Κατεβαίνω τις σκάλες του σπιτιού μου και με προσοχή ανοίγω την πόρτα της εισόδου . Ελέγχω δεξιά αριστερά , μήπως κάποιος έχει σταθεί στο σκοτάδι . Θυμάμαι την υπόθεση της φοιτήτριας που την είχε βιάσει και κάψει ζωντανή , κάτω από το σπίτι της , ένα τέρας . Περπατάω με την τσάντα σφιχτά στην αγκαλιά μου , τον δρόμο που οδηγεί στην στάση του λεωφορείου. Με διακριτικά βλέμματα , ελέγχω , μήπως κάποιος με ακολουθεί . Φτάνω στην στάση του λεωφορείου και περιμένω υπομονετικά να έρθει η γραμμή που χρειάζομαι. Αυτοκίνητα περνάνε και μερικοί οδηγοί σφυρίζουν. Τους αγνοώ . Το catcalling δεν θα σταματήσει ποτέ να υπάρχει. Ανεβαίνω στο 29 και βολεύομαι σε μια γωνία. Ένας τύπος κοιτάζει αδιάκριτα το μπούστο μου , με ελάχιστο δέρμα να εμφανίζεται. Ανεβάζω το φερμουάρ του μπουφάν μου και ρίχνω μια θυμωμένη ματιά προς το μέρος του. Αδειάζει σιγά σιγά ο χώρος και βρίσκω ελεύθερη θέση. Στην επόμενη στάση ανεβαίνει ένας κύριος , στην ηλικία του πατέρα μου. Κάθεται δίπλα μου και με κοιτάει με πονηρό ύφος. Μαζεύομαι στην γωνία και δυναμώνω τον ήχο στα ακουστικά. Το χέρι του , ελαφρά ανασηκώνεται και βρίσκει την θέση του στο μπούτι μου. Βγάζω τα ακουστικά , χτυπάω με δύναμη το χέρι του και φωνάζω – Θα έπρεπε να ντρέπεστε . Ησυχία , σιωπή στο ακροατήριο. Όλοι ψιθυρίζουν , κανένας δεν κινείται.

Κατεβαίνω βιαστικά για να μην αργήσω στο μάθημα και συνεχίζω να περπατάω μέχρι να φτάσω στο τέλος της διαδρομής . Μια παρέα νεαρών , βρίσκεται έξω από ένα μαγαζί και κοιτάει προς το μέρος μου. Τους προσπερνάω , με acdc , να ηχεί στα ακουστικά μου και με την άκρη του ματιού μου διακρίνω τις μορφές τους να με ακολουθούν . Ηρέμησε , πηγαίνουν απλά προς τον δρόμο τους . Που τυχαίνει να είναι και δικός σου. Δεν συμβαίνει απολύτως τίποτα . Στρίβουν στο ίδιο στενό με μένα . Δεν υπάρχει κόσμος τριγύρω. Γελάνε . Δεν μου φαίνονται επικίνδυνοι , αλλά από την άλλη , πρέπει να αλλάξω δρόμο , μήπως γίνει κάτι . Παρεκκλίνω από τον δρόμο μου και επιλέγω την αντίθετη κατεύθυνση . Η παρέα απομακρύνεται και ένα βάρος φεύγει από πάνω μου. Είναι άραγε ο φόβος που μας κυριεύει παράλογος ; Είναι μήπως παρανοϊκός ο φόβος που κατακλύζει την καρδιά μας , όταν βρισκόμαστε μόνες μας ; Μήπως και οι άντρες δεν φοβούνται στον δρόμο ; Δεν χωράνε διακρίσεις . Πόσες από εμάς , μπορούμε να πούμε με σιγουριά ότι δεν αγχωνόμαστε όταν στρίβουμε σε ένα στενό που δεν υπάρχει κόσμος ή φώτα και διακρίνουμε ανδρικές μορφές να περπατάνε από πίσω μας ; Από πού πηγάζει ο φόβος , η ανάγκη να ξέρουμε πως θα φτάσουμε στο σπίτι μας , στην δουλειά μας , στο ραντεβού μας ασφαλείς ; Η σκέψη μου γίνεται αέρας , όταν φτάνω στο κτήριο . Έχει αρχίσει να νυχτώνει και οι γωνίες φαίνονται ακόμα πιο σκοτεινές . Και οι άνθρωποι επίσης.

Θαρρείς και όταν πέφτει το σκοτάδι γίνονται ακόμα πιο απόμακροι.

Το μάθημα τελειώνει και πλησιάζω την έδρα για να ρωτήσω τον καθηγητή επί της εργασίας που μας έχει αναθέσει . Μου προτείνει να βρεθούμε στο γραφείο του για να το συζητήσουμε . Διστάζω . Η συζήτηση δεν χρειάζεται να γίνει εκεί . Προσπαθώ να του αλλάξω γνώμη , λέγοντας του πως δεν είναι κάτι τόσο σημαντικό . Επιμένει . Θα αναλύσουμε καλύτερα τις διορθώσεις που πρέπει να κάνω . Αποφασίζω να πάω . Ενημερώνω την μαμά μου , για το που θα είμαι , επειδή θα αργήσω . Πάντα να λες που είσαι στους οικείους σου , εκείνους που εσύ εμπιστεύεσαι. Δεν είναι θέμα ανάκρισης . Αν κάτι σου συμβεί , να ξέρουν που θα σε εντοπίσουν . Η πρόληψη σώζει . Ενημερώνω μια συμφοιτήτρια μου για την συζήτηση που προηγήθηκε και της ζητάω να με συνοδεύσει μέχρι το γραφείο και να παραμείνει απέξω , έως ότου τελειώσει . Δέχεται και την ευχαριστώ . Συναντώ τον καθηγητή και ξεκινάμε κατευθείαν τις διορθώσεις . Με πλησιάζει . Θέλει να μου δείξει συγκεκριμένα τα σημεία που πρέπει να αλλάξω .  Τον κοιτάζω . Το χέρι του κατευθύνεται προς το δικό μου και το γραπώνει . Σαστίζω . – Μην με αγγίζετε , δεν είναι πρέπον . Καλύτερα να φύγω. Κατευθύνομαι προς την πόρτα με γοργά βήματα και γεμάτα θυμό . Έχει κλειδώσει . Με πλησιάζει απειλητικά . Τα μάτια του γεμίζουν με αηδιαστικές σκέψεις που δεν τον τιμούν , ως άνθρωπο . Τον προειδοποιώ ότι αν κάνει μερικά βήματα ακόμα θα φωνάξω για βοήθεια, πως έχω ενημερώσει και αυτό που κάνει είναι ανήθικο . Γελάει . Φοβάμαι . Φωνάζει το όνομα μου και συνέρχομαι από τις τρομακτικές σκέψεις μου . Θα μπορούσε να έχει συμβεί . Θα μπορούσε να το είχε κάνει . Είναι η πραγματικότητα , είναι η αλήθεια , που οφείλει να λάμψει . Το όνομα της , είναι σεξουαλική παρενόχληση . Συμβαίνει καθημερινά , κάθε ώρα , κάθε λεπτό , κάθε στιγμή . Τελειώνουμε με συνοπτικές διαδικασίες , τον ευχαριστώ και φεύγω μαζί με την συμφοιτήτρια μου . Κατευθυνόμαστε προς την στάση , την αποχαιρετώ και μπαίνω στο λεωφορείο.

