου. Η μάνα μου θα άξιζε κάθε δευτερόλεπτο από το χρόνο μου μέσα στην ημέρα. Θα άξιζε κάθε χιλιοστό της προσοχής μου. Η μάνα μου θα μπορούσε να με κάνει να λυγίσω ατσάλινες μπετόβεργες με τα χέρια μου και να αντέξω χίλιες μπάρες πίεση στην πλάτη μου. Όμως η μάνα μου το μόνο που μου προσφέρει, χωρίς να ζητά αντάλλαγμα, είναι ένα χαμόγελο και, σπανίως, λίγα δάκρυα. Τα μόνα δάκρυα που θα έχυνα και ποτέ δε θα μετάνιωνα για αυτό: τα δάκρυα για το πρόσωπο της μάνας μου.

Η μάνα είναι κάτι παραπάνω από εκείνη τη γυναίκα που απλά θα φέρει ένα παιδί στον κόσμο, κουβαλώντας το εννέα μήνες δίπλα στα σπλάχνα της. Μάνα σημαίνει “αγάπη”. Η μάνα είναι εκείνη η γυναίκα που, όταν θα σπάσεις σαν γυαλί σε χίλια κομμάτια, μικρά και αιχμηρά, δε θα διστάσει να σε μαζέψει από κάτω με τα γυμνά της χέρια, ακόμη κι αν η ίδια ματώσει και κοπεί. Η μάνα είναι ο άνθρωπος εκείνος που από την στιγμή της σύλληψης σου σπάει το “εγώ” και γίνεται “εσύ”. Σκέφτεται, αγχώνεται και βασανίζεται για εσένα. Τοποθετεί όλο το υπόλοιπο σύμπαν σε δεύτερη μοίρα και διοχετεύει όλο της το συναίσθημα στην ύπαρξή σου. Η μάνα θα πεινάσει για να φας εσύ την τελευταία μερίδα φαγητού.

Η μάνα σε αποδέχεται για αυτό που ήδη είσαι και όχι για αυτό που η ίδια θα ήθελε να είσαι. Η μάνα είναι εκείνη η γυναίκα που ανά πάσα στιγμή θα μπορεί να σου προσφέρει ανιδιοτελώς μια θεραπευτική αγκαλιά, ένα ιαματικό βλέμμα και ένα μαγικό φιλί. Ικανά να φωτίσουν κάθε σου σκοτάδι. Η μάνα είναι εκείνη η γυναίκα που καταφέρνει και διαβάζει την κάθε σου σκέψη, να μεταφράζει την κάθε σου κίνηση και να γνωρίζει τι σε βασανίζει την εκάστοτε χρονική στιγμή. Η μητέρα δεν έχει στο λεξιλόγιό της τα ρήματα “προδίδω” και “εγκαταλείπω”. Η μάνα τα έχει αντικαταστήσει με τα ρήματα “υπερβαίνω” και “αγαπώ”. Αυτά διακρίνουν την πραγματική μάνα από την φαινομενική μάνα. Γιατί η πραγματική μάνα θα αρχίσει να αγαπά και θα πεθάνει αγαπώντας. Χωρίς αντάλλαγμα, χωρίς επιβράβευση, χωρίς επιστροφές.

Αυτή είναι η δική μου μάνα.

Μάνα! Δεν βρίσκεται λέξη καμία / να’ χει στον ήχο της τόση αρμονία.

(Γεράσιμος Μαρκοράς)

Θανάσης Μουλιός

…και θα γράφω ώσπου να σβήσει. Είτε αυτό είτε εγώ. Μα δε θα σβήσω από αυτό και το γνωρίζω ήδη, το λέω εκ του ασφαλούς, λιγοψυχώς. Χίλια είναι αυτά που θα με κάνουν ένα με τη γη, μα όχι αυτό. Γιατί αυτό το ίδιο είναι που ξέρει και θα αντισταθεί στη μοιραία, σαδιστική του φύση. Αυτό είναι το ίδιο που θα πει “δε θα σε βλάψω” και θα αποβάλλει όλες τις θανατερές ουσίες του. Θα γράφω ώσπου να σβήσει, οπότε ξέρεις πως το “άρθρο ” δε θα διαρκέσει αρκετά ώστε να φθαρεί η τέλεια εικόνα της στα μάτια ξένων, από κίβδηλα αισθήματα, ηθοποιητικά. Και το γράφω ολόγυμνος. Αυτό το άρθρο θα είναι απαράδεκτο δημοσιογραφικά, δίχως συνοχή, δίχως ευπρέπειες.

• 

Αυτό το άρθρο δεν το γράφω με στυλό, μα με τσιγάρο. Δεν το γράφω σε χαρτί, μα πάνω στο μέτωπο της μάνας μου. Κι όμως, δε θα λερώνει ποτέ. Αυτό είναι το σπουδαιότερο μέρος του ανθρώπινου σώματος: το μέτωπο της μάνας, που είναι πάντα καθαρό. Και πάει στη μάνα μου ο,τι γράφω. Στο πιο αρσενικό ον που γνώρισα ποτέ. Δεν τη θυμάμαι τη μάνα μου. Δεν την έχασα, όμως δεν τη θυμάμαι. Δε θυμάμαι να με μεγαλώνει. Θυμάμαι να με κάνει να μην την έχω ανάγκη. Και δεν την είχα ποτέ. Ποτέ. Την παράτησα κι αυτό μου το συγχωρεί. Ίσως μου το συγχωρήσουν και οι άλλοι. Μα όχι εγώ.

Παράτησα τη μάνα μου. Και την εκτίμησα τη μάνα μου όταν μεγάλωσα. Όταν πια κανείς σε αυτήν την ηλικία έχει ανάγκη. Όχι όταν δεν μπορούσα να ζήσω χωρίς αυτήν. Κοίτα το μέτωπο της δικιάς σου, πάνω από τα ρυτιδιασμένα μάγουλα και τον ζαρωμένο της λαιμό. Πόσο καθαρό, ε; Ό,τι πιο διαυγές υπάρχει στη φύση. Και δεν τη χρειάζομαι, γιατί την παράτησα. Δίχως να φύγει εκείνη ποτέ. Η μάνα είναι ένα δέντρο αιωνόβιο. Σε χίλια χρόνια, αν ξαναπεράσεις από το μέρος που γεννήθηκες, θα είναι πάλι εκεί. Το τσιγάρο τελειώνει. Μα είπα ψέμματα. Άναψα κι ένα δεύτερο. Ένα δεύτερο για όλες τις μάνες της Γης, που κυκλοφορούν αέναα απ’ τη δημιουργία της.

• 

Κι έχω γεμίσει με ανθρώπους που έφυγε η μάνα τους από αυτή. Και είναι πανέμορφοι όλοι τους-Χριστέ μου, πόσο όμορφοι είναι. Γιατί κουβαλάνε δυο ψυχές. Γιατί Θεός δεν υπάρχει, ούτε δεύτερη ζωή. Μόνο η ψυχή της μάνας μπορεί να επιστρέψει σε αυτή. Τούτο το χαρτί θα καεί με το τσιγάρο. Η δειλία μου είναι τούτη που θα το κάνει να καεί, αφότου περαστεί πρώτα στο κινητό, αν και δε θα’ πρεπε. Το δεύτερο τσιγάρο κοντεύει να τελειώσει. Δε με άφησε. Δε με άφησε ποτέ. Κι ας την άφησα εγώ.

Η μάνα είναι η πιο αντιφατική πολιτικά έννοια. Τόσο ρατσίστρια με τον εαυτό της, τόσο κομμουνιστική με το παιδί. Και λίγο πριν σβήσει, ένας στίχος, ο πιο όμορφος που ξέρω, απ’ τον αγαπημένο μου ποιητή.

“Θα γυρίσω λυπημένη Παναγία. Έχε γειά. Μην κλαις, το μαράζι μάθε φυλαχτό να μην κρέμας. Να λες “δεν πειράζει, θα’ ρθει άσπρη μέρα και για μας…””

Περιμένει να μείνει έγκυος

Περιμένει να επιστρέψετε από το νηπιαγωγείο.

Σας περιμένει όταν γυρίζετε από το σχολείο.

Σας περιμένει όταν ξεκινάτε τη ζωή σας

Όταν επιστρέφετε σπίτι μετά από ένα πάρτι.

Περιμένει να γυρίσετε από τη δουλειά και να βρείτε ζεστή σούπα.

