Η ζωή στη Τρίτη Ηλικία

Είναι γεγονός πως τα περισσότερα άτομα Τρίτης ηλικίας, λόγω ηλικίας διακατέχονται από  φόβους και ανησυχίες. Αυτό διότι τα άτομα παρατηρούν σωματικές αλλαγές, οι οποίες είναι αναπόφευκτες στο χρόνο. Το δέρμα υφίσταται μεταβολές λόγω του γήρατος και υπάρχει σημαντική μείωση ακοής, όρασης και κινητικότητας. Επίσης, υποφέρουν από παθήσεις(οστεοπόρωση, άνοια), γεγονός που τους καθιστά ευάλωτους. Σημειώνουν αναπνευστικές δυσλειτουργίες, καρδιαγγειακές παθήσεις, καθώς επίσης εντοπίζεται φθορά στο μυϊκό, σκελετικό και κυκλοφοριακό σύστημα.

Η δύσκολη μετάβαση από τη μέση στη Τρίτη ηλικία

Οι βιολογικές αλλαγές μπορεί να έχουν αντίκτυπο στη ψυχολογία των ατόμων Τρίτης ηλικίας. Οι αλλαγές αυτές “υπενθυμίζουν” πως τα άτομα έχουν φτάσει σε μια μεταγενέστερη περίοδο της ζωής τους και οι συγκεκριμένες αλλαγές είναι μη αναστρέψιμες. Ιδιαίτερα σε κοινωνίες που αναδεικνύονται ως βασικά πρότυπα ομορφιάς άτομα χωρίς ουλές, ραγάδες και στίγματα, οι ψυχολογικές επιπτώσεις είναι εντονότερες. Επιπρόσθετα, στην ηλικία των 65 και άνω, τα άτομα έχουν αποσυρθεί από το πλαίσιο εργασίας, δεν νιώθουν παραγωγικοί και για αυτό αρχίζει να καλλιεργείται η άποψη πως δεν είναι χρήσιμοι στην κοινωνία, εφόσον ισχυρίζονται πως δεν προσφέρουν ουσιαστικά. Η θετική αυτό-εικόνα και η αυτοεκτίμηση διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στη ψυχολογική ενδυνάμωση των ατόμων της Τρίτης ηλικίας. Επιπλέον, τα άτομα αυτά σε αυτήν την ηλικία ανατρέχουν στο παρελθόν κάνοντας μια σύντομη ανασκόπηση. Μερικά άτομα δεν νιώθουν ευχαριστημένα, καθώς δεν έχουν συνεισφέρει αποτελεσματικά στην επίτευξη των στόχων-ζωής. Βέβαια η αρνητική στάση απέναντι στα κατορθώματα ενίοτε πηγάζει από την υπάρχουσα ψυχολογική κατάσταση. Για παράδειγμα, να σημειωθεί πως τα άτομα μπορεί να βιώνουν κάποια απώλεια, ακόμα και των συντρόφων του, κάτι που αδιαμφισβήτητα έχει σημαντικές επιπτώσεις στη ψυχική και συναισθηματική τους υγεία. Ακόμη, μπορεί να ταλαιπωρούνται από χρόνια νοσήματα, γεγονός που αποτελεί τροχοπέδη στην δυνατότητα προσφοράς και παροχής βοήθειας. Αυτό συνεπάγεται ανάγκη παροχής φροντίδας από το οικογενειακό τους περιβάλλον και η σκέψη πως άλλοι κινητοποιούνται για την εξυπηρέτηση των αναγκών τους τους απογοητεύει, καθώς θεωρούν πως είναι βάρος. Τέλος, στη περίοδο αυτή αναδύεται ο φόβος του θανάτου, ο οποίος εντείνεται όσο αυξάνονται οι απώλειες και επιδεινώνεται η κατάσταση του οργανισμού του.

Κοινωνική αποστασιοποίηση

Στο κοινωνικό πλαίσιο, είναι αισθητή η διαφορετικότητα μεταξύ νεαρής ηλικία και ηλικίας άνω των 65. Επισημαίνεται πως τα άτομα Τρίτης ηλικίας έζησαν σε άλλες εποχές και για αυτό σήμερα υποστηρίζεται από άτομα  νεότερης ηλικίας πως τα αάτομα μεγαλύτερης ηλικίας διακατέχονται από απαρχαιωμένες αντιλήψεις. Ακόμη, τα άτομα δεν δύναται να συμβαδίζουν με τα νέα δεδομένα που προκύπτουν με την ανάπτυξη της τεχνολογίας. Αποτραβιούνται από το εργασιακό χώρο λόγω συνταξιοδότησης και αυτό συμβάλλει στη μείωση κοινωνικής αλληλεπίδρασης και κοινωνικοποίησης. Είναι ευρύτατα εδραιωμένη η άποψη πως η εργασία, εκτός από το αίσθημα προσφοράς που παρέχει, δίνει τη δυνατότητα στα άτομα να αναπτύξουν διαπροσωπικές σχέσεις αποτελώντας βασικό πυλώνα ψυχικής ανάτασης. Τα νέα άτομα είναι σημαντικά γιατί επιδεικνύουν ζήλο και όρεξη για δουλεία, αλλά καθίσταται επιτακτική η ανάγκη συνεισφοράς ατόμων με εμπειρία και με πολυάριθμες γνώσεις.

Ενεργός γήρανση και ποιότητα ζωής στην Τρίτη ηλικία

Ο άνθρωπος που φτάνει στο στάδιο Τρίτης Ηλικίας δεν πρέπει να παραιτείται. Αν όντως επιλέξει να το κάνει, αν καταφέρει να φτάσει στην ηλικία των 90, 20 χρόνια πέρασαν απλά αναμένοντας τον θάνατο. Γιατί; Τα άτομα μπορούν να συμμετέχουν σε δραστηριότητες που συντελούν στην αντιμετώπιση χρόνιων ασθενειών. Ακόμα και άτομα με αναπηρικά αμαξίδια μπορούν να συμμετέχουν σε δραστηριότητες που συντελούν στην ενδυνάμωση των μυών με απώτερο σκοπό της εξασφάλιση της προστασίας και αυτονομίας τους. Τα άτομα πρέπει να νιώθουν ανεξάρτητα καθώς η συνεχή φροντίδα και εξυπηρέτηση των ατόμων από το κοντινό τους περιβάλλον αποτελεί σοβαρό πλήγμα για τους ίδιους. Μπορούν να διατηρούν κοινωνικές επαφές, καθώς αποδεικνύεται πως αυτό συμβάλλει στη καταπολέμηση ψυχικών νοσημάτων, όπως κατάθλιψη και νευρωτικό άγχος.

Χρήζει ιδιαίτερης προσοχής αυτό που υποστηρίζεται σύμφωνα με τη ψυχοκοινωνική προσέγγιση της Τρίτης Ηλικίας. Είναι σημαντικό το άτομο να κάνει μία αναδρομή στο παρελθόν και να βλέπει πως η ζωή έχει νόημα. Η ικανοποιητική ανασκόπηση της ζωής του συμβάλει στην απόκτηση μιας αίσθηση πληρότητας. Βασικό στοιχείο στην αίσθηση ακεραιότητας είναι η σοφία, μια αποστασιοποιημένη αλλά και ενεργή ενασχόληση με τη ζωή και το νόημά της (Erikson). Άτομα ανεξαρτήτου ηλικίας, η δύναμη που καθορίζει το πεπρωμένο τους είναι οι ίδιοι οι άνθρωποι. Ας δώσουμε όλοι εμείς αγάπη στα άτομα Τρίτης Ηλικίας και κίνητρο για ζωή.




Εορτή Αποστόλων Πέτρου και Παύλου

Σήμερα, 29 Ιουνίου, είναι η μεγάλη εορτή στη μνήμη των πρωτοκορυφαίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου, των«αλιέων ανθρώπων». Η δράση τους συνετέλεσε στη διάδοση και εδραίωση του Χριστιανισμού.

