Η Κοίμηση της Θεοτόκου: Θεολογική και Πολιτιστική Σημασία

Η Κοίμηση της Θεοτόκου, ή αλλιώς η «Μεταστάσις της Θεοτόκου», αποτελεί μία από τις σημαντικότερες εορτές της Ορθόδοξης Χριστιανικής Εκκλησίας. Γιορτάζεται στις 15 Αυγούστου και τιμά την ένδοξη μετάβαση της Παναγίας από τη ζωή αυτή στη Βασιλεία των Ουρανών, η οποία συμβολίζει την ακεραιότητα και την υπέρτατη θέση της Θεοτόκου στην χριστιανική πίστη και ζωή.

Θεολογική Σημασία της Κοίμησης της Θεοτόκου

Η Κοίμηση της Θεοτόκου είναι ένα από τα πιο βαθιά θεολογικά ζητήματα στην Ορθόδοξη παράδοση, καθώς συνδέεται με την έννοια της αθανασίας και της ενδοχριστιανικής σχέσης με το Θεό. Σύμφωνα με την Ορθόδοξη διδασκαλία, η Παναγία, ως η Θεοτόκος, δεν υπήρξε απλά μητέρα του Ιησού, αλλά και η πιο καθαρή και αδιάβλητη μορφή του ανθρώπινου γένους. Η Κοίμηση της Θεοτόκου δεν είναι απλώς ο θάνατος μιας ανθρώπινης ύπαρξης, αλλά η μετάβαση της Παναγίας στον ουρανό με σώμα και ψυχή, κάτι που την καθιστά μοναδική και ιδιαίτερη μεταξύ όλων των ανθρώπων.

Η γιορτή της Κοίμησης αποκαλύπτει τη σημασία της Παναγίας ως μεσίτριας και προστάτιδας των πιστών. Στην Ορθόδοξη θεολογία, η Κοίμηση είναι η πλήρης συμμετοχή της Θεοτόκου στην αναστάσιμη και αιώνια ζωή του Χριστού, ενισχύοντας την πίστη ότι όλοι οι πιστοί, ακολουθώντας το παράδειγμα της Παναγίας, θα αναστηθούν και θα βιώσουν τη θεία παρουσία στον ουρανό.

Η Εορτή της Κοίμησης στην Ορθόδοξη Εκκλησία

Η Κοίμηση της Θεοτόκου είναι μία από τις σημαντικότερες και μεγαλύτερες εορτές του εκκλησιαστικού έτους. Η ημέρα της γιορτής περιλαμβάνει μεγάλες θρησκευτικές τελετές, με την αποκορύφωση τους στη Θεία Λειτουργία, κατά την οποία αναγιγνώσκεται η Εγκώμια (η δοξολογία και τα εγκώμια προς την Παναγία). Η ακολουθία αυτή είναι γεμάτη συγκίνηση και ενθουσιασμό, καθώς οι πιστοί γιορτάζουν το γεγονός της Κοίμησης με συναισθήματα χαράς, ελπίδας και κατάνυξης.

Η Θεία Λειτουργία και οι λειτουργικές προσευχές της ημέρας επισημαίνουν την πνευματική σημασία της Κοίμησης, τονίζοντας τη μοναδική θέση της Παναγίας ως μεσολαβητή προς τον Θεό και την αξεπέραστη καθαρότητά της. Επιπλέον, οι εκκλησιαστικοί ύμνοι και τα τροπάρια, όπως το “Αγνή Παρθένε, Χαίρε”, προβάλλουν την Παναγία ως την πιο αγαπημένη μορφή της χριστιανικής πίστης και την ενδοχριστιανική ενότητα.

Πολιτιστικά Έθιμα και Παραδόσεις της Κοίμησης

Η Κοίμηση της Θεοτόκου στην Ελλάδα συνοδεύεται από πλήθος πολιτιστικών και λαϊκών εθίμων. Η 15η Αυγούστου είναι ημέρα μεγάλης θρησκευτικής εορτής, αλλά και δημοφιλής γιορτή για τους Έλληνες που συνδυάζουν την εκκλησιαστική τελετή με κοινωνικές και οικογενειακές εκδηλώσεις. Σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, οι πιστοί συγκεντρώνονται για να συμμετάσχουν στη Θεία Λειτουργία και στη συνέχεια εορτάζουν με τοπικά πανηγύρια, παραδοσιακούς χορούς και εδέσματα.