Σας περιμένει με αγάπη, με άγχος, μερικές φορές με θυμό που περνάει αμέσως όταν σας βλέπει και μπορεί να σας αγκαλιάσει.

Βεβαιωθείτε ότι η ηλικιωμένη μαμά σας δεν χρειάζεται να περιμένει άλλο.

Επισκεφτείτε την, αγαπήστε την, αγκαλιάστε αυτή που σας αγάπησε όπως κανείς άλλος δεν θα το κάνει ποτέ.

Μην την αφήνετε να περιμένει.

Γιατί το σώμα γερνάει αλλά η καρδιά μιας μαμάς δεν γερνάει ποτέ.

Αγαπήστε την, μπορείτε.

Καμία γυναίκα δεν θα σας αγαπήσει σαν την μητέρα.

Πηγή

Μια μικρή κουκίδα σε μια οθόνη και ο ήχος μιάς καρδιάς που θα σου αλλάξει τη ζωή.<<Το παιδί σου!>>Το ποιό;Εγώ είμαι παιδί, πώς θα κανω παιδί;Δεν νιώθω έτοιμη!Πώς θα τα καταφέρω;Aυτά είναι λίγα από τα ερωτήματα που δημιουργούνται στη θέαση της παραπάνω εικόνας.Αγωνία,φόβος και χαρά είναι από τα λίγα συναισθήματα που κυριαρχούν το κορμί σου.

Οι πρώτοι μήνες είναι μάλλον ίδιοι με τους προηγούμενους,πριν το σώμα σου γίνει ”σπίτι”για έναν νέο άνθρωπο.Όταν όμως η κοιλίτσα αρχίζει να φουσκώνει εκεί αρχίζεις και συνειδητοποιείς πολλά! Όλο αυτό γίνεται πιο αληθινό,γίνεται η πραγματικότητα σου.Μαζί με την κοιλίτσα,μεγαλώνουν και τα συναισθήματα και κάπου εκεί μπαίνει η ανυπομονησία να κρατήσεις το μικρό σου αγκαλιά και να ζήσεις μαζί του την υπόλοιπη ζωή σου.

Ενώ παράλληλα εσύ δεν είσαι αυτή που ήσουν,οι ορμόνες σου κάνουν party και το ζούν στα κόκκινα.Κλαίς,φωνάζεις,γελάς,όλα ταυτόχρονα,έχεις ανάγκη από κατανόηση,κάποιες φορές δεν καταλαβαίνεις ούτε εσύ τις αντιδράσεις σου και τον ίδιο σου τον εαυτό! Και πάλι φόβος,φόβος για το άγνωστο που θα έρθει και μετά χαρά και αισιοδοξία,γιατί αυτό που θα έρθει είναι ένα μικρό θαύμα,το δικό σου θαύμα.

Μερικές φορές μπορεί να περάσει από το μυαλό σου αν όλο αυτό που ζείς είναι σωστό,αλλά να ξέρεις είναι ό,τι πιο σωστό έχεις κάνει.Έτσι λοιπόν περνάνε οι μήνες και όσο ψωνίζεις όμορφα και χαριτωμένα πράγματα για το μικροσκοπικό σου πλασματάκι έρχεσαι ακόμα πιο κοντά του.Όταν πια η κοιλιά έχει γίνει σα μπαλόνι έτοιμο να σκάσει τα κόκαλα σου πονάνε και η μέση σου χτυπάει καμπανάκια από το βάρος που σηκώνει, έχεις μπει στην τελική ευθεία.

Η πολυπόθητη ώρα θα έρθει εκεί που δεν το περιμένεις!Αύτο ήταν…από δω και πέρα δεν θα είσαι εσύ για σένα,αλλά εσύ για το παιδί σου.

Δεν έχεις φοβηθεί ξανά τόσο πολύ στη ζωή σου και ίσως δεν έχεις  ξανά πονέσει τόσο.Η αγωνία σου όμως σε κάνει να ξεχνάς τον πόνο.Όλα θα πάνε καλά ακούς από όλους και εσύ μέσα σου αναρωτιέσαι αν όντως θα πάνε.Τα λεπτά περνάνε αργά,λες και είναι αιώνες,προσπαθείς να καταλάβεις τι ακριβώς πρόκειται να συμβεί και τότε συνειδητοποιείς ότι είσαι πιο έτοιμη από ποτέ!

Ένα δυνατό κλάμα που μοιάζει με νιαούρισμα αντηχεί σε όλο το δωμάτιο ώσπου σταματάει μόλις το ακουμπήσουν επάνω σου. ΟΚ! και τώρα τι;Είμαι μαμά;Θα περάσει αρκετός καιρός μέχρι να νιώσεις μαμά και αυτό είναι απόλυτα φυσιολογικό.Κρατάς στα χέρια σου τον κόσμο όλο,αλλά είναι πολύ ξένο ακόμα για σένα,δεν χρειάζεται να νιώσεις λατρεία γι’αυτό το μωρό από την πρώτη στιγμή και είναι κατανοητό.Μην επηρεάζεσαι από όσα ακούς,να τα φιλτράρεις και να  κρατήσεις όσα θέλεις εσύ,τα υπόλοιπα άστα στην άκρη.

Τώρα πρέπει να φροντίσεις εσένα,να είσαι εσύ καλά,για να είναι και το παιδί σου .Όταν κοιταχτείς στον καθρέφτη  μην απογοητευτείς,το σώμα σου ξέρει τι πρέπει να κάνει και θα επανέλθει σιγά,σιγά,άλλωστε όσοι σ’αγαπούν το κάνου για ό,τι έχεις  μέσα σου. 

Κράτα το νινί αγκαλιά και θα τα ξεχάσεις όλα!

Με αγάπη.

Το στήριγμα σου . Ο άνθρωπος σου . Σε εκείνον θα τρέξεις στην πρώτη δυσκολία , στην πρώτη ερωτική απογοήτευση , στο πρώτο στραβοπάτημα . Θα σε ακούσει με υπομονή , μέχρι και την τελευταία σου λέξη . Θα σε συμβουλεύσει ,καθώς μόνη έγνοια του συνιστά η προστασία σου . Και αν καμιά φορά σε μαλώνει ή έρχεστε σε αντιπαράθεση , μην θυμώνεις . Σ’ αγαπάει , για αυτό τα κάνει όλα . Η αγάπη είναι το ομορφότερο συναίσθημα που μπορείς να νιώσεις με αυτόν τον άνθρωπο . Πόσα ποιήματα , στίχοι , τραγούδια , έχουν γραφτεί για αυτό το ιερό πρόσωπο . Πόσοι αγώνες για την απελευθέρωση της μάνας -γης ; Ναι καλά καταλάβατε ! Η μάνα , αυτό το άτομο που σε φέρνει στον κόσμο , που επωμίζεται μια τόσο μεγάλη ευθύνη ,αξίζει εκατοντάδες λέξεις , φράσεις για να την περιγράψεις ! Πόσο χαρούμενη/ος/ο νιώθεις παραπάνω , εφόσον έχεις την μανούλα σου δίπλα ;

Φυσικά δεν περιορίζεται ο ρόλος της πατρικής φιγούρας . Ο πατέρας είναι πάντα εκεί όταν θα τον χρειαστείς , ακοίμητος φρουρός στο πλευρό σου . Μαζί , συνιστούν το τέλειο αχτύπητο δίδυμο που θα σε στηρίξουν μέχρι το τέλος της ζωής τους. Σ ‘αγαπάνε πιο πολύ από ότι αγαπάς εσύ τον εαυτό σου. Μην αμφιβάλλεις . Επιστημονικά , τεκμηριωμένα πράγματα αυτά που σου λέω .Φυσικά , υπάρχουν και εξαιρέσεις στον κανόνα… Όμως κανένας δεν μπορεί να αμφισβητήσει την αγάπη της μάνας προς το παιδί !

Θα μπορούσα να χαρακτηρίσω την αγάπη αυτή , με μια μόνο λέξη . Ανιδιοτελή .Κατά την κρίση μου , είναι ίσως η μοναδική , σπάνια , λέξη που θα μπορούσε να σκιαγραφήσει ένα τέτοιο μεγαλειώδες συναίσθημα. Και φυσικά , μία άλλη λέξη που θα ήταν αρκετή για να αντικατοπτρίσει αυτή την σχέση είναι αμφίρροπη. Ή έστω έτσι θα πρέπει να είναι . Η αγάπη οφείλει να εκδηλώνεται και από τις δυο πλευρές . Αν νιώθετε ότι η μητέρα σας δεν σας αγαπάει , ποντάρετε στο λάθος συμπέρασμα . Στην σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα , οι γρήγοροι ρυθμοί ζωής , η πολύωρη εργασία των γονέων , δεν επιτρέπει στο παιδί να αναπτύξει ομαλές σχέσεις , γεμάτες συναίσθημα, με τους ίδιους.