Κοινός εορτασμός
Και οι δύο εκλήθησαν κατά θαυμαστό τρόπο, με τη χάρη του Θεού, και μαρτύρησαν συνάμα. Ο Πέτρος αρνήθηκε τον Χριστό, ενώ ο Παύλος Τον εκδίωξε ως φανατικότερος εχθρός. Επίσης, ο πρώτος θεωρεί τα έργα ως το δρόμο σωτηρίας, και ο τελευταίος τονίζει ιδίως την πίστη, ρηξικέλευθα, ισχυριζόμενος ότι ο χριστιανισμός είναι διεθνικός με φυλετική ισοτιμία.

Στάθηκαν, όμως, οι στύλοι της οικοδόμησης του ιερού ιδρύματος. Παραμένουν παράδειγμα αδελφικής αγάπης και αληθινής ενότητας. Απεικονίζονται μαζί να κρατούν την Εκκλησία, που συμβολίζεται με ένα μικρό βυζαντινό ναό προβάλλοντας τη σύζευξη πίστεως-έργων, δηλαδή την αγάπη και τη μετάνοια.

Άγιος Απόστολος Πέτρος
Ήταν ένας από τους 12 μαθητές του Χριστού. Ονομαζόταν Σίμων, Συμεών έως ότου ο Ιησούς τον αποκαλέσει στα συριακά Κήφα, δηλαδή πέτρα, θέλοντας να τονίσει τη σταθερότητα του χαρακτήρα του. Στην καταγωγή ήταν Ιουδαίος γεννημένος στην άσημη πόλη Βηθσαϊδά της Γαλιλαίας. Μετά το θάνατο του πατέρα του, Ιωνά, δηλαδή Ιωάννη, (Βαριωνά), νυμφεύτηκε και έκανε δύο παιδιά. Ζούσε στην Καπερναούμ και ασκούσε μαζί με τον αδελφό του τον πρωτόκλητο Απόστολο Ανδρέα, το επάγγελμα του ψαρά στην λίμνη της Γενισαρέτ.

Με γονείς να ανήκουν στους ευσεβείς πιστούς Ιουδαίους, ο Πέτρος μιλούσε την ελληνική και την αραμαϊκή γλώσσα, γνώστης λιγοστής γραφής και ανάγνωσης. Πιθανόν να πήγε σε ραβινική σχολή. Εξαρχής κατέλαβε πρωτεύουσα θέση στον αποστολικό και στενότερο κύκλο.

Υπήρξε φύση αυθόρμητη, δυναμική και ειλικρινής. Ήταν πιστός τηρητής των θρησκευτικών εθίμων αν και δεν ήταν καλός γνώστης του Νόμου. Είναι μετανοημένος αρνητής στο αποστολικό αξίωμα, μακάριος, και κηρύττει το θείο λόγο. Στις δυο Καθολικές Επιστολές του, προτρέπει τους χριστιανούς να αφυπνίζονται πνευματικώς και να διατηρούνται σε εγρήγορση, ώστε να μην παρεκκλίνουν από τον δρόμο της πίστης.

Σύμφωνα με τις Ψευδοϊσιδώρειες διατάξεις, η Καθολική Εκκλησία τον θεωρεί ιδρυτή της Εκκλησίας της Ρώμης, τον πρώτο Πάπα -Επίσκοπο, υποστηρίζοντας το Πρωτείο του. Στον αντίποδα, η ιστορική έρευνα, πλέον, καταλήγει πως στην πραγματικότητα ο πρώτος Επίσκοπος της Ρώμης είναι ο Λίνος.

Θανάτωση
Υπέστη μαρτυρικό θάνατο, καθώς τον σταύρωσαν χιαστί με το κεφάλι να φέρει κατηφορική κλίση. Ενταφιάστηκε στον Βατικάνειο Λόφο, έξω από τον Ιππόδρομο του Νέρωνα, όπου και μαρτύρησε. Εκεί, τοποθετήθηκε αρχικά μια κόκκινη πέτρα και ανεγέρθηκε στη συνέχεια ναός.

Άγιος Απόστολος Παύλος
Αν και δεν υπήρξε μαθητής του Χριστού, θεωρείται ως «ο πρώτος μετά τον Ένα» και ο πρώτος Χριστιανός Θεολόγος, καθώς ανέπτυξε συγκροτημένη Θεολογική άποψη πάνω σε θεωρητικά και πρακτικά ζητήματα, Θεολογικά-ηθικά. Με κοσμικό όνομα Σαούλ ή Σαύλος, γεννήθηκε στην Ταρσό της Κιλικίας, από ιουδαίους γονείς της φυλής Βενιαμίν. Ο πατέρας του ήταν Ρωμαίος πολίτης, δηλαδή είτε ήταν φαρισαίος είτε προερχόταν από τα ανώτερα στρώματα.

Γνώστης ραβινικής, εβραϊκής και ελληνικής εκπαίδευσης, όντας σπουδαστής δίπλα στον ραβίνο-διδάσκαλο Γαμαλιήλ αρκετά νωρίς απέκτησε βαθιά συνείδηση της διαφοράς ανάμεσα σε ιουδαϊκό και εθνικό κόσμο, ενώ επίσης και για τη σημασία του φαρισαϊκού-Μωσαϊκού Νόμου. Αυτό συνετέλεσε να μάθει την τέχνη του σκηνοποιού. Έκτοτε της κλήσης εξέλαβε πνευματικό νόημα, στήνοντας οπουδήποτε την σκηνή της Εκκλησίας αποτελώντας τον ιδρυτή αυτής της Ελλάδος.

Διακρινόταν για το μεγάλο ζήλο στο έργο του, την ανησυχία και τη δυναμικότητά του, την ευρύτητα του πνεύματος και την αντικειμενική του κρίση, ενώ από το ύφος του, παρουσιάζεται ως αυστηρός και αγνός ραβίνος.

Μεταστροφή Παύλου
Αρχικά, ήταν σκληρός διώκτης του χριστιανισμού με φανατικό ζήλο υπέρ της ιουδαϊκής θρησκείας. Μολαταύτα, με θαυμαστό τρόπο καθ’ οδόν για τη σύλληψη χριστιανών στη Δαμασκό γνώρισε το Χριστό, που τον κάλεσε σε ευαγγελικό έργο και αποστολικό αξίωμα. Μετά τη μεταστροφή, τη βάπτιση και την κατήχησή του από τον Ανανία, πήγαινε στις συναγωγές -ως και τον θάνατό του- και κήρυττε φανερά πλέον ότι ο Ιησούς είναι ο Υιός του Θεού. Στάθηκε υποστηρικτής της παγκοσμιότητας της Διδασκαλίας. Για αυτό, άλλωστε, έλαβε το όνομα «Απόστολος των Εθνών» και έγινε ο μεγαλύτερος κήρυκας του Ευαγγελίου, θυσιάζοντας και τη ζωή του.

Θανάτωση
Παρομοίως, και ο Παύλος υπέστη μαρτυρικό θάνατο με αποκεφαλισμό στη Ρώμη χωρίς προηγουμένως να βασανισθεί, καθώς το απαγόρευε ο νόμος για τους Ρωμαίους πολίτες. Η δίκη έλαβε χώρα στο λόφο του Αρείου Πάγου κατά τη διάρκεια του διωγμού του Νέρωνα, που είτε ήταν γνωστός λόφος από την Ακρόπολη είτε σεβαστό δικαστικό σώμα.

Έθιμα
Πρόκειται για Χριστιανικό έθιμο που χρονολογείται ήδη από την εποχή της τουρκοκρατίας. Οι Τούρκοι κυνηγούσαν έναν Χριστιανό για να τον σφάξουν. Εκείνος έτρεχε μέσα στα χωράφια και εν τέλει ανέβηκε έντρομος σε ένα δέντρο. Οι πρώτοι σταμάτησαν κάτω από αυτό για να ξεκουραστούν, όσο ο χριστιανός κρατούσε την ανάσα του παρακαλώντας τον Άγιο Πέτρο να τον γλυτώσει και εκείνος θα φέρει στη χάρη του ένα σφαχτό. Κάτι ακριβώς που έγινε πραγματικότητα.