Αρχίζει να γεμίζει με κόσμο , σε σημείο που ασφυκτιά το σώμα μου , καθώς δεν έχει χώρο . Σαν σαρδέλες , ο ένας πάνω στον άλλον . Καθημερινό φαινόμενο . Στα αυτιά μου ηχεί James brown με το this is a man’s world , να με βάζει σε σκέψεις . Είναι άραγε η κοινωνία μας φτιαγμένη για όλους ; Αισθανόμαστε όλοι τον ίδιο φόβο ; Τις σκέψεις μου διακόπτει ένα σώμα το οποίο άτσαλα συγκρούεται με το δικό μου . Το νιώθω να τρίβεται πάνω μου και οι δολοφονικές τάσεις μου επιστρέφουν . Ένας γλοιώδης , τυπάκος , μου χαμογελά πονηρά και κολλάει πάνω μου . Τον σπρώχνω με τα χέρια μου και τον κλωτσάω στο επίμαχο σημείο . Ο κόσμος γύρω μου μένει ακλόνητος . Απλά κοιτάνε. Και σχολιάζουν. Για να μάθεις , γελοίε. Κατεβαίνω στην στάση και προχωράω . Καθημερινά φαινόμενα . Που η κοινωνία μας τα δέχεται . Τα κάνει κτήμα της . Τα κάνει ένα με το σώμα της , απερίσκεπτα. Που δεν προστατεύει τα παιδιά της , όπως θα έπρεπε . Δεν στηλιτεύει τα γεγονότα , δεν τιμωρεί τους ανθρώπους που προβαίνουν σε τέτοιους αναίσχυντες πράξεις . Φτάνω σπίτι . Μιλάω με τους δικούς μου , τρώμε όλοι μαζί . Ήσυχες , απλές , όμορφες , οικογενειακές στιγμές . Ετοιμάζομαι να βγω . Θα γυρίσω αργά , το βράδυ . Η μαμά μου ανησυχεί .  Παιδί μου , οι καιροί που ζούμε είναι δύσκολοι , θέλω να προσέχεις . Να φωνάξεις αν χρειαστεί , να ζητήσεις βοήθεια , αν συμβεί κάτι , να μας πάρεις τηλέφωνο . Τα μάτια σου δεκατέσσερα. Να προσέχεις , να έχεις καθαρό μυαλό και να μην εμπιστεύεσαι απόλυτα κανέναν . Η κοινωνία που ζούμε , δεν είναι ασφαλής . Μοιάζει με αχανή έκταση ζούγκλας . 

Φτάνουμε στο κλαμπ. Η ώρα έχει περάσει και το μαγαζί γεμίζει. Τα ποτά πηγαινοέρχονται στους δίσκους και μια ελαφριά ζάλη σκεπάζει την ατμόσφαιρα. Κατευθύνομαι προς το μπάνιο. Ένας μεθυσμένος τύπος μου χαμογελά παραπλανητικά και με πλησιάζει. Με σπρώχνει προς τον τοίχο και απλώνει τα απαίσια χέρια του πάνω μου. Φωνάζω να σταματήσει και εκείνος δεν δείχνει να θέλει. Ο μεγαλύτερος μας φόβος. Ο βιασμός . Η ανάγκη να συνοδευόμαστε πάντα από κάποιον άλλον , σε μια κοινωνία που θυμίζει ελεύθερη. Σε μια κοινωνία που τα περιστατικά βιασμού , πληθαίνουν. Τον σπρώχνω από πάνω μου. Μου λέει πως τα ρούχα μου άλλο δείχνουν. Πως δεν θα έπρεπε να χορεύω έτσι , αν δεν ήθελα να συνευρεθούμε . Η κοινωνία μας . Εκείνη που ανακοινώνει πως τα ρούχα φταίνε και όχι ο βιαστής . Το λίκνισμα των γοφών μας . Αυτή είναι η αιτία που η κοινωνία σημειώνει , αντί να μας μαθαίνει πως το όχι είναι όχι. Περιστατικά , που ( δεν ) μου έχουν συμβεί , μα συμβαίνουν σε κάθε ανυποψίαστη γυναίκα που εμπιστεύεται την ασφάλεια της κοινωνίας. Που χαλαρώνει και αφήνεται , όπως θα έπρεπε, ζώντας ελεύθερη . Όλα αυτά μας δείχνουν , πως η κοινωνία της γυναίκας , δεν είναι όπως θα έπρεπε. Η κοινωνία της γυναίκας , δεν είναι όπως την φανταζόμασταν , όταν κάναμε εφηβικά όνειρα και σκόρπιες σκέψεις για το μέλλον. Η κοινωνία της γυναίκας είναι όλα αυτά που γράψαμε και αναφέραμε παραπάνω .Περιστατικά παρενόχλησης , βιασμοί , catcalling , φόβος , αγωνία. Μην βρεθούμε μόνες μας . Μην μας ακολουθήσουν στο δρόμο. Μην και δε φτάσουμε στο σπίτι μας , στην εργασία μας , στην παρέα μας ασφαλείς. Συμβαίνουν κάθε ώρα και στιγμή. Και σε άνδρες , για να γινόμαστε ξεκάθαροι.

