Μπήκα στο σπίτι του Γιάννη Ρίτσου

Λίγα σχετικά χιλιόμετρα μακριά από το κέντρο της Αθήνας, βρίσκεται ένας μικρός παράδεισος!
Η Μονεμβασιά ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα, από την μετεγκατάσταση σε αυτή των κατοίκων της Αρχαίας Σπάρτης, η οποία τότε ήταν γνωστή ως Λακεδαίμονα.Το όνομα Μονεμβάσια, Μονεμβασία ή Μονεμβασιά οφείλεται στο γεγονός ότι ο μόνος τρόπος για να την επισκεφτεί κανείς είναι μέσα από το βράχο, που είναι η μοναδική είσοδος, η ”μόνη έμβαση”.και οι Φράγκοι την αποκαλούσαν Μαλβαζία. Με το ίδιο όνομα βάφτισαν και μια τοπική ποικιλία κρασιού που παραγόταν στην ανατολική Λακωνία από τον 12ο αιώνα μ.Χ. και για τρεις περίπου αιώνες. Αυτό το κρασί συγκεντρωνόταν στη Μονεμβασιά και ξεκίναγε το μεγάλο ταξίδι προς τη δύση με το λατινογενές όνομα Malvasia. …

Με ιστορία που ξεκινάει από τη νεολιθική περίοδο, η περιοχή της σημερινής Μονεμβάσιας συνδέεται με το λαμπρό Μινωικό πολιτισμό και αναφέρεται από τον Παυσανία ως “Μινώα Άκρα”.Ένας τρομακτικός σεισμός μετέτρεψε τη Μινώα Άκρα σε νησί και η περιοχή πήρε τη σημερινής της μορφή. Η πόλη της Μονεμβάσιας κτίστηκε όταν οι Άβαροι κατήλθαν στην Πελοπόννησο και οι κάτοικοι κατέφυγαν στο βράχο, η δυσπρόσιτη θέση του οποίου τους παρείχε τη δυνατότητα να οχυρωθούν και στο σημείο εκείνο ,έχτισαν την πόλη που ονόμασαν Μονεμβασια.
Άλλοι προσδιορίζουν την περίοδο κατοίκησης της Μονεμβάσιας νωρίτερα με την εισβολή των Βησιγότθων και την κυρίευση της Σπάρτης από τον Αλάριχο.Η ολοκλήρωση και τελειοποίηση των οχυρωματικών έργων κατέστησε το φρούριο δυσπόρθητο. Αμφιθεατρικά χτισμένη και περιτειχισμένη από τα τείχη του κάστρου της, έγινε στόχος επίδοξων κατακτητών.
Όταν οι σταυροφόροι κατέλαβαν την Κωνσταντινούπολη, καταλύοντας το βυζαντινό κράτος, η Μονεμβάσια παρέμεινε το ελεύθερο προπύργιο της Πελοποννήσου για πάνω από 40 χρόνια. Τελικά, έπειτα από πολιορκία τριών ολόκληρων χρόνων, η Μονεμβάσια περιήλθε στην κατοχή των Φράγκων. Στη συνέχεια, ο Μιχαήλ Η’ Παλαιολόγος, αναστηλωτής της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας αντάλλαξε τον αιχμάλωτο Γουλιέλμο Βιλλεαρδουίνο με τα κάστρα του Μυστρά,της Μάνης και της Μονεμβάσιας κι έκτοτε η Μονεμβάσια αποτέλεσε σημαντική στρατιωτική και ναυτική βάση του Βυζαντίου.Το 1464 τέθηκε υπό την εξουσία των Ενετών οι οποίοι διαρρύθμισαν τα τείχη της Κάτω Πόλης και κατασκεύασαν τη Γέφυρα που ένωσε το νησί της Μονεμβάσιας με την ξηρά. Το 1540 η Μονεμβάσια περνάει στην κατοχή των Τούρκων. Στις 21 Ιουλίου 1821 η Μονεμβάσια παραδόθηκε στους Έλληνες και αποτελεί την πρώτη οχυρωμένη πόλη που απελευθερώθηκε.
Η βυζαντινή καστροπολιτεία της Μονεμβασιάς, το «πέτρινο καράβι» του Ρίτσου, στέκει καρτερικά στο νοτιοανατολικό άκρο της Λακωνικής γης. Κάστρα και τείχη, παλιά αρχοντικά, στενά λιθόστρωτα δρομάκια, εκκλησίες, παλιές χαμηλές καμάρες, αψίδες, οικόσημα, μαρμάρινοι αυτοκρατορικοί θρόνοι, βυζαντινές εικόνες δίνουν την εντύπωση μιας πόλης φανταστικής, που δεν την άγγιξε το πέρασμα του χρόνου.Ένα μικρό νησί που ενώνεται με την ενδοχώρα από μια στενή λωρίδα γης, μια γέφυρα που συνυπάρχει με το θαλασσινό στοιχείο.

Μπαίνοντας στο βράχο από τη μοναδική είσοδο ,«μόνη έμβαση» απ’ όπου και το όνομα της πόλης Μονεμβασιά αρχίζει το ταξίδι στο παρελθόν, από τον 6ο αιώνα που κατοικήθηκε μέχρι και σήμερα.Μπαίνοντας στην πόλη αριστερά βρίσκεται το σπίτι του Μονεμβασίτη ποιητή της Ρωμιοσύνης Γιάννη Ρίτσου. Στη συνέχεια, ο κεντρικός δρόμος με το βυζαντινό καλντερίμι, ο δρόμος της αγορά που οδηγεί στη Κεντρική Πλατεία με το παλαιό κανόνι και την Εκκλησία του Ελκομένου Χριστού. Απέναντι το ιστορικό διατηρητέο κτίριο του 16ου αιώνα (τζαμί) όπου στεγάζεται η Αρχαιολογική Συλλογή Μονεμβασίας. Από εδώ διακλαδίζονται οι δρόμοι προς όλες τις γωνίες του Κάστρου.Μετά από μία ανηφορική διαδρομή 15 λεπτών, ο επισκέπτης φτάνει στην επάνω πόλη,«Γούλα» όπως λέγεται, αλλά η θέα σίγουρα τον ξεκουράζει. Στα πόδια του η κάτω πόλη, τα τείχη και η θάλασσα, να παίζει το αιώνιο παιχνίδι της με το Κάστρο, ενώ λίγο πιο πάνω δεσπόζει η εκκλησία της Αγίας Σοφίας χτισμένη στην άκρη του απόκρημνου βράχου.Στο Κάστρο υπάρχουν 40 εκκλησίες, μεταξύ των οποίων της Παναγίας της Χρυσαφίτισσας, της Παναγίας Μυρτιδιώτισσας, της Παναγίας της Κρητικιάς, του Αγίου Νικολάου, του Αγίου Στεφάνου, του Αγίου Παύλου, της Αγίας Άννας, καθώς και το εργαστήριο και μουσείο αργυροχρυσοχοΐας.

Γραφει και Φωτογραφιζει η ΑνναΜαρια Συνιορακη




Ροτόντα, Θεσσαλονίκη

Η Ροτόντα, ή αλλιώς ναός των Ασωμάτων Δυνάμεων και Αρχαγγέλων ή Αγίου Γεωργίου, όπως επικρατεί, βρίσκεται στο ανατολικό τμήμα του ιστορικού κέντρου της Θεσσαλονίκης και αποτελεί ένα από τα σπουδαιότερα ρωμαϊκά πολυπολιτισμικά μνημεία στην Ελλάδα και το αρχαιότερο. Μετατράπηκε σε χριστιανικό ναό στα τέλη του 4ου αιώνα από τους Ρωμαίους και συγκεκριμένα από τον Γαλέριο. Χάρη στην Ρωμαϊκή Τετραρχία, δημιουργώντας νέα μορφή πολιτικής διακυβέρνησης, οι διοικητικές ανάγκες του νέου συστήματος τον οδήγησαν στην διαταγή κατασκευής ενός εκτεταμένου ανακτορικού συγκροτήματος στην Θεσσαλονίκη.

Διακοσμήθηκε περίτεχνα με παλαιο-χριστιανικά μωσαϊκά και απεικονίσεις αγίων και μαρτύρων σε καμάρες κογχών, τοξωτά ανοίγματα φεγγιτών και τον μεγάλο θόλο, καθώς ήταν ένα από τα σπουδαιότερα διοικητικά και οικονομικά κέντρα. Πιστεύεται πως χτίστηκε ως μαυσωλείο του Γαλέριου ή ότι αρχικός σκοπός ήταν η χρήση του ως βαπτιστήριο των πιστών Χριστιανών της Θεσσαλονίκης.

Η Ροτόντα ως κατασκευή είναι μοναδική στον Ελλαδικό χώρο διότι η κυκλική μορφή της παραπέμπει και ακολουθεί ακριβώς την τεχνοτροπία του Πάνθεον στη Ρώμη. Συνδεόταν με την αψίδα του Γαλερίου (Καμάρα) μέσω μιας πομπικής οδού με κιονοστοιχίες εκατέρωθεν, που κατέληγε στο κυρίως Ανακτορικό συγκρότημα και απλώνεται στη νότια πλευρά της Ροτόντας στην οδό Δημητρίου Γούναρη προς τη θάλασσα.

ΟΝΟΜΑΣΙΑ
Ροτόντα ονομάστηκε από το κυκλικό της σχήμα. Το σημερινό της όνομα είναι «ναός Αγίου Γεωργίου», που το έλαβε από το όνομα του γειτονικού ναΐσκου μετά την Απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης το 1912. Σ’ αυτό μεταφέρθηκαν τα ιερά σκεύη και οι φορητές εικόνες. «Με την αλλαγή αυτή ξεχάστηκε η παλιά ονομασία του μεγάλου ναού». Η σημερινή μορφή της είναι τρίκλιτη βασιλική, που ανήκει στη μονή του Αγίου Γρηγορίου του Αγίου Όρους που ολοκληρώθηκε το 1815.

Παρά το γεγονός ότι υπήρξε Χριστιανικός ναός για περισσότερα από 1200 χρόνια και μητρόπολη της Θεσσαλονίκης από το 1524 έως το 1591, μετά την κατάληψη της πόλης από τους Τούρκους το 1591 μετατράπηκε σε τζαμί από τον Σεΐχη Σουλεϊμάν Χορτατζή Εφέντη κατά την περίοδο της Οθωμανικής κυριαρχίας. Ξανάγινε εκκλησία, στέγη αρχαιολογικών γλυπτών, με κάποιους ερευνητές να τον ταυτίζουν με τον ναό των Ασωμάτων Δυνάμεων που αναφέρουν οι βυζαντινές πηγές. Τότε ήταν που έγιναν στο μνημείο ορισμένες μετασκευές, αναγκαίες για τη νέα λατρεία. Διανοίχθηκε και διευρύνθηκε η ανατολική κόγχη και κατασκευάστηκε το ιερό βήμα με ημικυκλική αψίδα στα ανατολικά. Στη δυτική κόγχη διαμορφώθηκε νέα είσοδος με νάρθηκα και προστέθηκε πρόπυλο με δύο παρεκκλήσια, που δεν σώζονται. Η αψίδα ενισχύθηκε εξωτερικά με τοίχο και διακοσμήθηκε με την τοιχογραφία της Αναλήψεως.

Με τον μεγάλο σεισμό του 1978 προκλήθηκαν σημαντικές ζημιές και προβλήματα στατικότητας. Ακολούθησε ένα πολύπλευρο, πολυδάπανο και πολύχρονο πρόγραμμα στερέωσης, συντήρησης και αποκατάστασης από την ελληνική πολιτεία με φορέα το υπουργείο Πολιτισμού, που απέδωσε το μνημείο ασφαλές και λαμπρό στο ελληνικό και παγκόσμιο επιστημονικό και περιηγητικό κοινό. Μετά την Απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης, το 1912, αφιερώθηκε στον Άγιο Γεώργιο.

Πρόκειται για ένα θολωτό κυκλικό πλινθόκτιστο κτίσμα. Η διάμετρος του είναι 24,50 μέτρα και το ύψος περίπου 30. Εσωτερικά στο πάχος των τοίχων, 6,30 μέτρων, ανοίγονται οκτώ καμαροσκέπαστες κόγχες. Πάνω από αυτές υπάρχουν μεγάλα παράθυρα με τοξωτές απολήξεις και, στα ενδιάμεσα, μια ακόμη σειρά από μικρότερα. Το οικοδόμημα είναι καλυμμένο με μεγάλο ημισφαιρικό τρούλο, στην κορυφή του οποίου υπήρχε οπαίο, για να διαχέεται στο εσωτερικό το φως της ημέρας. Τον τρούλο κρύβει εξωτερικά ο υπερυψωμένος περιμετρικός τοίχος, που κλείνει με ξύλινη κεραμοσκεπή. Η είσοδος του μνημείου -στην αρχική κατασκευή- ήταν από τα νοτιοδυτικά, όπου υπάρχει ένα πρόπυλο και όπου κατέληγε η «πομπική οδός». Στην ανατολική πλευρά αρχικά γκρεμίστηκε ο κυλινδρικός τοίχος, ώστε να χτιστεί ορθογώνιος χώρος που θα φιλοξενούσε το ιερό βήμα του ναού, το οποίο έπειτα ξαναχτίστηκε χρησιμοποιώντας αυτή τη φορά εξωτερικά αντερείσματα για την στήριξή του, ενώ διανοίχτηκε είσοδος με νάρθηκα, στην δυτική πλευρά του κτιρίου όπως συνηθίζεται στους χριστιανικούς ναούς. Χτίστηκαν ακόμη δυο παρεκκλήσια στον περίβολο, ένα κυκλικό ανατολικά και ένα οκταγωνικό δυτικά. Έξω από το νότιο πρόπυλο του μνημείου έχει εντοπιστεί η βάση του μαρμάρινου μονολιθικού άμβωνα, ο οποίος σήμερα βρίσκεται στο Μουσείο της Κωνσταντινούπολης.

ΝΑΟΣ Ή ΜΟΥΣΕΙΟ;
Μετά την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης, η τοπική Μητρόπολη επιθυμούσε διακαώς η Ροτόντα να υπαχθεί αποκλειστικά στη χριστιανική λατρεία. Μάλιστα από το 1912 ως το 1920 το μνημείο χρησιμοποιήθηκε ως χριστανικός ναός. Μετά το 1918 όμως άρχισαν αρχαιολογικές ανασκαφές στο μνημείο, πρώτα από τον Εμπράρ και αργότερα από τον Δανό αρχαιολόγο και αρχιτέκτονα Ντίγκβε. Συχνά γίνονταν κάποιες θρησκευτικές τελετές, όπως στη γιορτή των Τριών Ιεραρχών, με τη συμμετοχή και της πανεπιστημιακής κοινότητας της πόλης. Ο κόσμος που συχνάζει στα περισσότερα από αυτά είναι φοιτητές καθώς η όλη περιοχή βρίσκεται πάρα πολύ κοντά στο Α.Π.Θ. και σφύζει από ζωή.

ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟ ΜΝΗΜΕΙΟ
Το μνημείο φέρει διττό χαρακτήρα, μουσειακό και λατρευτικό και παράλληλα αποκαθιστά ιστορικά στοιχεία, όπως ο σταυρός που υπήρχε από την απελευθέρωση της πόλης ως το σεισμό του 1978. Έτσι, προβάλλεται η διαχρονική, διαθρησκευτική και διαπολιτισμική πορεία του με τις τρεις φάσεις του, που είναι αποτυπωμένες στο διάσημο οικοδόμημα, την αρχαιότητα, τον χριστιανισμό και το μουσουλμανισμό.

ΣΗΜΕΡΑ
Η Ροτόντα λειτουργεί σήμερα ως επισκέψιμο μνημείο, Μουσείο. Ο έφορος της νέας Εφορείας Πόλης Σταμάτης Χονδρογιάννης σχεδιάζει σειρά δράσεων με σεβασμό στον διττό χαρακτήρα της. Παραδίδει το μνημείο στην πολιτιστική ζωή της πόλης, ενώ ταυτόχρονα προσθέτει μία επιπλέον λειτουργία και επανατοποθετεί τον σταυρό (με έγκριση του ΚΑΣ) στην κορυφή της στέγης που υπήρχε από την απελευθέρωση έως τη δεκαετία του ’50, για να τονίσει τη διαχρονική και διαπολιτισμική ιερότητα του μνημείου στη διάρκεια των 1.700 χρόνων της ζωής του από τον αρχαίο, τον χριστιανικό και μουσουλμανικό κόσμο.

Από το 1988 ανήκει στα μνημεία Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO. Στις 18 Δεκεμβρίου 2015 η Ροτόντα μετά από τις εργασίες αποκατάστασης άνοιξε τις πύλες της στο κοινό και ξαναβρήκε τη θέση της στην πολιτιστική κληρονομιά της Θεσσαλονίκης. Είναι ίσως το μοναδικό μνημείο στον κόσμο που υπήρξε στην πορεία των αιώνων ναός των τριών μεγάλων θρησκειών, του αρχαίου Δωδεκάθεου, του Χριστιανισμού και του Μωαμεθανισμού, και σηματοδοτεί το μεταίχμιο ανάμεσα στον ειδωλολατρικό και το χριστιανικό κόσμο.

ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
Τηλέφωνο επικοινωνίας: 2310 204868
Δευτέρα έως Κυριακή 8:00-20:00, Τρίτη κλειστά

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός-Προπτυχιακή Ιταλικής Φιλολογίας ΑΠΘ




Βιβλιοπροτάσεις: Αφγανιστάν, οι ιστορίες πίσω από τα γεγονότα.

Όλοι παρακολουθούμε με κομμένη την ανάσα όσα διαδραματίζονται τις τελευταίες εβδομάδες στο Αφγανιστάν, μια χώρα που οι άνθρωποι της έχουν βιώσει και βιώνουν εποχές σκοταδισμού .

Mε πικρία ακούμε τις τραγικές δηλώσεις από πρόσωπα της πολιτικής σκηνής και του χώρου της τέχνης, ενώ η αλληλεγγυή -ειδικά- προς τις γυναίκες του Αφγανιστάν εκφράζεται με κάθε τρόπο στο διαδίκτυο. Στον απόηχο αυτών των ζοφερών στιγμών , λοιπόν, μια λίστα με τα βιβλία που κυκλοφορούν στη χώρα μας για το Αφγανιστάν παρουσιάζει με μια πιο διεισδυτική ματιά τα γεγονότα που διαδραματίζονται και την ιστορία πίσω απ’ αυτά.

  • ΧΑΡΤΑΕΤΟΙ ΠΑΝΩ ΑΠ’ ΤΗΝ ΠΟΛΗ

ΚΑΛΕΝΤ ΧΟΣΕΪΝΙ, εκδ. ΨΥΧΟΓΙΟΣ, μτφρ. Βαγγέλης Κατσάνης

Ο νεαρός Αμίρ ζει στην Καμπούλ με τον στοργικό αλλά αυστηρό πατέρα του. Αποφασισμένος να του αποδείξει την αξία του, παίρνει μέρος σ’ έναν παραδοσιακό αγώνα με χαρταετούς. Ο Χασάν, πιστός φίλος και υπηρέτης του, είναι πρόθυμος, όπως πάντα, να τον βοηθήσει. Κανένα απ’ τα δυο αγόρια όμως δεν μπορούσε να προβλέψει ότι αυτό που θα συνέβαινε στον Χασάν εκείνο το απόγευμα του αγώνα θα άλλαζε για πάντα τη ζωή τους.Μετά την εισβολή των Ρώσων και τη φυγή του Αμίρ στην Αμερική, ο νεαρός Αφγανός θα συνειδητοποιήσει ότι κάποια μέρα θα αναγκαστεί να επιστρέψει στην πατρίδα του μόνο και μόνο για να βρει αυτό που δεν μπορεί να του χαρίσει ο καινούριος κόσμος του: τη λύτρωση.

  • ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΤΩΝ ΧΡΥΣΩΝ ΗΛΙΩΝ

ΚΑΛΕΝΤ ΧΟΣΕΪΝΙ, εκδ. ΨΥΧΟΓΙΟΣ, μτφρ. Βασιλική Κοκκίνου

Αυτή είναι η Καμπούλ. Μέσα στους δρόμους της, δυο γυναίκες, η Μαριάμ και η Λεϊλά. Αν και τις χωρίζουν αρκετά χρόνια και πολύ διαφορετικές ιδέες για την αγάπη και την οικογένεια, τις φέρνει κοντά ο πόλεμος, η απώλεια και η μοίρα. Καθώς έρχονται αντιμέτωπες με τους κινδύνους στην πόλη τους αλλά και μέσα στο σπιτικό τους, η αρχική αντιπάθεια της μίας για την άλλη μεταμορφώνεται σε μια μοναδική σχέση μητέρας-κόρης. Μια σχέση που αποδεικνύει ότι η αγάπη μιας γυναίκας για την οικογένειά της μπορεί να την οδηγήσει στην αυτοθυσία κι ότι, τελικά, η αγάπη ή η ανάμνηση της αγάπης είναι το κλειδί για την επιβίωση.Αμέτρητα τα φεγγάρια που λάμπουν πάνω στις στέγες της,κι οι χίλιοι αστραφτεροί ήλιοι που κρύβονται πίσω από τους τοίχους της.Ένα συγκλονιστικό χρονικό των τριών τελευταίων δεκαετιών του Αφγανιστάν.

Ένα υπέροχο μυθιστόρημα για μια ανελέητη εποχή, μια μοναδική φιλία και ένα μεγάλο έρωτα!

Ο πρόλογος στην ελληνική έκδοση είναι της δημοσιογράφου Εριφύλης Μαρωνίτη.

  • ΤΑ ΧΕΛΙΔΟΝΙΑ ΤΗΣ ΚΑΜΠΟΥΛ

ΓΙΑΣΜΙΝΑ ΧΑΝΤΡΑ, εκδ. ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗΣ

Της Γιασμίνα Χάντρα (λογοτεχνικό γυναικείο ψευδώνυμο του Αλγερινού συγγραφέα Μοχάμεντ Μουλεσεχούλ)

Στην καυτή Καμπούλ, ανάμεσα στα ερείπια του πολέμου, δύο άντρες και δύο γυναίκες ψάχνουν το νόημα της ζωής τους ένας ξεπεσμένος αστός, μία δικηγόρος που της απαγορεύεται να ασκήσει το επάγγελμά της, ένας δεσμοφύλακας που εκμηδενίζεται στη σκιά των δημόσιων εκτελέσεων, μία ανίατα άρρωστη σύζυγος.Μέσα από αυτή την αναζήτηση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας ξεδιπλώνεται το μαρτύριο ενός έθνους λαβωμένου από τους πολέμους και την τρέλα, μιας χώρας παραδομένης στον εκμαυλισμό του κλήρου και στην τυραννία των Ταλιμπάν. Κι όμως, εκεί όπου η λογική μοιάζει χαμένη, ο έρωτας αρνείται ως εκ θαύματος να υποκύψει. Όμως, τι είναι το θαύμα σε μια χώρα όπου: «οι χαρές είναι φριχτές όσο και τα λιντσαρίσματα»;Σε αυτό το εξαιρετικό μυθιστόρημα, που ταυτόχρονα είναι ένας ύμνος στη γυναίκα, ο Γιασμίνα Χάντρα αποκαλύπτει με διαύγεια την πολυπλοκότητα των ηθών στις διχασμένες ανάμεσα στο φεουδαρχισμό και τον εκσυγχρονισμό, μουσουλμανικές κοινωνίες.

  • Ο ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΗΣ ΤΗΣ ΚΑΜΠΟΥΛ

ΟΣΝΕ ΣΕΙΕΡΣΤΑΝΤ, εκδ. ΚΡΙΤΙΚΗ ,μτφρ. Άννα Παπαφίγκου

Η Όσνε Σέιερσταντ είναι η μόνη σκανδιναβή δημοσιογράφος που βρισκόταν στην Καμπούλ στη διάρκεια του πολέμου. Όταν η παγκόσμια κοινότητα έχει πια χάσει το ενδιαφέρον της για το Αφγανιστάν, εκείνη παραμένει στην ερειπωμένη από τον πόλεμο πρωτεύουσα, που επιστρέφει σε μια καθημερινότητα γεμάτη σκόνη και αβεβαιότητα, με την ελπίδα να δει έναν καινούργιο κόσμο να γεννιέται.

Φιλοξενείται στο διαμέρισμα του Σουλτάν Χαν, στο κέντρο της Καμπούλ, και μοιράζεται τα τρία δωμάτια με τη δεκαμελή οικογένειά του. Κρύβοντας τα βόρεια χαρακτηριστικά της πίσω από την παραδοσιακή μπούρκα, κινείται απαρατήρητη και καταγράφει τις ζωές και τις σχέσεις των ανθρώπων, τα συναισθήματα και τα όνειρά τους, με όση αμεροληψία διαθέτει χάρη στη δυτική της κουλτούρα.

Ο προοδευτικός βιβλιοπώλης οραματίζεται ένα σύγχρονο νέο Αφγανιστάν που πρέπει πια ν’ αναδυθεί σ’ αυτό το κομμάτι του κόσμου ύστερα από τα εικοσιπέντε χρόνια οπισθοδρόμησης που επέφεραν οι πόλεμοι και η θεοκρατική διακυβέρνηση των Ταλιμπάν. Ωστόσο, στο όραμά του αυτό δεν χωράνε τα μέλη της μεγάλης του οικογένειας.

Οι εικόνες μιας μουδιασμένης από τις αντιξοότητες κοινωνίας παρουσιάζονται ανάγλυφες, ρεαλιστικές και συγκινητικές καθώς η συγγραφέας σηκώνει το πέπλο μιας βαθιά ριζωμένης παράδοσης και μπαίνει στη ζωή των απλών ανθρώπων του Αφγανιστάν.

  • ΜΟΛΥΒΕΝΙΟΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΕΣ

ΣΒΕΤΛΑΝΑ ΑΛΕΞΙΕΒΙΤΣ, εκδ. ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΟΡΙΖΟΝΤΕΣ

Το βιβλίο «Οι Μολυβένιοι Στρατιώτες» είναι ένα αποκαλυπτικό χρονικό του δεκαετούς πολέμου της Σοβιετικής Ένωσης στο Αφγανιστάν, μέσα από τις φωνές των αφανών μαρτύρων του. Μιλούν: Στρατιώτες και αξιωματικοί που πολέμησαν εκεί και επέστρεψαν, ανάπηροι οι περισσότεροι, σε μια πατρίδα που τους υποσχέθηκε υποδοχή ηρώων και τους επιφύλαξε κατόπιν αντιμετώπιση αποσυνάγωγων και αποδιοπομπαίων.

Μητέρες που έστειλαν τους γιους τους σ’ αυτόν τον πόλεμο και παρέλαβαν ένα σφραγισμένο μεταλλικό φέρετρο, δίχως ποτέ να είναι σίγουρες αν περιείχε το πτώμα του παιδιού τους ή σακιά γεμάτα άμμο. Χήρες στρατιωτών που διερωτώνται, αν τελικά οι άντρες τους ήταν ήρωες ή εγκληματίες. Γυναίκες που στάλθηκαν στο Αφγανιστάν ως πολιτικοί υπάλληλοι του στρατού της ΕΣΣΔ και αντιμετωπίστηκαν σχεδόν ως πόρνες.

Το βιβλίο είχε κυκλοφορήσει και από τις Εκδόσεις Πατάκη, σε μετάφραση του Γιάννη Κότσιφου , έχει όμως εξαντληθεί από τον εκδότη.

  • ΧΑΜΕΝΕΣ ΤΑΥΤΟΤΗΤΕΣ

ΡΕΖΑ ΓΚΟΛΑΜΙ, εκδ. ΤΟΠΟΣ

Είναι μια χώρα που ελάχιστοι άνθρωποι στη Δύση γνώριζαν την ύπαρξη και την ιστορία της μέχρι την 11η Σεπτεμβρίου 2001. Τα γεγονότα εκείνης της μέρας άλλαξαν τον κόσμο και έστρεψαν το βλέμμα όλης της ανθρωπότητας σε αυτό τον ξεχασμένο τόπο» γράφει ο Ρεζά Γκολαμί στο βιβλίο του «Χαμένες ταυτότητες» που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Τόπος.

“Το βάθος της ταλαιπωρίας που βίωσα δεν υπάρχει λέξη για να του δώσει μορφή. Για να γίνει κανείς φάλαινα πρέπει να πιει θαλασσινό νερό, να γευτεί τη γλυκόπικρη γεύση που αφήνει κάθε ιστορία. Συνήθως στη ζωή έχουμε επιλογές, αλλά υπάρχουν στιγμές που δεν μπορείς να επιλέξεις τον τρόπο με τον οποίο θέλεις να ζήσεις. Κάπως έτσι ξεκίνησε και η δική μου ζωή, δίχως επιλογή, δίχως όνειρα.„

Ο Γκολαμί γεννήθηκε στο Αφγανιστάν το 1988 και σε ηλικία εννέα ετών αποφάσισε να αφήσει πίσω την οικογένειά του για να αναζητήσει ένα καλύτερο μέλλον στο Πακιστάν. Ήδη είχε τη φριχτή εμπειρία της ζωής υπό το καθεστώς των Ταλιμπάν, οι οποίοι μέσα σε μια μέρα γύρισαν τη χώρα αιώνες πίσω. Ο συγγραφέας αφηγείται την προσωπική του ιστορία από τα παιδικά του χρόνια σε μια χώρα που σπαρασσόταν από τους εμφυλίους και τη μετανάστευσή του στο Πακιστάν και στο Ιράν, μέχρι τη μεγάλη του προσπάθεια να σταθεί στην Ελλάδα και να φτιάξει τη ζωή του από την αρχή.

  • ΤΟ ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΟ ΜΟΥ ΠΡΟΣΩΠΟ

ΛΑΤΙΦΑ εκδ.ΛΙΒΑΝΗ, μτφρ. Κ. ΚΑΛΑΝΤΖΟΠΟΥΛΟΥ

Στις 27 Σεπτεμβρίου 1996, την ημέρα της εισόδου των Ταλιμπάν στην Καμπούλ, η Λατίφα ήταν δεκαέξι χρονών και γεμάτη όνειρα. Βιαζόταν να μεγαλώσει για να γίνει δημοσιογράφος. Παρά τον πόλεμο που λυσσομανούσε στο Αφγανιστάν εδώ και δεκαεφτά χρόνια, εκείνη ήταν μάλλον ανέμελη και ευτυχισμένη

Ένα βιογραφικό έργο , η αφήγηση της Λατίφα, μιας νεαρής γυναίκας η οποία την εποχή που οι Ταλιμπάν κατέλαβαν την εξουσία, το 1996, ήταν δεξαέξι ετών και ονειρευόταν να γίνει δημοσιογράφος. Αντί αυτού είδε τη ζωή της να ελέγχεται πλήρως από μια εξουσία την οποία η ίδια δεν αναγνώριζε, με αποτέλεσμα να αναγκαστεί να εγκαταλείψει τη χώρα της.

Το παρόν βιβλίο είναι εξαντλημένο από τον εκδότη, παρόλα αυτά εάν σταθείτε τυχεροί και το βρείτε σε κάποιο βιβλιοπωλείο αποτελεί μια αξιόλογη μαρτυρία.

Το άρθρο βασίστηκε σε προσωπική αναζήτηση καθώς και στις αναρτήσεις της Γιώτας Συρινίδου στην ιστοσελίδα beater.gr και της Έμυς Ντούρου στο documentonews.gr .

Νένα Ευθυμιάδου




Μουσείο Τσιτσάνη, Τρίκαλα

Τα Τρίκαλα, η γενέθλια πόλη του Βασίλη Τσιτσάνη, τιμούν τον συνθέτη και στιχουργό πανελλήνιας εμβέλειας με την δημιουργία του Μουσείου του Τσιτσάνη. Οι μελωδίες του αποκτούν πλέον στέγη στο «Κέντρο Έρευνας-Βασίλης Τσιτσάνης». Το «Μουσείο Τσιτσάνη» γίνεται πραγματικότητα, μετά την ολοκλήρωση των αναστηλωτικών εργασιών που χρηματοδότησε το EΣΠΑ 2007-2013.

Το 2006 οι Φυλακές κλείνουν. Μεταφέρονται σε νέα θέση, στην περιοχή της «Μπαλκούρας». Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να ξεκινήσει συζήτηση έως ότου αποφασιστεί τελικά η στέγαση του Κέντρου Έρευνας και Δημιουργίας – μουσείο Τσιτσάνη.Και ενώ ξεκίνησαν οι εργασίες, με βάση ολοκληρωμένη μελέτη για την ανάδειξη ολόκληρου του χώρου, με το Τζαμί και την παρακείμενη εκκλησία, δίπλα από τον Ληθαίο ποταμό, η αρχαιολογική σκαπάνη έφερε στο φως το παλαιό χαμάμ. Έτσι, προωθήθηκε η υλοποίηση για το υποέργο που αφορά την «Επανάχρηση κεντρικού κτηρίου παλαιών φυλακών Τρικάλων – Κέντρο Έρευνας Βασίλης Τσιτσάνης», με φορέα υλοποίησης το Δήμο Τρικκαίων.

Με την ολοκλήρωση των εργασιών στα τέλη του Σεπτεμβρίου του 2016, αποδίδεται στους τρικαλινούς και τους επισκέπτες, ένας χώρος με διαχρονικότητα και πολυπολιτισμικότητα: ένας αμιγώς αρχαιολογικός χώρος με οργανωμένη αρχιτεκτονική και ιστορική δομή στο ισόγειο και ένας χώρος με αναφορές στη μουσική δημιουργία τρικαλινών συνθετών στον πάνω όροφο. Επομένως δημιουργούνται ξεχωριστές οντότητες με βελτιωμένες συνθήκες επισκεψιμότητας που  θα συμβάλουν στην τουριστική προβολή της πόλης αλλά και στην ανάπτυξη του τοπικού περιφερειακού χώρου.

Ένα νέο, σύγχρονο, διαδραστικό Μουσείο είναι ανοικτό στην τοπική κοινωνία και προσβάσιμο σε κάθε επισκέπτη, που από το 2017 παραδίδεται στην πόλη των Τρικκαίων ο νέος χώρος, ο οποίος συνενώνει στοιχεία διαφορετικών πολιτιστικών και κοινωνικών διαδρομών. Από χαμάμ σε φυλακή και μετά σε έκθεση με ενημερωτικό υλικό για τη ζωή και το έργο του Τσιτσάνη.

Εσωτερικό μουσείου

Στο ισόγειο, στον χώρο του λουτρού, συντηρήθηκαν στοιχεία της παλαιάς τοιχοδομίας και του τρόπου μεταφοράς του ζεστού νερού, ενώ υπάρχει και εικονική αναπαράσταση στοιχείων των οθωμανικών χαμάμ. Διατηρούνται είδη νιπτήρων, καθώς και στοιχεία αναμνηστικά των παλιών φυλακών.Ενώ, το ψηφιδωτό του μεγάλου λαϊκού συνθέτη, του Τρικαλινού Βασίλη Τσιτσάνη κοσμεί το Μουσείο Τσιτσάνη, και συγκεκριμένα τη μία όψη του τ. διοικητηρίου των παλιών φυλακών Τρικάλων.

Δημιουργία ψηφιδωτού Τσιτσάνη

Το ταξίδι αρχίζει από «Τα Τρίκαλα τα δυο στενά».

Βασίλης Τσιτσάνης
Είναι ο μεγαλύτερος Έλληνας δημιουργός του λαϊκού τραγουδιού, γεννηθείς στα Τρίκαλα από γονείς Ηπειρώτες. Ο πατέρας του, τσαρουχάς, είχε ένα μαντολίνο με το οποίο έπαιζε σχεδόν αποκλειστικά κλέφτικα τραγούδια της πατρίδας του, που μαζί με τις βυζαντινές ψαλμωδίες που άκουγε στην εκκλησία αποτέλεσαν τα πρώτα ακούσματά του. Στα 11 χρόνια του, με την απώλεια του πατρός του, έρχεται για πρώτη φορά σε επαφή με μαντολίνο, που έχει μετατραπεί από οργανοποιό σε μπουζούκι.

Έπειτα, στα γυμνασιακά του χρόνια μαθαίνει παράλληλα βιολί, συμμετέχοντας σε τοπικές εκδηλώσεις. Το μπουζούκι όμως τραβάει περισσότερο το ενδιαφέρον του. Σε ηλικία 15 χρονών γράφει τα πρώτα του τραγούδια, ενώ στα τέλη του 1936 φεύγει από τα Τρίκαλα για την Αθήνα με σκοπό να σπουδάσει νομικά. Βέβαια, για να βιοποριστεί δουλεύει παράλληλα σε ταβέρνες, όπου και γνωρίζει τον τραγουδιστή Δημήτρη Περδικόπουλο ο οποίος τον πηγαίνει σε μια δισκογραφική εταιρεία.

Ηχογραφεί για πρώτη φορά το 1937 με σειρά προπολεμικών δίσκων να ακολουθεί. Η «Αρχόντισσα» είναι το πιο γνωστό τραγούδι που ηχογραφεί τότε. Μεταξύ άλλων είναι τα «Να γιατί γυρνώ», «Γι’ αυτά τα μαύρα μάτια σου» και πολλά άλλα που ερμηνεύουν ο Στράτος Παγιουμτζής, ο Στελλάκης Περπινιάδης, ο Κερομύτης αλλά και ο Μάρκος Βαμβακάρης.

Με αυτά τα τραγούδια ο Τσιτσάνης εισήγαγε ένα νέο είδος Λαϊκού τραγουδιού το οποίο αποτείνεται στο πλατύτερο κοινό. Τα χρόνια της κατοχής τα περνά στη Θεσσαλονίκη, όπου δουλεύει σε διάφορα μαγαζιά. Αυτά τα χρόνια γράφει πολλά από τα τραγούδια που ηχογραφεί μετά τον πόλεμο όταν άνοιξαν ξανά τα εργοστάσια δίσκων: «Συννεφιασμένη Κυριακή», «Μπαξέ τσιφλίκι», «Τα πέριξ», «Νύχτες μαγικές», «Ζητιάνος της αγάπης», «Ντερμπεντέρισσα».

Το 1946 εγκαθίσταται ξανά στην Αθήνα και αρχίζει πάλι να ηχογραφεί. Κατά τη δεκαετία 1945 – 1955 γνωρίζει την πλατιά καταξίωση στη δισκογραφία και η πιο μεστή δημιουργικά γι’ αυτόν. Καθώς, μετά τα μέσα της δεκαετίας του ’50, το σκηνικό στο λαϊκό τραγούδι πλατιάς αποδοχής αλλάζει και κυριαρχούν κάποιες αραβικές ή και ινδικές επιρροές, ο Τσιτσάνης προσπαθεί να εγκλιματιστεί χωρίς να εγκαταλείψει το προσωπικό του ύφος.

Τραγούδια του ερμηνεύουν ο Καζαντζίδης, ο Μπιθικώτσης, ο Γαβαλάς, ο Αγγελόπουλος, η Γκρέυ, η Πόλυ Πάνου, η Χαρούλα Λαμπράκη, ο Σταμάτης Κόκοτας.

Το 1980 με πρωτοβουλία της UNESCO ηχογραφείται ένας διπλός δίσκος με τίτλο «Χάραμα» – έτσι λεγόταν το μαγαζί στο οποίο ο Τσιτσάνης εμφανιζόταν τα τελευταία 14 χρόνια της καριέρας του και της ζωής του. Σ’ αυτό το δίσκο παίζει μια σειρά από κλασικά του τραγούδια αλλά και πολλά αυτοσχεδιαστικά κομμάτια στο μπουζούκι. Με την έκδοσή του στην Γαλλία (1985) παίρνει το βραβείο της Μουσικής Ακαδημίας Charles Gross.

Βασίλης Τσιτσάνης

Το 1984, ακριβώς την ημέρα των γενεθλίων του (18 Ιανουαρίου), πεθαίνει στο νοσοκομείο Brompton του Λονδίνου ύστερα από επιπλοκές μιας εγχείρησης στους πνεύμονες. Μέχρι και 24 μέρες πριν εμφανιζόταν κανονικά σε κέντρο και δούλευε καινούργια τραγούδια.

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΑΣ
ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΣΙΤΣΑΝΗ

Καρδίτσης 1 (κτίριο παλαιών φυλακών Τρικάλων), Τρίκαλα – 421000
Τηλ: 24310 77977
email: info@mouseiotsitsani.gr

ΩΡΑΡΙΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ
Καθημερινά 09:00-15:00 με ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΕΙΣΟΔΟ για όλους.

Επιπλέον πληροφορίες
Ιστοσελίδα: www.mouseiotsitsani.gr
Ιστοσελίδα: Δήμος Τρικκαίων
Τηλέφωνο επικοινωνίας: 24310 77977.

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός-Προπτυχιακή Ιταλικής Φιλολογίας ΑΠΘ




Νησάκι κυρά Φροσύνης, Ιωάννινα

Το νησί των Ιωαννίνων είναι ένα πανέμορφο καταπράσινο κατοικημένο νησί  που βρίσκεται μέσα στη λίμνη Παμβώτιδα και είναι το μοναδικό νησί σε λίμνη στην Ευρώπη. Εκεί, κατοικούν περίπου 100 οικογένειες. Έχει μήκος 1000 μέτρα, πλάτος 480 μέτρα, και βρίσκεται 59 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της λίμνης. Φέρει παραδοσιακό ηπειρώτικο οικισμό από πέτρα και σχιστόλιθο. Στην ενδοχώρα και στις ακτές του, επτά βυζαντινά και μεταβυζαντινά μοναστήρια σχηματίζουν μια μοναστική πολιτεία αιώνων, που είναι και η 3η μεγαλύτερη στην Ελλάδα, μετά το Άγιο Όρος και τα Μετέωρα.

Το Nησάκι αποτελεί τα τελευταία χρόνια πόλο έλξης για τους επισκέπτες ως μία από τις γραφικότερες πόλεις της Ελλάδας. Τα καραβάκια ξεκινούν από τον Μόλο και το ταξίδι μέσα στη λίμνη είναι διάρκειας μόλις 10 λεπτών με καθημερινά δρομολόγια ανά μισή ώρα μέχρι και τα μεσάνυχτα.

Δύο ώρες περιήγησης επαρκούν για την ανακάλυψη του νησιού, των παραδοσιακών σπιτιών των κατοίκων με τους όμορφους κήπους, των στενών πλακόστρωτων σοκακιών και τα καταστημάτων με εκθέματα της γιαννιώτικης παραδοσιακής τέχνης και μερικές καφετέριες στην όμορφη πλατεία του οικισμού. Επίσης, το Νησί των Ιωαννίνων φημίζεται για την εκλεκτή κουζίνα, τα πεντανόστιμα γιαννιώτικα γλυκά και τα σημαντικά θρησκευτικά μνημεία.

Οι ιστορικές αναφορές για το νησί ξεκινούν τον 13ο αιώνα όταν ιδρύθηκαν τα πρώτα μοναστήρια. Το πρώτο μοναστήρι που ιδρύθηκε στο νησί ήταν η Μονή του Αγίου Νικολάου των Φιλανθρωπινών και το καθολικό της κτίστηκε το 1292 όπως αναφέρεται σε επιγραφή στην είσοδο του ναού με κτήτορα τον Μιχαήλ Φιλανθρωπινό που είχε διατελέσει και μητροπολίτης Ιωαννίνων.

Μονή του Αγίου Νικολάου των Φιλανθρωπινών

Η πιο γνωστή και συγκλονιστική ιστορία είναι αυτή της κυρά Φροσύνης. Η Ευφροσύνη Βασιλείου συνδέθηκε με την ιστορία του Αλή Πασά των Ιωαννίνων και το τραγικό τέλος της στις 11 Ιανουαρίου του 1801 τραγουδήθηκε σε δημοτικά τραγούδια αλλά έγινε και όπερα, μυθιστόρημα και ταινία. Υπήρξε μητέρα δύο παιδιών και σύζυγος του εμπόρου και προκρίτου των Ιωαννίνων Δημητρίου Βασιλείου -επίσης ανιψιά του μητροπολίτη Λάρισας και μετέπειτα Ιωαννίνων Γαβριήλ Γκάγκα. Ο Αλή Πασάς αποφάσισε να την εκτελέσει μαζί με άλλες 17 συντοπίτισσές της δια πνιγμού στη λίμνη των Ιωαννίνων, με την επίσημη αιτιολογία ότι ζούσαν ανήθικα, κάτι για το οποίο έχουν εκφραστεί αντιρρήσεις.

Μουσείο νησιού

Από το όνομα αυτής της γυναίκας προέκυψε και η ονομασία του νησιού, το οποίο, όμως, είναι συνδεδεμένο και με τη ζωή και το θάνατο του Αλή Πασά. Επιπλέον, υφίσταται μικρό μουσείο με τον οντά τις φορεσιές το τσιμπούκι του το ζωγραφισμένο καριοφίλι του, ενώ στο ισόγειο του νέου κτιρίου υπάρχει ηχητική αναπαράσταση του θανάτου της Κυρά Φροσύνης και στον πάνω όροφο λιθογραφίες της Επαναστατικής περιόδου.

Την εποχή του Αλή Πασά το νησί παρήκμασε λόγω της μεγάλης φορολογίας που επιβλήθηκε. Την περίοδο αυτή τα μοναστήρια σχεδόν εγκαταλείφτηκαν. Το 1820 ο Αλή ήρθε σε ρήξη με τον Σουλτάνο Μαχμούτ Β΄ με αποτέλεσμα να ακολουθήσουν βομβαρδισμοί και καταστροφές. Τον Ιανουάριο του 1822 ο Αλή και ενώ πλέον είχε νικηθεί, κατέφυγε στο νησί, στο μοναστήρι του Αγίου Παντελεήμονα όπου δολοφονήθηκε μερικές μέρες μετά.

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός-Προπτυχιακή Ιταλικής Φιλολογίας ΑΠΘ




Η Χαλκιδική μέσα από εικόνες

Γλαρόκαμπος, Πευκοχώρι

Η ησυχία που προσφέρει αυτό το μέρος , μοιάζει με πειρατικό θησαυρό . Μακριά από πολυσύχναστους δρόμους και το καυσαέριο των αυτοκινήτων , η παραλία του Γλαρόκαμπου , στην τοποθεσία Πευκοχώρι Χαλκιδικής , μοιάζει ιδανική για απομόνωση. Γεμάτη βράχια και αχινούς , δεν προτιμάται από τους κολυμβητές , αλλά είναι μέρος διαφυγής από την βαβούρα της πόλης. Η σκιά των ελαιών , που εκτείνονται κατά μήκος της παραλίας , δημιουργεί το κατάλληλο σκηνικό για ατελείωτη σιέστα σε καρέκλες και αιώρες ! Πάρτε το αμάξι σας και κατασκηνώστε στο υπέροχο αυτό μέρος , δίχως δισταγμό. Προμηθευτείτε τρόφιμα και νερό , αναψυκτικά , καθώς δεν υπάρχει τριγύρω κάποια πηγή ανεφοδιασμού , παρά μόνο αν βγείτε στον κεντρικό. Η αίσθηση ηρεμίας που κατακλύζει το τοπίο είναι ικανή να σας αποζημιώσει για τα χιλιόμετρα που διανύσατε..

Πολύχρονο Χαλκιδικής

Μια όχι και τόσο συνηθισμένη επιλογή για τους ταξιδιώτες , μολονότι κυριαρχεί η ομορφιά της φύσης και το τοπίο φιλοξενεί τις πιο βαθιές σας επιθυμίες ! Σε απόσταση αναπνοής από το Πευκοχώρι και την Χανιώτη , ο οικισμός του Πολύχρονου σε καλεί να μοιραστείς μαζί του ατελείωτα βράδια. Οργανωμένη παραλία , με μικρά μαγαζάκια , να ξεπροβάλλουν δειλά δειλά , καλωσορίζοντας τον επισκέπτη και προσφέροντας του μοναδικές στιγμές ξεγνοιασιάς.

Μια ιδιαίτερη επισήμανση για τους λάτρεις τη φύσης και μη. Άνθρωπος και περιβάλλον μπορούν να συνυπάρξουν αρμονικά , όταν εκείνος το θέλει. Οι εικόνες που αντικρίζουμε , στις παραλίες και όχι μόνο ντροπιάζουν την νοημοσύνη μας και αδικούν την προσπάθεια που γίνεται όλα αυτά τα χρόνια , για την διάσωση του περιβάλλοντος. Παρακαλώ , μην πετάτε σκουπίδια στο χώμα και οπουδήποτε εντοπίζετε κενό χώρο. Η μόλυνση του οικοσυστήματος είναι αρκετή για να αποτρέψει τον άνθρωπο να επισκεφτεί το μέρος και παράλληλα οδηγεί τον πλανήτη σε τέλμα , όσον αφορά την ρύπανση του. Τοποθετήστε τα σκουπίδια και άχρηστα αντικείμενα ΜΟΝΟ στους κάδους , εφόσον υπάρχουν. Αν δεν υπάρχει τριγύρω διαθέσιμος κάδος ,βάλτε τα σε ένα ασφαλές μέρος έως ότου βρεθεί . Τέτοιες εικόνες αμαυρώνουν το όνομα της ανθρωπότητας και προκαλούν δυσφορία.

Μια βόλτα στην παραλία θα καλύψει κάθε γευστική ανάγκη σας , ικανοποιώντας ακόμα και τους πιο δύσκολους επισκέπτες ! Προσιτές τιμές , με ποικιλία πιάτων και με θέα το απέραντο γαλάζιο της θάλασσας .

Παρακάτω , το πιάτο που παρήγγειλα , μανιτάρια ψητά , τυλιγμένα σε στυλ σουβλάκι .Τι λέτε , δοκιμάζουμε ;

Τρανή Αμμούδα , δεύτερο πόδι Χαλκιδικής

Από όλες τις φωτογραφίες των διακοπών μου , αυτή αντικατοπτρίζει την φύση των διακοπών που συνήθως επιλέγω. Αμμουδιά και άθληση, θάλασσα και διασκέδαση. Η παραλία Τρανή Αμμούδα βρίσκεται κοντά στον Όρμο Παναγιάς. Είναι πολύ μεγάλη, εξωτική και ήσυχη. Είναι πιθανότατα μία από τις μεγαλύτερες αμμώδεις εκτάσεις στη Σιθωνία. Βραβεύεται κάθε χρόνο με τη Γαλάζια Σημαία. Το νερό είναι ήρεμο και ρηχό, η άμμος ψιλή και λευκή και για αυτό θεωρείται ιδανικός προορισμός για οικογένειες. Είναι μερικώς οργανωμένη, ενώ ποτέ δεν δημιουργείται συνωστισμός εκεί λόγω του μεγέθους της. Έτσι αποτελεί θαυμάσια επιλογή για όσους επιθυμούν να χαλαρώσουν στην ακροθαλασσιά.

Το γαλάζιο της παραλίας , δυστυχώς , δεν μπορεί να αποτυπώσει την πραγματική ομορφιά του , σε μια μόνο απλή φωτογραφία

Νικήτη Χαλκιδικής

Η Νικήτη είναι μία παραθαλάσσια κωμόπολη στη Σιθωνία Χαλκιδικής. Απέχει από τη Θεσσαλονίκη 105 χλμ. και από τον Πολύγυρο 36 χλμ.. Πρόκειται για μία μικρή πόλη με πολλές φυσικές ομορφιές και μεγάλη ακτογραμμή. Η Νικήτη τους καλοκαιρινούς μήνες κατακλύζεται από Έλληνες και ξένους τουρίστες οι οποίοι είτε διαμένουν στην πόλη, είτε την επισκέπτονται για μπάνιο στην όμορφη παραλία τους ή για να εξυπηρετηθούν από την πληθώρα καταστημάτων που υπάρχουν. Στη Νικήτη οι επιλογές διαμονής σας είναι πολλές, αφού υπάρχουν ξενοδοχεία, ενοικιαζόμενα δωμάτια και βίλες στις οποίες μπορείτε να περάσετε αξέχαστες διακοπές.  

Τορώνη Χαλκιδικής

Η Τορώνη είναι ένας οικισμός που βρίσκεται στο νοτιοδυτικό άκρο της χερσονήσου της Σιθωνίας, σε απόσταση 20 χλμ από την Νέο Μαρμαρά και 130χλμ από το αερόδρομιο της Θεσσαλονίκης. Είναι ένας όμορφος τουριστικός προορισμός κατάλληλος για ήσυχες και ξεκούραστες διακοπές. Η μαγευτική αμμώδης παραλία της με τα καταγάλανα νερά της εκτείνεται για 3 χιλιομέτρα και προσφέρει πανοραμική θέα σε όλον τον Τορωναίο κόλπο αλλά και στο Αιγαίο. Απλωμένη κατά μήκος της παραλίας και δίπλα από τον παράλληλο δρόμο που τη διασχίζει, σας παρέχει όλες τις σύγχρονες ανέσεις κατά τις καλοκαιρινές σας διακοπές. Εδώ θα βρείτε πληθώρα καταλυμάτων για την διαμονή σας αλλά και super market, εστιατόρια και beach bar όπου μπορείτε να απολαύσετε τον καφέ, το παγωτό ή το ποτό σας με θέα το πανέμορφο ηλιοβασίλεμα.

Ο τωρινός επισκέπτης της Τορώνης μπορεί να δει το ερείπια του τείχους της Ληκύθου (μία εκ των δυο ακροπόλεων της αρχαίας Τορώνης), στη μικρή χερσόνησο στην νότια πλευρά της παραλίας της, και τον στρόγγυλο ανεμόμυλο στην ομώνυμη θέση. Αξίζει επιπλέον να επισκεφτεί τον χώρο της παλαιοχριστιανικής τρίκλιτης βασιλικής του Αγίου Αθανασίου, κτίσμα του 5ου αι., η οποία καταστράφηκε από πυρκαγιά τον 6ο αι. και στη θέση της οικοδομήθηκε νέα, καταστράφηκε όμως και πάλι και σήμερα σώζεται το μωσαϊκό του μεσαίου κλίτους.

Πιάσε μια μπύρα και άραξε στο ωραιότερο μέρος , κατά πολλούς. Η ψιλή άμμος , η οργανωμένη παραλία , τα μικρά μαγαζιά , που εκτείνονται κατά μήκος της παραλιακής , δίνουν την αίσθηση ότι βρίσκεσαι σε νησί !

Το ηλιοβασίλεμα στην Τορώνη είναι μοναδικό. Ανεπανάληπτο , χρυσαφένιο , ντυμένο με όλα τα χρώματα του ουρανού , ανεμειγμένα με τα σύννεφα που δεσπόζουν στον καλοκαιρινό ουρανό. Καθώς ο ήλιος συνεχίζει το ταξίδι του προς την Δύση , διακρίνεις την μαγεία της φύσης , να χάνεται μέσα στην θάλασσα και το απέραντο γαλάζιο.

Τα χρώματα του δειλινού συγκινούν και τον πιο απόμακρο επισκέπτη. Η αρμονία που εκπνέουν μαγνητίζει το εσωτερικό των ματιών και αποτυπώνει εικόνες αγαλλίασης . Άλλωστε , ποιος μπορεί να μείνει απαθής , μπροστά στο μεγαλείο της φύσης ;

Πευκοχώρι , Γλαρόκαμπος , Πολύχρονο , Νικήτη και Τορώνη. Ό,τι και να επιλέξεις , ο προορισμός σε ανταμείβει. Τα τοπία της φύσης , η παραλία με τους λουόμενους , η οργάνωση και η εξυπηρέτηση , όλα απαραίτητα και όλα σημαντικά. Μην ξεχνάτε όμως : στο ταξίδι δεν έχει σημασία ο προορισμός . Αλλά η παρέα . Βρες την ιδανική συντροφιά , για σένα και ξεκίνα εξορμήσεις στα μέρη που σου δείξαμε. Και αν δεν πείθεσαι , δοκίμασε να τα επισκεφτείς και δεν θα χάσεις. Οι φωτογραφίες αντιπροσωπεύουν μόνο τις δικές μου εμπειρίες , μέσα από την κάμερα του κινητού μου.

Τι λες , δοκιμάζουμε ;

Αριάδνη Εμμανουηλίδου




Μουσείο Μαρμαροτεχνίας, Τήνος

Η Τήνος υπήρξε το σημαντικότερο νεοελληνικό κέντρο μαρμαροτεχνίας, το πρώτο του είδους του στην Ελλάδα, το μουσείο Μαρμαροτεχνίας στον Πύργο της Τήνου. Βρίσκεται στο βόρειο τμήμα του νησιού, στην κοινότητα Πανόρμου και είναι το έκτο κατά σειρά μουσείο που εντάχθηκε στο Δίκτυο Θεματικών Τεχνολογικών Μουσείων του Πολιτιστικού Ομίλου Πειραιώς. Την αρχιτεκτονική μελέτη του Μουσείου έχουν εκπονήσει, ο Νίκος Βενιανάκης και ο Ιάσων Καβαλίνης, ενώ τη μουσειολογική έκανε η αρχιτέκτων-μουσειολόγος Ελένη Κατσανίκα-Στεφάνου σε συνεργασία με την Υπηρεσία Μουσείων του Π.Ι.Ο.Π.

Στεγάζεται σε σύγχρονες, εναρμονισμένες εγκαταστάσεις με το χαρακτηριστικό τηνιακό τοπίο. Τα επίσημα εγκαίνια του Μουσείου Μαρμαροτεχνίας Τήνου έγιναν το 2008. Σε αυτό, παρουσιάζεται η τεχνολογία του μαρμάρου -ως πρώτη ύλη- και δίνεται έμφαση στην προβιομηχανική και πρωτοβιομηχανική Τήνο, όπου αναδεικνύεται το κοινωνικό και οικονομικό πλαίσιο στο οποίο αναπτύχθηκαν τα τοπικά εργαστήρια. Πρόκειται για ένα υλικό που κατέχει ιδιαίτερη θέση αφενός στην τέχνη και αφετέρου στην αρχιτεκτονική της Ελλάδας από την αρχαιότητα έως και σήμερα, ενώ παράλληλα περιγράφεται αναλυτικά οι τεχνικές και ο εργαλειακός εξοπλισμός.

Η μόνιμη έκθεση περιλαμβάνει ποικίλα εκκλησιαστικά, επιτύμβια, κοσμικά και καθημερινής χρήσης πρωτότυπα έργα σε μάρμαρο και σχέδια παλαιών μαρμαρογλυπτών, γύψινα αντίγραφα και πήλινα προπλάσματα, εργαλεία μαρμαροτεχνίας και φυσικά λατόμευσης, μηχανολογικό εξοπλισμό συλλήβδην, καθώς και την πλουσιότερη συλλογή σχεδίων παλαιών μαρμαρογλυπτών. Ακόμη, εμπερικλείει την συμβολή των τηνιακών μαρμαράδων στην οικοδόμηση της κλασικής Αθήνας και άλλων πόλεων κατά τον 19ο αιώνα και στην διαφορά μεταξύ τόσο εμπορικής, όσο και καλλιτεχνικής γλυπτικής.

MARBLE MUSEUM, PIOP, MAY2014

Το οπτικοακουστικό υλικό της έκθεσης, που προσφάτως βραβεύθηκε στο Φεστιβάλ Αρχαιολογικής Ταινίας «ΑΓΩΝ», ζωντανεύει με τρόπο άμεσο τις παραδοσιακές μεθόδους εργασίας του λατόμου και του μαρμαροτέχνη, ενώ οι εικόνες του οδοιπορικού καταγράφουν την έντονη παρουσία του μαρμάρου σε ολόκληρο το νησί. Η έκθεση επεκτείνεται, επίσης, και στους υπαίθριους χώρους του Μουσείου. Εκεί, εκτίθενται αυθεντική ανυψωτική μηχανή μαρμάρων (μπίγα), βαγονέτο για την μεταφορά όγκων, μπαζοβαγονέτο (σέσουλα), στροφή και ράγες από λατομεία της Πατέλας μαζί με ολοκληρωμένα και ημικατεργασμένα μαρμάρινα έργα.

Το Μουσείο Μαρμαροτεχνίας οργανώνει και εκπαιδευτικά προγράμματα με δραστηριότητες και παιχνίδια, για ομαδικές επισκέψεις και σχολεία. Οι νεαροί επισκέπτες, δύνανται να δουν όγκους μαρμάρου στη φυσική τους κατάσταση, να παρατηρήσουν με μεγεθυντικό φακό το χρώμα και τους κρυστάλλους και να ψηλαφίσουν την υφή τους. 

Σήμερα, το Μουσείο Μαρμαροτεχνίας Τήνου έχει καθιερωθεί ως πόλος έλξης που υπερβαίνει τα γεωγραφικά όρια του νησιού και στηρίζει ενεργά την αειφόρο ανάπτυξη της ευρύτερης περιοχής.

Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς
-https://www.youtube.com/watch?v=W56ODolh_gw

ΩΡΑΡΙΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ
1 Μαρτίου – 15 Οκτωβρίου: Καθημερινά εκτός Τρίτης, 10:00-18:00
16 Οκτωβρίου – 28 Φεβρουαρίου: Καθημερινά εκτός Τρίτης, 10:00 – 17:00

Επιπλέον πληροφορίες
Ιστοσελίδα: www.piop.gr   
Ιστοσελίδα: http://www.wondergreece.gr/v1/el/Perioxes/Tinos/Politismos/Moyseia/13763-Moyseio_Marmarotexnias
Τηλέφωνο επικοινωνίας: 22830 31290.

*Το Μουσείο υλοποιήθηκε στο Πλαίσιο του ΠΕΠ Νοτίου Αιγαίου 2000-2006. Το πρόγραμμα χρηματοδοτήθηκε κατά 85% από την Ευρωπαϊκή Ένωση και κατά 15% από το Ελληνικό Δημόσιο.

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός-Προπτυχιακή Ιταλικής Φιλολογίας ΑΠΘ




Πευκόφυτο νησί της Ελλάδας

Το Αγκίστρι απέχει μόλις μία ώρα από το λιμάνι του Πειραιά. Η ακτοπλοϊκή σύνδεση με τον Πειραιά ξεκίνησε το 1960 ενώ μέχρι τότε η χρησιμοποιούνταν καΐκια από/προς την Αίγινα. Σε αρχαία κείμενα όπως αναφέρει ο Πλίνιος και άλλοι αρχαίοι ιστορικοί όπως ο Θουκυδίδης και ο Διόδωρος, το Αγκίστρι είχε την ονομασία Κεκρυφάλεια που σημαίνει «στολισμένη κεφαλή». Παρ’ όλο που δεν έχουν γίνει αρχαιολογικές ανασκαφές στην δυτική ακτή του νησιού υπάρχουν βυθισμένες μέσα στην θάλασσα, αρχαιότητες και λείψανα προϊστορικής εγκατάστασης. Εδώ βρίσκεται ο τάφος του αρματολού Μητρομάρα (1772), πρωτεργάτη στα Ορλωφικά, ο οποίος κατέφυγε και πέθανε στο νησί στις 15 Φεβρουαρίου 1772. Τότε ήταν που οι Τούρκοι σκότωσαν όλους τους συναγωνιστές του και πούλησαν τις γυναίκες ως σκλάβες, εκτός από τη γυναίκα του που εξαγοράστηκε. Από το νησί καταγόταν και ο αγωνιστής της επανάστασης του 1821 Ιωάννης Αγκιστριώτης που πολέμησε σε διάφορες μάχες μέχρι το 1825.

Το Αγκίστρι σου χαρίζει τα υπέροχα κρυστάλλινα νερά του κι εσύ για αντάλλαγμα του αφήνεις ένα κομμάτι από την καρδιά σου εκεί. Το Αγκίστρι απαιτεί πόλο έλξης για λάτρεις κάμπινγκ. Είναι πολλοί αυτοί που κάθε καλοκαίρι παίρνουν τη σκηνούλα τους, μια καλή παρέα(η και οχι;) και τρέχουν στο νησί για να ξεφύγουν από όλα.

Για μπάνιο θα πας οπωσδήποτε στην Απόνησο. Είναι ένα ιδιωτικό νησάκι στο νοτιοδυτικό τμήμα του Αγκιστρίου οπου μπορείς να αράξεις εκεί από το πρωί μέχρι το βράδυ. Τα νερά του είναι λες και κάνεις μπάνιο σε πισίνα, ενώ ο συνδυασμός των χρωμάτων του τοπίου θα σε μεταφέρει σε εξωτικά μέρη. Μόνο μία ταβέρνα θα βρεις εκεί. Λέγεται «Απόνησσος» και το φαγητό της θα σε αποζημιώσει. Ένα τηγανητό ψαράκι ή καλαμαράκι μετά τη θάλασσα είναι ό,τι πρέπει. Όλο και κάποιο τραπέζι γάμου θα συναντήσεις εκεί το καλοκαίρι.

Στα νερά της Δραγωνέρας θα απολαύσεις μπάνιο. Μπορεί να μην είναι η παραλία που έχεις συνηθίσει, να έχει λίγα βράχια και να είναι κάπως βαθιά, αλλά τα νερά της είναι τόσο καθαρά που δεν θα θέλεις με τίποτα να βγεις έξω.

Το καλύτερο ηλιοβασίλεμα του Αργοσαρωνικού θα το δεις στο Μεγαλοχώρι. Τι καλύτερο από το να αράζεις με μια μπύρα στο ‘Κάστρο’ χαζεύοντας τον ήλιο να χάνεται μέσα στη θάλασσα;

Τα Λιμενάρια είναι το τρίτο και πιο απομακρυσμένο χωριό του νησιού. Θα το συναντήσεις στο δρόμο προς την Απόνησο και μπορείς να κάνεις μια στάση για φαγητό μετά το μπάνιο σου.

Aν πάλι αποφασίσεις να μείνεις για περισσότερες ημέρες, μπορείς να κάνεις μια μονοήμερη εκδρομή στην Αίγινα.
Απέχει λιγότερο από 15 λεπτά από το Αγκίστρι.

Μπορεί το νησί να είναι μικρό, όμως έχει πολλές εκκλησίες που αξίζει να επισκεφτείς. Η Ζωοδόχος Πηγή (Μητρόπολη) στο Μεγαλοχώρι, οι Άγιοι Ανάργυροι στη Σκάλα, η Αγία Κυριακή στα Λιμενάρια, η Παναγία στο Μετόχι με την απίστευτη θέα, και τα εκκλησάκια των Αγίων Πάντων και Αγίων Θεοδώρων πάνω από το Μεγαλοχώρι.

Πάνω από τη Σκάλα, στην πλαγιά του βουνού βρίσκεται το χωριό Μετόχι. Αν περάσεις από εδώ αξίζει να κάνεις μια στάση για φωτογραφίες στην πόρτα ενός σπιτιού τυλιγμένου στις βουκαμβίλιες. Εκεί έζησε η γνωστή Γερμανίδα καλλιτέχνης Gerti Brauner, από το 2000-2010 όταν και απεβίωσε.

Γραφει και Φωτογραφιζει η ΑνναΜαρια Συνιορακη




Τύμβος Σοφοκλέους, Αττική

Το ταφικό μνημείο του Σοφοκλή, γνωστό ως «Τύμβος του Σοφοκλή» ή αλλιώς «ηρίον» της Καμβέζας, βρίσκεται στους πρόποδες της Πάρνηθας, 150 μέτρα ανατολικά του παλαιού δρόμου Αχαρνές- Δεκέλεια, στη Βαρυμπόμπη, στην Αττική. Το 1888 ανασκάφηκε από τον διευθυντή του βασιλικού κτήματος του Τατοϊου, L. Münter. Αποτελεί ένα πολύ καλά σωζόμενο δείγμα οικογενειακού ταφικού μνημείου της κλασικής εποχής. Πρόκειται για έναν ισοδομικό ταφικό περίβολο μέσα σε τεχνητό τύμβο κλασικών χρόνων με διάμετρο 40 μέτρα και αρχικό ύψος 13 μέτρα, που περικλείει ταφικό περίβολο κτισμένο με μεγάλους ορθογωνισμένους ογκόλιθους σωζόμενο σε ύψος επτά δόμων.

Στο εσωτερικό του αποκαλύφθηκαν τρεις μαρμάρινες σαρκοφάγοι με αετωματικά καλύμματα, στο κέντρο του και μακρύτερα προς τα νότια. Στο εσωτερικό τους βρέθηκαν αρυβαλλοειδείς μελαμβαφείς λήκυθοι, αλάβαστρα, χάλκινος καθρέφτης και δύο στλεγγίδες και έτσι πρόκειται για μία γυναικεία και δύο ανδρικές ταφές. Επιπλέον, εντός του περιβόλου υπάρχουν δύο μαρμάρινες σαρκοφάγοι, σε μία από τις οποίες βρέθηκαν κατάλοιπα ξύλου αποδιδόμενα στην «καμπύλη βακτηρία», ένα ραβδί που αναφέρεται ως επινόηση του Σοφοκλή. Τα ευρήματά τους χρονολογούνται στα τέλη 5ου και στις αρχές 4ου αιώνα π.Χ..

Ο Τύμβος του Σοφοκλή

Μολαταύτα, η ταύτιση του τύμβου της Βαρυμπόμπης με τον τάφο του Σοφοκλή φαίνεται πιθανή, προπάντων όμως μη επιβεβαιωμένη από τα αρχαιολογικά δεδομένα, μα αφορά κηρυγμένο αρχαιολογικό χώρο ήδη από το 2006. Η ανάδειξη, η χωρική διαμόρφωση και η κατασκευή στεγάστρου πραγματοποιήθηκαν το 2010-2012 με προϋπολογισμό 41.000 ευρώ από την Περιφέρεια Αττικής, Περιφερειακή Ενότητα Ανατολικής Αττικής, υπό την εποπτεία της τότε αρμόδιας Β’ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων. Εργασίες στερέωσης του αρχαίου ταφικού περιβόλου και συντήρησης του στεγάστρου πραγματοποιούνται από την εκάστοτε αρμόδια για την περιοχή Εφορεία Αρχαιοτήτων.

