Ένα από τα κεντρικά συμπεράσματα της έρευνας Pisa του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) αποτελεί το γεγονός ότι αυξήθηκε τα τελευταία χρόνια εκ νέου το ποσοστό των παιδιών που πετυχαίνουν καλές σχολικές επιδόσεις, μολονότι προέρχονται από ένα οικονομικά πιο αδύναμο περιβάλλον.

Πρόκειται, βέβαια, για μια άκρως θετική και αξιοσημείωτη εξέλιξη, αφού μέχρι πριν από μερικά χρόνια η ίδια έρευνα κατέληγε στο συμπέρασμα ότι οι μαθητές που προέρχονται από ασθενέστερα οικονομικά στρώματα ή όσοι είναι μετανάστες ή παιδιά μεταναστών, αποκλείονται στην ουσία από την προοπτική μιας καλύτερης εκπαίδευσης.

Μετά το 2000 παρατηρείται η εισαγωγή των ημερήσιων σχολείων, η πρώιμη στήριξη, η στήριξη μαθητών με μεταναστευτικό υπόβαθρο, η ενίσχυση της γλωσσικής διδασκαλίας. Σήμερα διαφαίνονται οι πρώτοι καρποί αυτών των προσπαθειών

Αντρέας Σλάιχερ, διεθνής συντονιστής ερευνών PISA ΟΟΣΑ

Ο ρόλος της εξατομίκευσης της διδασκαλίας
Αποφασιστικής σημασίας είναι το σχολικό περιβάλλον, το να υπάρχουν παιδιά από διαφορετικά κοινωνικά στρώματα στα σχολεία, αφού βοηθά κυρίως εκείνα που προέρχονται από ευάλωτες κοινωνικές ομάδες. Φυσικά, και ένα συνεργατικό κλίμα συμβάλει, όπου οι μαθητές έχουν την αίσθηση ότι το σχολικό περιβάλλον τους καταλαβαίνει και τους στηρίζει.

Τι μπορούν να κάνουν τα σχολεία και οι δάσκαλοι για να υπάρξει ακόμη μεγαλύτερη βελτίωση;
Η διαφορετικότητα στα σχολεία δεν συνιστά εμπόδιο, αλλά μάλλον προτέρημα. Η μεγαλύτερη πρόκληση είναι η επικέντρωση των δασκάλων στην εξατομίκευση της διδασκαλίας, καθώς και η μεγαλύτερη ασχολία με τα διαφορετικά δυνατά και αδύνατα σημεία των μαθητών. Επιπλέον, όσο καλύτερο το διδακτικό προσωπικό για τις πιο δύσκολες τάξεις και οι ικανότεροι διευθυντές για τα πιο δύσκολα σχολεία τόσο καλύτερα θα είναι τα αποτελέσματα.

Συνεπώς, βασική προϋπόθεση για όλα αυτά, είναι οι μεγαλύτερες επενδύσεις στην παιδεία, αφού, άλλωστε, είναι καθοριστικής σημασίας για την εξέλιξη των παιδιών.

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός-Προπτυχιακή Ιταλικής Φιλολογίας ΑΠΘ

Η 18^η Δεκέμβρη -με πρωτοβουλία των Ηνωμένων Εθνών ήδη από τις 10 Δεκεμβρίου στο Μαρακές- ανακηρύχθηκε ως Παγκόσμια Ημέρα Μετανάστη σε μια απόπειρα να ενισχυθεί η εκστρατεία του όσον αφορά στην προστασία των παγκόσμιων μεταναστών.

Την ημερομηνία αυτή το 1990 υιοθέτησε η «Διεθνής Συνθήκη για την Προστασία των Δικαιωμάτων όλων των Μεταναστών Εργατών και των μελών των Οικογενειών τους». Υπολογίζεται ότι το 4,7% του παγκόσμιου πληθυσμού, δεν διαβιώνουν στην πατρίδα τους.

Το Παγκόσμιο Σύμφωνο για τη Μετανάστευση στοχεύει σε μία λεπτή αλληλοσυμπληρωμένη ισορροπία και διευρυμένη συνεργασία μεταξύ της κυριαρχίας των κρατών και της ασφάλειας και της αξιοπρέπειας που δικαιούται κάθε άνθρωπος για νόμιμη και ασφαλή μετανάστευση.

