Ο φόβος της αποτυχίας είναι ένα συναίσθημα που όλοι οι άνθρωποι (σχεδόν) έχουμε βρεθεί αντιμέτωποι με αυτόν. Δυστυχώς, ο φόβος αυτός μας αποτρέπει από το να κάνουμε πράξη αυτό που πραγματικά επιθυμούμε με το σκεπτικό ότι η ιδέα μας δεν μπορεί να γίνει εφικτή.

Ο τρόπος για να ξεπεράσουμε το φόβο της αποτυχίας είναι να αντιμετωπίσουμε αυτόν τον φόβο χωρίς περιστροφές αλλά συνειδητά, αλλάζοντας στάση απέναντι στον εαυτό μας. Το ιδανικό θα ήταν να σταματήσουμε να περιμένουμε να συμβεί το χειρότερο αλλά να αρχίσουμε να σκέφτομαστε θετικά και να κάνουμε ό,τι καλύτερο μπορούμε γι’ αυτό.

Όμως, οι σκέψεις τρέχουν ασταμάτητα στο μυαλό μας και πραγματικά, τόσο ο φόβος της αποτυχίας όσο και η επιθυμία μας για μια πιθανή επιτυχία, δεν είναι κάτι άλλο πέρα από σκέψεις καθώς το καλό και το κακό, διαρκώς είναι στο μυαλό μας.

«Το να τολμάς είναι σαν να χάνεις το έδαφος κάτω από τα πόδια σου για μια μόνο στιγμή. Το να μην τολμάς είναι ταυτόσημο με το να χάνεις τον ίδιο σου τον εαυτό» (Søren  Kierkegaard)

Ο φόβος της αποτυχίας μπορεί να μας επηρεάσει με διάφορους τρόπους, πράγμα που σημαίνει ότι δεν είναι πάντα εύκολο να αναγνωριστεί. Μπορούμε να το βιώσουμε, λοιπόν, με τους εξής τρόπους:

1. Πιστεύοντας ότι δεν έχουμε τις δεξιότητες ή τις γνώσεις για να πετύχουμε κάτι.
2. Αναβάλλοντας κάτι στο βαθμό που να επηρεάζεται η απόδοση ή η ικανότητα μας για να το ολοκληρώσουμε εγκαίρως.
3. Λέγοντας στους άλλους ότι πιθανότατα θα αποτύχουμε, ώστε οι προσδοκίες να παραμείνουν χαμηλές.
4. Υποτιμώντας τις ικανότητές μας για να αποφύγουμε το να αισθανθούμε απογοητευμένοι στη συνέχεια.
5. Ανησυχώντας ότι οι ατέλειες μας και οι αδυναμίες μας θα κάνουν τους άλλους να σκεφτούν αρνητικά για εμάς.
6. Ανησυχώντας ότι θα απογοητεύσουμε τους άλλους εάν αποτύχουμε.

Παράλληλα, κάποιοι λόγοι που ενισχύουν τον φόβο της αποτυχίας είναι οι ακόλουθοι:

1. Η ανατροφή από τους γονείς μας, δηλαδή η σκληρή κριτική στα παιδιά έχει ως αποτέλεσμα αρκετές φορές να ορίζουν κανόνες οι οποίοι έχουν ως βάση τον φόβο. 
2. Η τελειομανία.
3. Η ανασφάλεια.

Βέβαια, υπάρχουν ορισμένες τεχνικές που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε για να μειώσουμε τα συναισθήματα του φόβου για αποτυχία. Συγκεκριμένα:

1. Εντοπίζουμε την πηγή του φόβου.
2. Βάζουμε στόχους.
3. Εστιάζουμε στα πράγματα που μπορούμε να ελέγξουμε.
4. Βρίσκουμε εναλλακτικό σχέδιο.
5. Επαναπροσδιορίζουμε την αποτυχία.

Ας μην ξεχνάμε, όμως, πως η επιτυχία έρχεται συχνά μέσω μιας σειράς προοδευτικών αποτυχιών που οδηγούν σε νέες πληροφορίες, δεξιότητες και στρατηγικές.