Για αυτό, ανήμερα της εορτής των Αγίων Αποστόλων έφερε ένα αρνί και το έσφαξε στο εκκλησάκι των Αγίων Πέτρου και Παύλου. Έκτοτε, την εν λόγω ημέρα σφάζονται ζωντανά. Σήμερα, έχει καθιερωθεί με τη μαγείρεμα μοσχαρίσιου στιφάδου.

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός




“Πάμε για κουκουβάγια;”

Η ιστορία ξεκινά στην δεκαετία του 1950, στο μετακατοχικό Ρέθυμνο. Στα περίχωρα της πόλης, προς την εξοχή, λειτουργούσε ένα καπηλειό που συγκέντρωνε όλα τα απαγορευμένα καλούδια της εποχής: χαρτιά, καπνό, γυναίκες. !! Η συντηρητική κοινωνία του Ρεθύμνου δεν επέτρεπε τέτοια μαγαζιά μέσα στην πόλη.

Σ’αυτό το καπηλειό έφτιαχναν τα παξιμάδια στρογγυλά και τα πρόσφεραν για γρήγορο, τονωτικό φαγητό, βρεγμένα με λάδι και τα γνωστά καλούδια πάνω τους, ντομάτα κ ξινομυζήθρα, ελιές.. Ήταν νυχτερινό στέκι διασκέδασης… κακόφημο..

Φήμες λένε πως ο ιδιοκτήτης λεγόταν Κουκουβάγιας, υπάρχει το όνομα στην περιοχή. Φήμες πως στην περιοχή υπήρχαν πολλές κουκουβάγιες, μάρτυρες των νυκτοπερπατημάτων των θαμώνων του καπηλειού. Το σίγουρο είναι πως κατέληξε να είναι το συνθηματικό ανάμεσα στους καθώς πρέπει πρωινούς κυρίους η έκφραση «πάμε το βράδυ για κουκουβάγια;» και να εννοούν τις λιχουδιές της εποχής, κάθε είδους, γαστρονομικές και μη….

Σοφία Άγγελος




Απόκρυφα Κείμενα

Τα Απόκρυφα μιμούνται τα φιλολογικά είδη της Καινής Διαθήκης: Ευαγγέλια, Πράξεις, Επιστολές και Αποκαλύψεις.

Απόκρυφα χριστιανικά ή της Καινής Διαθήκης
Με την χρήση «Απόκρυφα χριστιανικά κείμενα», ή αλλιώς «Απόκρυφα της Καινής Διαθήκης», νοούνται τα ποικίλα ανώνυμα ή ψευδεπίγραφα τόσο χριστιανικά, όσο και ιουδαϊκά κείμενα, γραμμένα από τον 2ο αιώνα μ.Χ. και εξής, που δεν συμπεριλαμβάνονται, όμως, στον «κανόνα» της Καινής Διαθήκης, αλλά αναγιγνώσκονται ή απορρίπτονται από τους εκκλησιαστικούς συγγραφείς, δίχως να τους δίδεται ιδιαίτερη αξιολογική σημασία.

Στην πάροδο των αιώνων, έφεραν διαφορετικής αντιμετώπισης, άλλοτε καταδικάστηκαν από την Εκκλησία, άλλοτε τροφοδότησαν τη λαϊκή ευσέβεια ή ενέπνευσαν τα έργα τέχνης, τη λατρεία, την ηθική οικοδομή και την απολογητική διάθεση.

Ερμηνεία
Ο όρος «απόκρυφος» σημαίνει αρχικά αυτό που είναι κρυμμένο και φυλαγμένο προσεκτικά. Οι εκκλησιαστικοί συγγραφείς, βέβαια, χρησιμοποιούσαν τον ίδιο όρο με αρνητική έννοια, για να δηλώσουν βιβλία αμφίβολης προελεύσεως και αξίας, και μάλιστα σε -πολλές περιπτώσεις- αιρετικά, και κατονομάζονται σε δια σωζόμενες λίστες.

Αίτια παραγωγής της
Με τη δεύτερη αυτή έννοια επικράτησε ο όρος «απόκρυφα» στην εκκλησιαστική και θεολογική γλώσσα. Τα αίτια που οδήγησαν στην παραγωγή αυτής της απόκρυφης φιλολογίας είναι τα ακόλουθα:

  • Για απολογητικούς σκοπούς: η ευσεβής φαντασία ορισμένων άγνωστων συγγραφέων καλύπτει τα «κενά» της με περιγραφές, στην πραγματικότητα, όμως, κατόρθωσαν να προσδώσουν μυθικές διαστάσεις σε πρόσωπα και γεγονότα. Τα έργα αυτά τα απέδωσαν σε σημαίνοντα πρόσωπα της εκκλησίας, ώστε να προσδοθεί κύρος.
  • Δευτερεύοντα ή ανώνυμα πρόσωπα της Αγίας Γραφής αναφέρονται με συγκεκριμένο όνομα στα Απόκρυφα και γίνονται πρωταγωνιστές ή διαδραματίζουν ένα πιο σημαντικό ρόλο σε αυτά.
  • Παρουσιάζονται μυθώδεις και φανταστικές διηγήσεις για περιόδους της ζωής του Ιησού, για τις οποίες δεν υπάρχουν πληροφορίες στα ευαγγέλια.

Αιρετική θέση
Η απόκρυφη φιλολογία έγινε αμέσως όχημα και μέσο για τη διάδοση αιρετικών διδασκαλιών. Διαστρεβλώνεται, δηλαδή, το νόημα και η ουσία της αποκλίνοντας από το αληθές λεχθέν. Οι εκκλησιαστικοί συγγραφείς κάνουν λόγο για απόκρυφες γραφές που διατείνονται ότι κατέχουν οι διάφορες ομάδες αιρετικών.

Χειρόγραφη παράδοση
Διαθέτοντας -τα απόκρυφα κείμενα- μια πολύπλοκη ιστορία, είτε διότι όντα αιρετικά υπέστησαν επεξεργασία από Ορθόδοξο χέρι, είτε διότι άλλα, αντιστρόφως, αρχικά Ορθόδοξα, έτυχαν επεξεργασία από αιρετικούς, που προσέθεσαν δικές τους διδασκαλίες.

Αναλόγως την ίδια πορεία μέλει να έχει και η ιστορία της χειρόγραφης παράδοσής τους. Αρκετά σώζονται στην ελληνική πρωτότυπη γλώσσα τους, καθώς και σε αρχαίες μεταφράσεις, όπως λατινικές, κοπτικές, συριακές, αιθιοπικές και αρμενικές.

Βυζαντινή τέχνη
Η βυζαντινή τέχνη έχει σκηνές που η προέλευσή τους βρίσκεται στα Απόκρυφα. Τα ποικίλα ψηφιδωτά, λόγου χάρη, είναι εμπνευσμένα και περιέχουν σκηνές από την Καινή Διαθήκη, τα οποία ενσωματώνουν, βέβαια, πρωτοχριστιανικές παραδόσεις.

Αν και τα Απόκρυφα κείμενα δεν κομίζουν ουσιαστικά κανένα νέο στοιχείο στην χριστιανική πίστη, και ως προς τα συγκρινόμενα Βιβλικά, υπολείπονται από πλευρά θεολογικής εμβάθυνσης στην ιστορία της Θείας Οικονομίας, ιστορικών στοιχείων, πνευματικού πλούτου και ηθικού βάθους.

Παραδοξότητα
Ανατρέπεται η αδαής άποψη ότι τα συμπεριλαμβάνουν συγκλονιστικά στοιχεία που δήθεν κλονίζουν την πίστη της Εκκλησίας. Σήμερα τα κείμενα αυτά εκδίδονται, μεταφράζονται και μελετούνται τόσο διεθνώς, όσο και σε ελληνικές γεωγραφικές εκτάσεις. Η μελέτη δείχνει εκτός των άλλων και τη διαφορά επιπέδου ανάμεσα σε ευαγγελικό αισιόδοξο μήνυμα ελπίδας και σε απόκρυφο μυθικό εντυπωσιασμό.