Η σημερινή μάνα είναι εργαζόμενη , γονιός , νοικοκυρά , σύζυγος , καταλαμβάνει δηλαδή πολλούς και διαφορετικούς ρόλους στην κοινωνία όπου ζει . Με τι να ασχοληθεί πρώτα πρώτα ; Ξεχάστε τις εποχές , που οι γυναίκες είχαν ως αποκλειστική αρμοδιότητα την ανατροφή των παιδιών και έμεναν στο σπίτι , περιορίζοντας τον χρόνο τους σε υφαντά και αργαλειούς. Η σύγχρονη γυναίκα μπορεί να είναι τα πάντα. Την επομένη φορά που θα παραπονεθείτε για την απουσία της μητέρας σας από το μεσημεριανό , αναλογιστείτε ποιος εργάστηκε για να έχετε αυτό το πιάτο φαί στο τραπέζι σας . Φυσικά δεν επευφημώ την μη ισορροπημένη αυτή σχέση , όμως αξίζει να σημειωθεί ότι δεν αλλάζει τίποτα στα συναισθήματα της ….

Σε περίπτωση που το ιερό αυτό πρόσωπο δεν βρίσκεται πλέον ανάμεσα σας , μην σας παίρνει από κάτω . Η απώλεια ενός αγαπημένου μας ανθρώπου είναι ένα ιδιαίτερα μεγάλο κεφάλαιο , με ατελείωτες σελίδες , που χρειάζεται μια λεπτή και ευαίσθητη μεταχείριση . Όμως , οι άνθρωποι δεν φεύγουν . Ανόητος , όποιος πιστεύει ότι η μάνα ξεχνάει εν τέλει το παιδί της. Ο μόνος εχθρός που στέκεται απέναντι , είναι η λησμονιά. Οι άνθρωποι , λένε , πεθαίνουν μόνο όταν τους ξεχνάμε. Και έχει δίκιο ο ανώνυμος ποιητής. Η μάνα , είναι εκεί για το παιδί της , ό,τι και να συμβεί .

Πολλές φορές , όντας μικρότεροι , δεν μπορούμε να συλλάβουμε την έννοια αυτή. Πως γίνεται η μαμά μου , εφόσον έχει φύγει , να βρίσκεται κοντά μου ; Είναι βέβαιο ότι υπάρχουν πολλές θεωρίες περί του συγκεκριμένου ζητήματος. Δεν είμαστε ούτε κληρικοί , ούτε επιστήμονες προκειμένου να αναζητήσουμε τις ρίζες του . Το σίγουρο είναι , όμως , μπορούμε να είμαστε βέβαιοι για την αγάπη της μάνας , όπου και αν βρίσκεται . Θέλοντας και μη , το πράγμα είναι αυτονόητο . Δεν φεύγει η αγάπη με την απώλεια . Ίσα ίσα , είναι η μόνη πηγή ελπίδας για να ξεπεράσεις τον χαμό . Τρέφεσαι με την δύναμη της αγάπης που σου έδινε τόσα χρόνια και χαράζεις τον δρόμο σου μπροστά ! Δεν ξεχνάς , μνημονεύεις. Οι αναμνήσεις σε συντροφεύουν καθ όλη την διάρκεια της ζωής σου και σου συμπαραστέκονται σε κάθε δύσκολη στιγμή που αντιμετωπίζεις .

Η μάνα ,σύμβολο αγάπης , δεν αφορά μόνο το πρόσωπο .Μάνα γη αποκαλούμε το χώμα , από το οποίο προερχόμαστε . Κατά το πέρασμα των αιώνων, χύθηκε αίμα , έγιναν αγώνες για την επικράτηση λαών και εθνών , στο χώμα αυτό . Η μάνα γη , ως μητέρα όλων μας , απαιτεί εξίσου σεβασμό με αυτόν που δείχνουμε στον άνθρωπο που μας κουβαλούσε 9 μήνες . Η περιβαλλοντική ρύπανση , το καυσαέριο , οι πόλεμοι και άλλες χιλιάδες ανθρώπινες παρεμβάσεις στην φύση , καταστρέφουν το οικολογικό σύστημα , που ονομάζουμε μη ειρωνικά μάνα ! Πως μπορεί ο άνθρωπος , γέννημα θρέμμα φύσης , να σέβεται τον άνθρωπο που του χάρισε ζωή , την ίδια στιγμή που εμποδίζει την καθαυτή γενέτειρα του , την μάνα-γη να επιβιώσει;

Τα τελευταία χρόνια , γίνονται ορισμένες προσπάθειες για αναδιαμόρφωση του φυσικού περιβάλλοντος και υιοθέτηση- φιλικών προς το περιβάλλον- συνηθειών. Ανακύκλωση , ανανεώσιμες πηγές ενέργειας , μη χρήση πλαστικών , αποτελούν μερικές από τις προτεινόμενες λύσεις για να μπορέσουμε να προστατεύσουμε , όλοι μαζί , σαν μια γροθιά , την γη που μας γέννησε , που μας έθρεψε και συνεχίζει να μας θρέφει. Μην ξεχνάμε , άλλωστε , ότι η κατάσταση αυτή θα γυρίσει boomerang κάποια στιγμή για μας . Η μάνα γη θα επαναστατήσει , απέναντι στην υποτίμηση της ανθρωπότητας . Η μεταβολή των καιρικών φαινομένων συνιστά μια από τις αντιδράσεις του φυσικού περιβάλλοντος. Μήπως ήρθε η ώρα να της συμπεριφερθούμε ως μάνα μας ;

Ξαναγυρνώντας στην μητέρα , θα ήθελα να καταγράψω μερικά από τα χαρακτηριστικά της , για να αναδείξω το μεγαλείο της ψυχής που διαθέτει . Αρχικά , μάνα σημαίνει αγάπη . Μάνα σημαίνει αποδοχή για αυτό που είσαι , όχι αυτό που θα ήθελε η ίδια να είσαι . Η μάνα θα σκύψει να μαζέψει τα σπασμένα σου κομμάτια και θα προσπαθήσει να τα συνδέσει ξανά , ώστε να γίνεις ευτυχισμένος. Μάνα, είναι η γυναίκα που θα της ζητήσεις το τελευταίο κομμάτι πίτσας και θα στο δώσει κατευθείαν , ακόμη και αν επιθυμούσε να το φάει . Με ένα φιλί , μια αγκαλιά , ένα βλέμμα της , παίρνεις θάρρος , γίνεσαι απευθείας καλά. Μάνα , είναι αυτή που της λες δεν έχω τίποτα και έχει καταλάβει αμέσως τι συμβαίνει . Μάνα είναι εκείνη που την διώχνεις , πάνω στα νεύρα σου και εκείνη στέκεται δίπλα σου , ακλόνητη σαν βράχος , προσπαθώντας να σε συμβουλεύσει .

Φαινομενικά , ποτέ δεν αρρωσταίνει , διαθέτει 10 χέρια και πόδια , έχει χρόνο για όλα. Τρέχει , αγωνίζεται για τα παιδιά της , δεν προδίδει , δεν εγκαταλείπει , δίνει απλόχερα την αγάπη της ! Εγωισμός , άγνωστη λέξη για εκείνη . Μάνα είναι η γυναίκα που υιοθέτησε 17 παιδιά γιατί είχε μέσα της μόνο αγάπη. Η μάνα που δεν έδωσε το παιδί της για υιοθεσία, παρ΄ όλο που η ίδια δεν είχε να φάει. Μάνα , όμως δεν είναι μόνο η γυναίκα που σε γεννά , αλλά αυτή που σε δημιουργεί .Μάνα είναι αυτή που σε μαθαίνει να πετάς για να βρεθείς εκεί που αγαπάς…

Μάνα είναι αυτή που από τη μέρα που σε πρωτοαντίκρισε έγινε η ζωή της ομορφότερη, που δε σου είπε ποτέ πόσο έκλαψε για σένα. Μητέρα είναι αυτή που δε σε είδε ποτέ ως λάθος. Μητέρα είναι αυτή που σε βλέπει όταν κοιμάσαι ! Είναι αυτή που σου σκουπίζει τα δάκρυα, σου ψιθυρίζει πως όλα θα πάνε καλά ακόμα κι αν η ίδια μέσα της ραγίζει…Μάνα που ξενύχτησε μέρες ολόκληρες στο νοσοκομείο , στο προσκέφαλο σου , όταν την είχες ανάγκη , την σέβεσαι , την τιμάς . Και ας φωνάζει ολημερίς για τα πεταμένα βιβλία στο δωμάτιο σου. Και ας λες πως ώρες ώρες δεν την αντέχεις . Και ας επαναστατείς , θέλοντας να φύγεις από το σπίτι .