Η παραδοσιακή ελληνική κουζίνα αναδεικνύει την ημέρα με τις χαρακτηριστικές συνταγές που συνδέονται με τη γιορτή, όπως τα «γαλακτομπούρεκα», οι «κουλούρες» και οι «σφακιανές πίτες». Επίσης, πολλές περιοχές της Ελλάδας γιορτάζουν την Κοίμηση της Θεοτόκου με ειδικούς παραδοσιακούς χορούς και μουσικές, ενώ οι πιστοί προσφέρουν λιτανεύματα και καταθέτουν λουλούδια στις εκκλησίες και τα εξωκλήσια αφιερωμένα στην Παναγία.

Σημασία για την Ελληνική Κοινωνία

Η Κοίμηση της Θεοτόκου έχει μεγάλη σημασία για την ελληνική κοινωνία, καθώς είναι ημέρα ενότητας και κοινωνικής αλληλεγγύης. Τα πανηγύρια που διοργανώνονται σε χωριά και πόλεις αποτελούν μια ευκαιρία για τη σύσφιξη των κοινωνικών δεσμών, την ενίσχυση των οικογενειακών και κοινοτικών σχέσεων και την παράδοση. Η ημέρα της Κοίμησης προάγει την κοινή χαρά και τη λατρευτική έκφραση, ενώ ενδυναμώνει την πίστη και την αίσθηση της συμμετοχής στην κοινότητα.

Η Κοίμηση της Θεοτόκου είναι μία από τις κορυφαίες γιορτές της Ορθόδοξης Χριστιανικής Εκκλησίας, η οποία συνδυάζει τη θεολογική και πολιτιστική διάσταση της πίστης με τις λαϊκές παραδόσεις και εορτές. Η Παναγία, ως πρότυπο αγιότητας και πνευματικής καθαρότητας, αναδεικνύει τη σημασία της εκκλησιαστικής κοινότητας και της λατρευτικής ζωής για τους πιστούς.

Κατερίνα Συμφέρη
Εκπαιδευτικός


  • Αντωνίου, Μ. (2009). Θρησκευτική και Λατρευτική Παράδοση στην Ελλάδα: Η Κοίμηση της Θεοτόκου. Αθήνα: Εκδόσεις Εστία.
  • Κοντογιάννη, Ι. (2014). Η Κοίμηση της Θεοτόκου στην Ορθόδοξη Παράδοση. Αθήνα: Εκδόσεις Παπαζήση.
  • Μπένος, Ν. (2006). Η Μεταστάσις της Θεοτόκου: Θεολογική και Λατρευτική Σημασία. Αθήνα: Εκδόσεις Καστανιώτη.
  • Παπαθανασίου, Μ. (2011). Ο ρόλος της Θεοτόκου στην Ορθόδοξη Θεολογία. Θεσσαλονίκη: Εκδόσεις Ιεράς Μητροπόλεως.



Η Θεολογία και ο ρόλος της στον Πολιτισμό

Η θεολογία αποτελεί ένα από τα πιο βαθιά και σημαντικά κλάδους της ανθρώπινης σκέψης και πολιτισμού. Στη βάση της θεολογίας κρύβονται οι ανθρώπινες αναζητήσεις για την ύπαρξη, την ουσία, την αξία και την τελική πραγματικότητα. Από τα αρχαία χρόνια έως τη σύγχρονη εποχή, η θεολογία έχει επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό τις πολιτισμικές εκδηλώσεις, τις κοινωνικές πρακτικές και τις ανθρώπινες σχέσεις.

Σε κάθε πολιτισμό, η θεολογία διαμορφώνει τις πεποιθήσεις, τις αξίες και τις πρακτικές των ανθρώπων. Μέσα από τις θρησκευτικές γραφές, τις θεολογικές διαπιστώσεις και τις θρησκευτικές τελετουργίες, οι πολιτισμοί αντικατοπτρίζουν τις πεποιθήσεις τους σχετικά με τη θεότητα, τη διατήρηση της τάξης, την ηθική συμπεριφορά και τον ρόλο του ανθρώπου στο σύμπαν.