Οι εν λόγω διηγήσεις έθρεψαν πολλές γενιές χριστιανών κατά τη διάρκεια της ιστορίας, δεν βρέθηκαν ποτέ, ωστόσο, στο κέντρο της εκκλησιαστικής ζωής, αλλά ζούσαν και ως προσφιλή λαϊκά αναγνώσματα, και επιδρώντας στην περιφέρεια.

Αικατερίνη Συμφέρη
Θεολόγος-Εκπαιδευτικός




Παγκόσμια Ημέρα κατά των Ναρκωτικών και της Παράνομης Διακίνησής τους

Η 26η Ιουνίου οριοθετείται ως η Παγκόσμια Ημέρα κατά των Ναρκωτικών και της Παράνομης Διακίνησής τους. Πρόκειται για μια μέρα αφιερωμένη σε όλους εκείνους που δίνουν ένα διαρκή και ατέρμονο μαραθώνιο, βαδίζοντας σε δρόμους στρωμένους από τη «λευκή σκόνη» και χάπια, έως ότου φτάσουν στην τελική ευθεία, της σταθεροποίησης και επανένταξης.

Εδραίωση
Καθιερώθηκε στις 7 Δεκεμβρίου 1987 από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, ώστε να ευαισθητοποιηθεί η παγκόσμια κοινή γνώμη για τις επιπτώσεις από τη χρήση των ναρκωτικών ουσιών και την παράνομη διακίνησή τους, αλλά και για να τιμήσει τον κινέζο μανδαρίνο Λιν Τσε Χσου, που απαγόρευσε το εμπόριο οπίου στην Καντώνα, με αποτέλεσμα να προκληθεί ο Πρώτος Πόλεμος του Οπίου το 1839.

Οργανισμός Κατά των Ναρκωτικών – Ο.ΚΑ.ΝΑ
Πρόκειται για ένα μοναδικό ιδιωτικό φορέα ΝΠΙ που βρίσκεται υπό την εποπτεία του Υπουργείου Υγείας. Δρα από το 1995 βάσει νόμου 2161/1993, ενώ με εκείνον του 4139/2013 προστέθηκε ο Εθνικός Συντονιστής. Έχει την αρμοδιότητα να λειτουργεί θεραπευτικά προγράμματα μηδενισμού υποκατάστασης εστιάζοντας κυρίως σε κάλυψη των αναγκών με φαρμακευτική αγωγή και παροχή υπηρεσιών άμεσης πρόσβασης για τη βελτίωση της ψυχοσωματικής υγείας και κινητοποίησής των πασχόντων.

Επιδιώξεις οργανισμού
Οι στόχοι του είναι η εφαρμογή εθνικής πολιτικής περί πρόληψης, θεραπείας και απεξάρτησης, οι μελέτες σχετικά με τις τοξικοεξαρτικές ουσίες και η ευαισθητοποίηση του κόσμου. Έχει αναπτύξει ένα πανελλαδικό δίκτυο και συνεργάζεται με ΜΚΟ της ΕΕ. Συγκεκριμένα, συνεργάζεται με το ΚΕ.Ε.ΛΠΝΟ (Κέντρο Ελέγχου & Πρόληψης Νοσημάτων), το Κέντρο Πρόληψης ΑΘΗΝΑ – ΥΓΕΙΑ και τους φορείς: Θετική ΦωνήΚέντρο ΖωήςPRAKSIS και Γιατροί του Κόσμου

Αναφορικά με τα Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας (ΣΔΕ)
Είναι μία δομή του υπουργείου Παιδείας που συμβάλλει σημαντικά στο ενταξιακό κομμάτι. Αποτελεί επιταχυντικό παράγοντα για τη θεραπεία που προσφέρεται στον Ο.ΚΑ.ΝΑ, ενώ αφενός παρέχει γνώσεις και αφετέρου μεθοδολογία. Επιπρόσθετα, λειτουργεί αθροιστικά με άλλες αξίες, τρόπο ζωής.

Επιδείνωση του φαινομένου
Κοινωνικές αιτίες όπως η ανεργία, η διαρκώς αυξανόμενη πενία, οι φραγμοί σε όνειρα και κίνητρα των νέων για καλύτερη ζωή, εντείνουν τις ψυχολογικές αιτίες που καθιστούν τους νέους ευάλωτους στη χρήση ουσιών, αλλά μειώνουν, επίσης, τα κίνητρα για απεξάρτηση και κοινωνική επανένταξη.

Αυτές οι  συνθήκες διαμορφώνουν πρόσφορο έδαφος για αύξηση των κερδών από το εμπόριο ναρκωτικών, ως η τέως κερδοφόρα παράνομη αγορά στην Ε.Ε. Μια αγορά που επεκτείνεται σε ένα αχανές δίκτυο παραγωγής, επεξεργασίας, τυποποίησης, διακίνησης, νόθευσης και αναδιατύπωσης.

Ατομική ευθύνη και απεξάρτηση
Στον άξονα «κόστος – όφελος» της Ε.Ε. βαφτίζεται ακόμα και η απεξάρτηση σαν «ατομική επιλογή». Προωθώντας τον κοινωνικό θάνατο των Χώρων Εποπτευόμενης Χρήσης, συνεχίζεται η διάλυση της φιλοσοφίας των στεγνών θεραπευτικών προγραμμάτων και της πολυπαραγοντικής επιστημονικής προσέγγισης.

ΚΕΘΕΑ – Στάσου Πλάι Μου
Έχοντας κερδίσει τη μάχη με την πανδημία, τα προγράμματα απεξάρτησης του ΚΕΘΕΑ απευθύνουν κάλεσμα ενημέρωσης στις τοπικές κοινωνίες. Με σύνθημα «Στάσου πλάι μου» η εξάπλωση της χρήσης και της εξάρτησης αντιμετωπίζεται με αντίστροφη προσέγγιση.

Εν ολίγοις, η πρόληψη και η θεραπεία στηρίζονται στην επαφή, την επικοινωνία, τη σύνδεση πρόσωπο με πρόσωπο, τη σχέση, το μοίρασμα, την αποδοχή, την αλληλεγγύη. Αντίθετα, πρακτικές και πολιτικές διαχωρισμού, αποκλεισμού, στιγματισμού, τιμωρίας και καταστολής τραυματίζουν την κοινωνική συνοχή και ωθούν τους χρήζοντας βοηθείας ανθρώπους στη χρήση και στο περιθώριο.

Εκδηλώσεις

ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΑ 
– ΚΕΘΕΑ ΣΤΡΟΦΗ
22 Ιουνίου, 16:00
: Τα μέλη της Θεραπευτικής Κοινότητας Εφήβων ΣΤΡΟΦΗ, με τον επιμορφωτή τους Τάσο Γιαννίκο, εκπέμπουν από το webradio του θεραπευτικού προγράμματος, στον σύνδεσμο http://www.kethea-strofi.gr/webradio.php.
– ΜΟΝΑΔΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ & ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΠΗΓΑΣΟΣ-ΙΚΑΡΟΣ
26 Ιουνίου, 12:00-14:00 και 16:00-18:00: Διαδικτυακές ενημερώσεις για τους εθελοντές του Connect your city, με θέμα «Ο ρόλος του εθελοντή στην πρόληψη των εξαρτήσεων».

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 
– ΚΕΘΕΑ ΙΘΑΚΗ

23 Ιουνίου, 09:00-13:30: Η Θεραπευτική Κοινότητα  ΙΘΑΚΗ, σε συνεργασία με την Αντιδημαρχία Καθαριότητας και Πολιτισμού του Δήμου Δέλτα, συμμετέχει στη δράση καθαρισμού και καλλωπισμού της κεντρικής πλατείας του Δημοτικού Διαμερίσματος Χαλάστρας.
– ΚΕΘΕΑ ΠΡΟΜΗΘΕΑΣ
22-25 Ιουνίου, 10:00-13:00: Street-work, από εργαζόμενους και μέλη του προγράμματος, στις πιάτσες της Θεσσαλονίκης με σκοπό την κινητοποίηση των χρηστών για παραπομπή τους σε προγράμματα απεξάρτησης. Παράλληλα, από τις 10:00 έως τις 18:00, έξω από το κτίριο του ΚΕΘΕΑ ΠΡΟΜΗΘΕΑΣ (Πίνδου 4, Λαδάδικα), θα γίνεται ενημέρωση για το κοινό.