Η μάνα , σε πολλές περιπτώσεις αναλαμβάνει τον ρόλο του πατέρα . Μάνες που χάνουν τα παιδιά τους , την γη κάτω από τα πόδια τους , τις θαυμάζεις , τις δοξάζεις . Είναι πραγματικές ηρωίδες . Ένα ευχαριστώ σε όλες τις μαμάδες του κόσμου είναι λίγο για αυτά που πραγματοποιούν καθημερινά . Αγκαλιάσετε , λοιπόν , την μαμά σας και πείτε της σαγαπώ. Είναι ίσως η ομορφότερη επιβράβευση που μπορεί να λάβει !

Αφιερωμένο στην δική μου μανούλα , και σε όλες τις μανούλες του κόσμου !

Αριάδνη Εμμανουηλίδου

Μια από τις πιο συνηθισμένες φράσεις που λένε οι γονείς στα παιδιά είναι «Κάνε αυτό που σου λέω!», ενώ ξέρουμε πολύ καλά ότι τα παιδιά μαθαίνουν βλέποντας και παρατηρώντας πώς φέρονται οι γονείς τους. Ποια είναι τα πιο βασικά πράγματα που πρέπει να κάνει ένας γονιός για να τον δει το παιδί του και να μάθει κάτι χρήσιμο και σωστό, που θα το ακολουθεί σε όλη του τη ζωή;

1. Διάβασμα

Εκτός που γράφω άρθρα και βιβλία, αγαπώ πολύ το διάβασμα! Τα παιδιά μου με βλέπουν να διαβάζω βιβλία αλλά και ηλεκτρονικά ή από το kindle. Το κάθε παιδί πρέπει να έχει την εμπειρία του να βλέπει τους γονείς του να διαβάζουν και να το απολαμβάνουν. Έτσι το παιδί μαθαίνει να αγαπάει το βιβλίο και δε χρειάζεται να του το θυμίσουμε καν!

Πώς να το κάνεις:

Διάβασε στα παιδιά σου κάθε βράδυ, μάθετε σαν οικογένεια να απολαμβάνετε το διάβασμα, βρείτε χρόνο να καθίσετε όλοι μαζί στον καναπέ για να απολαύσετε βιβλία.

2. Φιλανθρωπία

Δίδαξε στο παιδί σου να αγαπάει τους άλλους και να τους βοηθάει όταν μπορεί.

Πώς να το κάνεις:

Μαζέψτε μαζί με το παιδί παιχνίδια ή ρούχα που δεν τα χρειάζεται πια και αποφασίστε σε ποια οργάνωση θα τα δώσετε. Στο σούπερ μάρκετ διαλέξτε ένα προϊόν για να το βάλετε στη σακούλα με τα τρόφιμα που θα δοθούν σε άπορες οικογένειες.

3. Καθημερινή ευγένεια

Μάθε να λες ‘ευχαριστώ’ και ‘παρακαλώ’ και να μιλάς όμορφα στα παιδιά σου και στην οικογένειά σου. Μια δόση ευγένειας προς γνωστούς και αγνώστους κάνει τη ζωή πιο όμορφη! Αν είσαι εσύ ευγενικός, θα μάθει και το παιδί να είναι, χωρίς να του το διδάξεις.

Πώς να το κάνεις:

Κράτα την πόρτα ανοιχτή για τον άνθρωπο που είναι πίσω σου στο μαγαζί, όταν σου κρατήσουν την πόρτα πες ‘ευχαριστώ’, κάνε καλή σου συνήθεια να χαιρετάς τους ταμίες, τους υπαλλήλους, μάθε να παραμερίζεις όταν έρχεται το ασανσέρ και περίμενε να πρώτα βγουν έξω αυτοί που ήταν μέσα και μπες μετά, κλπ.

4. Υγιεινές επιλογές

Η υγιεινή ζωή γίνεται τρόπος ζωής εύκολα, όταν ξεκινάει κανείς από μικρός. Δώσε το καλό παράδειγμα στο παιδί σου μέσα από την καθημερινότητα της οικογένειας.

Πώς να το κάνεις:

Κάνε καλή συνήθεια την άσκηση και το περπάτημα, πίνε πολύ νερό, πήγαινε με το παιδί στη λαϊκή και ψωνίστε φρούτα και λαχανικά εποχής, συζητήστε για το τι είναι περισσότερο και τι λιγότερο υγιεινό.

5. Συναισθηματική νοημοσύνη

Η συναισθηματική νοημοσύνη είναι κάτι που το καλλιεργεί κανείς από μικρή ηλικία και τα παιδιά πρέπει να βλέπουν τους γονείς τους να φέρονται έτσι.

Πώς να το κάνεις:

Μάθε να συζητάς με το παιδί σου για τα συναισθήματά σου και για το πώς αισθάνονται και φέρονται οι άλλοι (ακόμα και αν δε συμφωνείς), δείξε ότι μπορείς να διαχειριστείς τον εσωτερικό σου κόσμο, δηλαδή ξέρεις να συγκρατείς τα νεύρα σου και να φανερώνεις τη χαρά σου, δείξε ότι ξέρεις να φέρεσαι κοινωνικά.

6. Ενδιαφέροντα και χόμπι

Έχεις τα προσωπικά σου ενδιαφέροντα και χόμπι; Ασχολείσαι με αυτά μπροστά στα παιδιά σου; Δείξε στο παιδί σου τον ενθουσιασμό σου γι’ αυτό το κάτι που αγαπάς, ασχολήσου και δες αν μπορείς να εμπλέξεις το παιδί σου και να του εμφυσήσεις την αγάπη σου για το χόμπι σου…

Πώς να το κάνεις:

Απλώς κάνε αυτό που αγαπάς! Εξήγησε στο παιδί ότι αυτή η δραστηριότητα σε ‘γεμίζει’, σε ξεκουράζει, σε ευχαριστεί και δώσε του να καταλάβει ότι όλοι έχουμε ανάγκη να κάνουμε όμορφα πράγματα, πέρα από τις υποχρεώσεις μας. Και, που ξέρεις, ίσως το παιδί θελήσει να σε μιμηθεί ή να ξεκινήσει κάτι δικό του!

7. Παιχνίδι

Ο Φρόιντ έλεγε ότι η ζωή περιλαμβάνει δύο βασικές δραστηριότητες: εργασία και παιχνίδι! Αυτό ισχύει για μικρούς και μεγάλους. Βρες χρόνο στη ζωή σου για παιχνίδι, χαλάρωση, και επανασύνδεση με το μικρό παιδί μέσα σου.

Πώς να το κάνεις:

Βρες χρόνο για παιχνίδι μέσα στην εβδομάδα, είτε πρόκειται για αθλητικό παιχνίδι, είτε για παιχνίδι που παίζεις ως γονιός με το παιδί σου. Με τη συμπεριφορά σου γίνεσαι το καλό παράδειγμα που αργότερα θα μιμηθεί το παιδί και θα εντάξει το παιχνίδι στη ζωή του.

8. Προγραμματισμός και στοχοθέτηση

Η ατζέντα μου είναι γεμάτη με το πρόγραμμά μου αλλά και το πρόγραμμα των παιδιών μου. Επίσης, έχω μια λίστα από πράγματα που είναι επείγοντα και πρέπει να γίνουν σήμερα, αλλά έχω και μια λίστα για πράγματα που πρέπει να γίνουν μέσα στην εβδομάδα. Ναι, αγαπώ την οργάνωση και έτσι λειτουργώ! Οι στόχοι μπορεί να είναι μικρά, καθημερινά πράγματα, αλλά και να είναι μεγαλύτεροι και πιο μακροπρόθεσμοι, όπως πχ να γράψω το επόμενο άρθρο ή βιβλίο μου.