Μια από τις σημαντικότερες λειτουργίες της θεολογίας είναι η δημιουργία και η διατήρηση της ταυτότητας ενός λαού ή μιας κοινότητας. Μέσα από τις θεολογικές δοξασίες και τις θρησκευτικές πρακτικές, οι ανθρώπινες κοινότητες αναγνωρίζουν την κοινή τους ταυτότητα και ενώνονται γύρω από κοινούς πνευματικούς στόχους και πεποιθήσεις.

Επιπλέον, η θεολογία επηρεάζει τον πολιτισμό μέσω της προώθησης της παιδείας και της πνευματικής ανάπτυξης. Μέσω της διδασκαλίας και της μελέτης της θεολογίας, οι άνθρωποι αναζητούν τη σοφία, τη γνώση και την κατανόηση του ανθρώπινου ύπαρξης και της σχέσης τους με το θείο.

Ωστόσο, η σχέση μεταξύ θεολογίας και πολιτισμού δεν είναι μονόδρομη. Όπως η θεολογία διαμορφώνει τον πολιτισμό, έτσι και ο πολιτισμός επηρεάζει την ανάπτυξη και την εξέλιξη της θεολογίας. Οι κοινωνικές, πολιτικές και πολιτισμικές αλλαγές συχνά αντικατοπτρίζονται στις θρησκευτικές πεποιθήσεις και στις εκδηλώσεις λατρείας.

Τέλος, η θεολογία και ο πολιτισμός συνδέονται μέσω του διαλόγου και της αμοιβαίας επίδρασης. Οι θρησκευτικές πεποιθήσεις και οι πολιτισμικές αξίες συχνά ανταλλάσσονται και αλληλεπιδρούν μεταξύ τους, δημιουργώντας ένα δυναμικό περιβάλλον όπου ο πολιτισμός εξελίσσεται και η θεολογία εξακολουθεί να εμπλουτίζει την ανθρώπινη εμπειρία.

Συνοψίζοντας, η θεολογία και ο πολιτισμός είναι δύο αμοιβαία συνδεδεμένοι κλάδοι της ανθρώπινης εξέλιξης και σκέψης. Από την προώθηση της πνευματικής ανάπτυξης έως τη διαμόρφωση της κοινωνικής ταυτότητας, η θεολογία και ο πολιτισμός συμβάλλουν στη διαμόρφωση της ανθρώπινης εμπειρίας και στη δημιουργία ενός πλούσιου και πολυδιάστατου πολιτισμικού κληροδοτήματος.

Κατερίνα Συμφέρη
Εκπαιδευτικός




Διεκδικώντας τα αυτονόητα… Ο ρόλος της Συμβουλευτικής

Η Ελληνική Εταιρεία Συμβουλευτικής και Προσανατολισμού (ΕΛ.Ε.ΣΥ.Π.) σε συνεργασία με την Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε., την Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ανατολικής Θεσσαλονίκης και την Αμερικανική Γεωργική Σχολή Θεσσαλονίκης διοργάνωσαν ένα επιστημονικό συνέδριο που έχει ως στόχο να αναδείξει τον σημαντικό ρόλο της Συμβουλευτικής και της Συμβουλευτικής Σταδιοδρομίας/Επαγγελματικού Προσανατολισμού (ΣυΕΠ).

Το συνέδριο πραγματοποιήθηκε στην Αμερικάνικη Γεωργική Σχολή Θεσσαλονίκης από τις 5 έως τις 7 Απριλίου 2024 και παρουσίασε ποικίλης φύσης θεματικές ενότητες που εστιάζουν στη σημασία της Συμβουλευτικής στην εκπαίδευση και την κοινωνία σήμερα. Συζητήσεις και παρουσιάσεις από ειδικούς στον τομέα προσέφεραν βαθύτερη κατανόηση και προοπτικές για την αξιοποίηση της Συμβουλευτικής στην σύγχρονη κοινωνία.

Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το συνέδριο, είναι προσβάσιμες στο διαδίκτυο στην ιστοσελίδα: [URL] (https://www.elesyp.gr/index.php/sunedria-2).

Οι συμμετέχοντες, μεταξύ άλλων και η Κατερίνα Συμφέρη συμπεριλαμβανομένων εκπαιδευτικών, μελετητών, φοιτητών και εκπροσώπων από διάφορους οργανισμούς, συγκεντρώθηκαν για να συζητήσουν το θέμα: «Ρόλος συμβουλευτικής, εκπαίδευση, αναφυόμενες προκλήσεις και προοπτικές».

Στο παρόν link είναι όλες οι παρουσιάσεις των εισηγήσεων.

Στο συγκεκριμένο link είναι αποκλειστικά η παρουσίαση της εισήγησης της Κατερίνας Συμφέρη.

ISSN 1105-2449. Τεύχος 137-138

Ακολουθεί συνοπτικά η ομιλία της Κατερίνας Συμφέρη, καθώς και φωτογραφικό υλικό.


Ενσωμάτωση πολιτιστικών και θρησκευτικών θεμάτων στις σχολικές δραστηριότητες:
Σχεδιασμός, υλοποίηση και ο ρόλος της συμβουλευτικής
Η ενσωμάτωση της πολιτιστικής και θρησκευτικής ποικιλομορφίας στα εκπαιδευτικά περιβάλλοντα είναι θεμελιώδης για τη δημιουργία περιβαλλόντων μάθησης χωρίς αποκλεισμούς και την προετοιμασία των μαθητών για επιτυχία σε έναν πολυπολιτισμικό κόσμο. Οι αίθουσες διδασκαλίας έχουν γίνει κόμβοι πολυπολιτισμικότητας, αντανακλώντας προοπτικές και παραδόσεις που φέρνουν μαθητές από διαφορετικά πολιτιστικά και θρησκευτικά υπόβαθρα. Οι εκπαιδευτικοί διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο στην προώθηση πολιτιστικής και θρησκευτικής ενσωμάτωσης, ενισχύοντας την ανοχή και την παγκόσμια ιθαγένεια. Αναπτύσσουν διδακτικές πρακτικές που ενσωματώνουν τις διαφορετικές ανάγκες των μαθητών και εξαλείφουν στερεότυπα και παρανοήσεις. Ο σχεδιασμός πολιτιστικών και θρησκευτικών δραστηριοτήτων απαιτεί πολύπλευρη προσέγγιση και ανάλυση δεδομένων για την κατανόηση της πολιτιστικής ποικιλομορφίας στη μαθητική κοινότητα. Η χρήση ποικιλόμορφων μεθόδων μπορεί να παράσχει πλούσιες πληροφορίες για τις πολιτιστικές πρακτικές στην κοινότητα. Οι δραστηριότητες που προκύπτουν από αυτή την ανάλυση ενθαρρύνουν την κατανόηση και την αποδοχή της πολιτιστικής ποικιλομορφίας στο σχολείο. Η εφαρμογή πολιτιστικού και θρησκευτικού προγράμματος σπουδών σε υπάρχοντες ακαδημαϊκούς κλάδους ενισχύει τη διαφορετικότητα και δημιουργεί περιβάλλοντα μάθησης χωρίς αποκλεισμούς. Οι εκπαιδευτικοί χρησιμοποιούν ποικίλες στρατηγικές όπως η ενσωμάτωση πολυπολιτισμικότητας, οι πόροι πολυμέσων και οι προσκεκλημένοι ομιλητές για να ενισχύσουν τις πολιτιστικές και θρησκευτικές προοπτικές στην εκπαίδευση. Η διαπολιτισμική συνεργασία, η συμβουλευτική και οι ομαδικές συνεδρίες υποστηρίζουν τους μαθητές στην αντιμετώπιση των προκλήσεων της πολιτιστικής προσαρμογής. Μέσα από την προώθηση της διαφορετικότητας και της ένταξης, τα σχολεία δημιουργούν περιβάλλοντα όπου όλοι οι μαθητές νιώθουν υποστηριζόμενοι και ενθαρρυμένοι να επιτύχουν.



Θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά και δημόσια την κυρία Ζωή Βαζούρα, την διευθύντρια της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ανατολικής Θεσσαλονίκης, η οποία προλόγισε την εισήγησή μου στο εν λόγω συνέδριο που έλαβε χώρα 5-7 Απριλίου 2024 [URL] (https://srv-dide-a.thess.sch.gr/portal2/index.php?option=com_content&view=category&id=124&Itemid=137).


Κατερίνα Συμφέρη
Εκπαιδευτικός




5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Θεολόγων Εκπαιδευτικών: Προώθηση της Καινοτομίας στη Θρησκευτική Εκπαίδευση

Το 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Θεολόγων Εκπαιδευτικών πραγματοποιήθηκε από τις 23 έως τις 25 Φεβρουαρίου 2024, στη Θεολογική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Το συνέδριο, που διοργανώθηκε από το Παιδαγωγικό Εργαστήριο του Τμήματος Θεολογίας του ΑΠΘ και την Περιφερειακή Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Κεντρικής Μακεδονίας, είχε ως στόχο τη διερεύνηση καινοτόμων προσεγγίσεων στη διδασκαλία των Θρησκευτικών.

Οι συμμετέχοντες, μεταξύ άλλων και η Κατερίνα Συμφέρη, συμπεριλαμβανομένων εκπαιδευτικών, μελετητών, φοιτητών και εκπροσώπων από διάφορους οργανισμούς, συγκεντρώθηκαν για να συζητήσουν το θέμα: «Σχεδιασμός και διδασκαλία Θρησκευτικών με τα νέα Προγράμματα Σπουδών. Διδακτικά Σενάρια για το μάθημα των Θρησκευτικών».

Το συνέδριο επικεντρώθηκε σε τέσσερα βασικά θέματα:

  • Νέα Προγράμματα Σπουδών: Εκσυγχρονισμός εκπαιδευτικού περιεχομένου.
  • Καινοτόμος Διδασκαλία: Νέες μέθοδοι, όπως τεχνολογία και μάθηση με βάση την εμπειρία.
  • Προσεγγίσεις χωρίς αποκλεισμούς: Προώθηση διαπολιτισμικής και διαθρησκευτικής κατανόησης.
  • Εκπαίδευση εξ αποστάσεως: Προκλήσεις και οφέλη, με επίκεντρο τη χρήση τεχνολογίας.

Προχωρώντας προς τα εμπρός, τα αποτελέσματα του συνεδρίου θα συνεχίσουν να ενημερώνουν και να εμπνέουν την καινοτομία στην εκπαίδευση των Θρησκευτικών, δίνοντας τη δυνατότητα στους μαθητές να περιηγηθούν σε διάφορα θρησκευτικά και πολιτιστικά τοπία με κατανόηση και ενσυναίσθηση.

Οι εργασίες του συνεδρίου είναι επίσης προσβάσιμες στο διαδίκτυο μέσω της πλατφόρμας YouTube στον ακόλουθο σύνδεσμο: [URL](https://www.youtube.com/@user-dt8ls3gi3j) και το πρόγραμμα του συνεδρίου: [URL](https://theo.auth.gr/wp-content/uploads/2024/02/23_2__programma_5_Synedrio.pdf)

Ακολουθεί συνοπτικά η ομιλία της Κατερίνας Συμφέρη, καθώς και φωτογραφικό υλικό.