Για να προλάβω μερικούς. Δεν παρενοχλούν όλοι. Δεν βιάζουν όλοι. Δεν προσπαθούν να μας πιέσουν όλοι. Σε σένα που κρατάς τις αποστάσεις , σε σένα που σέβεσαι το όχι . Σε εκείνον που μόλις ακούει όχι , σταματάει. Σε εκείνους που κάνουν τα πάντα για να φτάσουμε ασφαλείς σπίτι και φροντίζουν ταυτόχρονα για την ασφάλεια τους . Σε εκείνους που ενδιαφέρονται για το πως θα γυρίσουμε , σε εκείνους που μας συνοδεύουν μέχρι εκεί που ορίσουμε . Σε αυτούς που δεν διστάζουν να μπουν μπροστά και να βοηθήσουν όταν μας παρενοχλούν . Σε αυτούς που μας υποστηρίζουν , όταν φωνάζουμε για το τι βιώσαμε. Σε αυτούς που μας πιστεύουν . Σας ευχαριστούμε. Σε εκείνον που γυρνούσα από το κλαμπ και άλλαξε πεζοδρόμιο , επειδή κατάλαβε πως φοβήθηκα που κάποιος βρισκόταν από πίσω μου. Συνέχισε να κάνεις την κοινωνία της γυναίκας , καλύτερη .

Αριάδνη Εμμανουηλίδου

“Η αγάπη δεν είναι μπακάλικο.
Nα μετράς τι έδωσες εσύ. Τι εγώ. Τι ο άλλος.
Ή δίνεις από την ψυχή σου και βγάζεις τον σκασμό.
Ή κάτσε στη γωνίτσα σου και μέτρα τι δεν πήρες.”

Αλκυόνη Παπαδάκη

Αποφάσισα να συγγράψω το παρόν άρθρο γιατί με προβληματίζουν το τελευταίο διάστημα δύο ερωτήματα: το πρώτο μου ερώτημα έγκειται στο τί είναι η πραγματική και τί η ανιδιοτελής αγάπη, πως, δηλαδή, ορίζεται εκείνο το συναίθημα που μας διακατέχει όταν λέμε πως “αγαπάμε” κάποιον, και το δεύτερο ερώτημα είναι γιατί η αγάπη θεωρείται το μεγαλύτερο και το ισχυρότερο όπλο του σύμπαντος, από τα αρχαία ήδη χρόνια. Αφορμή για το παρόν άρθρο στάθηκαν, ανάμεσα σε άλλα, κάποια προσωπικά βιώματα και σκέψεις που καταλαμβάνουν χώρο στον εγκέφαλό μου εδώ και αρκετό καιρό, βιώματα και σκέψεις που αποτέλεσαν παράλληλα και κάποιο είδος πνευματικής τροφής για άλλη μια εσωτερική αναζήτηση από μεριάς μου.

Θα αρχίσω, λοιπόν, το παρόν άρθρο με τον ορισμό της αγάπης, όπως ακριβώς τον έχω αποτυπωμένο στο μυαλό μου, καθώς δε νοείται να προχωρήσουμε στο δεύτερο ερώτημα, αφήνοντας αναπάντητο το πρώτο. Ξεκινώντας, θα συμφωνούσαν πολλοί άνθρωποι, η πλειοψηφία, θα έλεγα, των ερωτηθέντων σε μια υποθετική έρευνα, πως η αγάπη είναι συνώνυμο του ενδιαφέροντος και της φροντίδας που αισθανόμαστε πως θέλουμε να παρέχουμε ή να προσφέρουμε σε κάποιο άτομο. Νιώθουμε πως το συγκεκριμένο άτομο αξίζει το μεγαλύτερο ποσοστό της προσοχής μας, αισθανόμαστε, δηλαδή, την ανάγκη να του προσφέρουμε το μεγαλύτερο κομμάτι του ενδιαφέροντος μας, συγκριτικά με οποιοδήποτε -σχεδόν- άτομο στον πλανήτη τη δεδομένη χρονική στιγμή. Αξιοσημείωτο είναι επίσης και το ότι, στο μίγμα αυτό που ονομάζουμε αγάπη, θα πρόσθετε κανείς και τον παράγοντα “άνθρωπο”. Με άλλα λόγια, δεν αγαπάμε ένα άτομο αποκλειστικά και μόνο κατά το διάστημα στο οποίο είναι ο ερωτικός μας σύντροφος, ο φίλος, ή η φίλη μας, αλλά συνεχίζουμε να εκφράζουμε ή να νιώθουμε, έστω, το ίδιο, ακόμη και μετά την πάροδο της ημερομηνίας λήξης της προαναφερθείσας σχέσης με το άτομο αυτό. Αγαπάμε, δηλαδή, το άτομο για αυτό που είναι απέναντι στην κοινωνία και όχι αποκλειστικά και μόνο για αυτό που είναι απέναντι σε εμάς τους ίδιους. Αυτός είναι και ο ορισμός που δίνω εγώ στον όρο “αγάπη”. Παρόλα αυτά , θα έλεγα πως αγάπη είναι και το να καταφέρνουν δύο άτομα να “αγγίξουν” το ένα την ψυχή του άλλου, να υπάρχει ανάμεσά τους ειλικρίνεια και εμπιστοσύνη, αλληλοβοήθεια και αλληλοσεβασμός, και μια μορφή “καρδιακής σύνδεσης”. Στην απάντηση του πρώτου αυτού ερωτήματος θα ήθελα, τέλος, να προσθέσω και το ότι σχεδόν όλοι μας έχουμε αισθανθεί να μας αγαπάνε και έχουμε δώσει επίσης αγάπη, όμως ποτέ μας δεν καταφέραμε να χωρέσουμε την αγάπη αυτή σε λέξεις. Καταλήγουμε, έτσι, στο ότι η αληθινή αγάπη μεταφράζεται με τις πράξεις.