Πώς να το κάνεις:

Χάρισε στο παιδί σου μια ατζέντα και δίδαξέ του πώς να καταχωρεί αυτά που έχει να κάνει. Βάλτε μαζί στόχους για την εβδομάδα που έρχεται.

9. Διαχείριση χρημάτων

Τα παιδιά πρέπει να εξοικειωθούν από μικρά στη διαχείριση χρημάτων. Καλό είναι να βλέπουν τους γονείς τους να χρησιμοποιούν και να προγραμματίζουν πώς θα ξοδέψουν τα χρήματά τους. Φυσικά δεν πρέπει ένα παιδί να ξέρει όλα τα οικονομικά της οικογένειας ούτε να επιβαρυνθεί με προβλήματα και μπερδέματα, αλλά να έχει μια γενική γνώση ότι οι μεγάλοι διαχειρίζονται τα χρήματά τους.

Πώς να το κάνεις:

Ο γνωστός κουμπαράς και το βιβλιάριο στην τράπεζα είναι δύο απλές λύσεις για να μάθει το παιδί οικονομική διαχείριση. Επιπλέον, μπορείτε όταν βγαίνετε για ψώνια να συζητάτε για το πώς κάνετε τις αγορές σας βασισμένοι καταρχήν στις ανάγκες που έχετε και κατά δεύτερο λόγο στις επιθυμίες σας.

10. Φροντίδα για το περιβάλλον

Δείξε στο παιδί σου ότι αγαπάς τη φύση και φροντίζεις το περιβάλλον. Εξήγησε από νωρίς στο παιδί πώς οι  πράξεις μας καθορίζουν την ομορφιά της φύσης και πώς αν δεν κάνουμε σωστές ενέργειες την καταστρέφουμε.

Πώς να το κάνεις:

Δείξτε στο παιδί πώς να ανακυκλώνει, φροντίστε λουλούδια και φυτά στο μπαλκόνι σας, μαζέψτε ωραίες πέτρες, κοχύλια, φύλλα από τη φύση και κάνετε κατασκευές με το παιδί. Ξεκινήστε βόλτες σε πάρκα και τη φύση και μάθετε να παρατηρείτε γύρω σας και να θαυμάζετε όλα αυτά τα όμορφα που μας περιβάλλουν.

11. Αγάπη και φροντίδα για τον εαυτό.

Μέχρι πρόσφατα επικρατούσε μία λανθασμένη πεποίθηση: ότι οι άνθρωποι που φροντίζουν τον εαυτό τους είναι εγωιστές και νάρκισσοι και δε νοιάζονται για τους άλλους. Ευτυχώς, έχει αποδειχτεί ότι αυτό δεν ισχύει! (Εντάξει, υπάρχουν και εξαιρέσεις και ακραίες περιπτώσεις). Όταν ο γονιός φροντίζει τον εαυτό του, την εξωτερική του εμφάνιση, τον εσωτερικό του κόσμο, έχει κοινωνική ζωή, κλπ, τότε είναι ο ίδιος καλά, σε αρμονία και ισορροπία με τον εαυτό του και το περιβάλλον του και έτσι μπορεί να προσφέρει περισσότερα στο παιδί του και την οικογένειά του.

Πώς να το κάνεις:

Διδάξτε στο παιδί ότι είναι σημαντικό να φροντίζει τον εαυτό του: να βρει δραστηριότητες που το ευχαριστούν, να έχει φίλους, να αποκτήσει καλές κοινωνικές δεξιότητες, να κάνει πράγματα που το ενδιαφέρουν… Δοκιμάστε νέες δραστηριότητες μαζί, συζητήστε για αυτά που σας αρέσουν και διδάξτε στο παιδί να αγαπάει τον εαυτό του με τα προτερήματα και τα ελαττώματά του.

12. Να είναι ανοιχτός άνθρωπος, να έχει φυσική περιέργεια και να δοκιμάζει.

Η ζωή, ειδικά σήμερα με τα άλματα της τεχνολογίας, φέρνει πολλά και διαφορετικά πράγματα μπροστά μας. Δίδαξε στο παιδί σου να έχει τα μάτια του ανοιχτά, να δοκιμάζει νέα πράγματα. Να μην κολλάει στο ‘εμείς το κάνουμε έτσι’ και στο ‘το διαφορετικό είναι κακό’.

Πώς να το κάνεις:

Δοκιμάστε γεύσεις από διαφορετικές κουζίνες, αγοράστε ένα φρούτο ή λαχανικό που δεν έχετε ξαναφάει, πειραματιστείτε με νέες συνταγές και υλικά, αλλάξτε τη διαδρομή που κάνετε συνήθως, δοκιμάστε νέα χόμπι, νέα μέρη για να επισκεφθείτε. Εξοικειώσου με τις νέες τεχνολογίες και αγκάλιασε την αλλαγή.

Πηγή

Πρόκειται για το βιβλίο, το οποίο φέρει τον τίτλο «Μεγαλώνοντας ένα αυτιστικό παιδί». Το προαναφερθέν βιβλίο βασίστηκε στη σελίδα «Η ζωή μου με τον Γιάννη». Μάλιστα, θα κυκλοφορήσει εντός των ημερών που ακολουθεί. Τα τελευταία τρία χρόνια, η μητέρα του Γιάννη προσπαθεί να μιλήσει για τον αυτισμό. Όλα άρχισαν, με την πρώτη της συνέντευξη. Η απήχηση που είχε τη βοήθησε στη σελίδα της στο Facebook. Μια σελίδα που μετρά σήμερα πάνω από 90.000 ακόλουθους.

Στο ίδιο διάστημα, άρχισε να τρέχει συστηματικά Μαραθώνιο για να κοινωνήσει το πρόβλημα του αυτισμού, εντός και εκτός Ελλάδας. Γιατί Μαραθώνιος είναι κι η ζωή της Άδας με τον Γιάννη. Κάθε μέρα, κι ένα βήμα μπροστά, κάθε μέρα και μια νίκη για τον Γιάννη, για όλους μας. Και ο αθλητισμός στάθηκε και στέκεται αρωγός στον αγώνα της. Η αλήθεια είναι η δύναμη της Αδας. Η παραδοχή της πραγματικότητας και η διαχείρισή της, με ειλικρίνεια, είναι η δύναμή της.

Τίποτα δεν κρύβει από τις σελίδες του βιβλίου της: Το προσωπικό και οικογενειακό γίνεται δημόσιο γιατί μόνον έτσι μπορεί να πάρει τις διαστάσεις του μέσα στην κοινωνία. Απλά αλλά από καρδιάς, η μάνα γίνεται συγγραφέας της ζωής της. «Δεν είχα σκεφτεί καθόλου να γράψω βιβλίο. Τον περασμένο Οκτώβριο με προσέγγισαν δύο νέοι άνθρωποι που έχουν τον εκδοτικό οίκο Memento, και μου το πρότειναν. Η μεγάλη τους αγάπη για το βιβλίο, την προστασία του συγγραφέα και όχι την εμπορικότητα, με έπεισαν κι έτσι συμφώνησα. Εξαιτίας τους βγαίνει τώρα το βιβλίο. Ως τότε εγώ είχα γράψει δύο-τρία κείμενα, αλλά για μένα, σαν ψυχοθεραπεία.

Γίνεται να γράψεις κηδεία χωρίς θάνατο

Δεν είμαι συγγραφέας γι΄αυτό και η πρώτη μου αντίδραση στο άκουσμα του βιβλίου ήταν να βάλω τα γέλια. Ακόμα έχω αμφιβολίες -νοιώθω σαν να πηγαίνω πέμπτη δημοτικού και να γράφω έκθεση για το πως πέρασα το Πάσχα στο χωριό με τον παππού και την γιαγιά… Οι εκδότες μου επιμένουν ότι ακριβώς αυτός ο τρόπος είναι που τους ενδιαφέρει, ειδικά γιατί καταπιάνομαι με τα Α.με.Α και τους αυτιστικούς. Αυτή η ωμή αλήθεια. Γιατί ο κόσμος έχει ανάγκη να ακούσει την αλήθεια που συμβαίνει μέσα σε ένα σπίτι, σαν πραγματικότητα, όχι με κακομοίρικο τρόπο και διάθεση.