Αικατερίνη Συμφέρη




Αφιερωμένο στη γενιά των λευκωμάτων

Λεύκωμα 

Από τα “χρόνια της αθωότητας”

” η μόδα μιας εποχής που ήξερε να εκφράζεται μέσα από στιχάκια και αφιερώσεις. Ένα κολάζ αναμνήσεων άλλοτε με ρομαντικό ύφος κι άλλοτε με πιο δυναμικό χαρακτήρα. Λευκώματα με σκληρά εξώφυλλα, λουλουδένια αλλά και μονόχρωμα και φυσικά τον τίτλο «ΛΕΥΚΩΜΑ», με κεφαλαία, μην μπερδευτεί κανένας”

Η φίλη μου Δήμητρα, είναι ο φύλακας των παιδικών μας αναμνήσεων, των εφηβικών μας προβληματισμών , αυτή που φυλάει τα νεανικά μας όνειρα !!

Κάποτε χαθήκαμε για αρκετά χρόνια. 

Η οικογένειά της επέστρεψε από τη Γερμανία στην Ελλάδα όταν ήμασταν έτοιμες για το λύκειο. Τα επόμενα χρόνια του λυκείου αλληλογραφούσαμε τακτικά! Όμορφες εποχές, είχαν μια ηρεμία και μία γλυκιά προσμονή. 

Μετά χαθήκαμε, σπουδές, δουλειά, οικογένεια, μετακομίσεις, απόσταση! 

Βρεθήκαμε λοιπόν μετά από χρόνια που μας φάνηκαν ατελείωτα, αλλά ταυτόχρονα σαν σμίξαμε και πάλι, γίναμε δύο έφηβες “σαν να μην πέρασε μια μέρα” από τότε που βγαίναμε διάλειμμα στο σχολείο!!

Η φίλη μου είναι όλη γεμάτη συναίσθημα , δίπλα της κάτι συγκρατημένες Γερμανίδες σαν εμένα, μοιάζουν συναισθηματικά ανάπηρα άτομα!

Εκείνη τη μέρα , μετά από χρόνια (δεν λέω πόσα) την περίμενα με αγωνία σπίτι μου, με μια λαχτάρα! Και ήρθε σα σίφουνας, φωνάζοντας από την είσοδο “ήρθα να σε κάνω αγκαλιά” 

Κρατούσε ένα κουτί στα χέρια της, το οποίο έκρυβε θησαυρό! Γι αυτό και την περιγράφω ως φύλακα των αθώων μας χρόνων ! 

Είχε φυλάξει όλη μας σχεδόν την αλληλογραφία , καθώς και το μαθητικό λεύκωμα όπου γράφαμε στιχάκια, περιγράψαμε τη φιλία μας, τα όνειρα μας για το μέλλον !

Ήταν ότι πιο συγκινητικό σε εκείνη τη πρώτη μας συνάντηση μετά από χρόνια! 

Πόσες από εσάς είχατε λεύκωμα ; Συνήθως κοριτσίστικο ήταν άλλωστε! Ομολογώ πως ποτέ μου δεν έφτιαξα ένα δικό μου! Είχα την αδερφή μου κ τις φίλες μου όμως που φρόντισαν να υπάρχουν σελίδες που με “εκθέτουν” 😂

Θα εκθέσω λοιπόν αυτό το κορίτσι σήμερα !

Στο δικό μας λεύκωμα συνάντησα τον εαυτό μου μαθήτρια γυμνασίου να γράφω για την φιλία μας που θα αντέξει στο χρόνο, όπως και άντεξε και στιχάκια :

“Βασίλισσα κι αν γίνω και χώρες κυβερνώ 

Τη φίλη μου τη Δήμητρα ποτέ δεν την ξεχνώ”

“Γυναίκα είναι βασίλισσα στο θρόνο καθισμένη 

Και γύρω της την προσκυνούν οι άντρες οι βλαμμένοι!”

Σοφία Άγγελος




Υπάρχουν κάποιοι τοίχοι στην Ευρώπη που… μυρίζουν Ελλάδα

Στην πόλη Λάιντεν της Νότιας Ολλανδίας, ένα ποίημα του μεγάλου Κωνσταντίνου Καβάφη από την συλλογή «Κρυμμένα» , κοσμεί ένα κτίριο της πόλης!

Οι στίχοι του σπουδαίου Έλληνα ποιητή Γιάννη Ρίτσου κοσμούν το μετρό της Στοκχόλμης..

Σοφία Άγγελος




Ελαφριά νοητική αναπηρία: Ενδεικτικές παιδαγωγικές πρακτικές

     Η αρχή της ειδικής αγωγής και η θεώρησή της ως κρατική ευθύνη τοποθετείται το 19ο με 20ο αιώνα, όπου φωτεινά μυαλά μεγάλων παιδαγωγών, όπως η Maria Montessori, ο Jean Itard και  o Louis Braille, στρέφουν το ενδιαφέρον τους τόσο στην εκπαίδευση των ατόμων με αναπηρία, όσο και στην αποδοχή της διαφορετικότητάς τους από το κοινωνικό σύνολο. Ανατρέχοντας στο παρελθόν, διαπιστώνεται πως η αναπηρία είναι δύσκολο να διερευνηθεί με επιστημονικό τρόπο και ιδιαίτερα κατά τον Μεσαίωνα τα ανάπηρα άτομα χρησιμοποιούνται ως γελωτοποιοί, με αποτέλεσμα να μην μπορούν να ενταχθούν φυσιολογικά στο κοινωνικό σύνολο και να περιθωριοποιούνται Σήμερα, αναγνωρίζονται τα άτομα με αναπηρία ως άνθρωποι με δικαιώματα, που δεν δύναται να διαφοροποιούνται από το κοινωνικό σύνολο. Κατοχυρώνονται πολλά δικαιώματα, τόσο εκπαιδευτικά όσο και επαγγελματικά, που συμβάλλουν καθοριστικά στην ανάπτυξη της προσωπικότητας, των δεξιοτήτων και της δημιουργικότητας των ατόμων με αναπηρία, καθώς επίσης και των πνευματικών και φυσικών ικανοτήτων τους στο μέγιστο δυναμικό τους. Ακόμη, διασφαλίζεται το δικαίωμα των ατόμων αυτών να συμμετέχουν ελεύθερα στη κοινωνία. Εφαρμόζονται, λοιπόν, στο μέγιστο προσπάθειες που αποσκοπούν στην ενδυνάμωση και κοινωνική ένταξη των ατόμων με αναπηρία, στη καλλιέργεια της αυτοεκτίμησης, στην ενίσχυση του σεβασμού των ανθρώπινων δικαιωμάτων, των θεμελιωδών ελευθεριών και της ανθρώπινης ποικιλομορφίας από το ευρύτερο κοινωνικό ιστό.

Η συμβολή της εκπαίδευσης στη βελτίωση λειτουργικότητας των παιδιών με νοητική αναπηρία

     Οι βασικές αρχές που έχουν ως γνώμονα την υπεράσπιση των δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία εφαρμόζονται και στην εκπαιδευτική πράξη. Πιο συγκεκριμένα, οι σχολικές μονάδες στελεχώνονται από ειδικούς παιδαγωγούς, οι οποίοι διεκπεραιώνουν μια σειρά από ειδικές εκπαιδευτικές μεθόδους που αποσκοπούν στην ανάπτυξη ικανοτήτων που προφυλάσσουν τη σωματική ακεραιότητα και την ψυχική υγεία και ευεξία, ικανότητες που συνεισφέρουν στην κοινωνική αλληλεπίδραση και κατ’ επέκταση στην κοινωνική προσαρμογή, καθώς επίσης, και στην ενδυνάμωση των γνωστικών ικανοτήτων. Έτσι λοιπόν, στο σχολικό περιβάλλον υπάρχουν άτομα με ελαφριά νοητική αναπηρία που χρήζουν ειδικής βοηθείας και χαρακτηρίζονται από άγνοια υγιεινής, από ψυχολογικές μεταπτώσεις, από αδυναμία κοινωνικής συνδιαλλαγής καθώς επίσης, διαπιστώνεται πως αντιμετωπίζουν ειδικές μαθησιακές δυσκολίες.