Σε ολόκληρη την ανθρώπινη ιστορία, η μετανάστευση ήταν μια θαρραλέα έκφραση της θέλησης του ατόμου να ξεπεράσει τις αντιξοότητες και να ζήσει μια καλύτερη ζωή.

Ποιες είναι, όμως, οι αιτίες του φαινομένου αυτού;

Οι οικονομικές ευκαιρίες είναι ένα ισχυρό κίνητρο για τη μετανάστευση. Η έλξη αυτή έχει ενταθεί, λόγω των διαφορών εισοδήματος, αλλά και του δυναμικού μεταξύ των χωρών που αδιάκοπα ολοένα και αυξάνονται. Πολλές προηγμένες και δυναμικές οικονομίες χρειάζονται την εργασία των μεταναστών για να καλύψουν θέσεις εργασίας που δεν αναλαμβάνουν οι ντόπιοι εργαζόμενοι.

Η γήρανση του πληθυσμού αποτελεί μία ακόμη αιτία αυτής της αυξανόμενης ζήτησης, ενώ, καθώς, οι νεότερες γενιές μορφώνονται καλύτερα, λιγότερα άτομα στις τάξεις τους είναι ικανοποιημένα με χαμηλόμισθες και σωματικά απαιτητικές θέσεις εργασίας.

Ακολουθεί η κίνηση για φυγή από τις συγκρούσεις, τις διώξεις, την τρομοκρατία ή τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ή, ακόμη, ο εξαναγκασμός από τις δυσμενείς επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, των φυσικών καταστροφών ή άλλων περιβαλλοντικών παραγόντων.

Φυσικά, με την πρόοδο στις επικοινωνίες και τις μεταφορές, έχει αυξηθεί σημαντικά η επιθυμία και η ικανότητα για μετακίνηση σε άλλα μέρη. Δημιουργήθηκαν προκλήσεις και ευκαιρίες για τις κοινωνίες ανά τον κόσμο.

Ποια είναι τα αποτελέσματα που προκύπτουν;

Η μετανάστευση ενδέχεται να μειώσει τους μισθούς ή να οδηγήσει σε υψηλότερη ανεργία μεταξύ των εργαζομένων με χαμηλή ειδίκευση στις προηγμένες οικονομίες, παρόλο, που με τη διεύρυνση του εργατικού δυναμικού, ενισχύεται η οικονομική ανάπτυξη στις χώρες υποδοχής.

Στο σημείο προέλευσης, δεν διατίθενται οι πόροι για την ανάληψη του κόστους και τους κινδύνους της διεθνούς μετανάστευσης, αφού συνήθως προέρχονται από νοικοκυριά μεσαίου εισοδήματος. Ωστόσο, όταν οι μετανάστες εγκαθίστανται στο εξωτερικό, βοηθούν φίλους και συγγενείς, οπότε ελαττώνονται το κόστος και οι κίνδυνοι της μετανάστευσης.

Η διεθνής μετανάστευση είναι συνήθως θετική τόσο για τις χώρες προέλευσης όσο και για τις χώρες προορισμού. Τα δυνητικά οφέλη της είναι μεγαλύτερα από εκείνα του ελεύθερου διεθνές εμπορίου.

Από τα στοιχεία, που συγκεντρώνονται, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης, περίπου ένας στους δέκα μετανάστες είναι κάτω των 15 ετών, ενώ οι άνδρες συνιστούν μεγαλύτερο ποσοστό των εργαζόμενων μεταναστών. Ένας στους επτά κατοίκους του πλανήτη είναι μετανάστης.

Σε έκαστη περίπτωση, μετανάστευσης ή μη, έρχεται πρωτίστως η αξιοπρέπεια της επιλογής και ο σεβασμός. Είναι, άλλωστε, η θεμελιώδης προτεραιότητα του ΔΟΜ. Η μετανάστευση προσδίδει ισχύ στην αξιοπρέπεια, επειδή επιτρέπει στους ανθρώπους να σώσουν, να προστατεύσουν, να μορφώσουν, να ελευθερώσουν τους εαυτούς τους.

Τέλος, το 2019 ο αριθμός των μεταναστών ανήλθε συνολικά σε 272 εκατομμύρια, 51 εκατομμύρια περισσότερα από ό,τι το 2010. Οι διεθνείς μετανάστες αποτελούν το 3,5% του παγκόσμιου πληθυσμού.

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός-Προπτυχιακή Ιταλικής Φιλολογίας ΑΠΘ