Ο Ευαγγελισμός της Παναγίας είναι μια βαθιά σημαντική πτυχή της χριστιανικής παράδοσης και θεολογίας. Ενώ ο όρος «ευαγγελισμός» αναφέρεται χαρακτηριστικά στη διάδοση του Χριστιανικού Ευαγγελίου, στην περίπτωση της Μαρίας, περιλαμβάνει τόσο τη διακήρυξη του ρόλου της στην ιστορία της σωτηρίας όσο και τη συνεχή αφοσίωση και σεβασμό που λαμβάνει από πιστούς σε όλο τον κόσμο.

Ο Ευαγγελισμός της Μαρίας ξεκινά με τις βιβλικές αφηγήσεις που βρίσκονται στην Καινή Διαθήκη, ιδιαίτερα στα Ευαγγέλια του Ματθαίου, του Μάρκου, του Λουκά και του Ιωάννη. Αυτά τα κείμενα την απεικονίζουν ως κεντρικό πρόσωπο στην ιστορία της γέννησης, της ζωής, του θανάτου και της ανάστασης του Ιησού Χριστού. Το «ναι» της Μαρίας στην αναγγελία του αγγέλου Γαβριήλ για τη θεϊκή της κλήση να γίνει μητέρα του Σωτήρα αποτελεί παράδειγμα της ακλόνητης πίστης και της υπακοής της στο θέλημα του Θεού.

Καθ’ όλη τη διάρκεια της χριστιανικής ιστορίας, θεολόγοι, λόγιοι και πιστοί αναλογίστηκαν τη σημασία της Μαρίας, τονίζοντας συχνά τον μοναδικό της ρόλο ως Θεοτόκου, ή «Θεοφέρουσα». Αυτός ο τίτλος υπογραμμίζει το ρόλο της Μαρίας ως εκείνης που γέννησε τον Ιησού Χριστό, ο οποίος είναι ταυτόχρονα πλήρως ανθρώπινος και πλήρως θεϊκός. Μέσω της πρόθυμης συνεργασίας της με το σχέδιο του Θεού, η Μαρία γίνεται σύμβολο της συμμετοχής της ανθρωπότητας στο λυτρωτικό έργο του Θεού.

Ο Ευαγγελισμός της Παναγίας εκτείνεται πέρα από τις βιβλικές αφηγήσεις για να συμπεριλάβει Μαριανές εμφανίσεις, όπου οι πιστοί ισχυρίζονται ότι έχουν βιώσει οράματα ή συναντήσεις με τη Μαρία. Αυτές οι εμφανίσεις συχνά περιλαμβάνουν μηνύματα αγάπης, μετάνοιας και προσευχής, ενθαρρύνοντας τους πιστούς να εμβαθύνουν τη σχέση τους με τον Θεό και να ζήσουν πληρέστερα την πίστη τους.

Η αφοσίωση στη Μαρία είναι μια κεντρική πτυχή πολλών χριστιανικών παραδόσεων, συμπεριλαμβανομένου του Καθολικισμού, της Ανατολικής Ορθοδοξίας και ορισμένων προτεσταντικών δογμάτων. Πρακτικές όπως η προσευχή του Ροδαρίου, η απαγγελία του Αγγέλου και ο εορτασμός των Μαριανών εορτών χρησιμεύουν ως εκφράσεις αυτής της αφοσίωσης και αντικατοπτρίζουν τη συνεχή επιρροή και τη σημασία της Μαρίας στη ζωή των πιστών.

O Ευαγγελισμός της Παναγίας περιλαμβάνει τη διακήρυξη του ρόλου της στην ιστορία της σωτηρίας, τον προβληματισμό για τη σημασία της στη χριστιανική θεολογία και την αφοσίωση και τη λατρεία που λαμβάνει από πιστούς σε όλο τον κόσμο. Το παράδειγμα της πίστης, της ταπεινοφροσύνης και της υπακοής της Μαρίας συνεχίζει να εμπνέει και να καθοδηγεί τους Χριστιανούς στο ταξίδι τους για μαθητεία και πνευματική ανάπτυξη.

Κατερίνα Συμφέρη
Εκπαιδευτικός

Η 25η Μαρτίου είναι Θρησκευτική, αλλά και Εθνική εορτή. Ο διπλός εορτασμός της την κάνει μία από τις σημαντικότερες ημερομηνίες του χρόνου για τα ελληνικά δεδομένα. Ωστόσο, η φετινή 25η Μαρτίου του 2020 διεξάγεται δίχως παρελάσεις και μαζικές εκδηλώσεις, αντ’ αυτού μονάχα μια τελετή στο Σύνταγμα με κατάθεση στεφάνου από την πρόεδρο της Δημοκρατίας, Αικατερίνη Σακελλαροπούλου. Αυτό έγκειται στο γεγονός της υποχρεωτικής καραντίνας λόγω του κορονοϊού και περιορισμού των κατοίκων στα σπίτια τους. Με μοναδική δυνατότητα ύψωσης ελληνικής γαλανόλευκης σημαίας στο μπαλκόνια για την τιμή των αγώνων των προγόνων. Σε όλα τα σημεία της γης, οι Έλληνες παρελαύνουν στις λεωφόρους του κόσμου, ενώ οι ορθόδοξες εκκλησίες χτυπούν χαρμόσυνα τις καμπάνες. 

Στις 11:30, στο Επιτηρητικό Φυλάκιο 1 στις Καστανιές Έβρου, πραγματοποιήθηκε απόδοση τιμών από τη Φρουρά στη Σημαία, με ανάκρουση του Εθνικού Ύμνου και ταυτόχρονη διέλευση ενός ζεύγους μαχητικών F – 16 της Π.Α., το οποίο έπειτα πέταξε και πάνω από τη Θεσσαλονίκη. Παράλληλα, πιλότος της Ομάδας Αεροπορικών Επιδείξεων Μεμονωμένου Αεροσκάφους F-16 «Ζευς» της Π.Α., απεύθυνε μήνυμα προς τους πολίτες κατά τη διάρκεια της πτήσης.

Ο Ευαγγελισμός της Θεοτόκου

Η ελληνική χριστιανική ορθόδοξη εκκλησία τιμά τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου, μία από τις μεγαλύτερες γιορτές του Χριστιανισμού. 

Ετυμολογικά, η λέξη Ευαγγελισμός σημαίνει αγγελιοφόρος καλών ειδήσεων (εὖ + άγγελος) και λέγεται πως προέρχεται από την πρωτοεμφανιζόμενη λέξη «ευαγγελία» στα ομηρικά κείμενα. 

Την ημέρα του Ευαγγελισμού η Παναγία έμαθε την χαρμόσυνη είδηση ότι πρόκειται να γεννήσει, να φέρει στον κόσμο, τον Ιησού Χριστό, τον υιό του Θεού. Σύμφωνα με τον Ευαγγελιστή Λουκά, που κατέγραψε το συμβάν, τα νέα μετέφερε ο Αρχάγγελος Γαβριήλ στη Θεοτόκο Μαριάμ στη Ναζαρέτ λέγοντας «το Άγιο Πνεύμα θα έλθει σε σένα και η δύναμη του Υψίστου θα σε επισκιάσει» . Μάλιστα, ζήτησε τη συγκατάθεση της, δίνοντας της την χαρά της συνδημιουργίας.

Η Παναγία ρώτησε τον Άγγελο Γαβριήλ πως θα ήταν αυτό εφικτό, καθώς δεν είχε σωματική επαφή με κάποιον άνδρα, διότι δεν ήταν παντρεμένη με τον Ιωσήφ όπως είθισται, αλλά απλώς αρραβωνιασμένη. Εκείνος της αποκρίθηκε ότι αυτό ήταν το θέλημα του Θεού και ότι Αυτός θα φροντίσει για όλα. Εξού και το εν λόγω παιδί θα είναι ο Υιός του Θεού, ο μονογενής.

Μετά την αναφορά του παραδείγματος της Ελισάβετ, ούσα στείρα γέννησε με τη βοήθεια του Θεού σε προχωρημένη ηλικία, η Παναγία πείστηκε και δέχτηκε το Θεϊκό πρόσταγμα. «Ιδού λοιπόν, η δούλη του Κυρίου. Ας γίνει το θέλημα Εκείνου» και ο Γαβριήλ αποχώρησε έχοντας εκπληρώσει το έργο του. Τότε, συντελέστηκε το μεγαλύτερο μυστήριο της ανθρωπότητας, με τρόπο υπερφυσικό. Εκείνο πού με την εκούσια θυσία του επάνω στο Σταυρό, έσωσε το ανθρώπινο γένος από τον αιώνιο θάνατο και την καταστροφή στην οποία είχε οδηγηθεί μετά την πτώση των πρωτοπλάστων από τον παράδεισο και την εμφάνιση της αμαρτίας στον κόσμο.

Οι απαρχές της εορτής του Ευαγγελισμού δεν είναι επακριβώς γνωστές. Το γεγονός ότι η Αγία Ελένη έκτισε στη Ναζαρέτ εκκλησία βασιλικού τύπου, στην οποία περιλαμβανόταν κατά παράδοση ο οίκος της Θεοτόκου, ίσως επέδρασε στη σύσταση τοπικής εορτής. Με πρώτες μαρτυρίες στον Άγιο Πρόκλο, Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως, το 430 μ.Χ. και στο Πασχάλιον Χρονικόν (624 μ.Χ.), ως συσταθείσα στις 25 Μαρτίου από τους θεοφόρους δασκάλους.

Η πανήγυρη του Ευαγγελισμού τελείται από τους Βυζαντινούς στο ναό των Χαλκοπρατείων και με παρουσία αυτοκρατόρων. Κάθε χρόνο, γιορτάζουμε το γεγονός αυτό στις 25 Μαρτίου. 

Η Επανάσταση του 1821 

Είναι σημαντικό η τιμή αφενός των ηρώων του 1821 και αφετέρου των σημερινών ηρώων με τις λευκές και πράσινες στολές που επιτελούν λειτούργημα. Η καθιέρωση της γιορτής της ελληνικής επανάστασης ως εθνικής επετείου ξεκινά τα πρώτα επαναστατικά χρόνια, ήδη από τον 19^ο αιώνα.

Στις 25 Μαρτίου γιορτάζουμε την έναρξη της ελληνικής Επανάστασης του 1821 που έγινε εναντίον του τουρκικού ζυγού μετά από 400 χρόνια σκλαβιάς. Δηλαδή την ένοπλη εξέγερση των Ελλήνων εναντίον των Οθωμανών έχοντας ως στόχο την θεσμοθέτηση ανεξάρτητου ελληνικού κράτους. Αφετηρία αυτής η  προκήρυξη του Αλέξανδρου Υψηλάντη στις 24 Φεβρουαρίου σε διπλωματικό επίπεδο, οπότε και άρχισε η επανάσταση των Ελλήνων στη Μολδοβλαχία και ακολουθεί η επανάσταση στην Πάτρα. Σύμφωνα, όμως, με τους λαϊκούς θρύλους η Επανάσταση ξεκίνησε από τα Καλάβρυτα και συγκεκριμένα από την Αγία Λαύρα.

Η καθιέρωση των εορτασμών επιτυγχάνεται ήδη από το 1834 από τον Παναγιώτη Σούτσο, ενώ το 1838 οι επίσημοι εορτασμοί με βασιλικό διάταγμα της Κυβέρνησης Όθωνος μετά από προτροπή του Ιωάννη Κωλέττη. Ο πρώτος εορτασμός γίνεται στον Ναό της Αγίας Ειρήνης την ίδια χρονιά με πολιτικές, στρατιωτικές αρχές και πλήθος λαού. Το 1875, πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά η στρατιωτική παρέλαση μπροστά από τα ανάκτορα, ενώ η μαθητική το 1899. Το 1932 τα σχολεία παρέλασαν μπροστά από το άγαλμα του άγνωστου Στρατιώτη και το 1936 ο Ιωάννης Μεταξάς, καθιερώνει επίσημα τις μαθητικές παρελάσεις. 

Η επέτειος και οι εορτασμοί κατά την πάροδο των ετών συνέπεσαν με τραγικές στιγμές της ιστορίας, όπως η Μικρασιατική Καταστροφή με τη δεινή οικονομική θέση της χώρας. Ενώ, κατά τη διάρκεια της κατοχής παρατηρείται η αντανάκλαση εθνικοπατριωτικού συναισθήματος. Άλλες χρονιές μένουν στην ιστορία για τις εκδηλώσεις που πήραν αντιφασιστικό χαρακτήρα. Έκτοτε, εκδηλώσεις και παρελάσεις επαναλήφθηκαν κάθε χρονιά έως και πέρυσι.

Στην καλλιέργεια της εθνικής ταυτότητας έπαιξε καταλυτικό ρόλο ο νεοελληνικός διαφωτισμός. Κύριοι εκπρόσωποι ο Ρήγας Φεραίος ή Βελεστινλής, συγγραφεύς του «καλύτερα μιας ώρας ελεύθερη ζωή, παρά 40 χρόνια σκλαβιά και φυλακή», φράση που συνδέθηκε άρρηκτα με τον απελευθερωτικό αγώνα.

