Μπαίνοντας στον πιο γιορτινό μήνα ολόκληρου του έτους θα ήταν κρίμα να μην εστιάσουμε στην πιο αγαπημένη γιορτή όλου του χρόνου, τα Χριστούγεννα. Αναμφισβήτητα, σηματοδοτούν μια περίοδο εορτασμού ανεξαρτήτως θρησκείας ή παράδοσης αλλά και μια ευκαιρία να βρεθούμε με τα αγαπημένα μας πρόσωπα.

Ένα αίσθημα που κυριαρχεί αυτή την εποχή είναι αυτό της νοσταλγίας είτε για τα παιδικά μας χρόνια, είτε για τις καταστάσεις που ζήσαμε στο παρελθόν με δικά μας άτομα. Εξίσου, βασικός παράγοντας αποτελεί και οι αναμνήσεις που έχουμε κρατήσει από τα αγαπημένα μας πρόσωπα που δυστυχώς δεν βρίσκονται πια μαζί μας. Πιθανότατα, γι’ αυτό κιόλας μας κάνει να θέλουμε να στολίσουμε ακόμη και πριν καν μπει ο Δεκέμβριος για να νιώσουμε το συναίσθημα αυτό ξανά. Ακόμη, θέλουμε να προσφέρουμε δώρα στα αγαπημένα μας άτομα για να τους δείξουμε με αυτόν τον τρόπο την αγάπη μας καθώς όλα είναι γιορτινά και χαρμόσυνα γύρω μας.

Ύστερα από μια συζήτηση με αγαπημένο μου άτομο (που για να είμαι ειλικρινής μου έδωσε το έναυσμα να ψάξω περαιτέρω γι’ αυτό το θέμα), συνειδητοποίησα πως δεν αισθάνονται όλοι αυτή τη χαρά και την αισιοδοξία κατά τη διάρκεια των γιορτών. Κι όμως, συναισθήματα όπως άγχος, θλίψη, μοναξιά κάνουν την εμφάνιση τους στην πιο γιορτινή περίοδο του χρόνου και τότε είναι που τα συναισθήματα αυτά διογκώνονται.

Ενώ η γιορτινή ατμόσφαιρα και το μικρό διάλειμμα από τη δύσκολη καθημερινότητα είναι ευπρόσδεκτα από όλους, σε ένα μεγάλο αριθμό ατόμων δημιουργεί μια αόρατη μελαγχολία και ένα αίσθημα «μη διαθεσιμότητας» στη χαρούμενη ατμόσφαιρα των ημερών.

Ας ρίξουμε μια ματιά, λοιπόν, στους κυριότερους λόγους της «χριστουγεννιάτικης μελαγχολίας» :

1. Η μοναξιά.
2. Η σύγκριση με το παρελθόν.
3. Οι μεγάλες προσδοκίες για υλικά αγαθά (υπερκαταναλωτισμός κατά τις γιορτινές ημέρες).
4. Η ύπαρξη μη ρεαλιστικών προσδοκιών (π.χ. η υποχρέωση του να νιώθεις συνεχώς χαρά και τη διάρκεια των Χριστουγέννων).
5. Ο θυμός.
6. Η καταπίεση.
7. Η απώλεια αγαπημένων προσώπων.
8. Οι οικονομικές δυσκολίες.

Καταλήγοντας, είναι σημαντικό να καταλάβουμε πως δεν χρειάζεται να πείσουμε τον εαυτός μας να κάνει πράγματα που δεν θέλει. Η επικοινωνία ίσως με κάποιο άτομο που νιώθουμε κοντά μας να μας κάνει να αισθανθούμε λιγότερο μόνοι κατά τη γιορτινή περίοδο. Φροντίστε, όμως, τον εαυτό σας και δώστε του χρόνο να ξεκουραστεί ψυχικά και σωματικά.

Είναι ιδιαίτερα σημαντικό για έναν άνθρωπο που βιώνει τη θλίψη των γιορτών να προσπαθεί να αποβάλλει τις αρνητικές σκέψεις και να προσπαθήσει να βρει την αισιοδοξία στις γιορτές αυτές και την ομορφιά των ημερών αυτών.

Αναστασία Κακλαμάνου

“Κάτω από το φως των εγωισμών μας είμαστε όλοι εκθρονισμένοι μονάρχες.”

Τσάρλι Τσάπλιν, 1889-1977, Βρεατανός ηθοποιός

Ένα μικρό, μοναχικό μαγαζί, ουδείς φίλος και ουδεμία φίλη για παρέα, ένα μπουκάλι κατακόκκινο ημίγλυκο κρασί και ένα κολωνάτο ποτήρι. Όσο για φαγητό, θα διάλεγα το “εγώ” μου μαριναρισμένο σε άφθονη μελαγχολία. Ένα δείπνο αφιερωμένο στην πάρτη μου, γιατί αγαπώ τον εαυτό μου.