«Ο άνθρωπος ποτέ δεν γνωρίζει τι μπορεί να καταφέρει, πριν το προσπαθήσει» (Charles Dickens)

Αναστασία Κακλαμάνου

Θέλω… τέσσερα γράμματα με βάρος ενός αστεροειδούς. Από τις πρώτες λέξεις που μαθαίνουμε. Η αρχή της κάθε πρότασης, σαν τον πρωινό καφέ για να ξεκινήσει η μέρα μας. Σε μικρή ηλικία, την χρειαζόμαστε αυτήν την λέξη, για να αρχίσουμε να επικοινωνούμε με τους άλλους, αλλά και για να δείξουμε τι ζητάμε, τι χρειαζόμαστε. Μας γίνεται καραμέλα και επειδή χαιρόμαστε όταν αποκτάμε αυτό που ζητήσαμε, καταγράφεται στο μυαλό σαν μια σημαντική λέξη. Περνάνε τα χρόνια, μεγαλώνουμε και ξεκινάει σιγά-σιγά να χάνει την αξία της, μιας και πλέον αντιλαμβανόμαστε ότι η περίοδος χάριτος ξεθώριασε, και πλέον εκείνο το εύκολο θέλω έγινε δική μας ευθύνη. 

Ήταν πιο εύκολο όταν ζητούσαμε κάτι, και δεν χρειαζόταν να κάνουμε εμείς κάτι για αυτό, τότε ήταν όλα πιθανά. Σαν το λυχνάρι, το αγγίζεις και σου δίνει ότι ζητάς, χωρίς να σου πει αν είναι δύσκολο, ακατόρθωτο ή απίθανο. Όταν έφτασε εκείνη η ώρα να πραγματοποιήσουμε εμείς τα θέλω μας, μόνο τότε καταλάβαμε την βαρύτητα της λέξης, και κυρίως το περιεχόμενο των επιθυμιών μας. Σε πραγματικό χωροχρόνο τα θέλω μας από την σκέψη μέχρι την πράξη μπορεί να διαρκέσει και μια ζωή δρόμος. Όσο μεγαλώνουμε όμως  χάνουμε εκείνη την σπίθα, ότι όλα είναι δυνατά και αφήνουμε τους εαυτούς μας και τα θέλω μας, σαν έρμαια στα χέρια του μεγαλύτερου τιτάνα, το κοινωνικό σύστημα.

Από εκείνη την στιγμή και μετά οι δρόμοι γεμίζουν με μισοχτισμένες προσωπικότητες και πληγωμένες καρδιές. Ραγισμένα όνειρα και ανασφαλείς ημίθεους. Παύουμε να πιστεύουμε ότι, ότι και αν ζητήσουμε είναι στο χέρι μας αν θα το αποκτήσουμε ή όχι. Δεν αντιλαμβανόμαστε ότι τα εμπόδια είναι ένα είδους θεϊκής παρέμβασης ότι εκείνο που θέλουμε δεν είναι για εμάς. Δεν θέλουμε να δούμε ότι υπάρχει καλό και σε κάθε κακό. Δεν θέλουμε να ανοίξουμε τα μάτια μας, γιατί πλέον ο φόβος είναι εκείνο που καθοδηγεί την ζωή μας και όχι τα θέλω μας. Δεν θέλουμε να δούμε ότι οι φόβοι μας, έχουν πάρει αποφάσεις για εμάς πριν ακόμη εμείς αποφασίσουμε αν κάτι το θέλουμε ή όχι.

Οι εξωτερικοί παράγοντες που προφανώς δεν είναι στο δικό μας χέρι, μας κατέβασαν ταχύτητα, άλλοτε μας βάζουν και σε νεκρά. Η αποτυχία, η απογοήτευση ή η καθυστέρηση είναι όμως ένα μέσον να ελέγξουμε, να δούμε αν όντως θέλουμε αυτό που ζητάμε. Αν είναι όντως, είναι μια ευκαιρία να ανασυγκροτηθούμε και να δούμε και από άλλη οπτική γωνία και το θέλω μας, αλλά και τον τρόπο υλοποίησης του. Όλα έρχονται όταν είμαστε έτοιμοι για αυτό που ζητάμε. Αλλά και να εμφανιστεί όταν δεν είμαστε έτοιμοι, λόγο μη ύπαρξης εμπειρίας, είτε δεν θα το δούμε, είτε θα το καταστρέψουμε και φυσικά χωρίς να αντιληφθούμε ότι εκείνο ήταν ένα θέλω που εμείς οι ίδιοι ζητήσαμε. Όπως λέει και ένας φίλος, είμαστε ακριβώς εκεί που πρέπει να είμαστε, είτε μας αρέσει, είτε όχι. Το κάθε τι που βρίσκεται στο παρόν μας, και μπορεί να μην είμαστε ευχαριστημένοι με αυτό, είναι εκεί όμως για να μας διδάξει κάτι, απλά εμείς πρέπει να κρατάμε τα μάτια μας ανοιχτά και το μυαλό συγχρονισμένο με τα θέλω μας.  Ότι θέλεις μπορεί να γίνει δικό σου!!!

Ιωάννα Γκαβριλίου