Νωχελικό καλοκαίρι από εκείνα που αρχίζουν νωρίς και θαρρείς πως δεν θα τελειώσουν ποτέ. Πρωί σαν μεσημέρι, εμπριμέ πλαστικό στα παλιά τραπεζάκια, που χορεύανε σαν ακουμπούσες. Οι πρώτες λεμονάδες, ξεχειλισμένα από πάγο τα ποτήρια.
Πιτσιρικάδες κυνηγούν μια ξεφούσκωτη μπάλα, μετρούν τα έως τότε παγωτά τους –τα μπάνια δεν είχανε αρχίσει– όπως σε λίγα χρόνια θα κάνανε με τις γκόμενες που παίζανε δίπλα κουτσό, σχοινάκι, ρίχνανε μια κλεφτή ματιά, ένα χαμόγελο ή δείχνανε με το δάχτυλο και ο μάγκας με τα οκτώ παγωτά, τους τέσσερις πυραύλους –που μετρούσαν διπλά– γινότανε πιο κόκκινος από το κραγιόν της μάνας του, όπου κρεμασμένη στο μπαλκόνι τσίριζε, κρυφά ευτυχισμένη.
Η τηλεόραση στον καφενέ, κρεμασμένη, έπαιζε την Αλίκη προσοχή. Άλλωστε ποιος θα σφαλιάριζε ποτέ τον Λάμπρο Κωνσταντάρα;
Ο χώρος του θεάτρου, από την αρχαιότητα έλκει τους ανθρώπους και ολοκληρώνει την ψυχοσωματική σύσταση του ανθρώπου. Όχι μόνο ως ψυχαγωγία. Όχι μόνο ως τρόπος έκφρασης συναισθημάτων. Το θέατρο είναι τρόπος ζωής . Το θέατρο δεν τέρπει μόνο την ψυχή σου , παρά μόνο γίνεται αρωγός για την βελτίωση της ζωής σου. Μία μόνο παράσταση μπορεί να αλλάξει σε κλάσματα δευτερολέπτου τον εσωτερικό σου κόσμο , να σε βάλει σε αναθεώρηση της κοσμοθεωρίας σου , να γίνει μάθημα ζωής . Και όλα αυτά , μέσα από τα λόγια των ηθοποιών , τα σκηνικά των σκηνογράφων , το σενάριο του σεναριογράφου , τα ενδύματα του ενδυματολόγου , τον φωτισμό . Υπάρχουν τόσοι άνθρωποι που εργάζονται μπρος και πίσω από την σκηνή για το αριστούργημα που πρόκειται να ανέβει . Άνθρωποι που αγαπούν το θέατρο , που η καρδιά τους αγωνιά για την επιτυχία , άνθρωποι που βγάζουν το ψωμί τους από αυτό. Και πως κύριε εσύ , που το όνομα σου βουίζει τις τελευταίες ημέρες , από τα δελτία ειδήσεων , τα πρωινάδικα , μέχρι τις εφημερίδες , στερείς από το θέατρο την μαγεία του ;
Οι τελευταίες καταγγελίες δίνουν την χαριστική βολή στην ελληνική κοινωνία που είχε πάρει τον υπνάκο της την τελευταία δεκαετία. Έναν ύπνο τόσο βαθύ και ατσαλάκωτο , που δεν έπαιρνε χαμπάρι τι συνέβαινε στα παιδιά του θεάτρου. Στα δικά μας παιδιά . Και όχι μόνο στο θέατρο. Και εδώ έρχομαι εγώ , αυστηρός κριτής της κοινωνίας , εκπροσωπώντας το γενικό σύνολο , με το φτωχό μυαλό και την απλή λογική και λέω : Γιατί δεν προστατεύεις τα παιδιά σου Ελλάδα ; Γιατί δεν προστατεύεις κάθε Ζέτα , Δημήτρη , Άννα- Μαρία και άλλους καταξιωμένους καλλιτέχνες του σανιδιού από τα νύχια των αιμοβόρων πλασμάτων που έχουν το θράσος να αποκαλούνται μεγάλοι καλλιτέχνες ; Για ποιο λόγο δεν έπαιρνες είδηση τόσο καιρό τι γινόταν κάτω από την μύτη σου , με αμέτρητες αναίσχυντες πράξεις κάθε περιεχομένου και αθώα παιδιά , να θυσιάζονται στο βωμό της εξουσίας , της δόξας και της καριέρας ; Τι σου φταίξαν τα παιδιά σου Ελλάδα ;