Ξεκίνησα να γράφω τον Δεκέμβριο του 2019 και το τέλειωσα μέσα σε τέσσερις μήνες, γιατί πολύ απλά το είχα όλο μέσα μου. Ήξερα εξαρχής πώς θα το ξεκινήσω, πού θα το πάω και πώς θα το τελειώσω. Το μοναδικό κεφάλαιο που προστέθηκε είναι αυτό του Εγκλεισμού, τώρα με τον Κορωνοϊό. Η γραφή έβγαινε μονορούφι αλλά γινόταν πολύ δύσκολο για μένα όταν έπρεπε να το ξανακοιτάξω, να ξαναδώ τα κείμενα, γιατί δεν ήθελα. Πως να γράψεις για μια κηδεία χωρίς θάνατο;

Τα κεφάλαια που αναφέρομαι στην διάγνωση ήταν τα πιο δύσκολα. Σκέφτομαι ότι θα το διαβάσουν γονείς με το ίδιο πρόβλημα και δεν θέλω να τους φέρω σε απόγνωση. Γιατί το βιβλίο μου ξεκινάει από την διάγνωση και λέω πράγματα που δεν έχω πει ποτέ. Μιλάω πρώτη φορά για την αδελφή του Γιάννη, χωρίς να αποκαλύπτω το όνομά της. Αναφέρομαι όμως σε εκείνη για να μιλήσω για τα αδέλφια των αυτιστικών, πόσο σκληρή είναι η κατάσταση μέσα στο σπίτι και πώς τελικά τα καταφέραμε –γιατί έτσι πιστεύω. Μου έδωσε την συγκατάθεσή της, όπως και ο πατέρας του Γιάννη. Μαζί διαλέξαμε και τις φωτογραφίες που περιλαμβάνονται στο βιβλίο.

Τα παζάρια του ανθρώπου είναι πρωτοφανή πάνω στην απελπισία

Κι αυτή είναι μια νίκη μου. Ξέρεις, δεν είπα ποτέ στην αδελφή του, και το γράφω αυτό μέσα στο βιβλίο, ότι “πρέπει” να αγαπάς τον Γιάννη. Δεν πρέπει. Αγαπάμε μόνον αν θέλουμε. Οπότε ναι, ήταν μια νίκη, μια νίκη αναγνώρισης ότι όντως προσπαθώ για κάτι καλό και ότι δεν εκθέτω την ζωή μας για το τίποτα. Ό,τι, το κάνω για να πάμε όλοι, ο κόσμος και συγκεκριμένα η Ελλάδα, ένα βήμα μπροστά.

Όταν έχεις ένα πρόβλημα, μόνον αν το επικοινωνήσεις έχεις πιθανότητα να το βάλεις στον δρόμο της λύσης. Εγώ δεν το επικοινώνησα μόνον, το ανέδειξα, λέγοντας ότι μπορώ να είμαι μητέρα ενός πολύ βαριά αυτιστικού, κλεισμένη μέσα στο σπίτι, αλλά συγχρόνως μπορώ και να κάνω όλα τα υπόλοιπα που κάνει μια γυναίκα στην δική μου ηλικία. Και να βγω, και να ερωτευτώ, και να λείψω ένα σαββατοκύριακο… Εννοείται ότι κάθε τι που κάνω απαιτεί μια τεράστια χορογραφία και προετοιμασία τουλάχιστον ενός 24ωρου. Δεν κλείνω την πόρτα και φεύγω.
Ναι, μου συνέβη κάτι κακό. Είμαι χάλια. Εννοείται ότι είμαι χάλια, χάλια μαύρα, αλλά το προσπαθώ, δεν κλαίγομαι. Αυτό έγινε. Όλο το άλλο όμως, είναι επιλογή σου. Κι η δική μου επιλογή είναι να προσπαθώ, όσο μπορώ, να ζήσω φυσιολογικά με το πρόβλημα που έχω μέσα στο σπίτι. Το βιβλίο μου, που σύντομα θα μεταφραστεί και στα αγγλικά, θα έλεγα ότι είναι ένα βοήθημα, ένα εγχειρίδιο επιβίωσης».

«Στη ζωή μου μ’ έχουν σημαδέψει δύο σχήματα. Η γραμμή ζικ-ζακ και ο κύκλος. Έχω βασίσει όλη μου τη ζωή σ’ αυτά τα δύο σχήματα. Τον κύκλο τον ανέφερε σε κάποια στιγμή της ζωής μου μια δασκάλα μπαλέτου. Έχω σπουδάσει κλασικό χορό, οπότε πολλά σημεία στον χαρακτήρα μου οφείλονται στην εκπαίδευσή μου σ’ αυτόν το χώρο. Μας είχε πει λοιπόν ότι για να πετύχει η παράσταση χορού θα έπρεπε όλοι μας ξεχωριστά να κοιτάμε να κάνουμε το κυκλάκι μας σωστά.

Εννοούσε ότι ο καθένας μας είχε να κάνει μια συγκεκριμένη χορογραφία. Κάποια βήματα. Αυτή ήταν η δουλειά του. Το δικό του «κυκλάκι» ήταν η δική του δουλίτσα, την οποία έπρεπε να φέρει σε πέρας. Αν τα κυκλάκια μας τα κάναμε όλοι σωστά, τότε η τελική χορογραφία και παράσταση θα έβγαινε καλή. «Κοίτα το κυκλάκι σου» φώναζε με βουλγαρική προφορά, ήταν από τη Βουλγαρία η δασκάλα μου βλέπετε. Έτσι, όλη μου τη ζωή κοίταξα να κάνω σωστά τη δουλειά που είχα, όποια κι αν ήταν αυτή σε κάθε στιγμή της ζωής μου.

Το κυκλάκι μου μόνο, ώστε μελλοντικά το σχέδιο που είχα να έρθει εκεί που το ήθελα: στον μεγαλύτερο τέλειο κύκλο. Το ζικ-ζακ μού το είπε ο πρώτος παιδοψυχίατρος που διέγνωσε τον Γιάννη, τον γιο μου, με αυτισμό. Μου ανακοίνωσε καθισμένος σ’ ένα γωνιακό ιατρείο: «Είναι αυτιστικός. Ο αυτισμός, φαντάσου, είναι σαν γραμμή ζικ-ζακ. Αν φροντίσεις τον αυτισμό του, η γραμμή θα έχει τα πάνω της και τα κάτω της, αλλά γενικά θα είναι ανοδική». Δεν κατάλαβα τίποτα, εννοείται.

«Το χαρτί δεν τελειώνει. Ούτε τα μολύβια. Ούτε η δουλίτσα μου»

Νομίζω κουφάθηκα στη φράση «είναι αυτιστικός». Από αυτό το σημείο κι έπειτα, όλα ένιωσα ότι συνέβαιναν σε άλλη στρατόσφαιρα. Πέρασα σε άλλη διάσταση. Στη διάσταση Μ. Δ. Μετά τη Διάγνωση δηλαδή. Στην έκτοτε πορεία μου, στη Μετά τη Διάγνωση, προσπάθησα να βάλω τον κύκλο στο ζικ-ζακ. Έκανα δηλαδή τη δουλίτσα μου με τον Γιάννη στο μικρό κυκλάκι μας, ώστε η γραμμή ζικ-ζακ να είναι ανοδική όπως με συμβούλεψε ο γιατρός. Κανείς δεν μου είπε ότι αυτή η γραμμή ζικ-ζακ δεν τελειώνει. Μόνη μου το κατάλαβα.

Εσύ τη ζωγραφίζεις. Ο γονέας του παιδιού με πρόβλημα. Εγώ σαν μητέρα του Γιάννη είμαι φοβερή εργάτης. Δούλευα και δουλεύω ασταμάτητα μαζί του στο κυκλάκι μας ώστε να έχουμε ανοδική πορεία ζικ-ζακ παρά τις σκοτεινές κατρακύλες μας. Αν κοιτάξω τη ζωή μου από ψηλά, θα δω την Προ Διάγνωσης πορεία μου με αραιή συννεφιά, τη βλέπω δηλαδή να υπάρχει από κάτω αλλά όχι και πολύ καθαρά… Σαν να χάθηκε.