Όσον αφορά το επίθετο “ανιδιοτελής” που τείνει να συνοδεύει την αγαπή, αυτό έχει να κάνει κατά κύριο λόγο με έναν διαφορετικό όρο: τον όρο “αντάλλαγμα”. Ανιδιοτελής, λοιπόν, είναι εκείνη η αγάπη που αισθανόμαστε για το άτομο που έχουμε απέναντί μας, δίχως όμως να περιμένουμε κάποιο αντάλλαγμα -ή κάποια χάρη- από μεριάς του για αυτό που εμείς με τη θέλησή μας του προσφέρουμε. Ασφαλώς, κανείς δε θα διαφωνούσε με το ότι υπάρχει και η ιδιοτελής “αγάπη”, ειδάλλως δε θα υπήρχε λόγος για την έκφραση της παρούσας ανησυχίας μου και, κατ’ επέκτασιν, τη συγγραφή του παρόντος άρθρου. Ακόμη, στον ορισμό αυτό της ανιδιοτελούς αγάπης θα πρόσθετε κανείς -και ανάμεσα σε αυτά τα άτομα κατατάσσω και τον εαυτό μου- πως είναι εκείνη η αγάπη που ξέρει να μένει, όχι μόνο στα εύκολα, αλλά και στα δύσκολα. Το κομμάτι αυτό της αγάπης είναι και το πιο δύσκολο, καθώς έχουμε συνηθίσει -αντανακλαστικά- να τη σκαπουλάρουμε από κάθε ψυχοφθόρο κατάσταση με την παρουσία της πρώτης δυσκολίας. Μήπως άραγε είναι κομμάτι της ανθρώπινης φύσης μας; Θα συμφωνούσαν κάποιοι. Ανάμεσά τους κι εγώ. Ο πρώτος νόμος του Νεύτωνα διατυπώνει το νόμο της αδράνειας, ότι δηλαδή κάθε αντικείμενο έχει την τάση να παραμένει ακίνητο στην παραμικρή αλλαγή της φυσικής του κατάστασης. Εξ απαλών ονύχων οι γονείς μας φροντίζουν πολύ για εμάς και μας παρέχουν κάθε άνεση που μπορούν. Ως αποτέλεσμα, βρίσκουμε την άνεση άνετη και γίνεται η προεπιλεγμένη μας κατάσταση. Αυτό, λοιπόν, συμβαίνει και στην περίπτωση των δυσκολιών στην -ανιδιοτελή- αγάπη.

Όσο για το ερώτημα περί της ισχύος της αγάπης, θα έλεγε κανείς πως ο κύριος λόγος αυτής (της ισχύος) είναι το γεγονός πως δίνει μια σημαντική αιτία στους ανθρώπους να συνεχίσουν να ζουν, να συνεχίσουν να προσφέρουν και να συνηθίσουν να μην περιμένουν αντάλλαγμα για κάθε τους πράξη-κίνηση. Αυτά καθιστούν την πραγματική αγάπη ένα από τα πιο ισχυρά, αν όχι το ισχυρότερο όπλο στην ιστορία της ανθρώπινης ύπαρξης. Θυσιάζουμε πολλά για την αγάπη. Τόσα πολλά δε θα θυσιάζαμε για κανέναν άλλο λόγο ως άνθρωποι.

Ως επίλογο στο παρόν άρθρο θα σημειώσω ότι η αγάπη είναι εκείνο το συναίσθημα που αποτελεί δώρο για τους ανθρώπους, είναι δύσκολο να την κατανοήσουμε πλήρως και σχεδόν αδύνατο να εκφραστεί με τη βοήθεια των λέξεων. Όπως διατύπωσε και ο Μένανδρος, από την αγάπη τίποτα δεν είναι μεγαλύτερο ή ίσο.

Θανάσης Μουλιός

“Κάτω από το φως των εγωισμών μας είμαστε όλοι εκθρονισμένοι μονάρχες.”

Τσάρλι Τσάπλιν, 1889-1977, Βρεατανός ηθοποιός

Ένα μικρό, μοναχικό μαγαζί, ουδείς φίλος και ουδεμία φίλη για παρέα, ένα μπουκάλι κατακόκκινο ημίγλυκο κρασί και ένα κολωνάτο ποτήρι. Όσο για φαγητό, θα διάλεγα το “εγώ” μου μαριναρισμένο σε άφθονη μελαγχολία. Ένα δείπνο αφιερωμένο στην πάρτη μου, γιατί αγαπώ τον εαυτό μου.

Πλέον αγαπώ τον εαυτό μου περισσότερο από το φυσιολογικό. Στο παρελθόν συνήθιζα να τον υποβιβάζω, οπότε του το χρωστάω. Μου το χρωστάω. Μα τελευταία κατασπαράζει την ψυχική μου υγεία αυτή η καλλιέργεια του εγωκεντρισμού μου και νιώθω απαθής μέσα σε ένα καρυδότσουφλο καταμεσής του Ειρηνικού ωκεανού. Και αυτό γιατί δεν υπάρχει πραγματική ευτυχία μέσα στον εγωισμό. Δίνεται χώρος στη δυστυχία, κι έτσι γεννάται η απληστία, η σκληρότητα, η αδικία, η εκμετάλλευση των άλλων. Στο παρελθόν λειτουργούσα με βάση ένα απόφθεγμα του Ουίλιαμ Όσλερ, ότι δηλαδή ήρθαμε στον κόσμο, όχι για να πάρουμε ό,τι έχει η ζωή για τον εαυτό μας, μα και για να προσπαθήσουμε να κάνουμε τη ζωή των άλλων πιο ευτυχισμένη. Ίσως λανθασμένες επιλογές και ελλιπής κριτική ικανότητα να με ώθησαν σε αυτή μου την εγωλατρία.

Ωστόσο δεν έχουν αλλάξει πάρα πολλά. Βρήκα την γκρίζα εκείνη ζώνη μεταξύ άσπρου και μαύρου και τη θεώρησα το πιο όμορφο σημείο για έναν άνθρωπο. Ή έστω για τον δικό μου άνθρωπο. Εκεί θα χτίσω τον εαυτό μου, από το έδαφος, ξεκινώντας από τα θεμέλια. Γιατί; Επειδή ο εγωισμός στο τέλος ποτέ δε μου επέτρεψε πραγματικά να έχω υγιείς σχέσεις, αφού συνήθως πήγαινε χέρι-χέρι με τις ανασφάλειές μου και κάθε απογοήτευση φάνταζε θύελλα στα μάτια μου.

Εξάλλου το σύμπαν —με μια μικρή, ασήμαντη εξαίρεση— αποτελείται από τους άλλους.

Δεν υπάρχει αμφιβολία πως όλοι μας έχουμε ανάγκη να περιτριγυριζόμαστε από ανθρώπους και να αναπτύσσουμε σχέσεις μαζί τους, φιλικές ή ερωτικές. Η πιο «στενή» σχέση λένε πως είναι η αγάπη. Πράγματι, αλλά δεν είναι ο μοναδικός τύπος «στενής» σχέσης που μπορούμε να δημιουργήσουμε.

Με τον όρο «σχέση» εννοούμε όταν δύο άνθρωποι ή περισσότεροι έρχονται πολύ κοντά ο ένας με τον άλλον. Οι διαπροσωπικές μας σχέσεις είναι πολύ σημαντικό μέρος της ζωής μας και αναπτύσσονται, αρχικά, στο οικογενειακό μας περιβάλλον.