Τεχνολογικός Μεσσιανισμός και Θεολογία
Στον σημερινό ταχέως εξελισσόμενο κόσμο, η σχέση μεταξύ τεχνολογίας και θεολογίας είναι περίπλοκη. Ο «τεχνολογικός μεσσιανισμός» προκύπτει καθώς αναλογιζόμαστε την επίδραση της τεχνολογίας στην πνευματικότητα, την ανθρωπότητα και το θείο.
Στον πυρήνα του, ο τεχνολογικός μεσσιανισμός πιστεύει στη δύναμη της τεχνολογίας να ανταποκρίνεται στις ανθρώπινες ανάγκες και τις πνευματικές φιλοδοξίες, οραματίζοντάς την ως ένα μονοπάτι προς τη φώτιση και την εκπλήρωση.
Ωστόσο, προκαλεί επίσης προβληματισμό σχετικά με τις ηθικές επιπτώσεις της τεχνολογίας και την επιρροή της στις παραδοσιακές πεποιθήσεις και πρακτικές.
Από την τεχνητή νοημοσύνη στην εικονική πραγματικότητα, οι θεολόγοι καταπιάνονται με το πώς η τεχνολογία διαμορφώνει τη θρησκευτική σκέψη και πρακτική, αμφισβητώντας τις δυνατότητές της να προάγει την πνευματική ανάπτυξη, ενώ αντιμετωπίζουν κοινωνικές και περιβαλλοντικές ανησυχίες. Στην επιδίωξή μας για πρόοδο, είναι σημαντικό να λάβουμε υπόψη τον αντίκτυπο της τεχνολογίας στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια και δικαιοσύνη, διασφαλίζοντας ότι οι εξελίξεις μας ευθυγραμμίζονται με τις ηθικές αρχές και το σεβασμό για όλη τη δημιουργία.
Καθώς περιηγούμαστε στο πολύπλοκο έδαφος της τεχνολογίας και της θεολογίας, είναι επιτακτική ανάγκη να το προσεγγίζουμε με ταπεινότητα και ηθική διάκριση. Ας οραματιστούμε ένα μέλλον όπου η τεχνολογία θα χρησιμεύει ως εργαλείο για την ανθρώπινη άνθηση, την αλληλεγγύη και την πνευματική αφύπνιση, καθοδηγούμενη από ένα ισχυρό ηθικό πλαίσιο που βασίζεται στη συμπόνια, τη δικαιοσύνη και τον σεβασμό για την ιερότητα της ζωής.
Στη διαλεκτική μεταξύ τεχνολογίας και θεολογίας, είθε να βρούμε έμπνευση για να χαράξουμε μια πορεία προς έναν πιο δίκαιο, ισότιμο και συμπονετικό κόσμο, όπου η τεχνολογία χρησιμεύει ως καταλύτης για βαθύτερη σύνδεση, κατανόηση και σεβασμό για τα μυστήρια της ύπαρξης.



Κατερίνα Συμφέρη
Εκπαιδευτικός




Φονταμενταλισμός και θεολογικό αντίδοτο

Η σχέση της θρησκείας με τον φονταμενταλισμό είναι σαν τη σχέση της ενέργειας με την παρενέργεια ή του προϊόντος και του υποπροϊόντος. Όπως κάθε φάρμακο έχει ενδείξεις και αντενδείξεις, έτσι και η θρησκεία ως φαινόμενο της ιστορίας, της κοινωνίας και του πολιτισμού αντανακλά το περιβάλλον της και αναπαράγει τον περίγυρό της άλλοτε προς το καλύτερο και άλλοτε προς το χειρότερο.

Ο φονταμενταλισμός είναι η θρησκευτική αναπαραγωγή της κοινωνίας προς το χειρότερο, κατιτί σαν καρκίνωμα της ιστορίας και παράσιτο του πολιτισμού.

Η ίδια η θρησκεία μπορεί να παράγει το αντίδοτο κατά του φονταμενταλισμού, αν και όταν η φωτισμένη θεολογία και η υπεύθυνη ιεραρχία ερμηνεύσουν τις επιταγές της παράδοσης κατά το πνεύμα που ζωοποιεί και όχι κατά το γράμμα που σκοτώνει, εφαρμόζοντας με τρόπο φιλάνθρωπο και όχι απάνθρωπο ό,τι είναι απολύτως απαραίτητο για τη συνοχή της κοινωνίας σε έναν χώρο παγκοσμιοποιημένο πλανητικά και σε έναν ιστορικό χρόνο με προοπτική μελλοντολογική και όχι παρελθοντολογική.

Κατερίνα Συμφέρη
Εκπαιδευτικός




ΓΙΟΡΤΗ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ

Η γιορτή ή ημέρα της μητέρας είναι η εορτή προς τιμήν τόσο της μητέρας και της μητρότητας, όσο και των ευχαριστιών προς αυτήν. Φέτος γιορτάζεται την Κυριακή 9 Μαΐου 2021, ήτοι την δεύτερη Κυριακή του εν λόγω μήνα με τις πρώτες αναφορές να έχουν λίκνο στην αρχαία Ελλάδα.

ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ
Καθιερώθηκε τον 20ό αιώνα και προέρχεται από το αμερικανικό και το αγγλικό κίνημα των γυναικών-μητέρων ονόματι Mothers Friendships Day ιδρυθέν το 1965 υπό την Ann Jarvis κατά τη διάρκεια του Αμερικάνικου εμφύλιου πολέμου κατά τα έτη 1861-1865, όπου και δραστηριοποιήθηκε υπέρ της ειρήνης συνεχίζοντας τις δράσεις ακόμα και μετά τη λήξη του πολέμου. Η ίδια επιθυμούσε την επέκτασή του σε ετήσιο μνημόσυνο μα δεν τα κατάφερε, καθώς πέθανε το 1905. Η κόρη της, θέλοντας να την τιμήσει συνέχισε το έργο της. Το σύνθημά της ήταν ότι «η μητέρα είναι το πρόσωπο που έχει κάνει τα περισσότερα για τον καθένα από οποιονδήποτε άλλον στον κόσμο».

Μολαταύτα, πραγματοποιούνταν συναντήσεις, Mothers Day Meetings, που αντάλλασσαν απόψεις και εμπειρίες. Και διαρρήδην, το 1870 η Julia Ward Howe διοργάνωσε μια εκδήλωση φιλειρηνικής συγκέντρωσης μητέρων με το σλόγκαν peace and motherhood με σκοπό, τα παιδιά να μη στέλνονται στον πόλεμο.

ΕΟΡΤΑΣΜΟΣ
Η παγκόσμια ημέρα της μητέρας άρχισε να εορτάζεται στη Δυτική Βιρτζίνια της Αμερικής, τόπος καταγωγής της Ann Jarvis το 1910, ενώ το 1914 στις Ηνωμένες Πολιτείες υπεγράφη η εθνική διακήρυξη από τον τότε αμερικανό πρόεδρο Woodrow Wilson, και σήμερα εορτάζεται σε τουλάχιστον 40 χώρες ανά τον κόσμο.

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ
Στην αρχαία Ελλάδα εγκιβωτίζονται οι πρώτες αναφορές της Γιορτής της Μητέρας. Ειδικότερα, η μητέρα Γη, η Γαία, σύζυγος του Ουρανού είναι η προσωποποίηση της φύσης, που γεννά όλη την πλάση και λατρεύεται ως η υπέρτατη θεότητα. Στην συνέχεια, η λατρεία περνά στην κόρη της Κυβέλη, μετέπειτα γνωστή ως Ρέα, σύζυγο και αδερφή του Κρόνου. Εκείνη λατρεύεται σαν η «Μητέρα των Θεών», και θεά της γης και της γονιμότητας, εφόσον είναι η πρώτη, που γέννησε με τοκετό και ανάθρεψε τα παιδιά της με μητρικό γάλα.

ΘΕΟΛΟΓΙΚΉ ΣΚΟΠΙΑ
Στην Ελλάδα συσσωματώθηκε αρχικά με την εορτή της Υπαπαντής στις 2 Φεβρουαρίου, όπου η ορθόδοξη εκκλησία γιορτάζει την Παναγία με τον Ιωσήφ που πηγαίνουν τον 40ήμερο Ιησού στο Ναό για ευλογία, ώστε να «σαραντίσει». Ο ομόχρονος εορτασμός εναποθέτει ως αφετηρία το έτος του 1929 με προφανή τον συμβολισμό. Όμως, κατά την δεκαετία του 1960, ατόνησε ενισχύοντας την δυτικόφερτη συνήθεια εορτασμού της δεύτερης Κυριακής του Μαΐου, παρά την επιμονή της εκκλησίας στην παλαιά ημέρα εορτασμού.