Πλέον αγαπώ τον εαυτό μου περισσότερο από το φυσιολογικό. Στο παρελθόν συνήθιζα να τον υποβιβάζω, οπότε του το χρωστάω. Μου το χρωστάω. Μα τελευταία κατασπαράζει την ψυχική μου υγεία αυτή η καλλιέργεια του εγωκεντρισμού μου και νιώθω απαθής μέσα σε ένα καρυδότσουφλο καταμεσής του Ειρηνικού ωκεανού. Και αυτό γιατί δεν υπάρχει πραγματική ευτυχία μέσα στον εγωισμό. Δίνεται χώρος στη δυστυχία, κι έτσι γεννάται η απληστία, η σκληρότητα, η αδικία, η εκμετάλλευση των άλλων. Στο παρελθόν λειτουργούσα με βάση ένα απόφθεγμα του Ουίλιαμ Όσλερ, ότι δηλαδή ήρθαμε στον κόσμο, όχι για να πάρουμε ό,τι έχει η ζωή για τον εαυτό μας, μα και για να προσπαθήσουμε να κάνουμε τη ζωή των άλλων πιο ευτυχισμένη. Ίσως λανθασμένες επιλογές και ελλιπής κριτική ικανότητα να με ώθησαν σε αυτή μου την εγωλατρία.

Ωστόσο δεν έχουν αλλάξει πάρα πολλά. Βρήκα την γκρίζα εκείνη ζώνη μεταξύ άσπρου και μαύρου και τη θεώρησα το πιο όμορφο σημείο για έναν άνθρωπο. Ή έστω για τον δικό μου άνθρωπο. Εκεί θα χτίσω τον εαυτό μου, από το έδαφος, ξεκινώντας από τα θεμέλια. Γιατί; Επειδή ο εγωισμός στο τέλος ποτέ δε μου επέτρεψε πραγματικά να έχω υγιείς σχέσεις, αφού συνήθως πήγαινε χέρι-χέρι με τις ανασφάλειές μου και κάθε απογοήτευση φάνταζε θύελλα στα μάτια μου.

Εξάλλου το σύμπαν —με μια μικρή, ασήμαντη εξαίρεση— αποτελείται από τους άλλους.

Η χαρά της περιόδου των Χριστουγέννων είναι καθαρά προσωπική υπόθεση και όλοι οι άνθρωποι την αντιλαμβάνονται διαφορετικά. Κυριαρχεί η αντίληψη ότι πρέπει να είμαστε χαρούμενοι αυτές τις ημέρες που το επιβάλλει το πνεύμα των εορτών. Παράλληλα, προβάλλεται έντονα η συγκεκριμένη κατάσταση μέσα από τα μέσα ενημέρωσης και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Απεικονίζεται μέσα από ενημερωτικά δελτία, διαφημίσεις και πωλήσεις προιόντων που θα δημιουργήσουν τις απαραίτητες προυποθέσεις ώστε να ανταποκριθούμε με επιτυχία στη διάχυτη χαρά των ημερών.

Ωστόσο υπάρχουν απορρυθμιστικοί παράγοντες που μας επηρεάζουν διαφορετικά, όπως η οικονομική κρίση, η ψυχική σύγχυση και ο πνευματικός αποπροσανατολισμός. Είναι πολύ εύκολο να αφεθούμε στα προβλήματα και τις έννοιες της καθημερινότητας και χωρίς να το αντιληφθούμε να επιτρέψουμε να αναπτυχθούν και να ενσταλαχθούν αισθήματα απογοήτευσης και μελαγχολίας. Ο απολογισμός στο τέλος της χρονιάς σε συνδυασμό με τις παραλείψεις, τα λάθη και τις προσδοκίες που δεν ευοδώθηκαν, επιτείνουν το αρνητικό πρόσημο που αποκτά η διαθεσή μας. Οφείλουμε να μην εγκλωβιστούμε σε πεποιθήσεις και αυταπάτες σχετικά με την ευτυχία των υπόλοιπων ανθρώπων και τη διαφαινόμενη χαρούμενη κατάσταση τους.