Όλοι μας έχουμε την ανάγκη να έχουμε φίλους, δεσμό αλλιώς μας «κυριεύει» το αίσθημα της μοναξιάς. Σε κάθε περίπτωση, όμως, επιδιώκουμε να δημιουργήσουμε μια υγιής σχέση που θα μπορεί να αντέξει στο χρόνο. Κατά κοινή ομολογία, υπάρχουν κάποια χαρακτηριστικά που οφείλουν να έχουν αυτές οι «στενές» σχέσεις.

Η εμπιστοσύνη, η ζεστασιά και η στοργή, η αποκάλυψη προσωπικών στοιχείων και η αφοσίωση αποτελούν μερικά από αυτά τα χαρακτηριστικά. Ας τα δούμε, αναλυτικά:

Εμπιστοσύνη: Η πίστη στον άλλον, η οποία εμπεριέχει μια δόση ρίσκου διότι δεν μπορείς να γνωρίζεις εξ’ αρχής εάν το ατόμο που αναπτύσσεις σχέση μαζί του δεν θα σε προδώσει ή αν θα σου προσφέρει τη συναισθηματική στήριξη που επιζητάς. Για να υπάρχει εμπιστοσύνη σε μια σχέση είτε φιλική είτε ερωτική πρέπει να υπάρχει εξίσου αξιοπιστία, ανταπόκριση, δυνατότητα και επιθυμία επίλυσης των συγκρούσεων μεταξύ σας αλλά και πίστη.

Ζεστασιά και στοργή: Αν δεν ανυπομονείς να βρεθείς με τους στενούς σου φίλους ή με τη σχέση σου και να περάσεις χρόνο μαζί τους/του, μάλλον κάτι πάει λάθος. Η ζεστασία και η στοργή είναι από τα πιο σημαντικά χαρακτηριστικά μιας σχέσης. Πολύ βασικό να νιώθεις οικειότητα και αγάπη για τον άλλον, να χαίρεσαι με τη χαρά του, να απολαμβάνεις την παρέα του κ.α.

Αποκάλυψη προσωπικών στοιχείων: Οι άνθρωποι γνωρίζονται και καταλαβαίνονται καλύτερα όταν εκμυστηρεύονται ο ένας στον άλλον εμπειρίες, επιθυμίες κ.α. Μέσα από τις αποκαλύψεις, η σχέση γίνεται πιο δυνατή διότι δεν ανοιγόμαστε σε όλους και δεν υπάρχει κιόλας λόγος.

Αφοσίωση: Για να γίνει μια σχέση ανθεκτική και ανεπηρέαστη στο πέρασμα του χρόνου και να αποκρούσει κάθε πιθανό εμπόδιο χρειάζεται η αφοσίωση.

Για τους περισσότερους ανθρώπους, τα πρόσωπα με τα οποία διατηρούν «στενές» σχέσεις είναι ελάχιστα γιατί λίγοι είναι αυτοί που είναι πρόθυμοι να σε βοηθήσουν ανά πάσα στιγμή, ενδιαφέρονται για την ευτυχία σου και βρίσκονται δίπλα σου στις χαρές και στις λύπες, χωρίς επικριτικά σχόλια και πικρία.

Βέβαια, στη ζωή μας θα συναντήσουμε και ανθρώπους που δεν μας προσφέρουν την υποστήριξη τους ή δεν χαίρονται με τη χαρά μας αλλά αντιθέτως μας δημιουργούν προβλήματα, μας μειώνουν ή μας κάνουν να αισθανόμαστε ότι κάνουμε λάθη και γι’ αυτό μας επικρίνουν συνεχώς. Οι σχέσεις αυτές, λοιπόν, σαμποτάρουν τις προσπάθειες μας για να φτάσουμε στην προσωπική μας ευτυχία.

Όσο δύσκολο και να είναι σε κάποιες περιπτώσεις, πρέπει να τους αποφεύγουμε και να μην επιτρέπουμε στον εαυτό μας να διατηρούμε τοξικές σχέσεις μακροχρόνια. Δεν έχουν τίποτα να μας προσφέρουν και είναι κρίμα να σπαταλάμε χρόνο σε ανθρώπους που δεν μας νοιάζονται πραγματικά.

Αναστασία Κακλαμάνου

Αποφάσισα να αναρτώ -ανά διαστήματα- και από κανένα γραπτό μου, που δεν είναι παρά σκέψεις που έχω γεννήσει εγώ αποτυπωμένες στο χαρτί, μερικές φορές χωρίς ιδιαίτερη συνοχή ή συνεκτικότητα. Εξάλλου η αρθρογραφία κουράζει ώρες ώρες…

Σκοπός μου με το παρόν γραπτό είναι να εκφράσω κάποιες ανησυχίες μου σε όσους προσφερθούν να το διαβάσουν.

Θανάσης Μουλιός / Εχέφρων

Η «World Food Day», η Παγκόσμια Ημέρα Τροφίμων γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 16 Οκτωβρίου, την ημερομηνία ίδρυσης το 1945 του Παγκόσμιου Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας (FAO) του ΟΗΕ. Είναι, επίσης, γνωστή ως Παγκόσμια Ημέρα Επισιτισμού ή Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής.

Έργο του FAO
Ο FAO, αποτελούμενος από 194 χώρες μέλη και έχει παρουσία σε περισσότερες από 130 χώρες, ηγείται της παγκόσμιας προσπάθειας για την εξάλειψη της πείνας και του υποσιτισμού και έχει σημειώσει μεγάλη πρόοδο στον αγώνα του αυτό κατά τα τελευταία 76 χρόνια. Επιπρόσθετα, εργάζεται για την επίτευξη επισιτιστικής ασφάλειας και για τη διασφάλιση της τακτικής πρόσβασης των ανθρώπων σε αρκετά ποιοτικά τρόφιμα, ώστε να είναι σε θέση να ζήσουν μια δραστήρια και υγιή ζωή. Επίσης, ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, παρατηρεί ότι η πανδημία έχει εντείνει έτι περισσότερο τη διατροφική ανασφάλεια.

Στοχοθεσία
Η προσήλωση του οράματος έγκειται στους Στόχους της Βιώσιμης Ανάπτυξης, δηλαδή σε ένα μέλλον που μη γνωρίζοντας γεωγραφικά σύνορα, όρια και εθνικότητες, άπαντες πάντες θα έχουν πρόσβαση στη διατροφή που χρειάζονται και κατά συνέπεια αξιοπρεπή διαβίωση, στην εξασφάλιση της ελαχιστοποίησης της σπατάλης των τροφίμων και παράλληλα στην ύπαρξη πιο ανθεκτικών τροφίμων -βιώσιμων- ικανά να αντέξουν τόσο στις κλιματικές αλλαγές, όσο και στην μεταβλητότητα. Σύμμαχος, ακόμη, αποτελεί και η τεχνογνωσία, που χάρη σε αυτή γίνεται πιο εφικτή η απόπειρα της ΠΗΔ.