Στην Ελλάδα επιβραβεύουμε τέτοιες καταστάσεις , τέτοιους χαρακτήρες. Κάνουμε τους χώρους της ψυχαγωγίας κολαστήρια για βασανισμένες ψυχές . Και ποτέ κανένας δεν ξέρει. Κανένας δεν ακούει , δεν βλέπει , δεν ξέρει. Η σιωπή δίνει πρόσκαιρη αθώωση στα κτήνη που επιβάλλονται με το έτσι θέλω σε άτομα που αποζητούν λίγη από την μαγεία του θεάτρου. Και τα ίδια , βλέποντας την αδιαφορία όλων , σιωπούν και παραδίδονται στην ψυχική οδύνη. Συνηθίσαμε να τοποθετούμε τους μεγάλους ηθοποιούς , σκηνοθέτες , σκηνογράφους τόσο ψηλά που μας είναι δύσκολο να πιστεύουμε ότι κάτω από τα κορμιά τους , βρίσκονται άρρωστες και αγιάτρευτες ψυχές . Άλλωστε μην ξεχνάμε ότι είναι μαθημένοι στον κόσμο του θεάτρου , στο να υποδύονται ρόλους και χαρακτήρες και να ψεύδονται για την ταυτότητα τους . Πόσο απέχει η δουλειά από την πραγματικότητα ;
Σε μια κοινωνία που επιβραβεύει τα τέρατα , με ανθρώπινη μορφή , λέγοντας γιατί μετά από τόσα χρόνια , γιατί τώρα , γιατί αυτός , δεν μπορείς να περιμένεις σωστή λειτουργία της δικαιοσύνης. Τα τέρατα ικανοποιούνται με αυτές τις απόψεις , χαλαρώνουν , νομίζουν πως ξεφεύγουν για λίγο και επαναπαύονται στην εξουσία που εμείς τους δώσαμε. Και οι βασανισμένες αθώες ψυχές , μόλις βρουν κάποιον να εξομολογηθούν τα βίαια σκηνικά που στιγμάτισαν την ζωή τους , πέφτουμε να τους φάμε. Γίνονται έρμαια του κάθε έξυπνου (!) Έλληνα που κάθεται βολεμένος στον καναπέ του σπιτιού του και τους κατηγορεί γιατί δεν μίλησαν και προκαλούν τώρα , μετά από τόσα χρόνια . Μήπως το πρόβλημα ξεκινάει , εν τέλει από εμάς ;
Σας προτρέπω να παρακολουθήσετε την συγκινητική εξομολόγηση του ηθοποιού Δημήτρη Μοθωναίου. Αφιερώστε δέκα από τον χρόνο σας για να δείτε μια αθώα βασανισμένη ψυχή να μιλά για όσα έζησε. Αν το παιδί σου βρισκόταν στην θέση του , θα χαλούσες τον κόσμο. Τούτον δε τον εγέννησε μια μάνα ; Αναφέρει χαρακτηριστικά :Έκανα 11 χρόνια ψυχοθεραπεία για να “δουλέψω” αυτό που μου έχει συμβεί. Αγνοούσα όλα αυτά τα περιστατικά και όταν έγινε κάτι πιο χειροπιαστό όταν ήμουν 26 χρονών και ήρθε ο συγκεκριμένος άνθρωπος, έκανε μια κίνηση που πια δεν μπορούσα να την αγνοήσω, τότε το σώμα μου ξύπνησε. Η σκέψη που έκανε το μυαλό μου είναι ότι αυτό συμβαίνει και δεν μπορείς να κάνεις τίποτα. Δεν έγινε κάτι ολοκληρωμένο είναι γιατί αυτός ο άνθρωπος πάγωσε.Αυτός ο άνθρωπος τραυματίστηκε ψυχολογικά και βρήκε το κουράγιο να μιλήσει για αυτήν την απάνθρωπη στάση. Να γιατί δεν πρέπει να κλείνουν στόματα , αντιθέτως να ανοίγουν επιτόπου για όσα βιώνουν και να μην μένει κανένας απροστάτευτος.
Συσσώρευση καταγγελιών έχουμε και για δύο πασίγνωστους κωμικούς ηθοποιούς , που έπαιζαν μαζί και σε ένα υπέροχο σήριαλ της τηλεόρασης. Ως τηλεθεατής το λάτρευα, παρακολουθούσα με μανία τα επεισόδια που προβάλλονταν. Τώρα , νιώθω μόνο ντροπή και αίσχος. Και απευθυνόμενη ξανά σε στους υποτιθέμενους κυρίους παραθέτω την δική μου άποψη : Γκρεμίσατε τον κόσμο του θεάτρου, και μαζί με αυτόν γκρεμίσατε και τα όνειρα συναδέλφων σας που οφείλατε να σεβαστείτε. Βεβηλώνετε , όλοι εσείς που το παίζετε αφεντικά και συμπεριφέρεστε με αυτόν τον άθλιο τρόπο , την σημασία του θεάτρου. Το νόημα του ηθοποιού , την ύπαρξη του. Δεν αξίζει να λέγεται καλλιτέχνης , όποιος με βάναυσο τρόπο επιδιώκει να αποκαλύψει τις ορμές του. Όποιος στοιχειώνει με την κακομεταχειριστική του διάθεση τους ανθρώπους γύρω του και καλύπτεται πίσω από τον μανδύα του “ φημισμένου καλλιτέχνη”.