Ο Όθωνας προσπαθούσε να ενισχύσει τη δημοτικότητά του προσεταιριζόμενος την απήχηση των εκφραστών της Ορθοδοξίας, και ενδεχομένως σε αυτό να οφείλεται η θρησκευτική χροιά του διατάγματος και η καθιέρωση της εορτής. Επιπλέον, σύμφωνα με μια άποψη η ημερομηνία επιλέχθηκε αφενός λόγω της θρησκευτικής σημασίας της και αφετέρου γιατί πίστευαν ότι την ημέρα εκείνη θα μπορούσαν να κρύψουν την Επανάσταση μέσα στους θρησκευτικούς πανηγυρισμούς.

Έτσι, η επέτειος αυτή του εορτασμού καθορίστηκε κάθε χρόνο στις 25 Μαρτίου.

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός

​Έντεκα δίλεπτα βιντεάκια καταγράφουν έντεκα θησαυρούς μνήμης από την  Ελληνική Επανάσταση. Σήμερα, 199 χρόνια από την κήρυξή της, το Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού παρουσιάζει, με τη κάμερα ενός τηλεφώνου, 11 μικρούς θησαυρούς που εκτίθενται στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο, οργανισμό εποπτευόμενο από το Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού, φύλακα της ιστορικής μνήμης του Αγώνα.

Το νεοκλασικό μέγαρο επί της οδού Σταδίου 13, ξεκίνησε να κτίζεται τον Αύγουστο του 1858 για να στεγάσει τη Βουλή των Ελλήνων. Η βασίλισσα Αμαλία επέβλεψε  την εφαρμογή των σχεδίων του Γάλλου αρχιτέκτονα Φρανσουά Μπουλανζέ. Όμως τα γλίσχρα οικονομικά του κράτους το άφησαν ημιτελές. Μετά την εκθρόνιση του Όθωνα, ο αρχιτέκτονας Παναγιώτης Κάλκος, το 1863, τροποποίησε τα αρχικά σχέδια. Το Μέγαρο της Βουλής ολοκληρώθηκε το 1871. Στα έδρανα που κατασκεύασε ο ξυλουργός Σακελλαρίου κάθησαν οι πατέρες του έθνους επί εξήντα χρόνια, ως τη μεταφορά του Κοινοβουλίου στα Παλαιά Ανάκτορα, το 1935.  Η παλιά Βουλή παραχωρήθηκε στην Ιστορική και Εθνολογική Εταιρεία της Ελλάδος, για να στεγαστεί το  Εθνικό Ιστορικό Μουσείο.

Η Ιστορική και Εθνολογική Εταιρεία ιδρύθηκε το 1882 με σκοπό τη συλλογή μνημείων της Παλιγγενεσίας. Η “Έκθεσις Μνημείων του Ιερού Αγώνος», σηματοδότησε την πρώτη επίσημη παρουσία της, το 1884. Οι οικογένειες των αγωνιστών παραχώρησαν στην Εταιρεία τα ιστορικά τους κειμήλια. Όταν τελείωσε η έκθεση,  τα  περισσότερα δωρήθηκαν στο Μουσείο της Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας, αποτελώντας τη ζωντανή μνήμη της Επανάστασης του 1821.

Στα έντεκα δίλεπτα βίντεο ο επιμελητής του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου, κ. Φίλιππος Μαζαράκης-Αινιάν παρουσιάζει την αίθουσα του Κοινοβουλίου, τη χάρτα του Ρήγα, τα εμβληματικά κειμήλια του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, απόσπασμα από τα απομνημονεύματά του, το ξύλινο αγαλματίδιο της συμφιλίωσης, ακρόπρωρα από καράβια προεπαναστατικά με ονόματα αρχαίων ηρώων, την παιδούλα στο ταφικό μνημείο του Μάρκου Μπότσαρη, την περικεφαλαία του Λόρδου Βύρωνα, τις υδατογραφίες του Λούντβιχ Κέλμπεργκερ, αξιωματικού στο στρατό του Όθωνα, που απεικονίζουν την Ελλάδα αμέσως μετά την Επανάσταση, το πρώτο Σύνταγμα της Ελλάδας, το 1844, και τέλος τα λιτά ξύλινα καθίσματα του πρώτου Βουλευτηρίου, στο Ναύπλιο, αψεγάδιαστο μάρτυρα της πενίας του νεοσύστατου Ελληνικού κράτος.

«Συζητώντας με την Ιστορία” είναι ο τίτλος των σύντομων “περιπάτων”, στους οποίους μας καλεί το ΥΠΠΟΑ, με τη κάμερα ενός τηλεφώνου, για τις μέρες που “μένουμε σπίτι”.

Πηγή