Ανάλυση έργου

     Η μάθηση συμπεριφορών που έχουν ως απώτερο σκοπό την διαφύλαξη της σωματικής και ψυχικής υγείας των παιδιών με χαμηλά επίπεδα νοητικών ικανοτήτων, αποτελεί την αφετηρία της εκπαίδευσης. Ο εκπαιδευτικός, λοιπόν, στα πλαίσια ενός εξατομικευμένου προγράμματος, που εφαρμόζεται για την βελτίωση της καθημερινότητας των παιδιών αυτών, καθίσταται ιδιαίτερα σημαντικό η εφαρμογή ανάλυσης έργου, όπου παρουσιάζονται με μια αλληλουχία οι απαραίτητες κινήσεις που οδηγούν στην επίτευξη του επιθυμητού αποτελέσματος. Τα παιδιά, στα πλαίσια της συνεκπαίδευσης, εντάσσονται σε τάξεις με άτομα χωρίς αναπηρίες  γεγονός που αποδεικνύει πως τα παιδιά δεν χρήζουν αποκλειστικά εξειδικευμένης βοήθειας. Η ανάλυση έργου συνίσταται για να διδάξουν στα παιδιά τους κανόνες υγιεινής με απώτερο στόχο τη διασφάλιση της ανεξαρτησίας τους. Για παράδειγμα, τους διδάσκεται 1)να τοποθετούν το χέρι τους κάθετα στη μύτη τους όταν πρόκειται να φτερνιστούν, 2)να χρησιμοποιούν χαρτομάντιλο, 3) να πλένουν τα χέρια τους όταν λερωθούν, 4) να κάνουν σωστή χρήση της τουαλέτας, 5) να μάθουν να πλένουν τα δόντια τους και 6) να κάνουν μπάνιο μόνα τους, εστιάζοντας κυρίως στον έλεγχο των κινήσεων και στην αναγνώριση των καταστάσεων εκείνων που απαιτούν την εφαρμογή των κατάλληλων- προαναφερθέντων- δεξιοτήτων.

Η σημασία της ψυχολογικής ενδυνάμωσης

     Σημαντική μέριμνα είναι, όμως, και η ψυχολογική στήριξη των παιδιών αυτών, που θα πρέπει να αποτελεί ο πρωταρχικός στόχος της εκπαίδευσης. Έχοντας ως αφετηρία το πρώτο θεωρητικό μοντέλο που στοχεύει στο να εμφυσήσει στα παιδιά την εικόνα της προσδοκίας της ζωής, διεξάγονται οι απαραίτητες ενέργειες για την πραγματοποίηση του σκοπού αυτού. Υπάρχουν  ποικίλες  προσεγγίσεις  που  συγκλίνουν  στην  άποψη  πως  η  αυτοεκτίμηση καθόριζε  τη  γενικότερη  συμπεριφορά  του  ατόμου.  Το  άτομο  θέτοντας  στόχους  που αποτελεί κίνητρο για την υλοποίησή τους και αξιολογώντας τον εαυτό του αποκτά το «γνώθι σε  αυτόν»    και    τη  δυνατότητα  να  εισέλθει  στην  ενδοσκόπηση  και  να  συλλάβει  τον πραγματικό του εαυτό. Έτσι, όταν η εκπαίδευση δεν ενδιαφέρεται μόνο για την παιδεία του έξω,  εξειδικεύοντας  τον  κομφορμισμό-  την  προσαρμογή  και  την  υποταγή-  η  βαθιά μόρφωση δεν καθίσταται επιφανειακή.  Με βασικό γνώμονα τη ψυχολογικής ενδυνάμωση και τη ψυχική ανάταση των παιδιών, ενδείκνυται μια κατάλληλη θεραπευτική παρέμβαση που καθιστά απαραίτητη τη χρήση κινήτρων με απώτερο σκοπό την ανάδειξη της επιθυμητής συμπεριφοράς έχοντας ως θετικούς  ενισχυτές  τις  δραστηριότητες    που  προτιμούν  οι  μαθητές(αρχή  Premack),  την επιβράβευση  θετικής  συμπεριφοράς(Skinner)  και  τη  προβολή  προτύπων  προς  μίμηση αποτελώντας ισχυρή κινητήρια δύναμη για τη ανάδειξη των θετικών στοιχείων της συμπεριφοράς των παιδιών(Bandura). Επίσης τόσο η προσωπική προσαρμογή όσο και η κοινωνική ένταξη, μέσω της επικοινωνίας και του παιχνιδιού,  συντελεί στην  απόκτηση  μιας  αίσθησης  επάρκεια(Erikson,  στάδιο  Φιλοπονίας σε αντιδιαστολή με το Αίσθημα Κατωτερότητας).

     Έτσι, συνιστάται η πραγματοποίηση δραστηριοτήτων που θα συντελέσει στην ενδυνάμωση των διαπροσωπικών σχέσεων. Καθώς η σχολική χρονιά φτάνει στο τέλος της, θα μπορούσαν να παίξουν  το παιχνίδι  “διάλεξε  εμένα”. Σημειώνεται πως το παιχνίδι αυτό εδράζεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο εκπαιδευτικών προγραμμάτων και έχει ως στόχο την αυτογνωσία  ως  σημείο  εκκίνησης  για  την  αυτο-αποδοχή, την  ενίσχυση  της αυτοπεποίθησης  του  παιδιού,  την ενθάρρυνση  των  παιδιών  για  το  ζήτημα  της  ανταμοιβής, την κατάκτηση επικοινωνιακών και κοινωνικών δεξιοτήτων, την ελευθερία έκφρασης κάτω από ένα ασφαλές  επικοινωνιακό  πλαίσιο  και  την αναγνώριση  της  αξίας  των  χαρακτηριστικών  εκείνων που συμβάλλουν στη δόμηση της προσωπικότητάς του. Στο παιχνίδι, λοιπόν, το  παιδί  από  τη  θέση  του παρουσιάζει  τον  εαυτό εστιάζοντας  στα  προτερήματά  του  έτσι  ώστε  ο  δάσκαλος να  τον διακρίνει μέσα σε όλα τα παιδιά. Έτσι, τα παιδιά διαπίστωναν  πως  η  αξιόλογη  συμπεριφορά  ανταμείβεται,  φανερώνοντας  τα  θετικά στοιχεία  της  προσωπικότητάς  τους  και  μέσα  από  αυτό  μάθαιναν  τον  εαυτό  τους. Σε άλλη διδακτική ώρα μπορούμε να δώσουμε τετράδια στα παιδιά και να γράψουν   ιδιότητες  που  τους χαρακτηρίζουν και τις  θεωρούν ανεκτίμητες. Αφού  τα  παιδιά  τελειώσουν,  τους λέμε να φανταστούν πως κάποιος πρόκειται να τους στερήσει κάποιες από αυτές και το κάθε παιδί έπαιρνε ένα μαρκαδόρο για να σβήσει τρεις από όλες που θα του επέτρεπαν να πάρει.  Έπειτα  τους βάζουμε  να  σκεφτούν,  βλέποντας  τις  ιδιότητες  που  μένουν,  αν παραμένουν  οι  ίδιοι  πριν και μετά την  εμπλοκή  του  “εχθρού”.  Έτσι  καταλάβαιναν  πως  έστω  και  μια μικρή απώλεια άλλαζε συλλήβδην τη προσωπικότητα τους. Αυτό τι μας διδάσκει; Ο κάθε άνθρωπος είναι μοναδικός και ξεχωρίζει για τα ιδιαίτερά του χαρακτηριστικά, είτε αυτά είναι προτερήματα είτε μειονεκτήματα.