Γεμίσαμε από ανθρώπους που “ δεν άφησαν περιθώρια να συμβεί η σεξουαλική κακοποίηση, γεμίσαμε από ανθρώπους τύπου “ δεν την ξέρω την κυρία” , βγήκαν στην επιφάνεια εκείνοι που αναζητούν λίγη λάμψη με το “καθίστε φρόνιμα “ , σπιλώνοντας το όνομα του ελληνικού θεάτρου. Κάθε πικραμένος , που έχει τα απαραίτητα κολλητηλίκια για να γίνει “καταξιωμένος καλλιτέχνης” , δίνει συνεντεύξεις πετώντας αερολογίες που υποστηρίζουν εκείνους που με τόσο θράσος συνεχίζουν να αμαυρώνουν την καλλιτεχνική πραγματικότητα. Και δεν βρέθηκε ένας να τους πει επιτέλους , σκάστε πια ! Κανένας δεν νοιάζεται για εσάς , σε κανέναν δεν καίγεται καρφί για το αν λυπάστε που καταστρέφονται άνθρωποι, γιατί αυτοί θα ακολουθήσουν τον δρόμο της δικαιοσύνης και θα μπορέσουν , ενώπιον του λαού να λογοδοτήσουν για ό,τι έκαναν. Και όσο και αν προσπαθείτε , θύματα και θύτες δεν θα είναι ποτέ στην ίδια πλευρά.
Η Σοφία Μπεκατώρου άνοιξε τον δρόμο , με την καταγγελία της για την εμφάνιση του κινήματος #metoo στην Ελλάδα και άνδρες και γυναίκες μπορούν πλέον ανοιχτά να μοιραστούν την δική τους ιστορία. Χωρίς κανέναν να τους κρίνει. Και αν διάφοροι “καταξιωμένοι” βγαίνουν και λένε τα δικά τους , αυτοί αντιμετωπίζουν την οργή του λαού , έστω και από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Το ΣΕΗ έχει ενημερωθεί πλήρως για όσα συμβαίνουν και θα κινηθεί καταλλήλως , το ίδιο και οι καταγγέλλοντες. Όλα είναι έτοιμα , στην θέση τους . Ο κόσμος ξύπνησε και αφουγκράζεται με προσοχή τις αθώες ψυχές που υποφέρουν στην αγκαλιά της εξουσίας , και δεν αφήνει κανέναν απροστάτευτο. Και σε όλους αυτούς που επιχειρούν να καλύψουν με όποιον τρόπο εφευρίσκουν , καταστάσεις και ονόματα , έχω να τους πληροφορήσω ότι αυτά δεν περνάνε τώρα πια. Μια γροθιά , ο κόσμος όλος , ενάντια σε αυτά τα τέρατα…
Το θέμα ταράζει τον κόσμο , μαζί και μένα . Αναρωτιόμουν , πως βιώνουν αυτά τα παιδιά το σκηνικό που εξελίσσεται μπροστά στα έντρομα μάτια τους ; Πως να περιγράψεις την φρίκη των γεγονότων , που τους καταδιώκει , μέχρι και σήμερα ; Και τότε τον είδα , τυχαία , ένα πρωινό που χάζευα τηλεόραση . Δεν παράγει μόνο σκουπίδια τελικά αυτό το τεχνολογικό επίτευγμα. Ο ΣΩΤΉΡΗΣ ΤΣΑΦΟΎΛΙΑΣ. Και γράφω με κεφάλαια το όνομα του, γιατί αυτός ο άνθρωπος θα έπρεπε να προβάλλεται καθημερινά στα σχολεία μαζί με το δεκάλεπτο βίντεο της ομιλίας του. Αυτός ο αυτοδίδακτος τύπος , που κατάφερε να κάνει το ακατόρθωτο, να τον ανακαλύψει το διαδικτυακό Netflix! Αυτός ο σκηνοθέτης , με την τεράστια ψυχική δύναμη που συγκλόνισε τον σύσσωμο κόσμο με τις δηλώσεις του για όλα όσα συμβαίνουν. Και δεν είναι μόνο αυτά που είπε. Είναι και ο τρόπος που τα εξέφρασε , αφήνοντας μας όλους άναυδους. “Δεν υπάρχει μεγάλος καλλιτέχνης αν δεν έχεις γίνει σπουδαίος άνθρωπος”. Μέσα σε αυτήν την φράση , συμπεριέλαβε όλες τις απόψεις που πρέπει να έχει ο κόσμος. Μέσα σε αυτά τα λόγια , είπε αυτό που έπρεπε να είναι σήμα κατατεθέν του θεατρικού και συνάμα του καλλιτεχνικού κόσμου. Η υποδειγματική δήλωση του συνιστά γροθιά στο στομάχι για όλους εμάς που παρακολουθούμε. “Ήρθε η ώρα να ασχοληθούμε με τους πληγωμένους.” Μπράβο κύριε Σωτήρη ( και λέω κύριε γιατί αυτός ο τίτλος ευγένειας σου αξίζει δικαιωματικά ) για τον λόγο που έκανε τον ελληνικό λαό να σε αποθεώσει. “Δε μπορώ να συνέλθω στην κυριολεξία από τη στιγμή που είδα τη συνέντευξη του κυρίου Μοθωναίου. Δεν ξέρω αν αυτή η συνέντευξη πρέπει να ξαναπαίξει κι αντί να βλέπουμε τον κύριο Μοθωναίο, θα πρέπει να βλέπουμε μια φωτογραφία του όταν ήταν έξι ετών. Για να μπορέσουν να καταλάβουν κι αυτοί που δεν καταλαβαίνουν και λένε το “κάτσε φρόνιμα”, “ποια είναι η κυρία”, “στηρίζω μεν τα θύματα αλλά…” κ.ο.κ.” . Νομίζω ότι αυτά τα λόγια επιφέρουν την κάθαρση του θεάτρου και αφυπνίζουν τον κόσμο. ”Το να αυτοϊκανοποιείσαι μπροστά σε μία έντρομη γυναίκα που με κλάματα στα μάτια προσπαθεί να βγει από πόρτες που έχεις κλειδώσει κι εσύ σε αυτό το θέαμα όχι μόνο να διατηρείς τις αισθήσεις σου, αλλά να φτάνεις και σε κορύφωση, αυτό πώς ονομάζεται;”. Ο Σωτήρης Τσαφούλιας είπε όσα έπρεπε και όσα είχαν ανάγκη να ακούσουν τα θύματα. Έβαλε το δικό του λιθαράκι στην προσπάθεια που γίνεται τόσο καιρό για την λύτρωση των βασανισμένων ψυχών. Όταν βλέπεις ένα παιδί 6 ετών και γυρνάμε και λέμε ότι παραγράφηκε το αδίκημα αλλά δεν έχει παραγραφεί το δικαίωμα του δράστη να μηνύσει για συκοφαντική δυσφήμιση, το τραύμα στη ψυχή του Μοθωναίου στα πόσα χρόνια παραγράφεται;”, Η δήλωση του με βρίσκει με δάκρυα στα μάτια και έχει την αμέριστη συμπάθεια μου που απέδειξε περίτρανα πόσο σπουδαίος άνθρωπος είναι! Αυτά τα παιδιά Ελλάδα , οφείλεις να προωθείς και να προστατεύεις. Γιατί και αυτά προστατεύουν τις φωνές των θυμάτων με τον δικό τους τρόπο. Το θέατρο χρειάζεται τέτοιους ανθρώπους , για να μπορέσει να επιφέρει τον εξαγνισμό της τέχνης. Το θέατρο είναι οι άνθρωποι του και αυτοί διαμορφώνουν τον χώρο του.
Σε έναν κόσμο , γεμάτο θύτες να είσαι ο Σωτήρης Τσαφούλιας.
Η τέχνη είναι η ραχοκοκαλιά της κοινωνίας μας, είναι πνευματικό αγαθό. Στην αρχαία Ελλάδα ήταν προνόμιο των λίγων, των εκλεκτών, στις μέρες μας πάλι είναι δικαίωμα όλων! Άνθρωποι εργάζονται και ζουν μέσα από την τέχνη είτε αυτή ονομάζεται θέατρο, κινηματογράφος, μουσική, ζωγραφική, γλυπτική. Ανθρωποι επίσης παίρνουν ζωή από αυτήν ψυχαγωγούνται και ξεφεύγουν από την δύσκολη καθημερινότητα.
Την πλάτη της λοιπόν γυρνάει η πολιτεία ακόμη μια φορά στον κλάδο της καλλιτεχνικής δημιουργίας λόγο της υφιστάμενης κατάστασης που επικρατεί και τα μέτρα που έχουν ληφθεί για την αντιμετώπιση της πανδημίας. Θλίψη μου προκαλούν τα ισχύοντα μέτρα καθώς φαίνεται ότι ο ιός συχνάζει σε θέατρα, σινεμά, μουσεία, ενώ αντίθετα απεχθάνεται τα μέσα μαζικής μεταφοράς και τα παιδιά μέχρι την ηλικία των δώδεκα ετών. Ωστόσο ας πάρουμε αυτή την συνθήκη ως πραγματική, που είναι η στήριξη των αρχών για τους εργάτες της τέχνης; Να σας απαντήσω ευθύς αμέσως, πουθενά!
Η λέξη πολιτεία έχει ετυμολογική συγγένεια με την λέξη πολιτισμός. Στην Ελλάδα του σήμερα πάλι, αυτές οι δύο λέξεις δεν έχουν καμία σχέση, όπως αποδεικνύεται συνεχώς.
Ο κόσμος του θεάματος και όχι μόνο ματωνει, άνθρωποι δουλεύουν κάτω από αντίξοες συνθήκες πολλές ώρες, παίρνοντας ελάχιστα χρήματα και χωρίς καμία αναγνώριση καταπώς φαίνεται.
Φυσικά δεν είναι ο μοναδικός κλάδος που επλήγησε ενώ παράλληλα καλείτε να ορθοποδήσει στις καθόλου βέβαιες μέρες που ακολουθούν!
Αρχαίο δράμα: θρησκεία, θεσμοί και ο παραλληλισμός με τα σημερινά θέατρα
Το δράμα είναι δημιούργημα του ελληνικού πνεύματος με προσφερόμενα πολλά δραματικά στοιχεία, τα δρώμενα. Αποτελεί είδος της αρχαίας ελληνικής ποίησης που συνθέτει στοιχεία από δύο είδη, το έπος και τη λυρική ποίηση. Με τον όρο δεν νοείται μοναχά η τραγωδία και το σατυρικό δράμα, αλλά και η κωμωδία. Μετά την ανατροπή των ολιγαρχικών και τυραννικών καθεστώτων, τον 5ο αι. π.Χ. εδραιώνεται σταδιακά στην Αθήνα το δημοκρατικό πολίτευμα. Η ανάδειξή της ως η ισχυρότερη μεταξύ ελληνικών πόλεων-κρατών, σηματοδότησε την πορεία της δραματικής ποίησης.
Ετυμολογικά προέρχεται από το ρήμα δράω-ω και σημαίνει το είδος της ποίησης που συνοδεύεται από την αναπαράσταση των πράξεων που περιγράφει. Γεννήθηκε και άνθισε πριν από 2.500 χρόνια στην αρχαία Αθήνα. Στην παρακαταθήκη του αρχαίου θεάτρου δεν αναφέρεται πουθενά η λέξη «αρχαίο θέατρο» ούτε, επίσης, κατονομάζεται κάποιος από τους αρχαίους δραματικούς συγγραφείς ή τα έργα αυτών. Αρκεί παρά μόνο η αναφορά της λέξης «Επίδαυρος».
Στην πραγματικότητα, οι τραγικοί ήρωες δεν νικούν τα πάθη ή και το χρήμα, αλλά πιθανόν να νικιούνται από αυτά. Ακόμη κι έτσι όμως, αυτή η εξιδανικευμένη εικόνα είναι ενδεικτική συγκριτικά με την σύγχρονη, πανεθνικής σχεδόν, εμμονής με το αρχαίο δράμα ως ύψιστης μορφής τέχνης. Η εθνική εμμονή εκδηλώνεται ετησίως -ιδιαίτερα την καλοκαιρινή περίοδο- όταν τα υπαίθρια θέατρα φιλοξενούν συστηματικά παραστάσεις αρχαίου δράματος. Αρχικά ήταν ριζικά διαφορετικό από το σύγχρονο τόσο ως θέαμα, όσο και θεατρική εμπειρία του θεατή.
Ακρογωνιαίος λίθος και συνάμα λίκνο αυτής το θρησκευτικό πλαίσιο. Οι θεατρικές παραστάσεις της κλασικής αρχαιότητας ήταν άμεσα και άρρηκτα συνδεδεμένες με τις θρησκευτικές εορτές που λάμβαναν χώρα προς τιμήν του θεού Διονύσου, θεός του κρασιού και της θεατρικής μεταμφίεσης, του θεάτρου. Οι θεατρικές παραστάσεις, άλλωστε, αποτελούσαν τμήμα του προγράμματος μιας εορτής διονυσιακής. Το τμήμα αυτό ήταν ισότιμο και αντίστοιχο με τις θρησκευτικές πομπές, σπονδές, θυσίες και μουσικές εκτελέσεις. Εν ολίγοις, δεν δύνανται κανείς να παρακολουθήσει θέατρο σχεδόν κάθε μέρα, όπως συμβαίνει σήμερα, αλλά όφειλε να περιμένει την ειμαρμένη στιγμή, την κατάλληλη θρησκευτική, διονυσιακή, εορτή.
Συνεπώς, όπως προκύπτει από το άνωθεν, δεν επρόκειτο για κάποιο κοσμικό γεγονός της αρχαιότητας, μα για ένα μέρος θρησκευτικών εορτασμών, μίας τελετουργίας -μεταξύ άλλων- όπου αποδίδονταν λατρευτικές τιμές. Στην Αθήνα της κλασικής εποχής οι θεατρικές παραστάσεις ανέβαιναν συνήθως στο πλαίσιο τεσσάρων εορτών, αυτές ήταν τα Εν άστει ή Μεγάλα Διονύσια, τα Κατ’ αγρούς ή Μικρά Διονύσια, τα Λήναια και τα Ανθεστήρια.
Επιπλέον, μια ακόμη διαφορά έγκειται στις φυσικές συνθήκες της παράστασης. Τότε οι θεατρικές παραστάσεις εκκολάπτονται μόνο κατά τη διάρκεια της ημέρας, με φυσικό φως, διότι ήταν ανεπαρκής η τεχνολογία, και επομένως δεν διατίθενται τα τεχνικά μέσα για τον φωτισμό τέτοιων μεγάλων υπαίθριων χώρων, αλλά τοπικά με δάδες και λυχνάρια. Απεναντίας, σήμερα οι θεατρικές παραστάσεις, υλοποιούνται βραδινές ώρες είτε σε ανοιχτούς χώρους ή σε αρχαία θέατρα.
Επιπρόσθετα, εντοπίζεται η διαφορά τους στον διαγωνιστικό τους χαρακτήρα ήδη από τον 2ο αιώνα π.Χ.. Εν συντομία, δεν αφορά κάποιο αυτόνομο καλλιτεχνικό γεγονός. Αντίθετα, τα δράματα παρουσιάζονταν ως συμμετοχές σε διαγωνισμό, του οποίου ο νικητής αναδεικνυόταν από επιτροπή κριτών. Εκείνος συγκαταλέγονταν μεταξύ των τραγικών, κωμικών ποιητών, καθώς και των υποκριτών, δηλαδή των ηθοποιών. Σε μεταγενέστερες περιόδους, μετά τις κατακτήσεις του Μεγάλου Αλεξάνδρου και ακόμη αργότερα κατά τη ρωμαϊκή περίοδο, οι θεατρικοί αγώνες συνυπήρχαν με άλλα είδη αγώνων, λόγου χάρη αθλητικούς και μουσικούς.
O διαγωνισμός κωμικών ηθοποιών καθιερώνεται πιο νωρίς στα Λήναια, ενώ ο αντίστοιχος στα Διονύσια αργεί να θεσμοθετηθεί. Αυτό συμβαίνει πιθανότατα γιατί στην πρώτη περίπτωση είχε προεξάρχοντα ρόλο η κωμωδία, συμμετέχοντας περισσότεροι κωμικοί ποιητές παρά τραγικοί. Οι κωμικοί ήταν από τρεις έως πέντε, ο καθένας με μία κωμωδία, ενώ οι τραγικοί ποιητές ήταν μόνο δύο με έκαστο να παρουσιάζει δύο τραγωδίες. Εύλογα, λοιπόν, στάθηκε η κατεξοχήν εορτή της κωμωδίας.
«Το αγόρι που ήθελε μόνο να χορεύει» – Συνέντευξη της συγγραφέα Κιζιρίδου Γεωργίας
Η Γεωργία Κιζιρίδου είναι απόφοιτος του τμήματος Ψυχολογίας με μεταπτυχιακές σπουδές στο ΑΠΘ στην Εξελικτική – Σχολική Ψυχολογία. Από το 2009 μέχρι σήμερα, διδάσκει στο Μεσογειακό Κολλέγιο Θεσσαλονίκης “Ειδική Αγωγή και Λογοθεραπεία”. Από το 2012 υπηρετεί ως σχολική ψυχολόγος σε δημόσια σχολεία.
Το βιβλίο της “Το αγόρι που ήθελε μόνο να χορεύει” αναμένεται να κυκλοφορήσει μέσα στον Ιούνιο του 2020. Της ζητήσαμε να μας πει λίγα λόγια γι’ αυτό της το εγχείρημα.
–Κυκλοφορεί το πρώτο σας παιδικό βιβλίο, καθώς και η διασκευή του σε θεατρικό έργο από τις εκδόσεις Grotesque με τίτλο «Το αγόρι που ήθελε μόνο να χορεύει». Θέλετε να μας μιλήσετε για την πλοκή της ιστορίας;
-Βασικός ήρωας είναι ο Ανδρέας, ένα αγόρι που διαφέρει από τα περισσότερα της ηλικίας του. Ο λόγος είναι ότι εσωστρεφής, χαμηλών τόνων και βρίσκει διέξοδο μέσα από το χορό. Ο Ανδρέας θα δεχθεί πειράγματα για τη διαφορετικότητά του από τους συνομηλίκους του. Πρόσωπα – κλειδιά στην πορεία του Ανδρέα είναι η εκπαιδευτικός της τάξης και η έμπιστη φίλη του η Εύα, η οποία έχει μια μορφή αναπηρίας. Μέσα από τις συγκρούσεις θα αναδειχθεί η αξία της αποδοχής, της φιλίας, της συνεργασίας και της δημιουργικότητας. Ο Ανδρέας λειτουργεί ως πρότυπο για όλους όσους έχουν όνειρα και τολμάνε, παρά τις δυσκολίες που ανακύπτουν, να επιμένει και να πετυχαίνει.
-Σε ποιο κοινό απευθύνεται το βιβλίο σας;
-Το βιβλίο είναι κατάλληλο για παιδιά από 10 ετών και άνω. Ωστόσο, απευθύνεται σε όποιον αγαπάει το παιδικό θέατρο, αφού έχει διασκευασθεί και σε θεατρικό κείμενο, προκειμένου να λειτουργήσει ως σενάριο και ως εκπαιδευτικό εργαλείο. Εν γένει, τόσο το παιδικό βιβλίο, όσο και η θέατρο-ιστορία μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως μέσα για την εκπαίδευση στην πρόληψη του σχολικού εκφοβισμού, στην αποδοχή της διαφορετικότητας και στις αξίες, όπως είναι η αλληλεγγύη και η φιλία.
-Τι σας ώθησε να γράψετε ένα βιβλίο και να το διασκευάσετε σε θεατρικό έργο;
-Εκτιμώ πως το θέατρο μπορεί να λειτουργήσει θετικά ως προς την εκπαίδευση των μαθητών σε ζητήματα όπως είναι ο σχολικός εκφοβισμός. Η προσέγγιση γίνεται βιωματικά και πολύ-αισθητηριακά. Οι εμπλεκόμενοι έχουν τη δυνατότητα μέσα από τη θεατρική πράξη να ταυτιστούν με διαφορετικούς ρόλους και να κατανοήσουν από πολλές και διαφορετικές οπτικές τα κίνητρα του κάθε ήρωα. Είναι ένας τρόπος να αφυπνιστούν συναισθήματα, τόσο θετικά, όσο και αρνητικά σε όλους.
-Ο σχολικός εκφοβισμός έχει πάρει τεράστιες διαστάσεις τα τελευταία χρόνια κι έχουν γραφτεί αντίστοιχα αρκετά παιδικά βιβλία. Τι ξεχωριστό θεωρείτε ότι προσφέρει το δικό σας βιβλίο στο αναγνωστικό κοινό;
Το βιβλίο συσχετίζει το φαινόμενο του σχολικού εκφοβισμού με τους έμφυλους ρόλους και τα έμφυλα στερεότυπα. Στην ελληνική σχολική πραγματικότητα είναι πολύ σημαντικό από την προ-εφηβεία να γίνεται εκπαίδευση αναφορικά με το δικαίωμα του αυτοπροσδιορισμού και των ατομικών επιλογών ανεξαρτήτως βιολογικού και κοινωνικού φύλου. Ίσως είναι ένα ληθαράκι για να μπορέσουν οι μαθητές και οι μαθήτριες να αποκτήσουν αυτογνωσία, αλλά και να σέβονται τις διαφορετικές επιλογές των υπολοίπων.
-Θα θέλατε να προσθέσετε κάτι σε όσα συζητήσαμε;
Θα ήθελα από καρδιάς να πω ένα μεγάλο ευχαριστώ σε όλη την ομάδα του εκδοτικού οίκου Grotesque του ομίλου Ελκυστίς για την υπέροχη συνεργασία και για την αμέριστη υποστήριξη που πρόσφεραν καθένας ξεχωριστά, ώστε να προκύψει το τελικό αποτέλεσμα. Όπως αναφέρεται και εντός του βιβλίου:
τελικά, μόνο όταν μοιράζεσαι, υπάρχεις!
#menoume_spiti: Ο ‘Κατάδικός μου’ της Ελένης Ράντου δωρεάν online
Η Ελένη Ράντου σε ανακοίνωσή της ενημέρωσε ότι η παράσταση «Κατάδικός μου», η οποία αγαπήθηκε πολύ από τον κόσμο, είναι πλέον διαθέσιμη δωρεάν στο διαδίκτυο μέχρι την Κυριακή 5 Απριλιίου στις 12 μμ, ως μια ελάχιστη συνεισφορά στον εγκλεισμό μας
Τι συμβαίνει με αυτά τα λεμόνια που έχουν κάνει την εμφάνισή τους σε διάφορα κεντρικά σημεία της Θεσσαλονίκης το τελευταίο διάστημα. Πρόκειται για το promo της παράστασης Lemon που καθηλώνει θεατές και κριτικούς και ανεβαίνει για 5 μόνο παραστάσεις στο Θέατρο Αυλαία. Στο promo της παράστασης συμπεριλαμβάνεται και η δράση το απόγευμα της Δευτέρας 17 Φεβρουαρίου 2020, στις 18.00 στο Λευκό Πύργο όπου θα παίξουν πιάνο, αυτοσχεδιαστικά, τα παιδιά της παράστασης.
Η παράσταση Η ολοκληρωμένη καλλιτεχνική πρόταση των Experimento για την ιστορία του θρυλικού πιανίστα 1900, που έρχεται σε συνέχεια των πρωτότυπων παραστάσεών τους εν πλω, σε καρνάγιο, λιμενοβραχίονες κ.α. και προσφάτως στο εγκαταλελειμμένο ιστορικό ξενοδοχείο Μπάγκειον, μας επιστρέφει στα βασικά συστατικά του θεάτρου φωτίζοντας το θεματικό πυρήνα του έργου του Ιταλού συγγραφέα:
“Κανείς δεν είναι ξεγραμμένος άμα έχει έτοιμη μια καλή ιστορία και κάποιον για να του τη διηγηθεί”
Η παράσταση, που ενθουσιάζει θεατές και κριτικούς όπου κι αν παρουσιάζεται, ταξιδεύει σε θεατρικές σκηνές και πρωτότυπους προορισμούς πότε στη στεριά, πότε στη θάλασσα και πότε κάπου ανάμεσα.
Δύο ταλαντούχοι καλλιτέχνες με εξαιρετική χημεία επί σκηνής, ο ηθοποιός και πιανίστας Μελαχρινός Βελέντζας (1900) και ο ηθοποιός Γιώργος Δρίβας (Τιμ Τούνυ – τρομπετίστας) υποδύονται τους ρόλους των ανθρώπων που συνάντησε ο 1900 όσα χρόνια έζησε αποκλειστικά μέσα στο ατμόπλοιο Βιρτζίνιαν .Το πλοίο που τον γέννησε, τον μεγάλωσε, τον σκότωσε. Η αφήγηση ξετυλίγεται μέσα από αντιθέσεις σε μία διαρκή μετάβαση απ’ τη θάλασσα στη στεριά κι απ’ τη στεριά στη θάλασσα συνδυάζοντας το γέλιο με τη συγκίνηση, τη χαρά με τη νοσταλγία, το ανθρώπινο με το μεταφυσικό, το πραγματικό με το φανταστικό.
“Όπως ακριβώς συμβαίνει στην ίδια τη ζωή…”
Το Lemonείναι για μια site-specific παράσταση που ταξιδεύει ανά την Ελλάδα με στόχο να δημιουργηθούν συνθήκες αλληλεπίδρασης τόσο με τους θεατές όσο και με το εκάστοτε διαφορετικό περιβάλλον. Πραγματοποιείται ένας ερευνητικός διάλογος ανάμεσα στον τόπο και το έργο. Η παράσταση παίζεται τόσο σε εσωτερικούς όσο και σε εξωτερικούς χώρους, σε θεατρικές σκηνές και πρωτότυπους προορισμούς. Επί της ουσίας, πραγματοποιείται μια σκηνική και σκηνοθετική προσαρμογή στο κάθε φορά διαφορετικό τοπίο, το οποίο συνιστά και ερευνητικό ενδιαφέρον των Experimento.
“Γιατί θέατρο υπάρχει όπου υπάρχουν θεατές…”
Ο 1900 είναι ένα αγόρι που δε μεγάλωσε ποτέ. Που έμαθε να εκφράζεται μέσα από τις νότες αποφεύγοντας όλες τις συγκρούσεις στη ζωή του. Μεταμορφωμένος σε μουσική. Ένας φίλος του μουσικός γράφτηκε στο υποσυνείδητό του κι έγινε μέρος της ιστορίας του. Tον πλησίασε με τόλμη, μπήκε μέσα στο μονόλογο του και τον μετέτρεψε σε διάλογο. Στο Lemon, ο 1900 συνομιλεί με τα φαντάσματα του και τη μουσική του. Το πιάνο αποτελεί το ζωτικό του χώρο. Η λιτή σκηνοθετική προσέγγιση μας επιστρέφει στην ουσία της αφήγησης και την ανάγκη να ειπωθεί η ιστορία. Μας ταξιδεύει σε άλλες εποχές και τόπους, που ακουμπάνε όμως στην υπαρξιακή αγωνία του καθένα.
Εσύ φοβάσαι να κατέβεις από το πλοίο που γεννήθηκες ;