Διατροφή και Παιδιά
Η κακή διατροφή προκαλεί μια σειρά διαταραχών και προβλημάτων που αφορούν την παχυσαρκία, την καρδιά, τον μεταβολισμό και φυσικά επηρεάζει άμεσα την ψυχική υγεία, τόσο παιδιών και εφήβων, όσο και ενηλίκων και των δυο φύλων. Κρίνουσας σημασίας και αξίας επισημαίνεται η πρώτη περίπτωση, αυτή των παιδιών και εφήβων, καθώς κάποιες από τις πιο συνηθισμένες διαταραχές της διατροφής όπως η ψυχογενής ανορεξία και βουλιμία, και η ψυχαναγκαστική υπερφαγία χαρακτηρίζονται ως καταστάσεις από ακραία συναισθήματα, σκέψεις και συμπεριφορές σχετικά με τη λήψη τροφής, το βάρος και την εικόνα του σώματος, και που δυνητικά μπορούν να οδηγήσουν μέχρι και στο θάνατο του πάσχοντα και σαφώς εκδηλώνονται περισσότερο σε αυτές τις ηλικιακές ομάδες.

Για την αποφυγή διαταραχών και προβλημάτων κυρίως για τις τόσο ευαίσθητες ηλικίες των ατόμων που βρίσκονται στην ανάπτυξη ιδανική είναι η τήρηση της πυραμίδας της μεσογειακής διατροφής. Άλλωστε, η διατροφή αποτελεί τον βασικότερο παράγοντα επίτευξης εγκεφαλικής και σωματικής λειτουργίας, διότι η προμήθεια του οργανισμού με τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά που χρειάζεται ένα παιδί είναι ζωτικής σημασίας, και, φυσικά, θέτει τα θεμέλια μιας υγιούς ενήλικης ζωής. Έκαστο θρεπτικό συστατικό, βιταμίνη και μεταλλικό στοιχείο διαδραματίζει το ρόλο του και η επιλογή των κατάλληλων τροφών είναι σημαίνων.

Επιπλέον πληροφορίες
Ιστοσελίδα: bioiatriki.gr
Ιστοσελίδα: infokids.gr  

Απευθυνθείτε στην Βασιλική Κεπαπτσόγλου Διαιτολόγο-Διατροφολόγο στο vaskekpap@gmail.com για περισσότερες πληροφορίες, συμβουλές και καθοδήγηση στο ζήτημα της σωστής και υγιούς διατροφής χωρίς στέρηση φαγητών, επιδορπίων και γλυκών.

Κατερίνα Συμφέρη
Εκπαιδευτικός & Προπτυχιακή Ιταλικής Φιλολογίας ΑΠΘ

Η πιο σημαντική σχέση ενός ατόμου είναι η σχέση που έχει με τον εαυτό του καθώς επηρεάζει όλους τους τομείς της ζωής του. Πιο συγκεκριμένα, τα πάντα στη ζωή μας μπορεί να αλλάξουν ανά πάσα στιγμή, επί παραδείγματι να χάσουμε τη δουλειά μας ή να χωρίσουμε ή να χάσουμε το αγαπημένο μας πρόσωπο. Δύσκολες καταστάσεις, με διαφορετική βαρύτητα στην κάθε περίπτωση, αλλά δυστυχώς συμβαίνουν.

Μόνο ένα πράγμα παραμένει σταθερό, ο εαυτός μας!

Γι΄αυτό κιόλας θέλουμε να βελτιώσουμε τη σχέση που έχουμε μαζί του και το οφείλουμε για να αλλάξουμε τη ζωή μας προς το καλύτερο. Η αυτοαποδοχή, ο αυτοσεβασμός, η αυτοεκτίμηση είναι μερικά από τα «συστατικά» που μπορούν να διαμορφώσουν μια καλή σχέση με τον εαυτό μας.

Οι γνώσεις που έχουμε για τον εαυτό μας και ο τρόπος που επικοινωνούμε με το περίγυρο μας εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό με τον τρόπο που βλέπουμε τον εαυτό μας. Η αυτοεικόνα και η αυτοεκτίμηση έχουν ως κοινό στόχο τη διαμόρφωση της προσωπικότητας και της ψυχοσύνθεσης μας. Ωστόσο, μπορεί να επηρεαστούν από τους «σημαντικούς άλλους» της ζωής μας, δηλαδή από οικογένεια, φίλους κ.α.

Πιο συγκεκριμένα, η αυτοεικόνα είναι η ιδέα που έχουμε σχηματίσει για τον εαυτό μας με βάση τις εμπειρίες μας, τις δεξιότητες, τις ικανότητες, τις γνώσεις μας αλλά και την προσωπικότητα μας, από τα πρώτα χρόνια της ζωής μας. Ακόμη, κι από όσα συμπεραίνουμε από τη συμπεριφορά μας και τις αντιδράσεις των άλλων απέναντι μας. Επεξηγηματικά, μέσα από τις εμπειρίες μας διαμορφώνουμε μια προσωπική εικόνα για τις ικανότητες, τις δεξιότητες, τις γνώσεις και την προσωπικότητά μας.

Η αυτοεικόνα στηρίζεται στα όσα επιλέγουμε να κάνουμε και όχι στα όσα επιλέγουμε να μην κάνουμε. Επομένως, αν έχουμε θετικές εμπειρίες συμβάλουν στην θετική ενίσχυση της αυτοεικόνας μας ενώ αν οι εμπειρίας μας είναι αρνητικές την επηρεάζουν.

Ακόμη, η άμεση επιδοκιμασία ή αποδοκιμασία από ένα άλλο άτομο είναι ένας ισχυρός «μηχανισμός» διαμόρφωσης της αυτοεικόνας μας. Τα σχόλια που δεχόμαστε από το περιβάλλον που συναναστρεφόμαστε επικυρώνουν, ενισχύουν ή αλλάζουν την εικόνα που έχουμε σχηματίσει για εμάς.

Όσο πιο ενισχυμένη είναι η αυτοεικόνα που διατηρεί ένας άνθρωπος τόσο καλύτερα μπορεί διαχειριστεί τις προκλήσεις που προκύπτουν στη ζωή του.