Στην πυρκαγιά που ξέσπασε στην Αττική αρχές του Αυγούστου του 2021 και σύμφωνα με τις ειδησεογραφικές τηλεοπτικές δηλώσεις στις 7 Αυγούστου 2021, είναι από τα μοναδικά αρχαιολογικά μνημεία που διασώζεται σχεδόν ακέραιο και ανέπαφο. Μονάχα το πάνω μέρος του σκέπαστρου λόγω της γύρω φωτιάς και κάπνας μαύρισε.

https://www.youtube.com/watch?v=f8QsOYSDNTY

Τηλ. Επικοινωνίας
210-2322878 (Τμήμα Αρχαιολογίας και Ιστορικής Έρευνας)
210-3213122 (Β΄ ΕΠΚΑ)
210-2466122 (Αρχαιολογική Συλλογή Αχαρνών, Β΄ ΕΠΚΑ).

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός-Προπτυχιακή Ιταλικής Φιλολογίας ΑΠΘ




Όσιος Ιωάννης Ρώσος, Εύβοια

Ο ναός Οσίου Ιωάννη Ρώσου
Βρίσκεται στο Νέο Προκόπι της Βόρειας Εύβοιας και είναι αφιερωμένος στον ομώνυμο άγιο. Το Προκόπι απέχει περίπου 50 χιλιόμετρα από την πόλη της Χαλκίδας πρωτεύουσα της Εύβοιας, ταξιδεύοντας σε μια μαγευτική, γραφική και δασώδη διαδρομή. Αποτελεί ένα από σημαντικότερα προσκυνήματα ολόκληρου του ελληνισμού. Στο ναό φιλοξενείται το σεπτό σκήνωμα του Οσίου Ιωάννη Ρώσου, που το μετέφεραν στη νέα πατρίδα τους οι ξεριζωμένοι Προκοπιείς πρόσφυγες από την Καππαδοκία κατά την ανταλλαγή των πληθυσμών το 1922 – 1924. Παραμένει εκεί μέχρι να κτιστεί ναός στο νέο χωριό το Νέο Προκόπι.Υπάρχει μεγάλη επισκεψιμότητα από προσκυνητές επισκέπτες για το ιερό λείψανο του Οσίου. Στις 27 Μαΐου γίνεται λιτάνευση του σκηνώματος και πιστοί ειδικά από την Ρωσία, την Ρουμανία και τις άλλες ανατολικές χώρες να έρχονται στην Εύβοια για να προσκυνήσουν.

Το προσκύνημα λειτουργεί κάτω από την άμεση εποπτεία της Μητρόπολης Χαλκίδας και διοικείται από πενταμελές Διοικητικό Συμβούλιο. Από το 1962  από απλός  προσκυνηματικός Ναός μετετράπη σε Ευαγές Ίδρυμα. Διατηρεί ξενώνα, ο οποίος θεμελιώθηκε το 1977 και εγκαινιάστηκε το 1989 από τον τότε Μητροπολίτη Χαλκίδας κ. Χρυσόστομο Βεργή, δυναμικότητας 160 κλινών περιλαμβάνοντας αίθουσες διαλέξεων, πέντε μεγάλα ιδρύματα, δύο ορφανοτροφεία, ένα  γηροκομείο ένα οικοτροφείο, παιδικές κατασκηνώσεις και μουσείο. Στις αίθουσες του φιλοξενούνται Ιερατικά Συνέδρια, Πανορθόδοξες Συνδιασκέψεις υπό την αιγίδα της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδας.

Πυρκαγιά νησιού
Στις 4 Αυγούστου 2021 το νησί δοκιμάζεται από πυρκαγιά που ξέσπασε στο Βόρειο τμήμα του. Μέσα σε λίγες μέρες έχει καταστραφεί περισσότερο από το 1/2 του με χιλιάδες άτομα, μετά από εκκένωση πολλών χωριών, να έχουν απομακρυνθεί με ασφάλεια από τη Λίμνη Ευβοίας και την παραλία Κοχύλι, αφού το μέτωπο εκτείνεται σε περίπου 50 χιλιόμετρα με περισσότερα από 400 χιλιάδες στρέμματα να έχουν καταστραφεί από τη φωτιά ολοσχερώς. Ο αντιπεριφεριάρχης Ευβοίας, κ. Δ. Βουρδάνος, σημείωσε στην ΕΡΤ πως «είναι δύσκολη μέρα, που ξημέρωσε με αρνητικές εξελίξεις». Πλέον, το βόρειο μέτωπο είναι σε πλήρη εξέλιξη, όπως και το ανατολικό, εκκενώνοντας πολλούς οικισμούς για την διάσωση των κατοίκων του νησιού. Σύμφωνα με το Λιμενικό Σώμα, επιβιβάστηκαν κάτοικοι από το λιμάνι της Λίμνης στο φέρι μποτ «ΠΑΡΑΛΟΣ» και μεταφέρθηκαν ασφαλείς στο λιμάνι της Αιδηψού, και παραμένει το φέρι μποτ «ΚΑΠΕΤΑΝ ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ» για να συνδράμει στην απομάκρυνση τυχόν άλλων πολιτών.

Οι κάτοικοι του νησιού μόλις είδαν να πλησιάζει η φωτιά στο Προκόπι και στο ναό του Οσίου Ιωάννη του Ρώσου, πραγματοποίησαν λιτανεία και προσευχήθηκαν για να σώσει την περιοχή. Πράγματι στις 6 Αυγούστου 2021, έβρεξε στην περιοχή εκείνη, ανήμερα της εορτής της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος Ιησού Χριστού αποτρέποντας να καεί το χωριό Προκόπι και ο ναός του Οσίου.

Όσιος Ιωάννης ο Ρώσος
Γεννήθηκε στην Ρωσία το 1690 από χριστιανούς γονείς. Λόγω του τόπου γέννησής του έλαβε και το προσωνύμιο «Ρώσος». Υπηρετούσε ως Στρατιώτης το 1711 στο Ρωσοτουρκικό πόλεμο 1711-1718 επί μεγάλου Πέτρου της Ρωσίας έως ότου πιάστηκε αιχμάλωτος από τους Τατάρους οι οποίοι τον πούλησαν σε ένα Οθωμανό αξιωματικό Ίππαρχο, ο οποίος καταγόταν από το Προκόπιο της Μ. Ασίας, ένα χωριό κοντά στη Καισάρεια της Καππαδοκίας. Εργάστηκε ως σκλάβος εκεί με τον αγά να τον βασανίζει για να αλλαξοπιστήσει. Τον αποκαλούσαν «Κιαφέρ Γιουβάν», δηλαδή άπιστο Γιάννη. Υπομένει τα βασανιστήρια, τη δουλεία και την κακομεταχείριση με υπομονή, πίστη, προσευχή, άσκηση, νηστεία και αγρυπνίες. Με το πέρασμα του χρόνου η ευγενική ψυχή του Ιωάννη και η γεμάτη αγάπη συμπεριφορά του, μαλακώνει την καρδιά του αγά και της συζύγου του, με αποτέλεσμα να μείνει ήσυχος από τις υποσχέσεις και τις απειλές.

Όσιος Ιωάννης ο Ρώσος

Πολλά είναι τα θαύματα που αναφέρονται κατά την διάρκεια της ζωής Του, για αυτό οι Τούρκοι τον αποκαλούν πλέον «βελή» άγιο. Με τη χριστιανική πίστη, την ασκητική ζωή και τα θαύματα που του αποδίδονται, έλαβε μια ξεχωριστή θέση στην καρδιά αλλόθρησκων και Χριστιανών. Όταν ασθενεί και προαισθάνεται το τέλος του ειδοποιεί τον Ιερέα και εκείνος του πηγαίνει την Θεία Κοινωνία μέσα σε ένα μήλο. Σε ηλικία 40 ετών στις 27 Μαΐου του 1730  αφού κοινώνησε , καταπονημένος από τις κακουχίες  παρέδωσε το πνεύμα του. Οι Ιερείς και Πρόκριτοι Χριστιανοί με άδεια του Τούρκου παίρνουν το  σώμα του, το σηκώνουν στον ώμο και με ευλάβεια και προσοχή το ενταφιάζουν στο χριστιανικό νεκροταφείο του Τσα-Γερή.

Το Νοέμβριο του 1733 ο Όσιος εμφανίζεται στον ύπνο του ιερέα, που τον εξομολογούσε  και τον κοινωνούσε τα Άχραντα Μυστήρια. Του λέει με τη χάρη του Θεού πως το σώμα του μετά από τρία και μισή χρόνια μέσα στο τάφο έχει μείνει ακέραιο, ολόκληρο, άφθαρτο, ευωδιαστό και να το βγάλουν. Κατά θεία παραχώρηση εμφανίζεται μια στήλη φωτός που φωτίζει τον τάφο του Οσίου σαν πύρινος στύλος. Οι Χριστιανοί ανοίγουν τον τάφο, και μεταφέρουν το ιερό του λείψανο στο Ναό. Πλέον χαρακτηρίζεται από τους Τούρκους ως «Ασίζ Γιουβάν», δηλαδή Άγιος Ιωάννης.

Σε μία εσωτερική σύρραξη μεταξύ Σουλτάνου και Ιμπραήμ της Αιγύπτου ο απεσταλμένος Πασάς του Σουλτάνου, Οσμάν, καίει το Ιερό Λείψανο για να εκδικηθεί τους Χριστιανούς. Οι Τούρκοι αφού πετούν το Ιερό Λείψανο στην πυρά, το βλέπουν να κινείται μέσα σε αυτήν. Την άλλη μέρα οι Χριστιανοί μετά την αποχώρηση των Τούρκων ανασηκώνουν τις στάχτες και τα αποκαΐδια, και βρίσκουν το Ιερό Λείψανο ανέπαφο, να είναι ευλύγιστο και μυρωμένο, του έμεινε μόνο το μαύρισμα από τους καπνούς και το πύρωμα.

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός-Προπτυχιακή Ιταλικής Φιλολογίας ΑΠΘ