     Επιπλέον, είναι σημαντικό να συμμετέχουν τα παιδιά σε διαδραστικά παιχνίδια προάγοντας την κοινωνικοποίηση. Έτσι, και πάλι στα πλαίσια τη ευέλικτης ζώνης, μπορούμε να παρακινούμε τα παιδιά να ζωγραφίζουν την ελληνική σημαία δίνοντας το πρόσχημα να εκφράσουν τη σημασία του έθνους, εξιστορώντας ταυτόχρονα ιστορικά γεγονότα που σηματοδότησαν στη διατήρηση του έθνους αυτού. Θα μπορούσε ακόμα, τα παιδιά να χωριστούν  σε ομάδες και να κόψουν από περιοδικά, εικόνες που αντιπροσωπεύουν μια συγκεκριμένη θεματολογία. Εδραιώνεται η άποψη, λοιπόν, πως αναδεικνύονται σημαντικές έννοιες μέσα από τη δημιουργική ενασχόληση με τη ζωγραφική, αντανακλάται το επίπεδο της σκέψης των παιδιών μέσα από τη συμβολική καλλιτεχνική τους δημιουργία και όλα αυτά υφιστάμενα σε ένα συνεργατικό πλαίσιο.

Αντιμετώπιση μαθησιακών δυσκολιών

     Επιπρόσθετα, για την απόκτηση βασικών γνώσεων συνίσταται η αντιμετώπιση των ειδικών μαθησιακών δυσκολιών. Εδώ αδιαμφισβήτητα προτείνεται η χρήση ηλεκτρονικών υπολογιστών. Ένα λόγος, που ενθαρρύνεται η χρήση των ηλεκτρονικών υπολογιστών, είναι το γεγονός ότι τα παιδιά αγαπούν τα computers και όπως πολύ σοφά παρατήρησε ο Sigmund Papert, ένας από τους πρωτοπόρους της εισαγωγής των ηλεκτρονικών υπολογιστών στα σχολεία, “τα παιδιά μαθαίνουν ό,τι αγαπούν” (1980, Papert). Με αυτό τον τρόπο τα παιδιά προσηλώνονται στη διδακτική πράξη και αναπαράγουν κίνητρα για μάθηση. Επιπλέον, μειώνεται το ενδεχόμενο αρνητικής κριτικής των άλλων παιδιών και μπορούν να αφιερώσουν άπλετο χρόνο στη μάθηση. Κατά τη διδασκαλία των μαθημάτων ιστορίας, θρησκευτικών κ.ά, το άτομο με νοητική αναπηρία  μπορεί να έχει ένα δικό του υπολογιστή όπου να οπτικοποιούνται διάφορες έννοιες, ιστορικά γεγονότα, θρησκευτικού τύπου διδαχές κ.ά. και παράλληλα να εμφανίζονται ασκήσεις εμπέδωσης που αποτελεί σημαντική ένδειξη για τη κατανόηση του μαθήματος. Ακόμη, ο εκπαιδευτικός μπορεί να παρέχει  εργασίες σε μικρά διαδοχικά βήματα. Η στρατηγική της κατάτμησης αποδεικνύεται ο καταλληλότερος τρόπος διδασκαλίας όπως υπογραμμίζεται και στην τεχνική της ανάλυσης έργου. Όσον αναφορά τη γραφή, υπάρχει η εντύπωση πως ο αργός ρυθμός έγκειται στη προσπάθεια ανάκλησης λέξεων και γραμμάτων. Χρήζει ιδιαίτερης προσοχής οι διορθωτές κειμένων καθώς προσφέρουν στους μαθητές μεγαλύτερη αυτονομία, ενώ ταυτόχρονα βελτιώνουν την ορθογραφία.

     Τελειώνοντας, οι συγκεκριμένες πρακτικές θα πούμε ότι έχουν τελεσφορήσει εφόσον το παιδί επιδείξει μακροπρόθεσμα υψηλή αυτοεκτίμηση, τάσεις κοινωνικής αλληλεπίδρασης και γοργό ρυθμό ανάγνωσης και γραφής. Η προτεινόμενη διαδικασία διέπεται από βασικές αρχές που δίνουν έμφαση στο πλούτο και την πολυπλοκότητα της ανθρώπινης φύσης και εγκεφάλου, στη μοναδικότητα του κάθε μαθητή και στη διαμόρφωση θετικού περιβάλλοντος καθώς και στην εξασφάλιση ισότιμης εκπαίδευσης. Πλέον είναι ευρύτατα εδραιωμένη η άποψη πως δεν αποδεχόμαστε τη διαφορετικότητα μόνο αναφορικά με το φύλο, τη φυλή και τη σεξουαλικότητα, αλλά και με τη νευροποικιλότητα. Από τις πρώτες κι όλας τάξεις ας μάθουμε στα παιδιά την αξία της διαφορετικότητας διδάσκοντας το εξής ρητό: όλοι είμαστε μεταξύ μας διαφορετικοί και ταυτόχρονα ίσοι.

Από: Μαρία Τσουρέκα




Παγκόσμια Ημέρα Προσφύγων

Η 20η Ιουνίου έχει καθιερωθεί ως η Παγκόσμια Ημέρα Προσφύγων, σε μία απόπειρα να τιμηθεί το ψυχικό σθένος εκατομμυρίων προσφύγων, καθώς και εσωτερικά εκτοπισμένων ανά την υφήλιο, πολλοί εκ των οποίων εξαναγκάζονται να καταφύγουν σε θαλάσσια ταξίδια τόσο υψηλών κινδύνων, όσο και αβεβαιότητας αναζητώντας διαφυγή από τις συγκρούσεις και τις διώξεις.

Ύπατη Αρμοστεία
Το 1951 ιδρύθηκε η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες αποσκοπώντας στην προστασία, τη στήριξη και την εύρεση λύσεων. Η Παγκόσμια Ημέρα Προσφύγων καθιερώθηκε με απόφαση της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στις 4 Δεκεμβρίου του 2000 με τον πρώτο εορτασμό να ακολουθεί μισό χρόνο αργότερα, με αφορμή τα 50 χρόνια από την υπογραφή της «Συνθήκης για το καθεστώς των προσφύγων».

Τέλμα της καθοριστικής αρωγής της στη μετεγκατάσταση των Ευρωπαίων -όντες άστεγοι- εξαιτίας του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου. Το έργο της έχει συνδράμει καθοριστικά εκατομμύρια ανθρώπινες ψυχές, και για αυτό, άλλωστε, έχει τιμηθεί δις με το Βραβείο Νόμπελ Ειρήνης για τις προσπάθειές της. Δεν είναι τυχαίο, βέβαια, ότι αποτελεί έναν από τους κυριότερους ανθρωπιστικούς οργανισμούς ανά τον κόσμο.

Τι ορίζεται ως πρόσφυγας
Το διεθνές δίκαιο ορίζει ότι πρόσφυγες είναι οι άνθρωποι που αναγκάζονται να εγκαταλείψουν ή δεν θέλουν να επιστρέψουν στις χώρες τους, λόγω πολέμου, συγκρούσεων και βάσιμου φόβου δίωξης, με βάση τη φυλή, το θρήσκευμα, τις πολιτικές τους πεποιθήσεις, την εθνικότητά τους ή τη συμμετοχή τους σε μία ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα. Παρόλο το ότι η πλειοψηφία χρήζει διεθνούς προσφυγικής προστασίας, ωστόσο, μόνο ένα μικρότερο ποσοστό αυτών προχωρά επισήμως σε αίτημα ασύλου.

Εσωτερικός εκτοπισμός
Πρόκειται για τις ομάδες ανθρώπων που έχουν εκτοπιστεί σε άλλες περιοχές εντός της χώρας καταγωγής τους, μια κατηγορία που είναι γνωστή ως «εσωτερικά εκτοπισμένοι», στην αγγλική ορολογία Internally Displaced People (IDPs). Η συνολική αύξηση των εκτοπισμένων συνεχίζει να ξεπερνάει σε ρυθμό την εύρεση λύσεων.

Πανελλήνια Ημέρα Προσφύγων
Καθιερώθηκε στις 5 Απριλίου το 1994 με την πρωτοβουλία να ανήκει σε μη Κυβερνητικές Οργανώσεις, στο Οικουμενικό Πρόγραμμα Προσφύγων της Εκκλησίας της Ελλάδας, του Διεθνούς Οργανισμού Μετανάστευσης και του Γραφείου της Αθήνας της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ.