ΣΥΜΒΟΛΟ ΤΗΣ ΓΙΟΡΤΗΣ
H Ann Jarvis, ως η γενέτειρα της εορτής, επέλεξε το λευκό γαρύφαλλο ως το λουλούδι-σύμβολο της Ημέρας της Μητέρας, διότι «το λευκό του χρώμα συμβολίζει την αλήθεια, την αγνότητα και τη φιλευσπλαχνία της μητρικής αγάπης».

ΧΕΙΡΟΤΕΧΝΙΑ
Θα χρειαστείτε 2 λευκά χαρτιά, 1 ψαλίδι, λίγη κόλλα και πολύχρωμα μολύβια.

  • Σχεδιάστε ένα παρόμοιο σχέδιο σε λευκό κομμάτι χαρτί.
  • Ζωγραφίστε το με τα χρώματα της επιλογής σας.
  • Διπλώστε το απαλά στα δυο σημεία, όπως φαίνεται και στην εικόνα.
  • Έπειτα, σε ένα άλλο κομμάτι χαρτί ζωγραφίστε ένα λουλούδι με τα πέταλά του.
  • Κόψτε προσεκτικά το περίγραμμα, και κολλήστε μαζί τα δυο χαρτιά.

Η χειροτεχνία είναι έτοιμη! Μπορείτε πλέον να την προσφέρετε στην μητέρα σας.

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός-Προπτυχιακή Ιταλικής Φιλολογίας ΑΠΘ




Πατημασιές στην άμμο

Ένας άνθρωπος. Δυο σειρές πατημασιών. Στην αμμουδιά. Αναρωτήθηκε το γιατί. Γύρισε, μα δεν είδε κανέναν. Απόρησε, αλλά συνέχισε να περπατά. Έστεψε το κεφάλι και κοίταξε όλες εκείνες τις πατημασιές στην άμμο για μια ακόμη φορά. Συλλογίστηκε, και τότε διαπίστωσε το εξής. Πρόσεξε ότι αρκετές στάθηκαν οι φορές στη ζωή του, όπου υπήρχε μόνο μια σειρά από πατημασιές. Και μάλιστα ότι αυτό συνέβαινε στις πιο δύσκολες καταστάσεις που βίωνε.

Στράφηκε στον Ύψιστο λέγοντας «Κύριε, είπες ότι από την στιγμή που θα αποφάσιζα να σε ακολουθήσω θα περπατούσες πλάι μου και θα ήσουν πάντα και συνεχώς συνοδοιπόρος σε όλη την πορεία μου. Γιατί με αφήνεις μόνο μου, στις πιο πολυτάραχες στιγμές της ζωής μου; Δεν μπορώ να καταλάβω, γιατί όταν σε χρειαζόμουν περισσότερο από κάθε άλλη φορά Εσύ με εγκατέλειπες;»

Και ο Κύριος αποκρίθηκε «παιδί μου σε αγαπώ τόσο πολύ που ποτέ δε θα σε άφηνα, αλλά και ούτε θα σε εγκατέλειπα. Ο λόγος που στη διάρκεια των πιο δύσκολων στιγμών του πόνου και των δοκιμασιών σου είδες μόνο ένα ζευγάρι από πατημασιές στην άμμο, είναι γιατί σε μετέφερα μέσα στην αγκαλιά μου.» Δηλαδή, ως πανταχού Παρών και τα πάντα Ορών σε κάθε βήμα του ανθρώπου, τον καθοδηγεί και του συμπαραστέκεται σε κάθε δυσκολία, και συνεπώς, τον κουβαλούσε πλέον στα χέρια Του όντας εκεί για αυτόν.

Αυτό συνέβη, γιατί με προϋπόθεση την ταπείνωση του ανθρώπου, επέρχεται η χάρη του Θεού, και έτσι, όλοι και όλα αλλάζουν. Επιπροσθέτως, ο Άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης έρχεται να ισχυροποιήσει και να επιβεβαιώσει το προαναφερθέν λέγοντας ότι «το σήμερα είναι στο δικό σου χέρι, το αύριο είναι στο χέρι του Θεού.»

Από τον πυρήνα αυτό αναδύονται και ανακύπτουν αβίαστα οι διαχρονικές αξίες της ανιδιοτελούς και αδελφικής αγάπης, της φιλαλληλίας.

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός