Η ενσυναίσθηση αποτελεί θεμελιώδη δεξιότητα στην εκπαιδευτική διαδικασία, καθώς προωθεί την κατανόηση των συναισθημάτων, των αναγκών και των απόψεων των μαθητών (Rogers, 1969). Στο πλαίσιο της διδασκαλίας, η ικανότητα του εκπαιδευτικού να δείχνει ενσυναίσθηση ενισχύει το κλίμα εμπιστοσύνης, το οποίο αποτελεί προϋπόθεση για τη δημιουργία ενός υποστηρικτικού και παραγωγικού μαθησιακού περιβάλλοντος (Noddings, 2005).

Η ενσυναίσθηση συμβάλλει στην αναγνώριση και διαχείριση των συναισθημάτων των μαθητών, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις άγχους, απογοήτευσης ή δυσκολίας στην κατανόηση του μαθήματος (Decety & Jackson, 2004). Μέσω της ενεργητικής ακρόασης και της θετικής επικοινωνίας, ο δάσκαλος διαμορφώνει σχέσεις αμοιβαίου σεβασμού και αποδοχής, που διευκολύνουν την ανοιχτή έκφραση προβληματισμών και αναγκών από τους μαθητές (Schonert-Reichl, 2017).

Η ενσυναίσθηση στην τάξη δεν περιορίζεται στην ατομική σχέση δασκάλου-μαθητή, αλλά επεκτείνεται και στη δημιουργία μιας συλλογικής κουλτούρας, όπου η αποδοχή της διαφορετικότητας και η αλληλοϋποστήριξη προάγουν την κοινωνική συνοχή (Zins et al., 2007). Η καλλιέργεια τέτοιων σχέσεων μειώνει την πιθανότητα εκδήλωσης επιθετικής συμπεριφοράς και ενισχύει την αίσθηση ασφάλειας και ευημερίας (Jennings & Greenberg, 2009).

Επιπλέον, η ενσυναίσθηση σχετίζεται άμεσα με την κοινωνική και συναισθηματική μάθηση (SEL), η οποία έχει αποδειχθεί ότι βελτιώνει τις ακαδημαϊκές επιδόσεις και την ψυχική υγεία των μαθητών (Durlak et al., 2011). Εκπαιδευτικοί που ενσωματώνουν πρακτικές ενσυναίσθησης στην τάξη βοηθούν τους μαθητές να αναπτύξουν την αυτορρύθμιση, την επίλυση συγκρούσεων και τις δεξιότητες συνεργασίας.

Συνεπώς, η ενσυναίσθηση αποτελεί κρίσιμο εργαλείο στη διδασκαλία, καθώς συμβάλλει στη δημιουργία σχέσεων εμπιστοσύνης και σε ένα υποστηρικτικό μαθησιακό περιβάλλον, όπου οι μαθητές αισθάνονται αποδεκτοί και ενθαρρύνονται να αναπτύξουν πλήρως τις δυνατότητές τους.

Κατερίνα Συμφέρη
Εκπαιδευτικός

---

• Decety, J., & Jackson, P. L. (2004). The functional architecture of human empathy. Behavioral and Cognitive Neuroscience Reviews, 3(2), 71-100. https://doi.org/10.1177/1534582304267187
• Durlak, J. A., Weissberg, R. P., Dymnicki, A. B., Taylor, R. D., & Schellinger, K. B. (2011). The impact of enhancing students’ social and emotional learning: A meta‐analysis of school‐based universal interventions. Child Development, 82(1), 405-432. https://doi.org/10.1111/j.1467-8624.2010.01564.x
• Jennings, P. A., & Greenberg, M. T. (2009). The prosocial classroom: Teacher social and emotional competence in relation to student and classroom outcomes. Review of Educational Research, 79(1), 491-525. https://doi.org/10.3102/0034654308325693
• Noddings, N. (2005). The challenge to care in schools: An alternative approach to education. Teachers College Press.
• Rogers, C. R. (1969). Freedom to learn. Charles Merrill.

Καιροί πέραν από κάθε φαντασία. Δεν είναι μόνο το αύριο αβέβαιο, αλλά ακόμη και το χθες. Η καθημερινότητα πλέον στο χείλος του γκρεμού, με τον άνθρωπο να μην ξέρει προς τα πού να κοιτάξει και τι να πιστέψει. Οι κάποτε ιστορίες για μια συνεχόμενη μάχη επιβίωσης, τώρα πλέον είναι στο κατώφλι μας και με θράσος μας κτυπάει την πόρτα. Εκεί που νομίζαμε ότι η προοδευτική κοινωνία θα προσέχει τα παιδιά της, τελικά τα παιδιά της, γίνανε η τροφή της.

Τα τελευταία τουλάχιστον 40 χρόνια, όλοι οι άνθρωποι πείστηκαν ότι η ευημερία τους εξαρτάται από ένα κομμάτι χαρτί, και έτσι έκαναν τα αδύνατα δυνατά να έχουν στην κατοχή τους ένα δίπλωμα. Δεν είχε σημασία αν ήταν όντως κάτι που θα τους έκφραζε, αρκεί που ήταν το εισιτήριο τους προς την αγορά εργασίας.

Καθώς τα χρόνια περνούσαν, και οι χρηματοοικονομικές αυτοκρατορίες μεγάλωναν, έτσι και η ζήτηση ανθρώπινου δυναμικού φούντωνε. Με λίγα λόγια όλα ήταν σε μια κατάσταση απογείωσης, σε όλους τους κλάδους, από τον εκπαιδευτικό μέχρι τους οικονομικούς κολοσσούς. Επειδή είμαστε όμως άνθρωποι, όπως γνωρίζουμε και από την ιστορία, όλα κάποια στιγμή αφού έχουν φτάσει στο αποκορύφωμα, μετά παίρνουν την κατιούσα. 

Και έτσι φτάσαμε στο σήμερα, με άπειρα πτυχία, που η μόνη τους χρησιμότητα είναι διακοσμητική, και ανθρώπους γεμάτους αμφιβολίες όχι μόνο για το αύριο, αλλά και για τους ίδιους, που τους έχει θολώσει το μυαλό η όλη κατάσταση, και τα ψυχολογικά προβλήματα γίνανε πλέον περισσότερα από τις θέσεις εργασίας. Ένας εργαζόμενος για να είναι αποδοτικός κυρίως χρειάζεται να είναι ήρεμος ψυχικά, να μπορεί να έχει εμπιστοσύνη στον εαυτό του, στις πράξεις του. Όταν όμως υπάρχει έλλειψη οργάνωσης από το ίδιο το κράτος προς ποιες είναι οι ανάγκες του, ώστε να προσανατολιστούν και οι άνθρωποι αναλόγως, δεν είναι δύσκολο να καταλάβει κανείς γιατί όλοι έχουν χαθεί στην διαδικασία εύρεσης εργασίας.

Πλέον όλοι οι άνθρωποι που είναι ικανοί να εργαστούν, λόγο της κακής οικονομικής κατάστασης της χώρας, δεν έχουν προτιμήσεις ως προς το είδος της εργασίας, αρκεί να έχουν μια δουλειά για να επιβιώσουν. Η εύρεση εργασίας πλέον έχει γίνει σαν το τζόκερ, και όποιος θα είναι ο τυχερός. Οι ικανότητες πλέον των εργαζομένων δεν μετριούνται με βάση το αντικείμενο απασχόλησης, αλλά με το βάρος που είναι διατεθειμένοι να σηκώσουν στους ώμους τους ώστε να μην μείνουν άνεργοι.

Ο τρόπος αντιμετώπισης αυτής της κατάστασης είναι οι άνθρωποι να γνωρίζουν εξαρχής τα θέλω τους και μέχρι που και τι είναι διατεθειμένοι να θυσιάσουν αρκεί στο τέλος της ημέρας να μπορούν να λέγονται εργαζόμενοι. Ο φόβος είναι ο χειρότερος εχθρός του ανθρώπου σε όλα τα στάδια της ζωής του, ακόμη και στην εύρεση εργασίας. Γιατί κανένας εργοδότης δεν χρειάζεται έναν φοβισμένο άνθρωπο, ακόμη και από την σκιά του. Οι άνθρωποι με την πάροδο του χρόνου γίνανε σκλάβοι του ίδιου τους του εαυτού, με αποτέλεσμα να μην υπάρχουν πλέον ούτε εργοδότες, ούτε εργαζόμενοι που να γνωρίζουν όντως το αντικείμενο απασχόλησης τους.

Τριγυρνάνε μέσα στην υπνωτική λήθη, ψάχνοντας έναν σκοπό στην ζωή τους χωρίς όμως να έχουν αποφασίσει τι θέλουν να είναι. Το ίδιο ποσοστό ευθύνης έχουν εργαζόμενοι και εργοδότες στην παραπλανητική πραγματικότητα που ζούμε. Οι εργοδότες πλέον ζητάνε ένα πολυμηχάνημα για υποτιθέμενους λόγους μείωσης πόρων, και οι εργαζόμενοι σκύβουν το κεφάλι, έτοιμη για την σφαγή τους.

Με λίγα λόγια στο τέλος της ημέρας, κανένας δεν είναι καλύτερος κανενός. Μπήκαμε όλοι στο ίδιο τσουβάλι οικειοθελώς. Αν δεν σηκώσουμε ανάστημα για τους εαυτούς μας, θα παραμείνουμε το τυρί στην ποντικοπαγίδα.

Ιωάννα Γκαβριλίου

Η ζωή είναι αυτή που είναι, και εμείς είμαστε αυτοί που είμαστε. Άλλοι βρίσκουν πιο εύκολα τον δρόμο τους, άλλοι με πιο αργό και με σταθερό βήμα, άλλοι μπορεί και ποτέ. Πολλοί λένε ότι η ζωή είναι πολύ άδικη. Ναι δεν μπορούμε να πούμε το αντίθετο ακριβώς, μπορούμε όμως να εναντιωθούμε σε αυτό το στερεότυπο μόλις αντιληφθούμε ότι όλα προέρχονται από τις δικές μας αποφάσεις και πράξεις.

Ναι πολλές φορές τα φαινόμενα δεν μας φαίνονται τόσο λογικά, και δικαιολογημένα σε εκείνο το σημείο να πούμε η ζωή είναι άδικη. Συ λογιζόμενοι όμως των πράξεων μας, μπορούμε να δούμε πως εμείς η ίδιοι κατευθύναμε τις καταστάσεις έτσι ώστε να πάρουν την τροπή που πήραν. Όλη η ζωή είναι ένας αλυσιδωτός κύκλος . Όλες οι σκέψεις, ανεξαρτήτου χρονικής περιόδου που βγήκαν στην επιφάνεια, επηρεάζουν την ζωή σε κάθε βήμα. Οπότε πέραν του γεγονός ότι πρέπει να προσέχουμε τι σκεφτόμαστε, πρέπει να έχουμε υπόψη ότι δεν ξέρουμε με ακρίβεια πότε θα υλοποιηθεί η κάθε σκέψη και πως θα επηρεάσει την δεδομένη στιγμή, και κυρίως και τους ανθρώπους γύρο μας. Επομένως μέσα σε όλη αυτήν την διαδικασία πρέπει να είμαστε σίγουροι για το ποιοι είμαστε, ποιες είναι οι δυνατότητες μας, και να έχουμε εμπιστοσύνη στον εαυτό μας.

Αν και θεωρείται σχετικά αυτονόητο να έχει κάποιος εμπιστοσύνη στον εαυτό του, δεν είναι τελικά τόσο εύκολο, μιας και ποτέ δεν φτάνουμε σε σημείο να έχουμε πλήρη εικόνα για το ποιοι είμαστε. Και αυτό επίσης είναι σχεδόν αποδεκτό γιατί περνάμε όλη μας την ζωή ανακαλύπτοντας κάθε μέρα καινούργιες πτυχές του εαυτού μας. Η ζωή, η καθημερινότητα σε κάθε ηλικία είναι διαφορετική, οπότε, και το σώμα και το μυαλό ενσωματώνονται σε όλες τις αλλαγές, οι οποίες προφανώς όμως, επιφέρουν αλλαγές και σε εμάς τους ίδιους, στην αντίληψή μας δηλαδή. Για να είμαστε συντονισμένοι όμως με όλα τα παραπάνω χρειάζεται να γνωρίζουμε τα βασικά μας χαρακτηριστικά, να έχουμε βρει το νόημα μας, ώστε να μπορέσουμε να βγούμε νικητές, και μόνο τότε θα δούμε ότι τελικά η ζωή δεν είναι άδικη, και ότι απλά εμείς την κάνουμε έτσι.

Όπως όλοι γνωρίζουμε, αν δεν προσπαθήσουμε εμείς για εμάς, κανείς άλλος δεν θα το κάνει, όπως επίσης, ότι κάνεις μόνος είναι καλύτερα. Αυτό δεν δηλώνει εγωμανία, ούτε καμιά εγωιστική συμπεριφορά, απλώς είναι το μοναδικό μονοπάτι στο να ανακαλύψει κανείς τα όρια του, για το τι είναι ικανός. Ναι σίγουρα κατά βάση γνωρίζουμε ότι εν τέλει όλοι κοιτάνε πρώτα την πάρτι τους και μετά τους υπόλοιπους. Δεν είναι κατακριτέο εντελώς όμως, γιατί σε αυτήν την εκδοχή βρίσκονται και εκείνοι που έχουν την επίγνωση των πραγμάτων, ότι για να μπορεί κανείς να βοηθήσει τον συνάνθρωπο, πρέπει πρώτα να είναι οι ίδιοι καλά. Όταν κάποιος εμπιστεύεται τον εαυτό του και γνωρίζει τους σκοπούς του, οι οποίοι δεν περιέχουν καμία πρόσθεση στο να βλάψουν κανέναν, τότε δεν φοβάται τίποτα και κανέναν, γιατί θα νιώθει σαν να έχει συγχρονιστεί σώματι και ψυχή με οτιδήποτε τον περιβάλλει.

Όπως γνωρίζουμε επίσης δεν είναι όλα τελείως στο χέρι μας, υπάρχουν και οι εξωτερικοί παράγοντες στους οποίους δεν έχουμε τον έλεγχο, εδώ όμως έρχεται το κάρμα, που είναι πάντα παρών, και είναι εκείνο που μας σώζει από κάθε είδους δολοπλοκία και μορφή χειραγώγησης από τρίτους, που θέλουν να πιστεύουν ότι το θύμα τους είναι απλά ένας αφελής άνθρωπος. Έχει διαφορά ο αφελής άνθρωπος, με τον καλοπροαίρετο. Μπορεί να βρήκαμε τρόπους να κρυβόμαστε από τους υπόλοιπους ανθρώπους, αλλά δεν μπορούμε να ξεφύγουμε από εμάς τους ίδιους.  Αυτός που θα είναι πανταχού παρών είναι ο εαυτός μας και κανείς άλλος.

Το να κατανοούμε την ψυχή μας, τον εαυτό μας και να είμαστε εκεί για αυτόν, είναι το μόνο, που θα μας κάνει την ζωή πιο εύκολα κατανοητή και ευχάριστη μιας και κανείς άλλος δεν μπορεί να περπατήσει στα δικά σου παπούτσια.  

Ιωάννα Γκαβριλίου

Οι περισσότερες μας συμπεριφορές όπως ξέρουμε προέρχονται από τα συναισθήματα μας, άλλες θα μπορούσαμε  όμως να πούμε ότι προέρχονται από την διαίσθηση μας. Ο καθένας εξάλλου αναπτύσσει αυτό που θεωρεί ότι θα τον εξυπηρετήσει  περισσότερο στο ομαλό πέρασμα από αυτήν την ζωή. Ο καθημερινός μαραθώνιος ούτως ή άλλως σε αυτό αποσκοπεί, στο να βρίσκουμε τρόπους να κάνουμε την ζωή μας πιο εύκολη και πιο ασφαλής.

Πέραν των συναισθημάτων που είναι ότι πιο φυσιολογικό για όλους τους ζωντανούς οργανισμούς, η ανάπτυξη της διαίσθησης ή καλύτερα να πούμε η κατανόηση της είναι λίγο πιο πέρα από αυτό που πολλοί θεωρούν φυσιολογικό, ή εύκολα αντιληπτό. Είναι ένα είδος συναισθήματος που χρειάζεται περισσότερο την ενασχόληση μας, καθώς είναι κάτι τόσο βαθύ μέσα μας, που η καθημερινή τρέλα και το τρέξιμο να τα προλαβαίνουμε όλα δεν μας αφήνει πολλά περιθώρια να μπούμε βαθύτερα στην κατανόηση της.

Πιθανότατα οι περισσότεροι από εμάς να συμφωνούμε στο γεγονός ότι όλα αυτά ανεξαρτήτου ονομασίας ή ταμπέλας που έχουμε βάλει για να τα ξεχωρίζουμε, είναι όλα ένα είδους ενέργειας που μας διαπερνά και νιώθουμε όπως νιώθουμε. Είτε το καταλαβαίνουμε είτε όχι, είμαστε άλλοτε ο πομπός και άλλοτε ο δέκτης. Που σημαίνει ανάλογα με την συναισθηματική μας κατάσταση εκπέμπουμε είτε θετική ενέργεια είτε αρνητική, οπότε με την αντίστοιχη αλληλουχία γινόμαστε και  εμείς δέκτες καλής ή κακής ενέργειας. Σε όλη αυτήν την διαδικασία χρειάζεται όμως να υπάρχει κάτι που θα μπορέσει να ξεχωρίσει τι είναι το καθετή που δεχόμαστε, και εδώ έρχεται ο ρόλος της καχυποψίας.

Η καχυποψία αν και ακούγεται ως αρνητική λέξη, στην πραγματικότητα είναι η ζυγαριά των καταστάσεων. Είναι εκείνη που βλέπει λίγο παραπέρα από το φαίνεστε, είναι εκείνη που ψάχνει σε βάθος την κάθε σκέψη, την κάθε λέξη, την κάθε πράξη. Αν θα ζούσαμε σε μια ουτοπία σίγουρα η ύπαρξη της δεν θα ήταν απαραίτητη, δυστυχώς όμως ζούμε σε έναν κόσμο όπου πιο εύκολα σκεφτόμαστε το κακό και το εκφράζουμε, παρά το καλό και το ευχάριστο. Δυσκολεύουμε την ζωή μας τελείως οικειοθελές. Έχουμε αντιστρέψει τον τρόπο  με τον οποίο θα έπρεπε να ζούμε και το φυσιολογικό το θεωρούμε αφύσικο. Η συνεύρεση μας με τους ανθρώπους αντί να είναι ευχάριστη και εποικοδομητική, εμείς τους περνάμε όλους από ακτίνες Χ, και ανάλογα με την αντίληψη του καθενός βγάζουμε και τα πορίσματα μας.

Δεν έχουμε καταλάβει ότι δεν χρειάζεται να συμφωνούμε μεταξύ μας για να σεβόμαστε τις απόψεις των άλλων όσο και τους ίδιους. Αντιθέτως η διαφορετικότητα μας είναι εκείνη που μας δίνει προβάδισμα για το αύριο, η διαφορετικότητα μας είναι που μας βοηθάει να εξελιχθούμε σαν άνθρωποι, σαν ψυχές. Όταν όμως από φόβο και ζήλια εκπέμπουμε περισσότερη αρνητική ενέργεια και μπλοκάρουμε την σωστή ροή των πραγμάτων, το επόμενο φυσιολογικό είναι και η καχυποψία να έχει πιάσει περισσότερη δουλειά ώστε να μας προφυλάσσει από τα αρπακτικά που δεν αντέχουν στην λάμψη του είναι μας.

Μάθαμε να είμαστε καχύποπτοι απέναντι σε όλους και στα πάντα, μάθαμε πρώτα να ψάχνουμε για τυχόν αρνητικά σημάδια, και αν δεν βρίσκουμε τότε πλέον επειδή έχει ήδη μολυνθεί  η σκέψη, το απορρίπτουμε για να είμαστε σίγουροι ότι σε καμία περίπτωση δεν θα πέσουμε στην παγίδα από τυχόν λάθος εκτίμηση της κατάστασης. Σκοτώνουμε την ευτυχία ή οτιδήποτε θα μπορούσε να μας κάνει ευτυχισμένους, γιατί πλέον δεν υπάρχει εμπιστοσύνη μεταξύ μας και προτιμάμε να ζούμε απομονωμένους μέσα στις σκέψεις μας, με την ελπίδα ότι αυτή είναι η καλύτερη λύση μας.  

Ιωάννα Γκαβριλίου

Μπορεί να νιώθεις τρελός από έρωτα για κάποιο άτομο, να λιώνεις, να πεθαίνεις γι’ αυτό, αλλά μέσα σου να ξέρεις ότι η σχέση αυτή έχει ημερομηνία λήξης. Φυσικά οι ερωτευμένοι βλέπουν μόνο τον έρωτα και αδιαφορούν για τα πρακτικά ζητήματα ή αυτά που θεωρούν «λεπτομέρειες». Η πιο ωραία φαντασίωση, που έχει περάσει μέσα από ταινίες και βιβλία στη συνείδηση του κοινού είναι το «αγάπη και ξερό ψωμί». Αλλά εμπειρικά ξέρουμε ότι κάτι τέτοιο δεν έχει διάρκεια ζωής.
Γιατί δεν είναι η αγάπη και ο τρελός έρωτας αρκετά να κρατήσουν μια σχέση;

Η απάντηση είναι απλή: επειδή χρειάζονται και άλλα απαραίτητα συστατικά σε μία μακροχρόνια σχέση, για να κρατήσει και να ανθίσει.

Συμβατότητα ή Πόσο Ταιριαστοί Είστε

Ο έρωτας, ειδικά ο παράφορος έρωτας, δεν είναι συνώνυμος με τη συμβατότητα, ή το πόσο ταιριάζεις με το ταίρι σου. Επειδή ερωτεύτηκες τρελά κάποιον, αυτό δε σημαίνει ότι είναι το κατάλληλο άτομο για εσένα σε μία μακροχρόνια σχέση. Η αγάπη είναι συναισθηματική διαδικασία. Η συμβατότητα, το πόσο ταιριάζετε σαν άνθρωποι, είναι μια λογική διαδικασία. Και αυτά τα δύο δε «δένουν» πάντα μεταξύ τους. Έτσι, μπορεί να ερωτευτείς τρελά κάποιον που δε σου φέρεται καλά, κάποιον που σε κάνει να νιώθεις άσχημα για τον εαυτό σου, κάποιον που είναι τελείως διαφορετικός στις αξίες και τις επιθυμίες του από ότι εσύ, ή κάποιον που έχει τεράστια προβλήματα στη ζωή του και κινδυνεύεις να σε παρασύρει κι εσένα.

Εμπιστοσύνη

Ίσως το πιο σημαντικό στοιχείο μιας σχέσης είναι η εμπιστοσύνη. Και μάλιστα όχι η μονόπλευρη, αλλά η αμοιβαία εμπιστοσύνη. Αν δεν είσαι σίγουρη για τον άνθρωπο σου, αν δε βάζεις το χέρι σου στη φωτιά γι’ αυτόν, τότε δεν τον εμπιστεύεσαι. Η εμπιστοσύνη δεν έχει να κάνει μόνο με το ερωτικό στοιχείο και το αν σου είναι πιστός. Εμπιστοσύνη είναι να ξέρεις ότι ο άλλος σου λέει την αλήθεια για το ποιος είναι σαν άνθρωπος, για το τι κάνει στην καθημερινότητά του.

Εμπιστοσύνη είναι να ξέρεις ότι ο άλλος θα σου φερθεί σωστά, θα σου μιλήσει όμορφα και θα φερθεί με λογικό τρόπο ακόμα και πάνω στα νεύρα του. Αν δεν ξέρεις τι θα σου έρθει την επόμενη στιγμή, αν θα σε βρίσει, αν θα σε ειρωνευτεί, αν θα σε απειλήσει, τότε δεν έχεις εμπιστοσύνη στη συμπεριφορά του. Και αυτό είναι κάτι που διαβρώνει τη σχέση σας, όση αγάπη και αν υπάρχει.

Αμοιβαίες Υποχωρήσεις

Η καλή σχέση είναι συντονισμένη στις συναισθηματικές και πρακτικές ανάγκες και των δύο μελών της. Τι είναι αυτό που εσύ χρειάζεσαι από τη σχέση σου; Τι είναι αυτό που επιθυμεί ο σύντροφός σου; Αυτά είναι σοβαρά θέματα που πρέπει να κουβεντιάσετε και να τα βρείτε κάπου στη μέση, εκεί που υπάρχει η χρυσή τομή, η ισορροπία που κάνει τον καθένα να νιώσει ότι αυτά που δίνει εξισορροπούν με αυτά που παίρνει. Αν οι υποχωρήσεις είναι μονόπλευρες, αν το ένα άτομο γίνεται σταθερά χαλί να το πατήσει το άλλο άτομο, κάποια στιγμή θα στραβώσει η κατάσταση.

Χρόνος και Υπομονή

Έρωτας με την πρώτη ματιά. Τρελό πάθος. Αγάπη. Υπέροχες στιγμές, είτε είσαι 20, 50, ή 60 χρονών. Αλλά αυτό που ζεις την πρώτη μέρα, την πρώτη εβδομάδα ή τον πρώτο μήνα δεν είναι το ίδιο με αυτό στο οποίο θα εξελιχθεί σε έναν χρόνο. Το πρώτο πάθος, η τρέλα και η φλόγα του πρώτου καιρού περνάνε. Για να συντηρηθεί η αγάπη, για να σταθεροποιηθεί η σχέση σε κάτι όμορφο που σε καλύπτει χρειάζεται να περάσει χρόνος. Χρειάζεται να κάνεις υπομονή. Να χτίσεις. Να επενδύσεις. Να σπείρεις. Να δεις να ανθίζει η σχέση σου.

Αυτοεκτίμηση

Εκτιμάς τον εαυτό σου, ναι ή όχι; Γιατί αν δεν τον εκτιμάς και περιμένεις να νιώσεις καλά μέσα από την αγάπη και εκτίμηση που σου δίνει ο σύντροφός σου, κάτι κάνεις λάθος… Πρώτα ξεκινάμε από τα βασικά: να αγαπάμε και να εκτιμάμε τον εαυτό μας, να του φερόμαστε όμορφα και να θεωρούμε ότι αξίζει κάτι καλό. Γιατί αν δεν έχουμε αυτή τη σταθερή αξία, αυτή τη βασική αφετηρία, το πιο πιθανό είναι ότι θα αφεθούμε στον πρώτο τυχόντα, τον πρώτο που θα μας πει ένα ωραίο παραμύθι και θα το πιστέψουμε… Και ξέρετε τι γίνεται μετά; Οι άνθρωποι που δεν πιστεύουν στον εαυτό τους και πιστεύουν στα ωραία παραμύθια, μια ωραία μέρα ξυπνάνε και διαπιστώνουν ακριβώς αυτό- ότι όλα ήταν ένα παραμύθι.

Αποδοχή

Αγάπη χωρίς αποδοχή δε γίνεται. Η αποδοχή έχει πολλά πρόσωπα: αποδέχεσαι τον εαυτό σου όπως είσαι και δεν προσπαθείς να δείξεις κάποιο άλλο πρόσωπο, να βάλεις μια μάσκα για να είσαι αρεστή στον σύντροφό σου. Αποδοχή είναι επίσης όταν δέχεσαι τον άλλον με τα προτερήματα και τα ελαττώματά του και δεν περιμένεις να είναι ο τέλειος πρίγκιπας του παραμυθιού-που φυσικά δεν υπάρχει. Αποδοχή είναι και το ότι αποδέχεσαι τη συγκεκριμένη πραγματικότητα στην οποία ζεις, με τους όποιους περιορισμούς έχεις, όπως πχ., το ότι ζείτε μακριά, το ότι ο άλλος έχει χόμπι και ενδιαφέροντα στα οποία αφιερώνει μεγάλο μέρος του χρόνου του και δε θέλει να τα παρατήσει για να δίνει αυτό τον χρόνο σε σένα, κλπ.

Επικοινωνία

Αγάπη χωρίς επικοινωνία δε γίνεται. Μία καλή σχέση χρειάζεται εγκεφαλική και συναισθηματική επικοινωνία. Χρειάζεται να μπορείς να πεις στον άλλο τα όνειρα, τις επιθυμίες, τους φόβους, τις προσδοκίες σου, να μπορείς να εκφραστείς ελεύθερα, χωρίς να λογοκρίνεις τον εαυτό σου και χωρίς να φοβάσαι τι θα σκεφτεί ο άλλος για σένα. Επικοινωνία είναι επίσης το να μπορείς να ακούσεις τον άλλον σε ένα πρώτο επίπεδο χωρίς να τον διακόπτεις, χωρίς να τον κρίνεις, με επιθυμία να τον καταλάβεις και να τον στηρίξεις, και όχι να αντικρούσεις τα επιχειρήματά του ή να περάσεις τη δική σου άποψη.

Συγχώρεση

Η συγχώρεση είναι σημαντική σε μία σχέση. Ότι τύπου «άφεση αμαρτιών» και να συγχωρείς τον άλλον για απιστίες, προσβολές, άσχημη συμπεριφορά και χοντράδες κάθε είδους. Εννοώ μια διαφορετική συγχώρεση, σε ψυχολογικό επίπεδο- να μπορείς να «συγχωρήσεις» τον άλλον που δεν είναι τέλειος, που δεν είναι όπως τον φαντάζεσαι, αλλά έχει ανθρώπινες ατέλειες και αδυναμίες. Επίσης χρειάζεται να μπορείς να συγχωρήσεις τον εαυτό σου για τα λάθη σου και να έχεις το θάρρος να κάνεις μια νέα αρχή και μια νέα προσπάθεια.

Κοινές Αξίες

Είναι πολύ ωραίο να μοιράζεσαι με τον σύντροφό σου την αγάπη για τη θάλασσα, τον χορό, την ίδια μουσική ή τα ίδια φαγητά. Είναι σημαντικό να αποδέχεσαι τα χόμπι και τα ενδιαφέροντα του συντρόφου σου και αυτός να αποδέχεται τα δικά σου- αλλά αυτό δεν είναι αρκετό για να κρατήσει τη φλόγα μίας σχέσης. Πολλά ζευγάρια συνεχίζουν τη σχέση τους ενώ έχουν διαφορετικά ενδιαφέροντα, ενώ ζευγάρια με τα ίδια ενδιαφέροντα χωρίζουν!

Το κλειδί δε βρίσκεται στα κοινά ενδιαφέροντα, αλλά στις κοινές αξίες! Αν μοιράζεσαι τις ίδιες αξίες με τον σύντροφό σου, άσχετα από τα ενδιαφέροντά σας, τότε η σχέση σας έχει πολύ μεγαλύτερες πιθανότητες να κρατήσει. Οι αξίες σου είναι αυτές που επηρεάζουν τις αποφάσεις και τη συμπεριφορά σου. Οι βασικές σου αξίες είναι η πυξίδα που σου δείχνει το δρόμο σου στη ζωή, που σου δείχνει αν κάτι είναι «σωστό» και «καλό» για σένα. Αν πας κόντρα στις βαθύτερες αξίες σου, θα νιώθεις άβολα και δε θα είσαι ευτυχισμένη.

Κοινοί Στόχοι

Για να λειτουργήσει καλά και σε βάθος χρόνου ένα ζευγάρι πρέπει να έχει κοινούς στόχους. Οι στόχοι δεν είναι αποκλειστικά επαγγελματικοί, αλλά σχετίζονται με την εξέλιξη του ζευγαριού, με το είδος της σχέσης που θέλουν να έχουν. Έτσι, στο επαγγελματικό κομμάτι ο κοινός στόχος δεν είναι να θέλουν να κάνουν και οι δύο το ίδιο πράγμα, αλλά να υποστηρίζει ο ένας τον άλλον στα διαφορετικά πράγματα που κάνουν. Το ζευγάρι θα πρέπει να έχει και συναισθηματικά κοινούς στόχους, όπως πχ. να θέλουν και οι δύο μονογαμική σχέση, ή παιδιά ή να είναι και φίλοι εκτός από εραστές, κλπ.

Να επενδύσεις στην αγάπη, λοιπόν, αλλά να φροντίσεις να ελέγξεις κατά πόσο υπάρχουν αυτά τα κριτήρια στη σχέση σου. Φρόντισε να διαπιστώσεις αν υπάρχουν αυτά τα στοιχεία και να δεις αν μπορείς να τα καλλιεργήσεις.

Κείμενο: ∆ρ Λίζα Βάρβογλη, Ph.D., ψυχολόγος-ψυχοθεραπεύτρια

Πηγή

Όταν ερωτευόμαστε εθελοτυφλουμε

 Στην αρχή μιας σχέσης ερωτικής,όλοι προσπαθούμε να βγάλουμε τον καλύτερο μας εαυτό για να μας θαυμάζει το ταίρι μας. Όσο όμως πιο οικεία αρχίζουμε να νοιώθουμε σε μια σχέση, βγαίνουν στην επιφάνεια τα ελαττώματα μας.

Το μεγαλύτερο πρόβλημα σε μια σχέση, η έλλειψη εμπιστοσύνης

Ειδικά όταν νοιώθουμε ότι ο/η σύντροφός μας είναι ο πιο κοντινός μας άνθρωπος, κλονίζεται η σχέση μας και ας μην έχει να κάνει το ψέμα με απιστία. Εάν ο σύντροφος μας μας είπε ψέμματα μια φορά και το κατάπιαμε τυφλωμένοι από τον έρωτα, αφού δεν είχε επιπτώσεις σίγουρα θα επαναληφθεί.

Εάν ο σύντροφος σου συνεχίζει να σου λέει ψέμματα έστω και μικρά, ίσως είναι καιρός να αναθεωρήσεις και να πάψεις να εθελοτυφλείς.

 Εάν είσαι ερωτευμένος ένας τέτοιος χωρισμός μπορεί να είναι πολύ επίπονος αλλά πολύ πιο σωστή λύση απ το να μένεις σε μια σχέση χωρίς εμπιστοσύνη.

 Η εμπιστοσύνη είναι το πιο γερό θεμέλιο που χτίζει μια σχέση. Χωρίς αυτήν το ζευγάρι δεν μπορεί να έχει μια υγιή σχέση.

Αν δεν μπορείς να χωρίσεις λόγω δεσίματος ή ασφάλειας τότε 1ον υποτιμάς τον εαυτό σου και 2ον το άτομο αυτό αν σου έχει πει ψέμματα αρκετές κιόλας φορές υποτιμάει την νοημοσύνη σου και όσο δεν αντιδράς θα συνεχίζει να το κάνει.

Πάρε μια απόφαση. Αν δυσκολεύεσαι να χωρίσεις δώσε μια τελευταία και οριστική  διορία.

Αν έχεις επίσης ανακαλύψει δυο τρία ψέμματα, φαντάσου πόσα άλλα έχεις φάει αμάσητα.

Αν μείνεις σε μια τέτοια σχέση τότε σίγουρα θα αμφισβητείς κάθε του/της λέξη και αυτό καταντάει τραγικό.

Αποστασιοποιήσου λίγες μέρες με τον σύντροφό σου να μπορέσεις να δεις τα πράγματα καθαρά χωρίς συναισθηματικές επιρροές.

 Δυστυχώς η εμπιστοσύνη δύσκολα χτίζεται εύκολα γκρεμίζεται…

Ερμιόνη Ταυλαρίδου