Και την Μετά τη Διάγνωση πορεία μου όλο μολυβιές με μικρούς κύκλους σε μια οροσειρά από κορυφές βουνών σαν ζικ- ζακ που άλλες είναι ψηλές και βγαίνουν πάνω από τα σύννεφα και άλλες κορυφές είναι χαμηλές και μαύρες από τη βροχή και την κακοκαιρία… Ακόμα ζωγραφίζω. Με διαβήτη τους κύκλους και με χάρακα τις γραμμές. Το χαρτί δεν τελειώνει. Ούτε τα μολύβια. Ούτε η δουλίτσα μου».

Η διάγνωση του Γιάννη

«Θυμάμαι τον πατέρα του Γιάννη να κλαίει στο πάτωμα στην πόρτα του δωματίου του Γιάννη μόλις τον βάλαμε για ύπνο αλλά δεν θυμάμαι τι λέγαμε ακριβώς. Τον πόνο που νιώθαμε όμως τον νιώθω ακόμα. Όχι ίδιο. Αλλά υπάρχει μέσα σου ο πόνος. Για πάντα. Ριζώνει. Είναι λες και σου κάνανε ένεση με το αντίθετο του αναισθητικού. Αντί να μη νιώθεις πόνο, τον νιώθεις αλλά συνηθίζεις στην αίσθηση του πόνου και δεν σε ενοχλεί. Είναι εκεί. Πονάς συνέχεια. Δεν υπάρχουν διαλείμματα που δεν πονάς ώστε να σου δίνεται η ευκαιρία να καταλάβεις ότι πονάς.

Κάποια στιγμή μας είπαν να κάνουμε ένα ακουόγραμμα μήπως ήταν κωφός και είχε όλα αυτά τα συμπτώματα και θυμάμαι τον πατέρα του Γιάννη να μου λέει «μακάρι να είναι κωφός». Τα παζάρια που είναι διατεθειμένος ο άνθρωπος να κάνει στην απελπισία του είναι πρωτοφανή. Σκέφτεσαι πράγματα που σε άλλη στιγμή ούτε που θα τα σκεφτόσουν αλλά σ’ εκείνες τις φοβερές στιγμές δέχεσαι να κατέβεις κατηγορία στη συμφωνία με το σύμπαν.

Τον ίδιο μήνα που διαγνώστηκε ο Γιάννης με αυτισμό, διαγνώστηκε και η κόρη φίλης μου, ένα χρόνο μικρότερή του, με παιδική λευχαιμία. Θυμάμαι να παρακαλάω από μέσα μου να αλλάξουμε διαγνώσεις. Ήθελα να πάρω τον καρκίνο και να δώσω τον αυτισμό. Ήθελα μια μάχη που να έχω τη δυνατότητα να την κερδίσω. Και με τον καρκίνο είχα ελπίδες. Αντίθετα, με τον αυτισμό ένιωθα απελπιστικά αβοήθητη… Μου φαινόταν μια μάχη χωρίς νίκη. Μετά την επίσημη διάγνωση το σκηνικό που ζούσα στη ειρηνική, ευτυχισμένη λίμνη άλλαξε. Ένιωθα πλέον ότι με πέταξαν στο διάστημα και γυρίζω γύρω- γύρω αιώνια. Χωρίς τελειωμό…».

Πηγή

Τριακόσια εξήντα πέντε χιλιόμετρα μακριά μένει η μαμά. Τρεις και μισή ώρες με γρήγορο τρένο, τέσσερις ώρες μακριά με το αργό ΚΤΕΛ.  Μένει τριάντα τρία χρόνια μακριά μου. Από τότε που με άφησε στο φοιτητικό διαμέρισμα, με τον χώρο τακτοποιημένο, με ένα λουλουδάτο πάπλωμα στο κρεβάτι, με το ψυγείο γεμάτο και μου είπε: « Τώρα μεγάλωσες, θα είσαι μόνη». Μια αγκαλιά μόνο και μετά έφυγε. Ούτε συγκινήσεις, ούτε περιττά μυξιάσματα.

Εκείνη έμενε στο πατρικό, σταθερά, και εμείς τα παιδιά πηγαινοερχόμασταν πάνω στον χάρτη, σαν πινέζες που τις βάζει και τις βγάζει το χέρι της τύχης. Πότε Θεσσαλονίκη, πότε σε χωριά, πότε σε νησιά, πότε στο εξωτερικό, πότε στην Αθήνα. Χαλαρές κλωστές μας έδεναν με το δικό της καρφί, το ακούνητο, που ήταν στυλωμένο στην πατρίδα. Περνούσαν και μήνες χωρίς να τη δούμε, δεν μας έλειπε, δεν της λείπαμε, άμα έχεις γεμίσει αγάπες όταν πρέπει δεν σου χρειάζονται επαναφορτίσεις.  Σκόρπια τηλεφωνήματα μας έκανε, «μόνο για να δω αν είστε καλά», μας έστελνε δέματα με μαγειρευτά, με σοκολατάκια αμυγδάλου, με αποξηραμένα δαμάσκηνα, με φιστίκια Αιγίνης. Και πάντα ένα σημείωμα στόλιζε τα καλούδια, λιτό- γιατί ανέκαθεν βαριόταν τις πολυλογίες, και τις προφορικές και τις γραπτές: « Σας αγαπώ, η μαμά.»

Μετά ήρθαν νέα γεγονότα, αρραβώνες, γάμοι, γέννες, εγγόνια και το ακούνητο καρφί της έγινε έλασμα, μας έφτανε όπου κι αν ήμασταν. «Μαμά, έλα, έχω επιλόχειο, μαμά, έλα, καυγαδίσαμε, μαμά, έλα, το μωρό δεν κοιμάται ποτέ.» Ερχόταν για να μας μεταγγίσει. Βλέπαμε τα άσπρα της μαλλιά από το θυροτηλέφωνο και, πριν πατήσει το πόδι της στο σπίτι, όλοι οι πόνοι μαλάκωναν και οι έχθρες γινόταν συμμαχίες. Έμενε μέχρι να ισιάσουν τα πράγματα, μέχρι να επουλωθούν οι πληγές, μέχρι να κοιμηθούν τα μωρά, μέχρι να ξεκουραστούν οι ψυχές και τα κορμιά μας. Μετά πάλι έφευγε, αφήνοντας την κουζίνα γυαλισμένη, το ψυγείο ξέχειλο από φαγητό, τις οικογένειες μονταρισμένες. Πάντα έφευγε χωρίς συγκινήσεις, είναι το στιλ της: Μια αγκαλιά και έξω από την πόρτα.

Σε γιορτές, σε διακοπές πηγαίναμε εμείς στο πατρικό, κουνούσαμε τις πινέζες στο χάρτη για να τη φτάσουμε. Και όσο μεγαλώναμε, τόσο πιο συχνά πηγαίναμε να στηριχτούμε στο καρφί της, που φαινόταν πάντα τόσο σίγουρα καρφωμένο στον τοίχο, αήττητο, και έτοιμο να σηκώσει κάθε βάρος. Φέρναμε και τα παιδιά και τους άντρες και τα μπαγκάζια μας και τις έγνοιες μας για τα ξεφορτώσουμε όλα πάνω της. Τριβόμασταν σαν γάτες γύρω της, να αρπάξουμε τη ζεστασιά της.

Τη βρίσκαμε όλο και πιο εύθραυστη, όλο και πιο μεγάλη, όλο και πιο γιαγιά αντί μαμά, και ο πανικός μας τύλιγε: « Τι θα γινόταν αν……;»  Φεύγαμε, μια αγκαλιά και έξω από την πόρτα, δεν μας έλειπε, δεν της λείπαμε στα ενδιάμεσα, οι καλοί αιμοδότες δεν αφήνουν ελλείμματα.