Από την άλλη, αυτοεκτίμηση είναι η θετική ή αρνητική αξιολόγηση της αυτοεικόνας μας. Δηλαδή, η αξιολόγηση για την προσωπική μας ικανότητα που αναπτύσσεται σταδιακά μέσα από τις εμπειρίες μας. Δεν έχει να κάνει με το πόσο καλά κάνουμε κάτι ή όχι αλλά με το τι αντιλαμβάνεται ο κάθε άνθρωπος ως σημαντικό.

Αν κάνουμε κάτι με επιτυχία η αυτοεκτίμηση μας αυξάνεται ενώ αν κάνουμε μια ανεπιτυχής προσπάθεια η αυτοεκτίμηση μας μειώνεται.

Η ακρίβεια της αυτοεικόνας και της αυτοεκτίμησης εξαρτάται από την ακρίβεια των αντιλήψεων μας αλλά και τον τρόπο που επεξεργαζόμαστε τις αντιλήψεις που έχουν οι άλλοι για εμάς. Αρκετά δύσκολο, καθώς δεχόμαστε επιρροές από το περιβάλλον μας συνεχώς.

Έτσι, καταλήγουμε πως η αυτοεικόνα και η αυτοεκτίμηση επηρεάζουν τα αντικρουόμενα εσωτερικά μηνύματα προς τον εαυτό μας, τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τους άλλους αλλά και το προσωπικό στυλ της επικοινωνίας που ενστερνιζόμαστε.

Αναστασία Κακλαμάνου

Δεν είναι λίγες οι ταινίες και οι σειρές που παρουσιάζουν την ιστορία ενός καλλιτέχνη που, για ν’ αποκτήσει το μεγαλείο, θυσιάζει μέχρι και τον εαυτό του στον βωμό της τελειότητας.

Μια ταινία σαν κι αυτές είναι και το Whiplash (Χωρίς Μέτρο), σε σκηνοθεσία Damien Chazelle, που βγήκε στη μεγάλη οθόνη το 2014. Πρόκειται για την ιστορία του Andrew (Miles Teller), ενός νεαρού, φιλόδοξου ντράμερ, που θέλει να συμμετάσχει στην τζαζ μπάντα του πιο επιτυχημένου ωδείου των Ηνωμένων Πολιτειών. Ο Andrew οδηγείται εκεί, κυρίως από τον φόβο του, μήπως γίνει μέτριος, σαν τον πατέρα του, έναν αποτυχημένο συγγραφέα που αργότερα έγινε καθηγητής λυκείου.

Μόλις φτάσει στο ωδείο, ο Andrew αντιμετωπίζει μια πρόκληση από τον αυστηρό και τελειομανή μαέστρο της μπάντας, τον Terrence Fletcher (J.K. Simmons), ο οποίος του απαιτεί, με τις σκληρές μεθόδους του, να παίξει πιο γρήγορα και σχολαστικά. Το πάθος του Andrew να φτάσει στην τελειότητα γρήγορα μετατρέπεται σε εμμονή, όσο ο αδίστακτος καθηγητής του συνεχίζει να τον πιέζει μέχρι τα όρια της ικανότητας του, αλλά και της λογικής του.

Άραγε, υπάρχει μέτρο όταν πρόκειται για την τελειότητα;

Η ταινία Whiplash διαθέτει εξαιρετικές ερμηνείες από το πρωταγωνιστικό δίδυμο, τους Teller και Simmons, με τον δεύτερο μάλιστα να κερδίζει την Χρυσή Σφαίρα του Β’ Ανδρικού Ρόλου το 2014. Επιπλέον, μια άριστη σκηνοθετική προσέγγιση από τον Chazelle, συναρπαστικές μελωδίες και ρυθμούς, πολλή ένταση και συγκίνηση. Ένα από τα διαμάντια του παγκόσμιου κινηματογράφου.

Ακολουθεί το τρέιλερ της ταινίας :

Πηγή: https://www.sonyclassics.com/whiplash/

Γράφει η Ελένη Παπαργυρίου

Αγαπητό μου ημερολόγιο,

Ξημέρωσε κιόλας αναπόφευκτα, και, για άλλη μία φορά, βρίσκομαι από πάνω σου και γράφω αυτές τις λέξεις, που εύχομαι να γεννήσουν όμορφες προτάσεις και να αγγίξουν έστω έναν συνάνθρωπο, όχι στον εγκέφαλο, αλλά εκεί που δε θα έφταναν οι λέξεις και οι εικόνες. Στην πραγματικότητα δεν κρατούσα ποτέ ημερολόγιο, ούτε καν ως ερωτευμένο γυμνασιόπαιδο, μα εδώ και λίγο καιρό νιώθω την ανάγκη να το κάνω. Δεν γνωρίζω το “γιατί”. Θα γράψω χωρίς ιδιαίτερο σκοπό, χωρίς ακραία επίπεδα συνοχής και συνεκτικότητας, αλλά με καθαρό νου και διαυγές πνεύμα. Δε θα μακρηγορήσω.

Σήμερα, λοιπόν, ξύπνησα αρκετά νωρίς, στις πέντε και μισή περίπου, ίσως και νωρίτερα. Δεν είχα ύπνο. Τελευταία δεν έχω ύπνο. Κοιμάμαι λίγο και τρώω λιγότερο. Η αλήθεια είναι πως δεν προσπάθησα να ξαναμπώ στην αγκαλιά του Μορφεά αφού δεν ένιωθα την ανάγκη. Βγήκα, λοιπόν, στο μπαλκόνι και κάθισα για περίπου μία ώρα κάτω από το ξύλινο υπόστεγο, χαζέυοντας τις σταγόνες της βροχής που αυτοκτονούσαν με μένος στο έδαφος. Για πρώτη φορά στη ζωή μου ένιωθα τόσο χαλαρός, αλλά όχι νωχελικός, και δεν με ενοχλούσε τίποτα και κανείς. Είχα ξεχάσει για πρώτη φορά το κινητό μου σε κάποιο άλλο δωμάτιο, ούτε εγώ θυμάμαι που ακριβώς, και απολάμβανα το βρόχινο ηχόχρωμα που θώπευε τα αυτιά μου. Η βροχή είχε αυτοκτονικές διαθέσεις κι εγώ το απολάμβανα. Δεν είμαι λογοτέχνης, ούτε ποιητής. Προσπαθώ, με μόνο μου όπλο τις λέξεις που μου έμαθε η μάνα μου, να περάσω και να αποτυπώσω δύο ή τρεις εικόνες σε λίγα μυαλά που ακόμη συνεχίζουν να προσπαθούν να καταλάβουν περί τίνος γράφω. Η συνοχή δεν είναι πάντοτε φίλη μου. Γι’ αυτό χάνομαι στις σκέψεις μου και μεταπηδώ από το ένα νόημα στο άλλο. Έχω το δικαίωμα όμως να γράφω κι εσύ την επιλογή της ανάγνωσης.