Για την Ελλάδα έχει δέουσα σημασία η εν λόγω ημέρα, εφόσον η προσφυγιά και οι εθνικές εκκαθαρίσεις αποτελούν το λίκνο του σύγχρονου ελληνικού κράτους, με τόσο μεγάλο ποσοστό προσφύγων και προσφυγογενών. Έως και σήμερα εξακολουθεί να αποτελεί βασική πύλη εισόδου για πρόσφυγες και μετανάστες, όχι μόνο ως χώρα διέλευσης, αλλά πλέον και προορισμού.

ΕΛΙΑΜΕΠ
Πρόσφυγες και μετανάστες εξακολουθούν να έρχονται αντιμέτωποι με πολλαπλά και συνεχώς αυξανόμενα εμπόδια στην αναζήτηση προστασίας. Τα προαναφερθέντα, αλλά και οι προτάσεις πολιτικής για την αντιμετώπιση των ανθρώπων εν κινήσει καταγράφει, ερευνά και αναλύει το ΕΛΙΑΜΕΠ φροντίζοντας η φωνή των προσφύγων και μεταναστών να διαδραματίζει κεντρικό ρόλο. Οι έρευνες του συμβάλλουν αφενός σε μια προσπάθεια ενημέρωσης και αφετέρου κατάθεσης εμπεριστατωμένων προτάσεων πολιτικής.

Δράσεις και Αντιμετώπιση
Η καλύτερη λύση για οποιονδήποτε πρόσφυγα είναι να μπορεί να επιστρέψει στην πατρίδα του οικειοθελώς, σε συνθήκες ασφάλειας και αξιοπρέπειας με την ένταξή του στην κοινότητα υποδοχής ή την επανεγκατάσταση σε μια τρίτη χώρα. Μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις αποτελεί η συνεργασία όλων των χωρών για την επίτευξη του κοινού καλού στα πλαίσια γενναιοδωρίας και αλληλεγγύης που υποδέχονται ήδη υπέρογκους αριθμούς προσφύγων.

Επιπλέον, υφίσταται και δρουν φορείς ανάπτυξης, όπως κοινότητες, σχολεία, συλλογικότητες και άνθρωποι όλων των ηλικιών που αναλαμβάνουν ποικιλόμορφα βήματα δείχνοντας αλληλεγγύη ως προς τους πρόσφυγες, ενώ, δραστηριοποιείται και δημιουργεί ένας μεγάλος αριθμός προσφύγων-μεταναστών, που μεταξύ άλλων ενημερώνουν και για την πανδημία.

Παράλληλα, εκτός από τα προγράμματα παροχής ανθρωπιστικής βοήθειας, η Ύπατη Αρμοστεία παρέχει βοήθεια στους πληγέντες. Η εκμάθηση γλωσσών, η αναγνώριση των προσόντων και των πτυχίων τους, καθώς και η απορρόφησή τους στην αγορά εργασίας είναι πρωταρχικής σημασίας για τη διευκόλυνση της οικονομικής, κοινωνικής και πολιτισμικής τους ένταξης στις κοινότητες υποδοχής. Με αυτόν τον τρόπο, καθίστανται ικανοί να συμβάλουν θετικά στην τοπική οικονομία.

Αικατερίνη Συμφέρη




Οι τύποι γονέων και η συμπεριφορά τους απέναντι στα παιδιά.

Όλοι οι άνθρωποι λαμβάνουν σχετική εκπαίδευση για το επάγγελμα που θα εξασκήσουν, αλλά δεν εκπαιδεύονται για το πιο σημαντικό επάγγελμα, του γονέα. Αυτό μαθαίνεται μέσα από την καθημερινή πρακτική, κυρίως μέσα από λάθη, αρκεί να έχει επίγνωση των λαθών του. Απότοκο της συμπεριφοράς του είναι οι διαμορφωμένες αντιλήψεις και απόψεις του που έχουν προέλθει μέσα από μνήμες και βιώματα, όπως επίσης και οι κοινωνικές – περιβαλλοντικές – πολιτισμικές συνθήκες. Ουσιαστικά και πλην εξαιρετικά κακοποιητικών περιπτώσεων, δεν υπάρχει «καλός ή κακός» γονέας. Πιο δόκιμος είναι ο όρος «αποτελεσματικός» γονέας ή «αρκετά καλός» γονέας.

Οι τύποι γονέα είναι οι ακόλουθοι και διαφοροποιούνται σύμφωνα με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και τις συμπεριφορές που εκδηλώνουν.

Ο αυταρχικός γονιός

Οι γονείς που ανήκουν σε αυτή την κατηγορία κάνουν χρήση αυστηρού ελέγχου και είναι τιμωρητικοί. Έχουν πάρα πολλές απαιτήσεις, χωρίς να στηρίζουν συναισθηματικά τα παιδιά τους και κυρίως δε συζητούν μαζί τους. Τα παιδιά δεν είναι ευχαριστημένα με τον εαυτό τους, δυσκολεύονται να θέσουν στόχους, ενώ παραιτούνται εύκολα από την προσπάθεια. Είναι εσωστρεφή, αποσυρμένα, φοβισμένα & αγχώδη. Αντιμετωπίζουν δυσκολία να εμπιστευτούν τους άλλους και έχουν χαμηλή αυτοεκτίμηση.

Ο επιεικής γονέας

Επιδεικνύει ιδιαίτερη ζεστασιά και είναι στοργικός, συγχρόνως όμως δυσκολεύεται στην άσκηση ελέγχου. Συζητά υπερβολικά με το παιδί χωρίς να θέτει όρια και έχει χαμηλά επίπεδα απαιτήσεων και ανταπόκρισης. Αποδέχεται τις παρορμήσεις και τα «θέλω» του παιδιού και δυσκολεύεται ιδιαίτερα να πει «όχι» στο παιδί του, θεωρώντας εσφαλμένα πως με αυτόν τον τρόπο του δίνει χώρο και χρόνο να αναπτυχθεί. Κατά συνέπεια το παιδί δεν αποκτά υψηλή αυτοεκτίμηση και δυσκολεύεται να στηριχθεί στις δυνάμεις του. Είναι παρορμητικό και επιδεικνύει επιθετική συμπεριφορά, είναι ελάχιστα διερευνητικό και έχει πολύ μικρό αυτοέλεγχο.

Ο αδιάφορος γονέας

Αδυνατεί να ασκήσει έλεγχο και δεν ανταποκρίνεται στις ανάγκες των παιδιών. Απορρίπτει και αγνοεί τα παιδιά, ενώ παράλληλα τα αφήνει να ενεργούν όπως επιθυμούν. Οι γονείς αυτοί νιώθουν συντετριμμένοι από τα δικά τους προβλήματα και αδυνατούν να ανταποκριθούν στο ρόλο τους. Τα παιδιά χαρακτηρίζονται από αντικοινωνική και επιθετική συμπεριφορά. Έχουν προβλήματα εσωτερίκευσης & εξωτερίκευσης, χαμηλή επίδοση σε γνωστικού τύπου δοκιμασίες και ως έφηβοι είναι επιρρεπείς να υιοθετήσουν παραβατική συμπεριφορά.

Ο δημοκρατικός γονέας

Έχει απαιτήσεις από το παιδί, αλλά ανταποκρίνεται στις ανάγκες του. Ασκεί έλεγχο με ευέλικτο και σταθερό τρόπο και ενθαρρύνει την αυτονόμηση του παιδιού, θέτοντας όρια συμπεριφοράς. Οι απαιτήσεις του συμβαδίζουν με την ηλικία του παιδιού και τις ιδιαιτερότητές του, ενώ παράλληλα διατηρούν διακριτούς ρόλους και ιεραρχία. Με αυτόν τον τρόπο το παιδί γίνεται ανεξάρτητο και στηρίζεται στις δυνάμεις του. Έχει αυτοέλεγχο, είναι διερευνητικό και θέτει στόχους. Αποτελεί την καλύτερη προσέγγιση από όλες όσες αναφέρθηκαν και συμβάλλει τα μέγιστα στην ισορροπημένη ανάπτυξη του παιδιού.

Γιάννης Κυρίτσης