Πριν λίγο καιρό της τηλεφώνησα: «Μαμά, αρρώστησα» και, πριν κλείσω το ακουστικό, είδα τα μαλλιά της στην οθόνη του θυροτηλέφωνου, άσπρα, αχτένιστα, ορθωμένα από την αγωνία. Μπήκε και το σπίτι γέμισε φως και νιάτα, είχε περίεργα νεανική όψη, πάντα γεννούσε αντοχές όταν η ανάγκη το απαιτούσε. Έπιασε το χέρι μου για δύο μήνες, χωρίς συγκινήσεις και κλάματα, δεν είναι του στιλ της αυτά. Έστησε το σκηνικό της. Τρυφερό, γλυκό, χουχουλιάρικο και ταυτόχρονα συμπαγές, ένα κουκούλι απαλό με τσόφλι σκληρό απέξω- δεν ξέρω πως τα καταφέρνει…

Κρεμαστήκαμε πέντε άτομα από πάνω της, περιμέναμε την ενορχήστρωση, περιμέναμε τον λοχία να βάλει τάξη στον πληγωμένο λόχο. Τη βλέπαμε να κινείται, αργά και ταυτόχρονα γρήγορα, να προλαβαίνει τα πάντα χωρίς ποτέ να βιάζεται, να τρέχει χωρίς καν να κουνιούνται τα πόδια της. Τα εγγόνια ξελογιάστηκαν ξανά, εγώ κρατούσα την ουρά της και την ακολουθούσα, σαν ζαλισμένο παπί που πατάει μόνο στα βήματα της μάνας του. Ούτε συγκινήσεις, ούτε μυξιασμένα κλάματα. Η τηλεόραση στο φουλ, η κουζίνα στο φουλ, φαγητά που μοσχομύριζαν και υπόσχονταν πως όλα θα πάνε καλά, γλυκά που ξέπλεναν την πίκρα μου, πλύσιμο και σιδέρωμα που σήκωναν μοσχομύριστους ατμούς, τραγούδια και νανουρίσματα στα παιδιά, πριν κοιμηθούν, κι ας μην είναι πια μωρά:

«Θάλασσα πλατιά, σε αγαπώ γιατί μου μοιάζεις….».

Φορούσε δύο μήνες την ίδια πλεκτή ζακέτα, πάνω από τα κοντομάνικά της, και πότε την έσφιγγε πάνω της κοκέτικα και θηλυκά ( « Ψυχρούλα κάνει…») και πότε την έριχνε σαν κάπα στους ώμους, φτυστή ο Αστραπόγιαννος. Την κοιτούσα. Καθόταν ήρεμη και στιβαρή, έπινε με μικρές γουλιές τον τούρκικο, δεν την ένοιαζε η ώρα που περνούσε στα ρολόγια, πάντα έδειχνε εμπιστοσύνη στη ζωή, πάντα περίμενε, σαν τη Σκάρλετ, την επόμενη λαμπρή μέρα.

Με έκανε καλά και έφυγε, αυτή τη φορά ο αποχωρισμός ήταν πιο δύσκολος, γερνάμε και οι δυο και αλλάζουμε το στιλ μας. Υπήρξαν κλάματα και ατέλειωτες αγκαλιές, πολλές, βαριές συγκινήσεις.

Αλλά και πάλι είπε: « Τώρα θα είσαι μόνη σου, πρόσεχε, λοιπόν, τον εαυτό σου».

Την κατάπιε το ταξί, εξαφανίστηκε, έμεινε πίσω η ζακέτα της άδεια.

Γιώτα Στεφάνου “Η Ζακέτα”

Πηγή

Η Κάτια. 45 χρονών σήμερα, με πτυχίο, μεταπτυχιακό , πολλά όνειρα αλλά χωρίς δουλειά. Γνώρισε τον Γιώργο στα 21 της και έμεινε έγκυος με μόλις 3 μήνες σχέση.

«Καλά τρελάθηκες; Θα κρατήσεις παιδί με κάποιον που ξέρεις 3 μήνες;» της είπε η φίλη της στη σχολή. Στους γονείς της ούτε λόγος, ο πατέρας της ήταν πολύ αυστηρός και δεν θα άκουγε τίποτα παρά μόνο αν ήταν να παντρευτεί. Μα εκείνο το μωρό το ήθελε. «Θα το κρατήσω. Τί σημασία έχει πόσο ξέρω τον πατέρα του;» απάντησε μια μέρα στη φίλη της νευριασμένη. Ένα απόγευμα που γύριζε από τη σχολή, την περίμενε ο πατέρας της. Η φίλη της, του το είχε πεί. «Θα παντρευτείς;» τη ρώτησε. Η Κάτια κούνησε το κεφάλι αρνητικά. «Μην το συζητάμε τότε, αύριο πάμε στο γιατρό» διέταξε. Όλη νύχτα δεν κοιμήθηκε. Μόνο έκλαιγε. Σκέφτηκα να φύγει αλλά να πάει, που; Όταν ήρθε το πρωί, η ζωή μέσα της τέλειωσε. «Θα κάνεις άλλα παιδιά. Βγάλε πρώτα τη σχολή σου και αν είσαι μαζί με αυτό το Γιώργο, θα κάνετε πολλά παιδιά», της είπε η μητέρα της. Η Κάτια έβγαλε τη σχολή, πήρε μεταπτυχιακό, χώρισε με τον Γιώργο, ταξίδεψε, δούλεψε, απολύθηκε, ξαναδούλεψε, μα άλλο μωρό δεν ήρθε. Δεν έτυχε. Αλλά και να ερχόταν, εκείνο δεν θα το ξέχναγε ποτέ. Κι όπως λέει και στις πραγματικές φίλες της σήμερα «Μια φορά έγκυος, για πάντα μαμά!». Ακόμη και αν δεν το γεννήσεις, μέσα σου θα είσαι πάντα μαμά….

Η Αθηνά. 38 χρονών σήμερα. Παντρεμένη με τον Παναγιώτη. Γνωρίστηκαν μέσω ενός κοινού γνωστού και ήταν θέμα χρόνου να είναι μαζί. Μετά από 3 χρόνια σχέσης παντρεύτηκαν και το γλέντι του γάμου κράτησε 3 μέρες όπως συνηθίζονταν στο νησί τους. «Άντε να βάλετε μπροστά και για το παιδί τώρα!» τους έλεγαν κιόλας από το νυφικό τραπέζι. Και έβαλαν μπροστά. Μα πήγαιναν πίσω. Η Αθηνά έπιανε παιδιά και τα ‘χανε. Είχαν περάσει 3 χρόνια από το γάμο και ο κόσμος του νησιού δεν συγχωρούσε. Μιλούσε. Κι όταν μιλούσε έβγαινε από μέσα του, η κόλαση. Πήγαν στην Αθήνα για εξωσωματική. Τέσσερις έκανε η Αθηνά, καμιά δεν πέτυχε. Το κορμάκι της γέμισε τρύπες από τις ενέσεις μα εκείνο που την τρυπούσε πιο πολύ, ήταν η ταμπέλα της στέρφας και η σκέψη πως στερούσε την πατρότητα απ” αυτόν που αγαπούσε. «Φύγε από” μένα να κάνεις παιδιά!» του έλεγε μα αυτός την αγαπούσε και δεν έφευγε. Ξεκίνησαν τη διαδικασία να υιοθετήσουν. «Τόσα παιδιά έχουν ανάγκη από οικογένεια, δεν θα βρεθεί ένα να αγαπήσουμε κι εμείς;» έλεγε ο Παναγιώτης. 5 χρόνια μετά, φυλάνε ακόμα την αγάπη περιμένοντας….

Η Μαρία. 26 χρονών. Έμεινε έγκυος από τον φίλο της και όταν του το είπε, εκείνος αντέδρασε άσχημα, δεν ήθελε. «Να αναλάβει τις ευθύνες του, να σε παντρευτεί» της έλεγε η μητέρα της, μα εκείνη δεν ήθελε γάμο με έναν τέτοιο άνθρωπο.Δεν ήθελε να σκέφτεται για όλη την υπόλοιπη ζωή της, ότι αυτός που αγαπούσε, την παντρεύτηκε επειδή ήταν έγκυος. «Μαρία αν δεν το ρίξεις, να μην ξανάρθεις στη δουλειά» της είπε ο εργοδότης της όταν του ανακοίνωσε την εγκυμοσύνη της. «Πού θα πάω χωρίς δουλειά, χωρίς σύντροφο και χωρίς γονείς; Τί θα κάνω μόνη μου;» σκεφτόταν. 2 μήνες έκλαιγε. Μια μέρα, είδε στον ύπνο της ότι έπαθε κάτι το μωρό. Πήγε στο γυναικολόγο και το υπερηχογράφημα έδειξε πως πράγματι, σταμάτησε η καρδιά του. Δεν είδε αίμα, δεν πόνεσε, δεν το απέβαλλε. Το” πνιξε στο κλάμα της. Σήμερα έχει φτιάξει ένα site για να βοηθήσει τους ανθρώπους που μεγαλώνουν τα παιδιά τους μόνοι, Singleparent το λένε. Και η ανύπαντρη μητέρα μέσα της, είναι πολύ χαρούμενη γι΄αυτό!

Πηγή