Τελευταία συναντώ αρκετά άτομα που δεν αγαπούν τόσο πολύ τη βροχή και δυσκολεύομαι να το πιστέψω. Κατ’ εμέ η βροχή δεν είναι ένα άσχημο καιρικό φαινόμενο, ένα εμπόδιο στη ζωή των ανθρώπων. Είναι μια μοναδική κατάσταση, μια τεράστια αφορμή για εσωτερική αναζήτηση και ισοδυναμεί με το διαλογισμό και τη γαλήνη. Η βροχή είναι, επίσης, συνώνυμο της ησυχίας, του μονολόγου και της νιρβάνα. Η βροχή είναι το καμπανάκι εκείνο που σου υπενθυμίζει πως ήρθε η ώρα να αποδεχθείς τα αισθήματα σου και τη σκοτεινή και καταθλιπτική όψη της πραγματικότητας της ζωής σου. Η βροχή είναι συνώνυμο και της ζωής. Αισθάνεσαι όλα σου τα προβλήματα να εκμηδενίζονται με την πρόσκρουση των σταγονών στο έδαφος. Όπως αυτοκτονόυν οι σταγόνες αυτές, αυτοκτονούν και τα προβλήματά σου.

Τέλος, αφού διάβασες το κείμενο μου ως εδώ, αντικατάστησε τώρα νοηματικά τη λέξη “βροχή” με τη λέξη “δάκρυα”.

Η βροχή κρύωνε έξω, στο δρόμο. Χτυπούσε το τζάμι και φώναζε, κρυώνω.
Ήτανε, πράγματι, χειμώνας.
Το τζάμι τη λυπήθηκε, της άνοιξε, την έβαλε με στο δωμάτιο.
Ο άνθρωπος έγινε έξω φρενών. Είσαι τρελό, του φώναξε, πού
ξανακούστηκε να μπαίνει η βροχή μες στο δωμάτιο; Είσαι τρελό.
Μα είναι βροχή δωματίου, είπε ήρεμα το τζάμι, δεν ακούς τι ωραία που
ηχεί πάνω στο πάτωμα, πάνω στο τραπέζι, πάνω στο μέτωπο σου; Είναι
βροχή δωματίου.

Αργύρης Χιόνης, «Παρά ένα δώδεκα μαγικά παραμύθια – ΙΙ»

Θανάσης Μουλιός

Αποφάσισα να γράψω λίγες λέξεις, λίγες γραμμές για το ιερότερο πρόσωπο στη ζωή μου. Εν τέλει δεν με ενδιαφέρει, ας γράψω και νουβέλα ή βιβλία πολλά. Η μάνα μου θα άξιζε κάθε γράμμα, κάθε λέξη και κάθε σκέψη μου. Η μάνα μου θα άξιζε κάθε δευτερόλεπτο από το χρόνο μου μέσα στην ημέρα. Θα άξιζε κάθε χιλιοστό της προσοχής μου. Η μάνα μου θα μπορούσε να με κάνει να λυγίσω ατσάλινες μπετόβεργες με τα χέρια μου και να αντέξω χίλιες μπάρες πίεση στην πλάτη μου. Όμως η μάνα μου το μόνο που μου προσφέρει, χωρίς να ζητά αντάλλαγμα, είναι ένα χαμόγελο και, σπανίως, λίγα δάκρυα. Τα μόνα δάκρυα που θα έχυνα και ποτέ δε θα μετάνιωνα για αυτό: τα δάκρυα για το πρόσωπο της μάνας μου.

Η μάνα είναι κάτι παραπάνω από εκείνη τη γυναίκα που απλά θα φέρει ένα παιδί στον κόσμο, κουβαλώντας το εννέα μήνες δίπλα στα σπλάχνα της. Μάνα σημαίνει “αγάπη”. Η μάνα είναι εκείνη η γυναίκα που, όταν θα σπάσεις σαν γυαλί σε χίλια κομμάτια, μικρά και αιχμηρά, δε θα διστάσει να σε μαζέψει από κάτω με τα γυμνά της χέρια, ακόμη κι αν η ίδια ματώσει και κοπεί. Η μάνα είναι ο άνθρωπος εκείνος που από την στιγμή της σύλληψης σου σπάει το “εγώ” και γίνεται “εσύ”. Σκέφτεται, αγχώνεται και βασανίζεται για εσένα. Τοποθετεί όλο το υπόλοιπο σύμπαν σε δεύτερη μοίρα και διοχετεύει όλο της το συναίσθημα στην ύπαρξή σου. Η μάνα θα πεινάσει για να φας εσύ την τελευταία μερίδα φαγητού.

Η μάνα σε αποδέχεται για αυτό που ήδη είσαι και όχι για αυτό που η ίδια θα ήθελε να είσαι. Η μάνα είναι εκείνη η γυναίκα που ανά πάσα στιγμή θα μπορεί να σου προσφέρει ανιδιοτελώς μια θεραπευτική αγκαλιά, ένα ιαματικό βλέμμα και ένα μαγικό φιλί. Ικανά να φωτίσουν κάθε σου σκοτάδι. Η μάνα είναι εκείνη η γυναίκα που καταφέρνει και διαβάζει την κάθε σου σκέψη, να μεταφράζει την κάθε σου κίνηση και να γνωρίζει τι σε βασανίζει την εκάστοτε χρονική στιγμή. Η μητέρα δεν έχει στο λεξιλόγιό της τα ρήματα “προδίδω” και “εγκαταλείπω”. Η μάνα τα έχει αντικαταστήσει με τα ρήματα “υπερβαίνω” και “αγαπώ”. Αυτά διακρίνουν την πραγματική μάνα από την φαινομενική μάνα. Γιατί η πραγματική μάνα θα αρχίσει να αγαπά και θα πεθάνει αγαπώντας. Χωρίς αντάλλαγμα, χωρίς επιβράβευση, χωρίς επιστροφές.

Αυτή είναι η δική μου μάνα.

Μάνα! Δεν βρίσκεται λέξη καμία / να’ χει στον ήχο της τόση αρμονία.

(Γεράσιμος Μαρκοράς)

Θανάσης Μουλιός