Στην αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης καθώς και ως εφαλτήριο μίας νέας αντιμετώπισης της πραγματικότητας, μπορούμε να βοηθήσουμε τον εαυτό μας με μία σειρά από ερωτήσεις οι οποίες θα οδηγήσουν σε αποκαλυπτικές απαντήσεις. Πρέπει να αφιερώσουμε όσο χρόνο χρειαζόμαστε για να καταλήξουμε σε ασφαλή και ειλικρινή συμπεράσματα που θα μας υποδείξουν έναν εναλλακτικό δρόμο. Οι ερωτήσεις είναι οι ακόλουθες:

• Τι σημάινουν και τι είναι τα Χριστούγεννα για μας;
• Ποιες είναι οι αληθινές ανάγκες της ψυχής μας;
• Ποιες απ’ αυτές φροντίσαμε και εκπληρώσαμε μέσα στο 2020;
• Τι χρειάζονται τα παιδιά μας, τα αδέρφια μας, οι γονείς μας και οι φίλοι μας από μας;
• Είμαστε διατεθειμένοι να μπούμε σε έναν ειλικρινή διάλογο μαζί τους, ώστε να ακούσουμε από κείνους, από τους ίδιους, τι πραγματικά περιμένουν από μας για να είναι χαρούμενοι, και αυτές τις γιορτές, αλλά και μετά το τέλος των γιορτών;
• Έχουμε πραγματικά την διάθεση να τους προσφέρουμε αυτό που μας ζητούν;
• Ποιο είναι το τίμημα αυτής μας της προσφοράς και τι θα αποκομίζουμε απ’ αυτήν μας προσφορά;
• Τι ειλικρινά εμείς χρειαζόμαστε από τους δικούς μας ανθρώπους;
• Τι μας εμποδίζει να τους το ζητήσουμε;
• Ποιες είναι οι προτεραιότητες μας αυτό το δωδεκαήμερο; (η υλική, η ψυχολογική, η σχεσιακή, η πνευματική διάσταση; Ένας συνδυασμός των παραπάνω;)

Αφουγκραζόμενοι τις πραγματικές μας επιθυμίες και ανάγκες θα είμαστε σε θέση να συνειδητοποιήσουμε τι είναι αληθινά απαραίτητο για εμάς και να χαράξουμε ένα νέο μονοπάτι ψυχικής ανασύστασης και προσωπικής εξέλιξης. Θα επιδιώξουμε με διαφορετικό τρόπο να αγωνιστούμε και να κατακτήσουμε τις ημέρες των εορτών, εντάσσοντας τες σε ένα ευρύτερο πλαίσιο ευτυχισμένων και ουσιαστικών στιγμών της ζωής μας! Ας μην ξεχνάμε ότι παραμένουμε για πάντα παιδιά, με παρελθόν!

Γιάννης Κυρίτσης

Η μελαγχολία είναι συναίσθημα που συνήθως προκαλειται απο κάποιο αληθινά δυσάρεστο γεγονός στην ζωή μας.

Η μελαγχολία είναι ένα συναίσθημα που μεταβάλεται σύντομα με ένα ευχάριστο γεγονός σε αντίθεση με την κατάθλιψη που δεν μεταβάλεται σε σύντομο διάστημα.

Η κατάθλιψη είναι κάτι που χρειάζεται διάγνωση ιατρική. Το συναίσθημα δεν μεταβάλεται και η μελαγχολία της κατάθληψης συνήθως δεν προέρχεται απο πραγματικά δυσάρεστο γεγονός.

Οταν το άτομο βρίσκεται σε κατάθλιψη, σε αντίθεση με την μελαγχολία, έχει αυτοκτονικές σκέψεις. Αποκτά απώλεια ενδιαφέροντος για πράγματα που πριν του προκαλούσαν χαρά οπως για παράδειγμα ένα χόμπι και σιγα σιγα κλείνεται στον εαυτό του.

Το άτομο με κατάθλιψη αρχίζει να έχει κόπωση, υπνηλία και στρες.

Η κατάθλιψη όπως είπαμε πρέπει να διαγνωστει και πολλές φορές αν είναι σε έξαρση, το άτομο για να επανέλθει ίσως χρειαστεί φαρμακευτική αγωγη για αυτό και πρέπει να πειστεί να πάει σε κάποιον ψυχίατρο.

Η μελαγχολία είναι απλώς ένα συναίσθημα το οποίο υποχωρεί ενώ η κατάθλιψη είναι κλινική ασθένεια, πολυ σοβαρή και το άτομο το οποίο διαγιγνώσκεται με κατάθλιψη χρειάζεται ένα υποστηρικτικό περιβάλλον, καθως και να δεχθεί την συνεργασία με τον γιατρό του.

Ο πόνος και η ανικανότητα που βιώνει ένα καταθλιπτικό άτομο είναι ακατανόητοι απο έναν φυσιολογικά υγιή άνθρωπο. Το άτομο νιώθει αδιέξοδο, ότι κανείς δεν τον καταλαβαίνει και συνεπώς χρειάζεται βοήθεια.

Σε αντίθεση η μελαγχολία είναι ένα συναίσθημα που όλοι βιώνουμε και όλοι μπορούμε να το κατανοήσουμε.